Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 2,161–2,180 of 3,186 words

    က

    ကျောင်းပြီး

    [t͡ɕáʊɴpɹï]
    ကျောင်းမတက်ပဲ ယှောင်ဗြီးနိန်ရေ
    ကျောင်းမတက်ပဲ တိမ်းရှောင်နေသည်
    absent
    ကြိယာ

    ကျောင်းရင်ပြင်

    [t͡ɕáʊɴɹɪ̀ɴpɹɪ̀ɴ]
    ကျောင်းတော်၏ ညီညာပြန့်ပြူးသော မျက်နှာစာမြီပြင်။ ဘုရား၊ ပုထိုး၊ ကျောင်းရင်ပြင်၌ ရဟန်းပရိသတ်၊ လူပရိတ်သတ်ရို့၏ စုံညီစွာ (ဓညသစ်)
    ကျောင်းတော်၏ ညီညာပြန့်ပြူးသော မျက်နှာစာမြေပြင်။ ဘုရား၊ ပုထိုး၊ ကျောင်းရင်ပြင်၌ ရဟန်းပရိသတ်၊ လူပရိတ်သတ်တို့၏ စုံညီစွာ (ဓညသစ်)
    precinct
    နာမ်

    ကျောင်းသံပီး

    [t͡ɕáʊɴθံpï]
    အာရုံ၊ မွန်းစောင်း ဆွမ်းစားသည်အခါ၌ ပင်ဖြစ်ဖြစ် တီးခတ်သော သံစည်သံ။ အုန်းမောင်းသံ
    အာရုံ၊ မွန်းတည့် ဆွမ်းစားသောအခါ၌ လည်းကောင်း တီးခတ်သော ကြေးစည်သံ။ အုန်းမောင်းသံ
    drum made from a hollowed log
    နာမ်

    ကျောင်းသံပီး၂

    [t͡ɕáʊɴθံpï၂]
    ယင်းပိုင် သံစည်၊ အုန်းမောင်းတီးခတ်သည်
    ယင်းသို့ ကြေးစည်၊ အုန်းမောင်းတီးခတ်သည်
    drum made from a hollowed log
    ကြိယာ

    ကျောင်းသံပီသံ

    [t͡ɕáʊɴθံpíθံ]
    ဘုန်းကြီးကျောင်း၌ စာအံ၊ စာဖတ်သော အသံကိုလေ့သော့၊ ညဇာဘုရားဝတ်ပြုရေ အသံကိုလေ့သော့ ကြားရရေအသံ
    ဘုန်းကြီးကျောင်း၌ စာအံ၊ စာကျက်သော အသံကိုလည်းကောင်း၊ ညနေဘုရားဝတ်ပြုသော အသံကိုလည်းကောင်း ကြားရသောအသံ
    recite
    နာမ်

    ကျောင်းသား

    [t͡ɕáʊɴθá]
    ကျောင်းမာ ပညာ သင်ကြားနီသူ
    ကျောင်းတွင် ပညာ သင်ကြားနေသူ
    student
    နာမ်

    ကျောင်းသူ

    [t͡ɕáʊɴθù]
    ကျောင်းမာ ပညာသင်ကြားနီသော မမာ့ငယ်
    ကျောင်းတွင် ပညာသင်ကြားနေသော မိန်းမငယ်
    student
    နာမ်

    ကျောင်းသျှင်

    [t͡ɕáʊɴʃɪ̀ɴ]
    ကျောင်းတိုက် တခုလုံးကို အုပ်ချုပ်ရေ ပုဂ္ဂိုလ်။ ဆရာကြီး။ အိမ်သျှင်ကျောင်းသျှင်၊ နံသင့်ပန်းကိုဆွဲ (ဗိသုကာ)။ တောမာခိုကေ၊ ကျားကိုလေ့ကြောက်၊ ကျောင်းမာခိုကေ၊ ကျောင်သျှင်ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကျားထက်ဆိုးရေ (ရိုးရာ)
    ကျောင်းတိုက် တစ်ခုလုံးကို အုပ်ချုပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်။ ဆရာကြီး။ အိမ်သျှင်ကျောင်းသျှင်၊ နံသင့်ပန်းကိုဆွဲ (ဗိသုကာ)။ တောမှာခိုကေ၊ ကျားကိုလည်းကြောက်၊ ကျောင်းမှာခိုကေ၊ ကျောင်သျှင်ပုဂ္ဂိုလ်၊ ကျားထက်ဆိုးရေ (ရိုးရာ)
    preside at a monastery
    နာမ်

    ကျောင်သျှေ

    [t͡ɕàʊɴʃè]
    ခြုံကြိုခြုံကြား၌ ခုန်ဆွ ခုန်ဆွ တကျော်ကျော်မြည်တတ်ရေ ငှက်ငယ်အချေ
    ချုံကြိုချုံကြား၌ ခုန်ဆွ ခုန်ဆွ တကျော်ကျော်မြည်တတ်သော ငှက်ငယ်ကလေး
    sparrow
    နာမ်

