Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 1,701–1,720 of 3,186 words

    က

    ကျာ

    [t͡ɕà]
    ၁၊ အလွန်လည်ပတ်သော။ တနီရာတည်းမာ ရစ်လှည့်၍နိန်ရေ။ ချာလပတ်လည်နိန်ရေ။ ဂျင်ကျာနီအောင် လည်ရေ။၂၊ ပိုင်နိုင် တတ်ကျွမ်းသော။ လည်ဝယ်အထာနပ်သော
    ၁၊ အလွန်လည်ပတ်သော။ တစ်နေရာတည်းတွင် ရစ်လှည့်၍နေသော။ ချာချာလည်နေသော။ ဂျင်ကျာနီအောင် လည်သည်။၂၊ ပိုင်နိုင် ကျွမ်းကျင်သော။ လည်ဝယ်ပါးနပ်သော
    turn
    နာမဝိသေသန

    ကျား

    [t͡ɕá]
    ထင်းထင်းကြီး။ အထင်အလင်း။ ပီပီသသ။ အဝီးကပင်၊ စာလုံးကိုကျားပိုင့်မြင်ရရေ
    ထင်ထင်ရှားရှား။ အထင်အလင်း။ ပီပီသသ။ အဝီးကပင်၊ စာလုံးကိုကျားလို့မြင်ရရေ
    conspicuous
    ကြိယာဝိသေသန

    ကျား၂

    [t͡ɕá၂]
    အဆောက်အအုံကို မယိုင်ဖို့လဲရယောင် ထောက်ကန်ထားရရေ အရာ
    အဆောက်အအုံကို မယိုင်မလဲရအောင် ထောက်ကန်ထားရသော အရာ
    buttress
    နာမ်

    ကျား၃

    [t͡ɕá၃]
    လူ၊ သားကောင်အစဟိစွာတိကို စားတတ်ရေ ကြောင်အမျိုးဝင် ရဲကေ့သောသားရဲတိရိစ္ဆာန် တမျိုး
    လူ၊ သားကောင်စသည်များကို စားတတ်သော ကြောင်အမျိုးဝင် ရဲရင့်သောသားရဲတိရိစ္ဆာန် တစ်မျိုး
    tiger
    နာမ်

    ကျား၄

    [t͡ɕá၄]
    အရောင်များရောနှော၍ အကွက်ပြောက်အချေဖြစ်နီသော
    အရောင်များရောနှော၍ အကွက်ပြောက်ကလေးဖြစ်နေသော
    irregularly
    နာမဝိသေသန

    ကျား၅

    [t͡ɕá၅]
    (ဥပစာ) ရုန်ရင်း ကြမ်းတမ်းသောသူ
    (ဥပစာ) ရုန်ရင်း ကြမ်းတမ်းသောသူ
    rough
    နာမ်

    ကျားကန်

    [t͡ɕákàɴ]
    အဆောက်အအုံ မယိုင်ဖို့လဲရယောင် ကျားနန့်ထောက်ကျောက်ရေ။ အိမ်အိုကေကျားခံ၊ လူအိုကေကျောင်းကန်(စကားပုံ)
    အဆောက်အအုံ မယိုင်မလဲရအောင် ကျားဖြင့်ထောက်ကန်သည်။ အိမ်အိုကေကျားကန်၊ လူအိုကေကျောင်းကန်(စကားပုံ)
    buttress
    ကြိယာ

