Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 241–260 of 913 words

    ဆ

    ဆန်ခါတင်၂

    [sʰàɴkʰàtɪ̀ɴ၂]
    ၁၊ စကာနှင့် ချရေအခါ မကျပဲ ကျန်ရစ်သော ဆန်၊ ပဲစရေ။ ၂။ (ဥပစာ) ကောင်းဘီယက် လက်ရွေးစင်
    ၁၊ စကာနှင့် ချသောအခါ မကျပဲ ကျန်ရစ်သော ဆန်၊ ပဲစသည်။ ၂။ (ဥပစာ) အကောင်းဆုံး လက်ရွေးစင်
    best of the lot
    နာမ်

    ဆန်ခါပေါက်

    [sʰàɴkʰàpaʊʔ]
    စကာဟိ အပေါက်ငယ်
    စကာရှိ အပေါက်ငယ်
    holes of sieve
    နာမ်

    ဆန်ခါပေါက်၂

    [sʰàɴkʰàpaʊʔ၂]
    အပေါက် အပြဲများရေ သွပ်ပြား၊ သံပြား စရေ။ ၂၊ (ဥပစာ) အသုံး မဝင်သော အရာ။ သံပြားက ဆန်ခါပေါက် ဖြစ်လှား ခဗျာယ်၊ သုံးဖို့က ရဖို့မဟောက်
    အပေါက် အပြဲများသော သွပ်ပြား၊ သံပြား စသည်။ ၂၊ (ဥပစာ) အသုံး မဝင်သော အရာ။ သံပြားက ဆန်ခါပေါက် ဖြစ်လား ခဗျာယ်၊ သုံးဖို့က ရဖို့မဟောက်
    holes of sieve
    နာမ်

    ဆန်ခါသိပ်

    [sʰàɴkʰàθìaʔ]
    အပေါက် စိပ်သော စကာ
    အပေါက် စိပ်သော စကာ
    sieve
    နာမ်

    ဆန်ချကျမုန့်

    [sʰàɴɕt͡ɕmòʊɴ့]
    ဝကင်းထဲမာ မုန့်ညက်ကို စကာစိပ် (အပေါက် စိပ်သော စကာ) မှ ခါချပနာ အုန်းသီး ဆန်ကို ခြစ်ယူပြီး သကြား၊ သကာ အစဟိစွာအနိန်နန့် ရောနှောကာ အစာသွပ်၍ ဗိုင်းတောင့် ပိုင် လိပ်၍ ပြုလုပ်ရေ မုန့်တမျိုး (ယင်းမုန့်ကို ဆန်ခါကျမုန့်၊ ရဖြီးသားမုန့်၊ ဗိုင်းလိပ်မုန့် ဆိုပနာလည်း ခေါ်
    အိုးကင်းထဲတွင် မုန့်ညက်ကို စကာစိပ် (အပေါက် စိပ်သော စကာ) မှ ခါချ၍ အုန်းသီး ဆန်ကို ခြစ်ယူပြီး သကြား၊ သကာ စသည်ဖြင့် ရောနှောကာ အစာသွပ်၍ ဗိုင်းတောင့် ကဲ့သို့ လိပ်၍ ပြုလုပ်သော မုန့်တစ်မျိုး (ယင်းမုန့်ကို ဆန်ခါကျမုန့်၊ ရဖြီးသားမုန့်၊ ဗိုင်းလိပ်မုန့် ဟူ၍လည်း ခေါ်
    none
    နာမ်

    ဆန်ခွက်ကြည့်

    [sʰàɴkʰwɛʔt͡ɕɛ့̀]
    (နတ်ကောင်းမမထံ) နတ်များ ပူးဝင်ပြီးကေ ကခုန်ကာ ဟောပြောသော အခြင်းအရာ။ (နတ်ကောင်းမ ခေါ် နတ်ကောင်းမ ရို့က ဆန်တခွက်ကို တင်ပြီး အစွဲပယောဂ ဟိမဟိ တွက်ဆိုချက်ကို ဆန်ခွက် ကြည့်သည် ဟု ဆိုရေ။) နတ်ဆရာရို့၊ ဆိုကာဖွဲ့နွဲ့၊ ကြီးမုံပြင်မာ၊ ဆင်ခြီတွက်ကေ၊ ဆန်ခွက်ကြည့်လို့ (ကော်
    (နတ်ကတော်မထံ) နတ်များ ပူးဝင်၍ ကခုန်ကာ ဟောပြောသော အခြင်းအရာ။ (နတ်ကတော် ခေါ် နတ်ကောင်းမ တို့က ဆန်တစ်ခွက်ကို တင်ပြီး အစွဲပယောဂ ရှိမရှိ တွက်ဆိုချက်ကို ဆန်ခွက် ကြည့်သည် ဟု ဆိုသည်။) နတ်ဆရာတို့၊ ဆိုကာဖွဲ့နွဲ့၊ ကြီးမုံပြင်မှာ၊ ဆင်ခြေတွက်ကေ၊ ဆန်ခွက်ကြည့်လို့ (ကော်
    consult an astrologer
    နာမ်

    ဆန်ခွဲ

    [sʰàɴkʰwɛ]
    ဆန် အကျိုး အပဲ့
    ဆန် အကျိုး အပဲ့
    broken rice
    နာမ်

    ဆန်ခွဲကြမ်း

    [sʰàɴkʰwɛt͡ɕáɴ]
    ဆန် အကျိုး အပဲ့ အကြီးစား
    ဆန် အကျိုး အပဲ့ အကြီးစား
    broken rice
    နာမ်