    ကျောင်းသျှေ

    [t͡ɕáʊɴʃè]
    ညကျောင်း ညကျောင်းပြသော ကျောင်းကိုခေါ်သော စကားလုံး။ (အစိုးရသင်ကျောင်း) မူလတန်း၊ အလယ်တန်း၊ အထက်ကျောင်း အစဟိစွာ
    ကျူရှင် ညကျောင်းပြသော ကျောင်းကိုခေါ်သော စကားလုံး။ (အစိုးရသင်ကျောင်း) မူလတန်း၊ အလယ်တန်း၊ အထက်ကျောင်း စသည်
    lyce’e
    နာမ်

    ကျောင်းအပ်

    [t͡ɕáʊɴʔaʔ]
    ၁၊ သားငယ်သမီးသျှေရို့ကို ကျောင်းကိုလား၍ ပညာသင်ယူစီရေ။ ၂၊ ပညာသင်ပီးစီရန် ဆရာထံအပ်နှံခရေ
    ၁၊ သားငယ်သမီးငယ်တို့ကို ကျောင်းသို့သွား၍ ပညာသင်ယူစေသည်။ ၂၊ ပညာသင်ပေးစေရန် ဆရာထံအပ်နှံခဲ့သည်
    bestowal
    ကြိယာ

    ကျောင်းအိပ်ကျောင်းစား

    [t͡ɕáʊɴʔìaʔt͡ɕáʊɴsá]
    ကျောင်းမာ စားသောက်နီထိုင်ပနာ ပညာသင်ယူသူ
    ကျောင်းတွင် စားသောက်နေထိုင်၍ ပညာသင်ယူသူ
    student
    နာမ်

    ကျောင်းအိပ်ကျောင်းနီ

    [t͡ɕáʊɴʔìaʔt͡ɕáʊɴní]
    ကျောင်းမာ စားသောက်နီထိုင်ပနာ ပညာသင်ယူသူ
    ကျောင်းတွင် စားသောက်နေထိုင်၍ ပညာသင်ယူသူ
    student
    နာမ်

    ကျောင်းအုပ်

    [t͡ɕáʊɴʔoʊʔ]
    စာသင်ကျောင်းကို အုပ်ချုပ်ရေ ကျောင်းအုပ် ဆရာကြီး
    စာသင်ကျောင်းကို အုပ်ချုပ်သော ကျောင်းအုပ် ဆရာကြီး
    headmaster
    နာမ်

    ကျော့တံ

    [t͡ɕɔ̰tံ]
    ယက္ကန်းသုံးကိရိယာတမျိုး
    ယက္ကန်းသုံးကိရိယာတစ်မျိုး
    equipment
    နာမ်

    ကျော့ထောင်

    [t͡ɕɔ̰tʰàʊɴ]
    ကြိုးလွန်ကိုင်းကွင်းရို့နန့် ထောင်သည်
    ကြိုးလွန်ကျော့ကွင်းတို့ဖြင့် ထောင်သည်
    catch
    ကြိယာ

    ကျော့ဖမ်း

    [t͡ɕɔ̰pʰáɴ]
    ကြိုးလွန်ကိုင်းကွင်းရို့နန့် ဖမ်းရေ
    ကြိုးလွန်ကျော့ကွင်းတို့ဖြင့် ဖမ်းသည်
    catch
    ကြိယာ

    ကျော့ရစ်

    [t͡ɕɔ̰ɹɪʔ]
    ကြိုးလွန်ကိုအထက်မှ အောက်ကိုလျှိုသွင်း၍ ပတ်ရစ်ယူရေ
    ကြိုးလွန်ကိုအထက်မှ အောက်သို့လျှိုသွင်း၍ ပတ်ရစ်ယူသည်
    tie
    ကြိယာ

    ကျော့ဝါးလုံး

    [t͡ɕɔ̰wàးlóʊɴ]
    အတိုင်ခြည်များ မရှုပ်ရယောင် ခြည်လွှာနှစ်ထပ်ကြားမာ ထိုးသွင်းရရေ ဝါးလုံး
    အတိုင်ချည်များ မရှုပ်ရအောင် ချည်လွှာနှစ်ထပ်ကြားတွင် ထိုးသွင်းရသော ဝါးလုံး
    bamboo
    နာမ်

    ကျော်

    [t͡ɕɔ̀]
    ၁၊ အထက်မှဖြတ်ပနာလားရေ။ တဖက်မှတဖက်သို့ အထက်က ကူးလားရေ။ ကွင်းရှောင်၍လားရေ။ မြိုင်ခွင်ဟေမာ၊ ဤတောတန်းကို၊ သန်းလို့ကျော်သော် (ရာမ)။ ၂၊ လွန်မြောက်ရေ။ လွန်ရေ။ ပိုရေ။ ကျူးရေ။ သုံးပိုကျော်ပြီးကေ၊ လင်းခါလည်းနီ၊ ညည့်အချိန်မာ (ထာနု)
    ၁၊ အထက်မှဖြတ်၍သွားသည်။ တစ်ဖက်မှတစ်ဖက်သို့ အပေါ်က ကူးသွားသည်။ ကွင်းရှောင်၍သွားသည်။ မြိုင်ခွင်ဟေမာ၊ ဤတောတန်းကို၊ သန်းလို့ကျော်သော် (ရာမ)။ ၂၊ လွန်မြောက်သည်။ လွန်သည်။ ပိုသည်။ ကျူးသည်။ သုံးပိုကျော်၍၊ လင်းခါလည်းနီ၊ ညည့်အချိန်မှာ (ထာနု)
    ultra
    ကြိယာ