    ကျားကန်ကန်

    [t͡ɕákàɴkàɴ]
    တင်ပြသော အကြောင်းတခုတရီကို လက်မခံနှိုင်ကြောင်းကို ပြောဆိုရာမာ ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ သူမှန်သည် ငါမှန်သည်အစဟိစွာနန့် စကားအချက်အတင် ပြောဆိုရာမာပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ အားဓမလန့်ဆန်ရေ။ သူတိပြောစော်နားမဝင်ဘဲ ကျားခံကန်ငြင်းရေ
    တင်ပြသော အကြောင်းတစ်စုံတစ်ရာကို လက်မခံနိုင်ကြောင်းကို ပြောဆိုရာ၌ လည်းကောင်း၊ သူမှန်သည် ငါမှန်သည်စသည်ဖြင့် စကားအချေအတင် ပြောဆိုရာ၌လည်းကောင်း၊ အတင်းငြင်းဆန်သည်။ သူများပြောစော်နားမဝင်ဘဲ ကျားကန်ကန်ငြင်းရေ
    denying
    ကြိယာ

    ကျားကိုက် ကိုက်

    [t͡ɕákaɪʔ kaɪʔ]
    (ကျားသည် လက်သည်းဖြင့်ကုပ်၊ ပစနန့်ကိုက် ပိုင်) မရမက၊ စစွဲမမြဲ အားအံခဲဗျာယ်
    (ကျားသည် လက်သည်းဖြင့်ကုပ်၊ ပါးစပ်ဖြင့်ကိုက် သကဲ့သို့) မရမနေ၊ စွဲစွဲမြဲမြဲ အားအံခဲလျက်
    insistent
    ကြိယာဝိသေသန

    ကျားကုတ်သျှေ

    [t͡ɕákoʊʔʃè]
    ကြောင်မျိုးဝင် အဝါရောင်မာ အနက်ပြောက်ပါရေ သားရဲတိရိစ္ဆာန် တမျိုး
    ကြောင်မျိုးဝင် အဝါရောင်တွင် အနက်ပြောက်ပါသော သားရဲတိရိစ္ဆာန် တစ်မျိုး
    leopard
    နာမ်

    ကျာကျာ

    [t͡ɕàt͡ɕà]
    ၁၊ တောက်ပြောင်နီရဲရေ။၂၊ တနီရာတည်းမာ ရစ်လှည့်၍ ချာလပတ်လည်သည်
    ၁၊ တောက်ပြောင်နီရဲသည်။၂၊ တစ်နေရာတည်းတွင် ရစ်လှည့်၍ ချာချာလည်သည်
    turn
    ကြိယာ

    ကျားကျား

    [t͡ɕát͡ɕá]
    အရောင်များရောနှော၍ အကွက်ပြောက်အချေဖြစ်နီသော။ ကြင်နာစဖွယ်၊ ပုသင်ငယ်အား၊ သွယ်သွယ်မြှီးဖျား၊ လည်ကျားကျားနှင့်(ကင်းမဟော်)
    အရောင်များရောနှော၍ အကွက်ပြောက်ကလေးဖြစ်နေသော။ ကြင်နာစဖွယ်၊ ပုသင်ငယ်အား၊ သွယ်သွယ်မြှီးဖျား၊ လည်ကျားကျားနှင့်(ကင်းမဟော်)
    irregularly
    နာမဝိသေသန

    ကျာကျာ၂

    [t͡ɕàt͡ɕà၂]
    ကျယ်လောင်သော အသံရက်ပြတ်(ကြားရရေ)။ ပြင်းစွာစူးရှသော အသံနန့်။ ကျာကျာလူသံ၊ ခေါ်သံကြားက၊ တန့်မှီးလိုက်နာ (ရှီးထုံး)
    ကျယ်လောင်သော အသံအဆက်မပြတ်(ကြားရသည်)။ ပြင်းစွာစူးရှသော အသံဖြင့်။ ကျာကျာလူသံ၊ ခေါ်သံကြားက၊ တန့်မှီးနာခံ (ရှေးထုံး)
    like loud voice
    ကြိယာဝိသေသန

    ကျားကျားမားမား

    [t͡ɕát͡ɕámámá]
    ၁၊ သန်သန်မာမာ။ ၂၊ ရဲရဲရင့်ရင့်
    ၁၊ သန်သန်မာမာ။ ၂၊ ရဲရဲရင့်ရင့်
    brave
    ကြိယာဝိသေသန

    ကျာကျာမွိ.

