Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 1–20 of 507 words

    ဗ

    ဗ

    [b]
    ဗျည်း သုံးဆယ့်သုံးလုံးမာ နှစ်ဆယ့်သုံးလုံးမြောက် ဗျည်း။ ဗလချိတ်ဟု ခေါ်ရေ
    ဗျည်း သုံးဆယ့်သုံးလုံးတွင် နှစ်ဆယ့်သုံးလုံးမြောက် ဗျည်း။ ဗလချိတ်ဟု ခေါ်သည်
    the rd letter of the Arakanese alphabet
    နာမ်

    ဗကောစီး

    [bkɔ́sï]
    အထက်က ကြောထက်ကို နှစ်ဘက်ခွဖြာ၍ စီးနင်းတည်နီရေ
    အပေါ်က ကြောပေါ်ကို နှစ်ဘက်ခွဖြာ၍ စီးနင်းတည်နေသည်
    none
    ကြိယာ

    ဗက်

    [bɛʔ]
    ကြက်၊ ငှက်ရို့ကို ခိုးစားတတ်ရေ၊ အိမ်ကြောင်နှင့် တူသော ကြောင်ရိုင်း ဘာဟုန်ဘက်
    ကြက်၊ ငှက်တို့ကို ခိုးစားတတ်သော၊ အိမ်ကြောင်နှင့် တူသော ကြောင်ရိုင်း တောကြောင်
    wild cat
    နာမ်

    ဗက်၂

    [bɛʔ၂]
    တီထိုးတမ်း ကစပ်ရာမာ တီဟု ရက်ပြတ်ဆိုကာ ပြေးလားပနာ ရပ်တန့်လိုရာ အရပ်၌ ဗက်ဟုဆိုရာ ရပ်တန်ရရေ
    တီထိုးတမ်း ကစားရာတွင် တီဟု အဆက်မပြတ်ဆိုကာ ပြေးသွား၍ ရပ်တန့်လိုရာ အရပ်၌ ဗက်ဟုဆိုရာ ရပ်တန်ရသည်
    stop
    ကြိယာ

    ဗက်ကာ

    [bɛʔkà]
    အကောင်း ဆုံးသော အရာဝတ္တု
    အကောင်း ဆုံးသော အရာဝတ္တု
    best
    နာမ်

    ဗက်ကားမ

    [bɛʔkám]
    ဂြိုကားသော ကျွဲမ၊ နမ။ ယင်းပိုင်ကားသော ကျွဲမ၊ နမကို ခေါ်သော အမည်
    ဦးချိုကားသော ကျွဲမ၊ နွားမ။ ယင်းသို့ကားသော ကျွဲမ၊ နွားမကို ခေါ်သော အမည်
    ox
    နာမ်

    ဗက်ခွဲ

    [bɛʔkʰwɛ]
    စုဝေးမိ ပြီးရေ လူအချင်းချင်း တကွဲတပြားစီ ခွဲရှဲ ထွက်ကတ်တေ။ ၂၊ ဂူရာကျိုင်ကို တကွဲတပြား ဖြစ်ယောင် အားထုတ် ဆောင်ရွက်ရေ။ ၃၊ ကိုယ့်ဘက် သူ့ဘက် ခွဲကတ်တေ
    စုဝေးမိ ပြီးသော လူအချင်းချင်း တကွဲတပြားစီ ခွဲရှဲ ထွက်ကြသည်။ ၂၊ လူအုပ်ကို တစ်ကွဲတပြား ဖြစ်အောင် အားထုတ် ဆောင်ရွက်သည်။ ၃၊ ကိုယ့်ဘက် သူ့ဘက် ခွဲကြသည်
    pick
    ကြိယာ

    ဗက်စိ

    [bɛʔsì]
    ရသင့် ရထိုက်သော အဖို့အစုအနိန်နန့် လောက်စွာ။ ၂၊ နှစ်ယောက်တတွဲကျအနိန်နန့်
    ရသင့် ရထိုက်သော အဖို့အစု အားဖြင့် ပြည့်ဝစွာ။ ၂၊ နှစ်ယောက်တစ်တွဲကျ အားဖြင့်
    by right
    ကြိယာဝိသေသန

