Dictionary Entries
Showing 1,741–1,760 of 1,812 words
ခ
ခွီး
[kʰwï]
Arakanese:
၁၊ ကိုက်တတ်၊ ဟောင်တတ်၊ ရန်မူတတ်ရေ တိရိစ္ဆာန်မျိုး။ ၂၊ (ခွီးဟု) လူကိုနှိမ့်ချပနာ ပြောဆိုရေ စကားလုံး။ ဟိုလပျို၊ ခွီးကိုက်လို့ငို-ငို (တေး)
Burmese:
၁၊ ကိုက်တတ်၊ ဟောင်တတ်၊ ရန်မူတတ်သော တိရိစ္ဆာန်မျိုး။ ၂၊ (ခွီးဟု) လူကိုနှိမ့်ချ၍ ပြောဆိုသော စကားလုံး။ ဟိုလူပျို၊ ခွီးကိုက်လို့ငို-ငို (တေး)
English:
dog
Grammar Note:
နာမ်
ခွီ၂
[kʰwí၂]
Arakanese:
(ထင်းကို) ရှာဖွီ သိမ်းဆည်းရေ။ ရှာငြားဖွီဖွီ၊ ထင်းရောင်းခွီ၍ (ကင်းမဟော်)
Burmese:
(ထင်းကို) ရှာဖွေ သိမ်းဆည်းသည်။ ရှာငြားဖွီဖွီ၊ ထင်းရောင်းခွီ၍ (ကင်းမဟော်)
English:
gather firewood
Grammar Note:
ကြိယာ
ခွီး၂
[kʰwï၂]
Arakanese:
မွီးညင်းပေါက်ရို့မှ ယိုထွက်လှာသော ရီကြိုင်။ တယောက်မာ ယပ်နှင့်ဝယ်၊ ပူသည်မြင်သော်၊ ခတ်ကာခတ်ကာနီ၏၊ ခွီးယို ထွေစီးကျကာ (ဗမာချီ)။ ကာယကိုယ်မာ၊ ထွက်ယိုစီးကေ၊ ခွီးစက်စက်နှင့် (ထာနု)
Burmese:
မွေးညင်းပေါက်တို့မှ ယိုထွက်လာသော ရေကြည်။ တစ်ယောက်မှာ ယပ်နှင့်ဝယ်၊ ပူသည်မြင်သော်၊ ခတ်ကာခတ်ကာနီ၏၊ ခွီးယို ထွေစီးကျကာ (ဗမာချီ)။ ကာယကိုယ်မှာ၊ ထွက်ယိုစီးကေ၊ ခွီးစက်စက်နှင့် (ထာနု)
English:
sweat
Grammar Note:
နာမ်
ခွီ၃
[kʰwí၃]
Arakanese:
ကျစ်လျစ် သိပ်သည်းစွာ သိုမှီး သိမ်းဆည်းရေ။ သားမယားကိုတောင် မပြော၊ ဝမ်းထဲမာ ခွီထားရေ
Burmese:
ကျစ်လျစ် သိပ်သည်းစွာ သိုမှီး သိမ်းဆည်းသည်။ သားမယားကိုတောင် မပြော၊ ဝမ်းထဲမှာ ခွီထားရေ
English:
secret
Grammar Note:
ကြိယာ
ခွီ၄
[kʰwí၄]
Arakanese:
ထုံး၊ အိုးမဲအစဟိစွာအနိန်နန့် အဖြူအမည်းအကွက် ထင်စီရေ။ ထုံးခွီ၊ အိုးမဲခွီတမ်း ကစပ်တေ
Burmese:
ထုံး၊ အိုးမဲစသည်ဖြင့် အဖြူအမည်းအကွက် ထင်စေသည်။ ထုံးခွီ၊ အိုးမဲခွီတမ်း ကစားသည်
English:
be stained
Grammar Note:
ကြိယာ
ခွီ၅
[kʰwí၅]
Arakanese:
သင်္ဘော၊ ရေယာဉ်အစဟိစွာရို့မာ အရီးကြီးလျှင် အသုံးပြုဖို့ တင်ဆောင် ယူလာရေ လောင်းငယ်။ တက်ကြသီးသီး၊ လောင်းသငယ်လေ၊ ခွီမာစီးကေ၊ ခတ်ပြီးသွားထွေ (ထာနု)
Burmese:
