Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 1,281–1,300 of 1,812 words

    ခ

    ခြာ၂

    [kʰɹà၂]
    အကြားအလပ် ဟိရေ။ အကြားမာ လပ်ရေ။ တရက်ခြာ၊ နှစ်ရက်ခြာ၊ သားသမီးခြာသော မမာ့။ ၂၊ ဘာတခုလည်းမဟိ လောက်ယောင် မွဲရေ။ ချွတ်ခြုံကျရေ။ မွဲခြာသည်
    အကြားအလပ် ရှိသည်။ အကြားတွင် လပ်သည်။ တစ်ရက်ခြာ၊ နှစ်ရက်ခြာ၊ သားသမီးခြာသော မိန်းမ။ ၂၊ ဘာမှမရှိ လောက်အောင် မွဲသည်။ ချွတ်ခြုံကျသည်။ မွဲခြာသည်
    poor
    ကြိယာ

    ခြာ၃

    [kʰɹà၃]
    အပူဟိန် အလွန်ပူပြင်းသော။ နီခြာလို့ ပူရေ
    အပူရှိန် အလွန်ပူပြင်းသော။ နီခြာလို့ ပူရေ
    hot
    နာမဝိသေသန

    ခြာချဉ်

    [kʰɹàɕɪ̀ɴ]
    ခြာကောင်။ အချေသူမာ၊ ပန်းမူမရ၊ ခြပိုးအုံလျင်၊ ပုံပြတ်ကျလို့ (ဆဒ္ဒန်)။ ချစ်ရီးထူးဟန်၊ ငါ၏ပါးကာ၊ ပန်းမာလ်ကိုထား၊ ခြာအုံထုပ်ကို၊ လှုပ်ချငြားလို့ (ယင်း)
    ခါချဉ်ကောင်။ အငယ်သူမှာ၊ ပန်းမူမရ၊ ခြပိုးအုံလျင်၊ ပုံပြတ်ကျလို့ (ဆဒ္ဒန်)။ ချစ်ရေးထူးဟန်၊ ငါ၏ထံမှာ၊ ပန်းမာလ်ကိုထား၊ ခြာအုံထုပ်ကို၊ လှုပ်ချငြားလို့ (၎င်း)
    red ant
    နာမ်

    ခြာခြာ

    [kʰɹàkʰɹà]
    အပူဟိန် အလွန်ပြင်းထန်စွာ
    အပူရှိန် အလွန်ပြင်းထန်စွာ
    beat dowm
    ကြိယာဝိသေသန

    ခြားခြား

    [kʰɹákʰɹá]
    တမျိုးစီ။ တခုကျ။ တကွဲတပြားစီ။ တပိုင်းတကန့်စီ
    တစ်မျိုးစီ။ တစ်ခုစီ။ တစ်ကွဲတစ်ပြားစီ။ တစ်ပိုင်းတစ်ကန့်စီ
    different
    နာမ်

    ခြာခြာကွဲ

    [kʰɹàkʰɹàkwɛ]
    နီဇာဟိန် အလွန်ပြင်းထန်အတွက်နန့် အစိတ်စိတ် ကွဲဟကြောင်း၊ ကွဲအက်ကြောင်း၊ ပပ်ကြောင်း ထင်ရေ
    နေအပူရှိန် အလွန်ပြင်းထန်သောကြောင့် အစိတ်စိတ် ကွဲဟကြောင်း၊ ကွဲအက်ကြောင်း၊ ပပ်ကြောင်း ထင်သည်
    beat dowm
    ကြိယာ