    ဆန်ခွဲနု

    [sʰàɴkʰwɛnoʊ]
    ဆန် အကျိုး အပဲ့ အချေစား
    ဆန် အကျိုး အပဲ့ အငယ်စား
    broken rice
    နာမ်

    ဆန်ငြင်း

    [sʰàɴɲɪ́ɴ]
    (အမိန့် အာဏာကို မလိုက်နာ) ဖီလာ ဆန့်ကျင် လုပ်ရေ
    (အမိန့် အာဏာကို မနာခံ) ဖီလာ ဆန့်ကျင် လုပ်သည်
    reject
    ကြိယာ

    ဆန်စင်

    [sʰàɴsɪ̀ɴ]
    ကြိတ်ခွဲ ထုထောင်း ပြီးရေ ဆန်မှ အမှုန်အမွှား၊ စပါး အစဟိစွာရို့ကို အရော အနှော မပါအောင် သန့်စင် ခွဲထုတ်သည်
    ကြိတ်ခွဲ ထုထောင်း ပြီးသော ဆန်မှ အမှုန်အမွှား၊ စပါး စသည်တို့ကို အရော အနှော မပါအောင် သန့်စင် ခွဲထုတ်သည်
    toss rice in a tray
    ကြိယာ

    ဆန်စင်၂

    [sʰàɴsɪ̀ɴ၂]
    ယင်းပိုင် သန့်စင် ခွဲထုတ် ပြီးရေ ဆန်
    ယင်းသို့ သန့်စင် ခွဲထုတ် ပြီးသော ဆန်
    rice
    နာမ်

    ဆန်းစစ်

    [sʰáɴsɪʔ]
    ၁၊ ဆန်းဂိုဏ်း မှန်၊ မမှန် စီစစ်သား။ ၂၊ စိသားကိုက်၊ သီသီ ချာချာ လိလာရေ။ ၃၊ စနည်းနာ မီးမြန်းသည်
    ၁၊ ဆန်းဂိုဏ်း မှန်၊ မမှန် စီစစ်သည်။ ၂၊ တိတိကျကျ၊ သေသေ ချာချာ လေ့လာသည်။ ၃၊ စုံစမ်း မေးမြန်းသည်
    scrutinize
    ကြိယာ

    ဆန်ဆပ်

    [sʰàɴsʰaʔ]
    ရောနှော နိန်ရေ ဆန်နှင့် စပါးကို ခွဲထုတ်ရန် စံဂိုးမာ ထည့်ပနာ တဖက်ကို ခပ်စောင်းစောင်း ထောင်ဗျာယ် လှုပ်ပနာ ပီးရေ
    ရောနှော နေသော ဆန်နှင့် စပါးကို ခွဲထုတ်ရန် စကောတွင် ထည့်၍ တစ်ဖက်ကို ခပ်စောင်းစောင်း ထောင်လျက် လှုပ်၍ ပေးသည်
    toss rice in a tray
    ကြိယာ

    ဆန်ညက်

    [sʰàɴɲɛʔ]
    ဆန်ကို အမှုန့်ဖြစ်ယောင် ထောင်းထားရေ မုန့်ညက်။ မုန့်သား။ ၂၊ ဆန်ကွဲ အချေစား
    ဆန်ကို အမှုန့်ဖြစ်အောင် ထောင်းထားသော မုန့်ညက်။ မုန့်သား။ ၂၊ ဆန်ကွဲ အငယ်စား
    Rice-flour
    နာမ်

    ဆန်ညှက်

    [sʰàɴɲ̯ɛʔ]
    ဆန်ပြာရာမှ ထွက်လှာသော အညံ့ဆုံး၊ အသီးဆုံး၊ ဆန်ကွဲ၊ ဆန်ညှာ
    ဆန်ပြာရာမှ ထွက်လာသော အညံ့ဆုံး၊ အသေးဆုံး၊ ဆန်ကွဲ၊ ဆန်ညှာ
    broken rice
    နာမ်

    ဆန်တီး

    [sʰàɴtï]
    ဆန်မာ ရော၍ ပါရေ စပါးကို အလယ်၌ တခုတည်း ဖြစ်စီရန် ဆန်ကို စကာ၊ စံဂိုးမာ ထည့်ပနာ လက်နှစ်ဘက်ဖြင့် ကိုင်ပြီးကေ ဝေ့ကာဝေ့ကာ လှုပ်သည်
    ဆန်တွင် ရော၍ ပါသော စပါးကို အလယ်၌ တစ်ခုတည်း ဖြစ်စေရန် ဆန်ကို စကာ၊ စကောတွင် ထည့်၍ လက်နှစ်ဘက်ဖြင့် ကိုင်လျက် ဝေ့ကာဝေ့ကာ လှုပ်သည်
    toss rice in a tray
    ကြိယာ

    ဆန်နစ်

    [sʰàɴnɪʔ]
    မကျဲမပျစ် အရည် ဖျော်ထားရေ ဆန်မှုန့် ရည်
    မကျဲမပျစ် အရည် ဖျော်ထားသော ဆန်မှုန့် ရည်
    rice flour batter
    နာမ်

    ဆန်နီသျှေ

    [sʰàɴníʃè]
    နီသော အရောင် ဟိရေ ဆန်မျိုး
    နီသော အရောင် ရှိသော ဆန်မျိုး
    red rice
    နာမ်

    ဆန်နု

    [sʰàɴnoʊ]
    ဆန်နု၊ ဆန်ကွဲ၊ ဆန်ညှာ
    ဆန်နု၊ ဆန်ကွဲ၊ ဆန်ညှာ
    broken rice
    နာမ်