သင်္ဘော၊ ရေယာဉ်စသည်တို့၌ အရေးကြီးလျှင် အသုံးပြုရန် တင်ဆောင် ယူလာသော လှေငယ်။ တက်ကြသီးသီး၊ လှေသငယ်လေ၊ ခွီမှာစီးကေ၊ ခတ်ပြီးသွားထွေ (ထာနု)
English:
lifeboat
Grammar Note:
နာမ်
ခွီးကတက်
[kʰwïktɛʔ]
Arakanese:
အိမ်ဟိ ဖက်မာ အိမ်မ၏ ကြမ်းပြင်ထက်နိမ့်၍ ပြုလုပ်ထားရေ အဆင့်။ ဖိနပ်ချွတ်ခန်း
Burmese:
အိမ်ရှေ့ ဘက်တွင် အိမ်မ၏ ကြမ်းပြင်ထက်နိမ့်၍ ပြုလုပ်ထားသော အဆင့်။ ဖိနပ်ချွတ်ခန်း
English:
doorstep
Grammar Note:
နာမ်
ခွီးကျကျ
[kʰwït͡ɕt͡ɕ]
Arakanese:
၁၊ အကျနာရေ။ ၂၊ ခွီးပိုင် ယုတ်ညံ့သိမ်ဖျင်း နစ်မွန်း ယုတ်လျော့ရေ။ အဆင့်အတန်း အစဟိစွာရို့ ဖြစ်သင့်ရေ့ စွာထက် လျော့နည်းလားရေ။ ကြောင်ကျမကျ၊ ခွီးကျကျရေ (ပုံ)
Burmese:
၁၊ အကျနာသည်။ ၂၊ ခွေးကဲ့သို့ ယုတ်ညံ့သိမ်ဖျင်း နစ်မွန်း ယုတ်လျော့သည်။ အဆင့်အတန်း စသည်တို့ ဖြစ်သင့်သည့် သည်ထက် လျော့နည်းသွားသည်။ ကြောင်ကျမကျ၊ ခွီးကျကျရေ (ပုံ)
English:
suffer a downfall
Grammar Note:
ကြိယာ
ခွီးကျင့်ကျင့်
[kʰwït͡ɕɪ̀ɴ့t͡ɕɪ̀ɴ့]
Arakanese:
၁၊ ယုတ်ညံ့သော အပြုအမူ။ ၂၊ လူမူရီးအားဖြင့် သင့်တင့်လျော်ကန်မူ မဟိရေ အပြုအမူမျိုး
Burmese:
၁၊ ယုတ်ညံ့သော အပြုအမူ။ ၂၊ လူမူရေးအားဖြင့် သင့်တင့်လျော်ကန်မူ မရှိသော အပြုအမူမျိုး
English:
Improper manner
Grammar Note:
နာမ်
ခွီးကျင့်ခွီးကြံ
[kʰwït͡ɕɪ̀ɴ့kʰwït͡ɕံ]
Arakanese:
၁၊ လူမဆန် ယုတ်ညံ့သော အကြံအစီမျိုး။ ၂၊ မဖွယ်မရာသော အလုပ်အကိုင်တိကို လုပ်ကိုင် ကြံစည်ခြင်းမျိုး
Burmese:
၁၊ လူမဆန် ယုတ်ညံ့သော အကြံအစီမျိုး။ ၂၊ မဖွယ်မရာသော အလုပ်အကိုင်များကို လုပ်ကိုင် ကြံစည်ခြင်းမျိုး
English:
Improper manner
Grammar Note:
နာမ်
ခွီးကျော်ကြောင်ကျော်
[kʰwït͡ɕɔ̀t͡ɕàʊɴt͡ɕɔ̀]
Arakanese:
လူများထံ အနှိမ်ခံရရေ ဘဝ။ ၂၊ ဖိစီး နှိပ်စက်ခံရရေ၏ အဖြစ်
Burmese:
သူတစ်ပါးထံ အနှိမ်ခံရသော ဘဝ။ ၂၊ ဖိစီး နှိပ်စက်ခံရသည်၏ အဖြစ်
English:
persecute-torment
Grammar Note:
နာမ်
ခွီးခနင်း
[kʰwïkʰnɪ́ɴ]
Arakanese:
ခွီး၏ ပစ။ ခံမား
Burmese:
ခွေး၏ ပါးစပ်။ ခံတွင်း
English:
dog’s mouth
Grammar Note:
နာမ်
ခွီးချီးပင်နာ
