Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 2,481–2,500 of 3,186 words

    က

    ကြပ်ကြပ်တင်းတင်း

    [t͡ɕaʔt͡ɕaʔtɪ́ɴtɪ́ɴ]
    ခိုင်မြဲနိုင်နင်းစွာ
    ခိုင်မြဲနိုင်နင်းစွာ
    firmly
    ကြိယာဝိသေသန

    ကြပ်ကြပ်တည်းတည်း

    [t͡ɕaʔt͡ɕaʔtɛ́tɛ́]
    တပါးသောသူ၏ အလိုနှင့်ဆန့်ကျင်၍ နိုင်တက်စီးနင်း ပြုလျှက်။ ပြင်းပြင်းထန်ထန်
    တစ်ပါးသောသူ၏ အလိုနှင့်ဆန့်ကျင်၍ နိုင်တက်စီးနင်း ပြုလျှက်။ ပြင်းပြင်းထန်ထန်
    strictly
    ကြိယာဝိသေသန

    ကြပ်ခိုး

    [t͡ɕaʔkʰó]
    ကျပ်စင်မာ မီးခိုးကြောင့် ငြိကပ်စွဲနိန်ရေ အရာ။ အမှုန့်
    ကျပ်စင်တွင် မီးခိုးကြောင့် ငြိကပ်စွဲနေသော အရာ။ အမှုန့်
    pixel
    နာမ်

    ကြပ်ခိုးစင်

    [t͡ɕaʔkʰósɪ̀ɴ]
    မိုးဖိုထက်တွက် ငါးအို၊ ဟင်းအိုးအစဟိစွာ တင်ရန် ပြုလုပ်ထားရေ စင်
    မိုးဖိုထက်တွက် ငါးအို၊ ဟင်းအိုးစသည် တင်ရန် ပြုလုပ်ထားသော စင်
    mantelshelf
    နာမ်

    ကြပ်စင်

    [t͡ɕaʔsɪ̀ɴ]
    ၁၊ ကျပ်ခိုးစင်။ ၂၊ အမဲ၊ သား၊ ငါး အစဟိစွာရို့ကို ကျပ်စင်မာတင်ပနာ မီးဖြင့် ခြောက်သွိစီရန် ပြုလုပ်ထားရေ စင်
    ၁၊ ကျပ်ခိုးစင်။ ၂၊ အမဲ၊ သား၊ ငါး စသည်တို့ကို ကျပ်စင်တွင်တင်၍ မီးဖြင့် ခြောက်သွေ့စေရန် ပြုလုပ်ထားသော စင်
    mantelshelf
    နာမ်

    ကြပ်စည်း

    [t͡ɕaʔsɛ́]
    လက်၊ ခြေ အစဟိစွာ ကျိုးစွာကို ပျိုင်းပြား၊ ဝါးချောင်းရို့နန့် တောင့်တင်းခိုင်မြဲစွာ စည်းခြည် နှောင်သည်
    လက်၊ ခြေ စသည် ကျိုးသည်ကို ပျဉ်းပြား၊ ဝါးချောင်းတို့ဖြင့် တောင့်တင်းခိုင်မြဲစွာ စည်းချည် နှောင်သည်
    bandaging
    ကြိယာ

    ကြပ်တင်

    [t͡ɕaʔtɪ̀ɴ]
    ၁၊ ကျပ်စင်ပေါ်တင်ပနာ မီးဖြင့် အပူတိုက်ပီးရေ။ ၂၊ လုံးထွင်းလှီကို ပြန့်ကားစီခြင်းငှာ သစ်ပိုင်းရို့နန့် စင်ခတ်၍ မီးဖြင့် အပူတိုက်ပီးရေ။ သျှောစ်လံသျှောင်းသျှောင်၊ ဆယ်ဖွားလောင်းကို၊ ပြီးထတုံကျင်၊ ကြပ်ကြီးတင်ပနာ ၊ မီးလျှင်ဖုတ်လတ်၊ ကားကားပြန့်၏ (ထွန်းတိ)
    ၁၊ ကျပ်စင်ပေါ်တင်၍ မီးဖြင့် အပူတိုက်ပေးသည်။ ၂၊ လုံးထွင်းလှေကို ပြန့်ကားစေခြင်းငှာ သစ်ပိုင်းတို့ဖြင့် စင်လုပ်၍ မီးဖြင့် အပူတိုက်ပေးသည်။ သျှောစ်လံသျှောင်းသျှောင်၊ ဆယ်ဖွားလောင်းကို၊ ပြီးထတုံကျင်၊ ကြပ်ကြီးတင်၍ ၊ မီးလျှင်ဖုတ်လတ်၊ ကားကားပြန့်၏ (ထွန်းတိ)
    dry
    ကြိယာ