    ဗက်တီ

    [bɛʔtí]
    သတ္တု၊ ပလတ်စတ အစဟိစွာ့ တမျိုးမျိုးဖြင့် ပြုလုပ်ရေ ရေသယ်စရာ ရီခပ်ငင် စရာနှင့် ထည့်စရာ
    သတ္တု၊ ပလတ်စတစ် စသည့် တစ်မျိုးမျိုးဖြင့် ပြုလုပ်သော ရေသယ်စရာ ရေခပ်ငင် စရာနှင့် ထည့်စရာ
    bucket
    နာမ်

    ဗက်လန်

    [bɛʔlàɴ]
    ကော့လန်သော။ (နှုတ်ခမ်း) မကြီးဖြူ နှုတ်ခမ်းဗက်လန်ကြီးနန့် အသူနေစပ်ဖို့လဲ (အရပ်)။ နှုတ်ခမ်းဗက်လန်၊ ကန်တော်ကြီးနန့်၊ ပြိုင်လောင်းကြည့်ဖို့၊ လာလတ်တေ (လှီသံချပ်
    ကော့လန်သော။ (နှုတ်ခမ်း) မကြီးဖြူ နှုတ်ခမ်းဗက်လန်ကြီးနန့် အသူနေစပ်ဖို့လဲ (အရပ်)။ နှုတ်ခမ်းဗက်လန်၊ ကန်တော်ကြီးနန့်၊ ပြိုင်လောင်းကြည့်ဖို့၊ လာလတ်တေ (လှီသံချပ်
    curl
    နာမဝိသေသန

    ဗက်အိုး

    [bɛʔʔó]
    ညံ့ဖျင်းသော။ သိမ်ငယ်သော။ စိကေချေသော။ အသုံး မကျသော လူက ဗက်အိုးရာ တဂုပင်လေ့ သုံးဖို့ကမရ (အရပ်)
    ညံ့ဖျင်းသော။ သိမ်ငယ်သော။ သေးနုပ်သော။ အသုံး မကျသော လူက ဗက်အိုးရာ တစ်ခုမှလည်း သုံးဖို့ကမရ (အရပ်)
    poor
    နာမဝိသေသန

    ဗက်အိုးကြီး

    [bɛʔʔót͡ɕï]
    အချိုး အဆစ် မပြေပြစ်အောင် ဝဖြိုးသော
    အချိုး အဆစ် မပြေပြစ်အောင် ဝဖြိုးသော
    fat
    နာမဝိသေသန

    ဗကျင်း

    [bt͡ɕɪ́ɴ]
    ကိုယ်ကို လေဖြင့် ဖေါင်းပွအောင် လုပ်နှိုင်ပနာ ထက်သော နှုတ်သီးဖြင့် တွပ်တတ်ရေ ငါးဝါတမျိုး။ (ကိုယ်မာ စူးများဟိသည်) ‘ဗကျင်းဝမ်းပူ၊ ငါးဖလောက်ကေ၊ ငါးတောက်တူနှင့်’ (ငါး)
    ကိုယ်ကို လေဖြင့် ဖေါင်းပွအောင် လုပ်နိုင်၍ ထက်သော နှုတ်သီးဖြင့် တွပ်တတ်သော ငါးဝါတစ်မျိုး။ (ကိုယ်တွင် ဆူးများဟိသည်) ‘ဗကျင်းဝမ်းပူ၊ ငါးဖလောက်ကေ၊ ငါးတောက်တူနှင့်’ (ငါး)
    fish
    နာမ်

    ဗကျင်းစောင်

    [bt͡ɕɪ́ɴsàʊɴ]
    မြို့၊ ခမီး၊ ချင်းရို့ ဂျပ်ခုပ်ဖြင့် ရက်လုပ်သော ထူထပ်သော စောင်တမျိုး
    မြို့၊ ခမီး၊ ချင်းတို့ ဂျပ်ခုပ်ဖြင့် ရက်လုပ်သော ထူထပ်သော စောင်တစ်မျိုး
    blanket
    နာမ်

