Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 2,921–2,940 of 3,186 words

    က

    ကြောလယ်ကောင်

    [t͡ɕɔ́lɛ̀kàʊɴ]
    ၁၊ မြစ်၊ ပင်လယ်ပြင်၏ဝန်းကျင်။ ၂၊ မြစ်၊ ပင်လယ်၏အလယ်ပိုင်း။ ရေရိုး။ ရေမြစ်လယ်ကြော၊ ဂုခါလေ၊ နင်လျှင်မျိုးလို့ (ပန်း)
    ၁၊ မြစ်၊ ပင်လယ်ပြင်၏ဝန်းကျင်။ ၂၊ မြစ်၊ ပင်လယ်၏အလယ်ပိုင်း။ ရေရိုး။ ရေမြစ်လယ်ကြော၊ ယခုတွင်လေ၊ နင်လျှင်မျောလို့ (ပန်း)
    root river
    နာမ်

    ကြောသား

    [t͡ɕɔ́θá]
    နောက်ကုန်း အလယ်ရိုး။ ကြောရိုး တလျှောက်
    ကျောကုန်း အလယ်ရိုး။ ကျောရိုး တစ်လျှောက်
    spine
    နာမ်

    ကြောသားရင်သား

    [t͡ɕɔ́θáɹɪ̀ɴθá]
    တယောက်ကား သာစေ၊ တယောက်ကား နာစေဟု ခွဲခွဲခြားခြား အုပ်ချုပ်ခြင်း မဟုတ်တောပဲ၊ ညီတူညီမျှ အုပ်ချုပ်ရေ။ တရားစောင့်သော မင်းရို့စွာကား ကြောသားရင်သား မခွဲခြားပဲ ဝမ်းမားသားကဲသို့ အုပ်ချုပ်တော်မှုသည် (ဒိဌာ)
    တစ်ယောက်ကား သာစေ၊ တစ်ယောက်ကား နာစေဟု ခွဲခွဲခြားခြား အုပ်ချုပ်ခြင်း မဟုတ်တောပဲ၊ ညီတူညီမျှ အုပ်ချုပ်သည်။ တရားစောင့်သော မင်းတို့သည်ကား ကြောသားရင်သား မခွဲခြားပဲ ဝမ်းတွင်းသားကဲသို့ အုပ်ချုပ်တော်မှုသည် (ဒိဌာ)
    govern
    ကြိယာ

    ကြော်

    [t͡ɕɔ̀]
    ၁၊ လူအတိအား ကြားသိစီရေ။ ဟစ်အော် ပြောဆိုရေ။ မောင်းကြီးခတ်သော်၊ သောသောကြော်လျှက် (ရခိုင်ကာ)။ ၂၊ အများ ကြားသိစီရန် အသံကျကျယ်လောင်လောင် ဟစ်အော်ရေ
    ၁၊ လူအများအား ကြားသိစေသည်။ ဟစ်အော် ပြောဆိုသည်။ မောင်းကြီးခတ်သော်၊ သောသောကြော်လျှက် (ရခိုင်ကာ)။ ၂၊ အများ ကြားသိစေရန် အသံကျယ်လောင်စွာ ဟစ်အော်သည်
    shout
    ကြိယာ

    ကြော်၂

    [t͡ɕɔ̀၂]
    ကျကျယ်လောင်လောင် ဟစ်အော်သော အသံ
    ကျယ်လောင်စွာ ဟစ်အော်သော အသံ
    High-pitch
    နာမ်

    ကြော်၃

    [t͡ɕɔ̀၃]
    ပျော်ရွှင်မှုဖြင့် စုဝေး ဟစ်အော်ကတ်တေ။ ကျီရောင်ဘာရောင် ဟစ်အော်ကတ်တေ
    ပျော်ရွှင်မှုဖြင့် စုဝေး ဟစ်အော်ကြသည်။ ဆူညံစွာ ဟစ်အော်ကြသည်
    belly laugh
    ကြိယာ

    ကြော်၄

    [t͡ɕɔ̀၄]
    လူများ မခံချိမခံသာ ဖြစ်စီရန် ပြောင်လောင်းာ် သရော်ကြီစပ်လိုရေ အနိန်နန့် ဟစ်အော်ကတ်တေ
    သူတစ်ပါး မခံချိမခံသာ ဖြစ်စေရန် ပြောင်လှော် သရော်ကျီစယ်လိုသည့် အနေဖြင့် ဟစ်အော်ကြသည်
    cheap gibe
    ကြိယာ