    ခြားခြားနားနား

    [kʰɹákʰɹánáná]
    ကြီးကြဲသော ပုဂ္ဂိုလ်နန့် တုပြိုင်ကာ သီးသန့်ခွဲထွက် မင်းမူရေ။ ၂၊ ပိုင်းကန့်ခွဲထားရေ။ ၃၊ တကွဲတပြား တမျိုးတဖုံ ဖြစ်တေ
    ကြီးကြဲသော ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် တုပြိုင်ကာ သီးခြားခွဲထွက် မင်းမူသည်။ ၂၊ ပိုင်းကန့်ခွဲထားသည်။ ၃၊ တစ်ကွဲတစ်ပြား တစ်မျိုးတစ်ဖုံ ဖြစ်သည်
    branch out
    ကြိယာ

    ခြာခြာပူ

    [kʰɹàkʰɹàpù]
    (နေ) အပူဟိန် ပြင်းထန်စွာ။ ချိုတ်ချိုတ်တောက် ပူဗျာယ်
    (နေ) အပူရှိန် ပြင်းထန်စွာ။ ချစ်ချစ်တောက် ပူလျက်
    beat dowm
    ကြိယာဝိသေသန

    ခြားနား

    [kʰɹáná]
    ကြီးကြဲသော ပုဂ္ဂိုလ်နန့် တုပြိုင်ကာ သီးသန့်ခွဲထွက် မင်းမူရေ။ ၂၊ ပိုင်းကန့်ခွဲထားရေ။ ၃၊ တကွဲတပြား တမျိုးတဖုံ ဖြစ်တေ
    ကြီးကြဲသော ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် တုပြိုင်ကာ သီးခြားခွဲထွက် မင်းမူသည်။ ၂၊ ပိုင်းကန့်ခွဲထားသည်။ ၃၊ တစ်ကွဲတစ်ပြား တစ်မျိုးတစ်ဖုံ ဖြစ်သည်
    branch out
    ကြိယာ

    ခြားနားခြင်း

    [kʰɹánákʰɹɪ́ɴ]
    တခုနန့်တခုမတူသော အခြင်းအရာ။ ကွဲပြားသော အမူအရာ
    တစ်ခုနှင့်တစ်ခုမတူသော အခြင်းအရာ။ ကွဲပြားသော အမူအရာ
    different
    နာမ်

    ခြိ.

    [kʰɹì.]
    ၁၊ ညီတူညီမျှရယောင် ခွဲဝီပီးရေ။ ငှဝေရေ။ ၂၊ မညီစွာကို ညီယောင်လုပ်ရေ။ မရမဟိအောင် ခြိ.ငှလို့ ဝီပီးရေ။ ၃၊ အချင်းချင်း သဘောကိုက်ညီယောင် လုပ်ရေ
    ၁၊ ညီတူညီမျှရအောင် ခွဲဝေပေးသည်။ ငှဝေသည်။ ၂၊ မညီသည်ကို ညီအောင်လုပ်သည်။ မရမရှိအောင် ခြိ.ငှလို့ ဝီပီးရေ။ ၃၊ အချင်းချင်း သဘောကိုက်ညီအောင် လုပ်သည်
    distribute
    ကြိယာ

    ခြိ.ပီး

    [kʰɹì.pï]
    အဖို့အစုကို အပျံ့အနှံ့ ခွဲဝီပီးရေ။ ဝီငှပီးရေ
    အဖို့အစုကို အပျံ့အနှံ့ ခွဲဝေပေးသည်။ ဝေငှပေးသည်
    issue
    ကြိယာ

    ခြိတ်

    [kʰɹeɪʔ]
    (စာရီးရာမာ) မြန်စွာထက် ယင်အောင်။ လိုအပ်ရေ့ အချိန်ထက် စောစီးစွာ စောစွာ ပြီးစီးအောင်။ စာကို အယင့်အယင် ပြီးယောင် ခြိတ်ခြိတ်ရီးရေ
    (စာရေးရာတွင်) မြန်သည်ထက် မြန်အောင်။ လိုအပ်သည့် အချိန်ထက် စောစီးစွာ စောစွာ ပြီးစီးအောင်။ စာကို အလျင်အမြန် ပြီးအောင် ခြိတ်ခြိတ်ရေးသည်
    quick
    ကြိယာဝိသေသန