    ဗခုပ်ပိုး

    [bkʰoʊʔpó]
    စပါးနို့ရည် တည်စကို စုတ်ငင် ဖျက်ဆီးနှိုင်ရေ နှာမေါင်းပိုင် ရှည်သော နှာတံရှည်သော ခြီထောက် ခြောက်ချောင်းနှင့် ပျံလားနှိုင်သော ပိုးကောင်တမျိုး။ (ယင်းပိုးကောင်မာ စူးရှပြင်းသော ကိုယ်နံ့ထွက်ရေ။
    စပါးနို့ရည် တည်စကို စုတ်ငင် ဖျက်ဆီးနိုင်သော နှာမေါင်းကဲ့သို့ ရှည်သော နှာတံရှည်သော ခြေထောက် ခြောက်ချောင်းနှင့် ပျံသွားနိုင်သော ပိုးကောင်တစ်မျိုး။ (ယင်းပိုးကောင်မှာ စူးရှပြင်းသော ကိုယ်နံ့ထွက်သည်။
    insect
    နာမ်

    ဗင်းကျိကျ

    [bɪ́ɴt͡ɕìt͡ɕ]
    ဆုံးရှုးမှု အတွက် အစာပီးရရေ ငွီ တနည်း ဝန်
    ဆုံးရှုးမှု အတွက် အစာပေးရသော ငွေ သို့မဟုတ် ပစ္စည်း
    compensation
    နာမ်

    ဗင်ကျော်

    [bɪ̀ɴt͡ɕɔ̀]
    ရီငန်ပိုင်၊ ချောင်းနားစပ်မာ ပေါက်ရောက်သော ကျိတော့ရေ့ ဟင်းစားရရေ အပင်တမျိုး
    ရေငန်ပိုင်၊ ချောင်းနားစပ်တွင် ပေါက်ရောက်သော ကျိချွဲသည့် ဟင်းစားရသော အပင်တစ်မျိုး
    vegetable
    နာမ်

    ဗင်ကျော်၂

    [bɪ̀ɴt͡ɕɔ̀၂]
    ပျောင်းပျော့စွာ ပွတ်ချီပွတ်ချက် ပြောဆိုပြုမူရေ။ (ဥပစာ) ချစ်မှန်းသိပနာ ကိုယ့်အလိုပြည့်စီရန် ချစ်သော သူရို့အား စိတ်အနှောင့် အယှက် ဖြစ်စီရေ။ နွဲ့ဆိုး ဆိုးသည်
    ပျောင်းပျော့စွာ တီတီတာတာ ပြောဆိုပြုမူသည်။ (ဥပစာ) ချစ်မှန်းသိ၍ မိမိအလိုပြည့်စေရန် ချစ်သော သူတို့အား စိတ်အနှောင့် အယှက် ဖြစ်စေသည်။ နွဲ့ဆိုး ဆိုးသည်
    wheedle
    ကြိယာ

    ဗင်ကျော်စေါင်း

    [bɪ̀ɴt͡ɕɔ̀sèàɪ́ɴ]
    အသံအိမ် တနည်း ကြိုးတပ်ခုံဖြစ်ရေ ဗျပ်ပုံ အဝိုင်းအပြားအိုးမာ ဖေါင်ရိုး တပ်ထားရေ့ ကြိုးတပ် တူရိယာတမျိုး
    အသံအိမ် သို့မဟုတ် ကြိုးတပ်ခုံဖြစ်သော ဗျပ်ပုံ အဝိုင်းအပြားအိုးတွင် ဖေါင်ရိုး တပ်ထားသည့် ကြိုးတပ် တူရိယာတစ်မျိုး
    lute
    နာမ်

    ဗင်ကျော်ဟင်း

    [bɪ̀ɴt͡ɕɔ̀hɪ́ɴ]
    ဗင်ကျော် ခေါ် ချောင်းနားဟင်းကို ငါးပိကြူကြူနှင့် ချက်ထားရေ ဟင်းတမျိုး
    ဗင်ကျော် ခေါ် ချောင်းနားဟင်းကို ငါးပိကြူကြူနှင့် ချက်ထားသော ဟင်းတစ်မျိုး
    curry
    နာမ်