    ကြော်ငြာ

    [t͡ɕɔ̀ɲà]
    အများသိစီရန် ဟစ်အော်ရေ။ ရာဇာဆရာ၊ ကြော်ငြာဟိန်းဟိန်း (ကင်းမဟော်)
    အများသိစေရန် ဟစ်အော်သည်။ ရာဇာဆရာ၊ ကြော်ငြာဟိန်းဟိန်း (ကင်းမဟော်)
    shout
    ကြိယာ

    ကြော်ငြာစာ

    [t͡ɕɔ̀ɲàsà]
    အများသိစီဖို့အတွက် ရီးသားရရေ စာရွက်စာတမ်း
    အများသိစေရန်အတွက် ရေးသားရသော စာရွက်စာတမ်း
    bumf
    နာမ်

    ကြော်ဟစ်

    [t͡ɕɔ̀hɪʔ]
    ဆူဆူညံညံ အသံကျကျယ်လောင်လောင် ကျွီးလျှက်
    ဆူဆူညံညံ အသံကျယ်လောင်စွာ အော်ဟစ်လျှက်
    loudly shout
    ကြိယာ

    ကြဲ

    [t͡ɕɛ]
    တခုနှင့်တခု အရာကွာလှမ်းရေ။ အရာကျပ်ရေ။ လားဖို့ပုလဲ၊ ဖြူဖွေးဖွေးကေ၊ မကြဲမသိပ်(ပဒုမ္မ)။ မချိလားကတ်ဲ၊ ရယ်ယောင်ထင် (ပုံ)
    တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အရာကွာလှမ်းသည်။ အရာကျပ်သည်။ သွားမှာပုလဲ၊ ဖြူဖွေးဖွေးကေ၊ မကြဲမသိပ်(ပဒုမ္မ)။ မချိသွားကြဲ၊ ရယ်ယောင်ထင် (ပုံ)
    away
    ကြိယာ

    ကြဲ၂

    [t͡ɕɛ၂]
    တခုနှင့်တခု အရာကွာလှမ်းသော။ အရာကျယ်သော
    တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အရာကွာလှမ်းသော။ အရာကျယ်သော
    away
    နာမဝိသေသန

    ကြဲ၃

    [t͡ɕɛ၃]
    အဝှမ်းဖြန့်ပစ်ရေ။ ထိုနောက် မုယော၊ နှမ်း၊ ပြောင်း၊ ပဲ၊ စပါးတိကို ကြဲရရေ (တောင်)။ သုခန္ဓာကို၊ မြန်စွာခဏ၊ သုဿန်ပြင်မာ၊ ငင်ချဆွဲပျာ၊ ကြဲလုပ်စွဟု (ဒွေး)
    အနှံ့အပြားဖြန့်ပစ်သည်။ ထိုနောက် မုယော၊ နှမ်း၊ ပြောင်း၊ ပဲ၊ စပါးများကို ကြဲရသည် (တောင်)။ သုခန္ဓာကို၊ မြန်စွာခဏ၊ သုဿန်ပြင်မှာ၊ ငင်ချဆွဲပျာ၊ ကြဲလုပ်စွဟု (ဒွေး)
    scatter
    ကြိယာ

    ကြဲ၄

    [t͡ɕɛ၄]
    ခြည်လုံးတလုံးနှင့် တလုံး မစီစပ် ပါးလွှာသော အဝတ်အထည်
    ချည်လုံးတစ်လုံးနှင့် တစ်လုံး မစေ့စပ် ပါးလွှာသော အဝတ်အထည်
    chiffon
    နာမ်

    ကြဲကြဲ

    [t͡ɕɛt͡ɕɛ]
    ၁၊ နေ သည်းထန်စွာ ပူရေ။ နီပူကြဲကြဲ။ ၂၊ နံရိုး ပြိုင်းပြိုင်း ပေါ်လျှက်။ နံရိုးကြဲကြဲ
    ၁၊ နေ သည်းထန်စွာ ပူသည်။ နီပူကြဲကြဲ။ ၂၊ နံရိုး ပြိုင်းပြိုင်း ပေါ်လျှက်။ နံရိုးကြဲကြဲ
    sunburn
    ကြိယာဝိသေသန