    [t͡ɕàt͡ɕàmwì.]
    ၁၊ ပတ်၍လှည့်၍ မရပ်မနား ချာလပတ်လည်နိန်ရေ။ ၂၊ ပတ်ကာမွှီကာ လျောက်ပြေးကာ ချာလပတ် လည်နိန်ရေ။ အခက်ခဲနှင့် ကြုံတွိ နီရရေ
    ၁၊ ပတ်၍လှည့်၍ မရပ်မနား ချာချာလည်နေသည်။ ၂၊ ဟိုဟိုဒီဒီ လျောက်ပြေးကာ ချာလပတ် လည်နေသည်။ အခက်ခဲနှင့် ကြုံတွေ့ နေရသည်
    turn around
    ကြိယာ

    ကျားခဲဝါ

    [t͡ɕákʰɛwà]
    ရဲကေ့သောကျားနှင့် မြီခွီးနှစ်ခု စပ်၍ ရရေ အုန်းနီရောင် အမွီးဟိပြီးး ချွန်သောနှုတ်သီး၊ ဖွာသော ပတုံးဟိပြီးကေ မြေမားအောင်း၍ ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ ခြုံကြိုခြုံကြား၌ ပင်ဖြစ်ဖြစ် နီလိဟိရေ သားရဲ တိရိစ္ဆာန်တမျိုး
    ရဲရင့်သောကျားနှင့် မြေခွေးနှစ်ခု စပ်၍ ရသော အုန်းနီရောင် အမွေးရှိပြီး ချွန်သောနှုတ်သီး၊ ဖွာသော အမြီးရှိ၍ မြေတွင်းအောင်း၍ လည်းကောင်း၊ ချုံကြိုချုံကြား၌ လည်းကောင်း နေလေ့ရှိသော သားရဲ တိရိစ္ဆာန်တစ်မျိုး
    fuchsbau
    နာမ်

    ကျားတိုက်

    [t͡ɕátaɪʔ]
    ခရေစိကို တစိနှင့် တစိ ပစချင်း ထိုးကော်ကစပ်သော ကစပ်နည်းတမျိုး
    ခရေစေ့ကို တစ်စေ့နှင့် တစ်စေ့ ပါးစပ်ချင်း ထိုးကော်ကစားသော ကစားနည်းတစ်မျိုး
    play a game of draughts
    နာမ်

    ကျားထိုး

    [t͡ɕátʰó]
    ခရေစိကိုတစိနှင့် တစိပစချင်းထိုးကော်ကစပ်သော ကစပ်နည်းတမျိုး
    ခရေစေ့ကိုတစ်စေ့နှင့် တစ်စေ့ပါးစပ်ချင်းထိုးကော်ကစားသော ကစားနည်းတစ်မျိုး
    play a game of draughts
    နာမ်

    ကျားဗဟုန်နာ

    [t͡ɕábhòʊɴnà]
    သလိပ်၊ သည်းခြီ၊ လေ သုံးပါးကြောင့် (ကျားပိုင်) အော်သံထွက်ပြီးကေ တက်တတ်ရေ သာငယ်နာ ငန်းရောဂါတမျိုး
    သလိပ်၊ သည်းခြေ၊ လေ သုံးပါးကြောင့် (ကျားကဲ့သို့) မြည်သံထွက်၍ တက်တတ်သော သာငယ်နာ ငန်းရောဂါတစ်မျိုး
    disease
    နာမ်

    ကျားမတုံးဆွဲမိ

    [t͡ɕámtóʊɴsʰwɛmì]
    အခက်ခဲနှင် ကြုံတွိနီရရေ။ ရှေးမတိုး နောက်မဆုတ်သာ ဖြစ်တေ
    အခက်ခဲနှင် ကြုံတွေ့နေရသည်။ ရှေးမတိုး နောက်မဆုတ်သာ ဖြစ်သည်
    recoil
    ကြိယာ