    ခြိန့်

    [kʰɹèɪɴ့]
    ၁၊ ထက်အောက် ပြောင်းပြန် လူးလှိမ့်လျှက်။ ၂၊ မငြိမ်မသက် လှုပ်ယှားဗျာယ်။ ငါးကိုပယိန့်မာ ထည့်ပြီးကေ ခြိန့်ကိုဆီး
    ၁၊ ထက်အောက် ပြောင်းပြန် လူးလှိမ့်လျှက်။ ၂၊ မငြိမ်မသက် လှုပ်ရှားလျက်။ ငါးကိုပယိန့်မှာ ထည့်ပြီးကေ ခြိန့်ကိုဆီး
    change or reverse position
    ကြိယာဝိသေသန

    ခြိပ်

    [kʰɹìaʔ]
    ၁၊ သရက်ရွက်နန့် ဆင်တူ၍ အုံဆိုင်းသော အစီးထွက်သော အပင်တမျိုး။ ၂၊ ယင်းအပင်မှ ထွက်သော အစီး
    ၁၊ သရက်ရွက်နှင့် ဆင်တူ၍ ညို့မှိုင်းသော အစေးထွက်သော အပင်တစ်မျိုး။ ၂၊ ယင်းအပင်မှ ထွက်သော အစေး
    gum
    နာမ်

    ခြိပ်၂

    [kʰɹìaʔ၂]
    မိုက်မဲသော အရောင်အဝါ ထွက်သည်
    မည်းမှောင်သော အရောင်အဝါ ထွက်သည်
    opalescence
    ကြိယာ

    ခြိပ်ချောင်း

    [kʰɹìaʔɕáʊɴ]
    အယင်က ချိတ်ပင်များ ပေါက်ရောက်ပနာ၊ ချိတ်စေးများ ထွက်သော နီရာ။ အရပ်
    ယခင်က ချိတ်ပင်များ ပေါက်ရောက်၍၊ ချိတ်စေးများ ထွက်သော နေရာ။ အရပ်
    lac
    နာမ်

    ခြိပ်စီး

    [kʰɹìaʔsï]
    ချိတ်ပင်မှ ထွက်သော အစီး
    ချိတ်ပင်မှ ထွက်သော အစေး
    lac
    နာမ်

    ခြိပ်တံဆိပ်

    [kʰɹìaʔtံsʰìaʔ]
    ချိတ်စေးထက်မာ ခတ်နှိပ်ထားရေ တံဆိပ်
    ချိတ်စေးပေါ်တွင် ခတ်နှိပ်ထားသော တံဆိပ်
    seal
    နာမ်

    ခြိပ်ပိတ်

    [kʰɹìaʔpeɪʔ]
    ၁၊ အရီးကြီးရေ စာအိတ်၊ အထုပ်၊ ဝန်ဝန်ရို့ကို စိတ်သတ်ကတ်မေ လုံခြုံစွာ ချိပ်ဖြင့် ပိတ်ရေ။ ၂၊ ကျောင်း၊ အိမ်အစဟိရေ အဆောက်အအုံ အစဟိစွာရို့ကို အသုံးမပြုနိုင် စိမ့်သောငှာ ဥပဒေအရ (ချိပ်ပိတ်ပနာ) တားမြစ်သည်
    ၁၊ အရေးကြီးသော စာအိတ်၊ အထုပ်၊ ဝန်ပစ္စည်းတို့ကို စိတ်ချရအောင် လုံခြုံစွာ ချိပ်ဖြင့် ပိတ်သည်။ ၂၊ ကျောင်း၊ အိမ်စသော အဆောက်အအုံ စသည်တို့ကို အသုံးမပြုနိုင် စိမ့်သောငှာ ဥပဒေအရ (ချိပ်ပိတ်၍) တားမြစ်သည်
    seal
    ကြိယာ