    ကြဲကြဲ၂

    [t͡ɕɛt͡ɕɛ၂]
    တခုနှင့်တခု အရာကွာလှမ်းရေ။ အရာကျပ်ရေ။ လားဖို့ပုလဲ၊ ဖြူဖွေးဖွေးကေ၊ မကြဲမသိပ်(ပဒုမ္မ)။ မချိလားကတ်ဲ၊ ရယ်ယောင်ထင် (ပုံ)။ အသားမဲမည်း၊ လားကတ်ဲကြဲသည်၊ ဂေါင်းလည်း စုတ်ချွန်းသာတည်း (ဗမာချီ)
    တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အရာကွာလှမ်းသည်။ အရာကျပ်သည်။ သွားမှာပုလဲ၊ ဖြူဖွေးဖွေးကေ၊ မကြဲမသိပ်(ပဒုမ္မ)။ မချိသွားကြဲ၊ ရယ်ယောင်ထင် (ပုံ)။ အသားမည်းမည်း၊ သွားကြဲကြဲသည်၊ ဂေါင်းလည်း စုတ်ချွန်းသာတည်း (ဗမာချီ)
    gap
    ကြိယာ

    ကြဲကြဲခေါက်ခေါက်

    [t͡ɕɛt͡ɕɛkʰaʊʔkʰaʊʔ]
    ၁၊ လူသူ မစည်ကားသော ပွဲလမ်းသဘင်။ ၂၊ တခုနှင့်တခု အကြား မစိသော အရာ။ အိမ်အမိုး ကြဲကြဲခေါက်ခေါက်
    ၁၊ လူသူ မစည်ကားသော ပွဲလမ်းသဘင်။ ၂၊ တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အကြား မစေ့သော အရာ။ အိမ်အမိုး ကြဲကြဲခေါက်ခေါက်
    gap
    နာမ်

    ကြဲကြဲခေါင်ခေါင်

    [t͡ɕɛt͡ɕɛkʰèàɪ̀ɴkʰèàɪ̀ɴ]
    အကွယ်အကာ အဆီးအတားမဟိရေ ဝန်ကျင်။ ကြဲကြဲခေါင်ခေါင်၊ လူမြင်သျှင်မြင်မကောင်း (ရိုးရာ)
    အကွယ်အကာ အဆီးအတားမရှိသော ဝန်ကျင်။ ကြဲကြဲခေါင်ခေါင်၊ လူမြင်သျှင်မြင်မကောင်း (ရိုးရာ)
    space
    နာမ်

    ကြဲကြဲတက်တက်

    [t͡ɕɛt͡ɕɛtɛʔtɛʔ]
    ၁၊ လူသူ မစည်ကားသော ပွဲလမ်းသဘင်။ ၂၊ တခုနှင့်တခု အကြား မစိသောအရာ။ အိမ်အမိုး ကြဲကြဲခေါက်ခေါက်။ လူသူမစည်းကားသော နီရာ။ ပွဲလမ်းသဘင်။ ပါးလွှားသော အဝတ်အထည်
    ၁၊ လူသူ မစည်ကားသော ပွဲလမ်းသဘင်။ ၂၊ တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အကြား မစေ့သောအရာ။ အိမ်အမိုး ကြဲကြဲခေါက်ခေါက်။ လူသူမစည်းကားသော နေရာ။ ပွဲလမ်းသဘင်။ ပါးလွှားသော အဝတ်အထည်
    gap
    နာမ်

    ကြဲကြဲတောက်တောက်

    [t͡ɕɛt͡ɕɛtɔ́ɛʔtɔ́ɛʔ]
    ၁၊ အရည်မပျစ်ပဲ ကြဲကြဲတောက်တောက်။ ၂၊ နိန်ရီးထန်စွာ ပူရေ။ နီပူကြဲကြဲ တောက်တောက် (ရိုးရာ)
    ၁၊ အရည်မပျစ်ပဲ ကြဲကြဲတောက်တောက်။ ၂၊ နေသည်းထန်စွာ ပူသည်။ နီပူကြဲကြဲ တောက်တောက် (ရိုးရာ)
    consomme
    ကြိယာဝိသေသန