    ကြပ်တည်း

    [t͡ɕaʔtɛ́]
    ၁၊ ကျိုင်းမြောင်းရေ။ ၂၊ လွတ်လပ်မှုမဟိ။ ၃၊ ခဲယဉ်းသည်
    ၁၊ ကျဉ်းမြောင်းသည်။ ၂၊ လွတ်လပ်မှုမရှိ။ ၃၊ ခဲယဉ်းသည်
    narrow
    ကြိယာ

    ကြပ်တိုက်

    [t͡ɕaʔtaɪʔ]
    သား၊ ငါး၊ အမဲအစဟိစွာရို့ကို ကျပ်စင်မာ တင်ပနာ ခြောက်သွိစီရေ
    သား၊ ငါး၊ အမဲစသည်တို့ကို ကျပ်စင်တွင် တင်၍ ခြောက်သွေ့စေသည်
    dry
    ကြိယာ

    ကြပ်တိုက်မုန့်

    [t͡ɕaʔtaɪʔmòʊɴ့]
    နှပျိုး့ရွက် အစိမ်းဖြင့် ပတ်လိမ်ပြီး သံပြားပေါ်တင်ပနာ မီးဖြင့် အပူတိုက်ပီးပြီးကေ ကျက်နပ်စီရေ မုန့်တမျိုး
    ငှက်ပျော့ရွက် အစိမ်းဖြင့် ပတ်လိမ်ပြီး သံပြားပေါ်တင်၍ မီးဖြင့် အပူတိုက်ပေး၍ ကျက်နပ်စေသော မုန့်တစ်မျိုး
    snack
    နာမ်

    ကြပ်ထင်း

    [t͡ɕaʔtʰɪ́ɴ]
    စိုသော ထင်းကို ကျပ်စင်ပေါ်၌ တင်ပနာ မီးဖြင့် ခြောက်သွိသော ထင်း
    စိုသော ထင်းကို ကျပ်စင်ပေါ်၌ တင်၍ မီးဖြင့် ခြောက်သွေ့သော ထင်း
    firewood
    နာမ်

    ကြပ်မ

    [t͡ɕaʔm]
    ၁၊ ကိုယ်တိုင် ကိုယ်ကျ ဆောင်ရွက်ရေ။ ၂၊ မကွဲမကွာ နိန်ပနာ ထိန်းသိမ်း အုပ်ချုပ်သည်
    ၁၊ ကိုယ်တိုင် ကိုယ်ကျ ဆောင်ရွက်သည်။ ၂၊ မကွဲမကွာ နေ၍ ထိန်းသိမ်း အုပ်ချုပ်သည်
    manage
    ကြိယာ

    ကြပ်လိုက်

    [t͡ɕaʔlaɪʔ]
    စိုထိုင်းနိန်ရေ အဝတ်အထည်ရို့မာ အမည်းစက် အပြောက်ကချေတိ ဖြစ်ပေါ်လှာရေ။ စွန်းထင်းရေ။ ဖါးဥစွဲသည်
    စိုထိုင်းနေသော အဝတ်အထည်တို့တွင် အမည်းစက် အပြောက်ကလေးများ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ စွန်းထင်းသည်။ ဖါးဥစွဲသည်
    fungus
    ကြိယာ

    ကြံဖန်

    [t͡ɕံpʰàɴ]
    တနည်း တဖုံဖြစ်ယောင် ကြိုးစား ဆောင်ရွက်ရေ။ စိုင်းစားသည်
    တစ်နည်း တစ်ဖုံဖြစ်အောင် ကြိုးစား ဆောင်ရွက်သည်။ စဉ်းစားသည်
    think
    ကြိယာ

    ကြမ္မာ

    [t͡ɕm̪a̰m̪a̰à]
    ကိုယ့် ပြုဘူးသော ကုသိုလ်ကံ၊ အကုသိုလ်ကံ၏ အကျိုးအပြစ်ကို ဖြစ်စီနှိုင်ရေ အကြောင်းခံ တရား။ ကမ်းထောက်ပြို ပဲ့ကျလှာ၏၊ ရှင်နှောင်းညိုလဲ့ကြမ္မာ၏ (ဥက္ကာပျံ)
    မိမိ ပြုဘူးသော ကုသိုလ်ကံ၊ အကုသိုလ်ကံ၏ အကျိုးအပြစ်ကို ဖြစ်စေနိုင်သော အကြောင်းခံ တရား။ ကမ်းထောက်ပြို ပဲ့ကျလာ၏၊ ရှင်နှောင်းညိုလဲ့ကြမ္မာ၏ (ဥက္ကာပျံ)
    fate (usually used when ill fate is concerned)
    နာမ်

    ကြမ္မာငင်

    [t͡ɕm̪a̰m̪a̰àŋɪ̀ɴ]
    ကောင်းကေ ကောင်းရေ အလျောက် ကံတရား သိမ်းသွင်းရာသို့ လိုက်ပါရရေ။ ၂၊ ပြုဘူးသော မကောင်းမှု၏ ဖိစီး နှိပ်စက်ခြင်း ခံရရေ။ ကြမ္မာငင်၊ ပြီးကေမလွတ် (ပုံ)
    ကောင်းလျှင် ကောင်းသည့် အလျောက် ကံတရား ဆွဲဆောင်ရာသို့ လိုက်ပါရသည်။ ၂၊ ပြုဘူးသော မကောင်းမှု၏ ဖိစီး နှိပ်စက်ခြင်း ခံရသည်။ ကြမ္မာငင်၊ ပြီးလျှင်မလွတ် (ပုံ)
    be ill-fated
    ကြိယာ

    ကြမ်း

    [t͡ɕáɴ]
    ခက်ထန်ရေ။ ဆိုးညစ်ရေ။ ရုန်းရင်းရေ။ နူးညံ့ခြင်းမဟိရေ။ ဆင်ကြမ်း၊ ခြွန်နှိမ် (ပုံ)
    ခက်ထန်သည်။ ဆိုးသွမ်းသည်။ ရုန်းရင်းသည်။ နူးညံ့ခြင်းမရှိသည်။ ဆင်ကြမ်း၊ ခြွန်နှိမ် (ပုံ)
    naught
    ကြိယာ

    ကြမ်း၂

    [t͡ɕáɴ၂]
    အိမ်အစဟိစွာ၏ အဆောက်အအုံမာ ခင်းထားရေ အခင်း။ အမိုးကားမှန်၊ ကြမ်းကားဖလ်၊ ဗတာန်ထုတ်ယောက် (ကော်)
    အိမ်စသည်၏ အဆောက်အအုံတွင် ခင်းထားသော အခင်း။ အမိုးကားမှန်၊ ကြမ်းကားဖလ်၊ ဗတာန်ထုတ်ယောက် (ကော်)
    flooring
    နာမ်

    ကြမ်းကြမ်း

    [t͡ɕáɴt͡ɕáɴ]
    ရုန်းရက် ခက်ထန်သော။ သိမ်မွေ့ နူးညံ့ခြင်း မဟိရေ။ ၂၊ ရိုင်းစိုင်းသော။ ကြမ်းကြမ်း ခေါက်ခေါက်၊ ကြမ်းကြမ်း တက်တက်၊ ကြမ်းကြမ်း တောက်တောက်၊ ကြမ်းကြမ်း တုံးတုံး၊ ကြမ်းကြမ်း ပက်ပက်၊ ကြမ်းကြမ်း ရမ်းရမ်း၊ ကြမ်းကြမ်း သတ်သတ် အစဟိစွာသုံးရေ
    ရုန်းရက် ခက်ထန်သော။ သိမ်မွေ့ နူးညံ့ခြင်း မရှိသော။ ၂၊ ရိုင်းစိုင်းသော။ ကြမ်းကြမ်း ခေါက်ခေါက်၊ ကြမ်းကြမ်း တက်တက်၊ ကြမ်းကြမ်း တောက်တောက်၊ ကြမ်းကြမ်း တုံးတုံး၊ ကြမ်းကြမ်း ပက်ပက်၊ ကြမ်းကြမ်း ရမ်းရမ်း၊ ကြမ်းကြမ်း သက်သက် စသည်သုံးသည်
    rough
    နာမဝိသေသန

    ကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်း

    [t͡ɕáɴt͡ɕáɴtáɴtáɴ]
    ယိုင်ကျေး သိမ်မွေ့ နူးညံ့ခြင်း ကင်းသော။ ၂၊ သိမ်မွေ့ နူးညံ့ ချောမွတ်ခြင်း ကင်းသော။ ညက်ညော ပြေပြစ် ချောမောသည် မဟုတ်ရေ။ ၃၊ ရိုင်းစိုင်းသော
    ယဉ်ကျေး သိမ်မွေ့ နူးညံ့ခြင်း ကင်းသော။ ၂၊ သိမ်မွေ့ နူးညံ့ ချောမွတ်ခြင်း ကင်းသော။ ညက်ညော ပြေပြစ် ချောမောသည် မဟုတ်သော။ ၃၊ ရိုင်းစိုင်းသော
    rough
    နာမဝိသေသန