[kʰwïɕïpɪ̀ɴnà]
Arakanese:
လိုင်ခြောင်းမှ တကူကူမြည်ပြီး သလိပ်ဆို့ပိတ်ကာ အသက်ရှူကျပ်သော ခြောင်းဆိုးနာ တမျိုး
Burmese:
လည်ချောင်းမှ တကူကူမြည်ပြီး သလိပ်ဆို့ပိတ်ကာ အသက်ရှူကျပ်သော ချောင်းဆိုးနာ တစ်မျိုး
English:
cough
Grammar Note:
နာမ်
ခွီးချီးမှို
[kʰwïɕïm̥Ò]
Arakanese:
ပိုက်ကွန်၏ အကွက်၊ ဇာပေါက်ပိုင် အပေါက်ကွက်ပါရေ မှိုတမျိုး။ ယင်းမှိုကို မှိုနာပေါက်ရာမာ မှိုဆီးအဖြစ် အသုံးပြုသည်
Burmese:
ပိုက်ကွန်၏ အကွက်၊ ဇာပေါက်ကဲ့သို့ အပေါက်ကွက်ပါသော မှိုတစ်မျိုး။ ယင်းမှိုကို မှိုနာပေါက်ရာတွင် မှိုဆေးအဖြစ် အသုံးပြုသည်
English:
mould
Grammar Note:
နာမ်
ခွီးချီးဟင်းခနွယ်
[kʰwïɕïhɪ́ɴkʰnwɛ̀]
Arakanese:
ဟင်းချက်စားသည့် ဟင်းနုနယ်ပင် တမျိုး
Burmese:
ဟင်းချက်စားသည့် ဟင်းနုနယ်ပင် တစ်မျိုး
English:
species of amaranth
Grammar Note:
နာမ်
ခွီးခြီထောက်
[kʰwïkʰɹìtʰɔ́ɛʔ]
Arakanese:
အခြီ လေးချောင်းတပ် ထိုင်စရာခုံ တမျိုး
Burmese:
အခြေ လေးချောင်းတပ် ထိုင်စရာခုံ တစ်မျိုး
English:
chair
Grammar Note:
နာမ်
ခွီခွီပြတ်
[kʰwíkʰwípɹaʔ]
Arakanese:
(အသည်းကိုအပ်နှင့် ဆွပိုင်) အလွန်နာကျည်းသော
Burmese:
(အသည်းကိုအပ်နှင့် ဆွသကဲ့သို့) အလွန်နာကျည်းသော
English:
rankle
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
ခွီခွီသီ
[kʰwíkʰwíθí]
Arakanese:
ကွေးဝိုက်၍၊ ခွေ၍သီရေ။ မြွီပိုင် ခွီ၍ သေနိန်ရေ
Burmese:
ကွေးဝိုက်၍၊ ခွေ၍သေသည်။ မြွေကဲ့သို့ ခွီ၍ သေနေသည်
English:
coil
Grammar Note:
ကြိယာ
ခွီခွီသီ၂
[kʰwíkʰwíθí၂]
Arakanese:
ခြေ၊ လက် အင်အား ယုတ်လျော့ပနာ နွမ်းလျခွေယိုင်သောအနိန်နန့်
Burmese:
ခြေ၊ လက် အင်အား ယုတ်လျော့၍ နွမ်းလျခွေယိုင်သော အားဖြင့်
English:
totter
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
ခွီးစားဝက်စား
[kʰwïsáwɛʔsá]
Arakanese:
(ငတ်မွတ်နိန်ရေ ခွီး၊ ဝက်သည်) ငမ်းငမ်းတက် (စားပိုင်)
Burmese:
(ငတ်မွတ်နေသော ခွေး၊ ဝက်သည်) ငမ်းငမ်းတက် (စားသကဲ့သို့)
English:
with ardor
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန