Dictionary Entries
Showing 721–740 of 913 words
ဆ
ဆူးလွီ
[sʰùးlwí]
Arakanese:
ဆားငန်ရေ မှီရာမာ ပေါက်တတ်ရေ အစူး ဟိရေ အပင် တမျိုး
Burmese:
ဆားငန်ရေ မှီရာတွင် ပေါက်တတ်သော အဆူး ရှိသော အပင် တစ်မျိုး
English:
plant
Grammar Note:
နာမ်
ဆူဝှန်
[sʰùʍàɴ]
Arakanese:
အသက်ထွက် လုခမန်း ကြောက်ရွံ့ တုန်လှုပ်ဗျာယ်။ ကြောက်ကြီး ပြင်းထန်း၊ သည်းဆူ ဝှန်ယောင်၊ မခံရပ်တည် (ထွန်းတိ)
Burmese:
အသက်ထွက် လုခမန်း ကြောက်ရွံ့ တုန်လှုပ်လျက်။ ကြောက်ကြီး ပြင်းထန်း၊ သည်းဆူ ဝှန်ယောင်၊ မခံရပ်တည် (ထွန်းတိ)
English:
frighten
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
ဆူဝှန်၂
[sʰùʍàɴ၂]
Arakanese:
အပူဟိန်ဖြင့် ပြွက်ပြွက်ဆူပြီးကေ အပြင်သို့ လျှံကျရေ
Burmese:
အပူရှိန်ဖြင့် ဆူပွက်၍ အပြင်သို့ လျှံကျသည်
English:
well
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
ဆူးဟင်းခနွယ်
[sʰùးhɪ́ɴkʰnwɛ̀]
Arakanese:
စူးဟိရေ ဟင်းနုနယ် ပင်တမျိုး။ (အဖြူ၊ အရဲ နှစ်မျိုး ဟိရေ။
Burmese:
ဆူးရှိသော ဟင်းနုနယ် ပင်တစ်မျိုး။ (အဖြူ၊ အနီ နှစ်မျိုး ရှိသည်။
English:
Amaranthus spinosus
Grammar Note:
နာမ်
ဆောက်
[sʰɔ́ɛʔ]
Arakanese:
၁၊ အချောင်း၊ အတံ စစွာကို စိုက်ထောင်ရေ။ ၂၊ အချောင်း၊ အတံ စစွာကို မြေမာ တပိုင်း မြှုပ်ထားရေ။ ၃၊ ထမင်း၊ ဟင်း စစွာကို ချက်ရေ။ ကျွတ်ကျွတ်လည်းဆူ၊ ထိပ်မာမူလီ၊ ရီပူဆောက်သို့ (ရာမ)။ ၄၊ သစ်၊ ဝါး စစွာတိနန့် အဆောက် အအုံကို ပြုလုပ်ရေ။ ‘အိမ်ဆောက်၊ ကျောင်းဆေ
Burmese:
၁၊ အချောင်း၊ အတံ စသည်ကို စိုက်ထောင်သည်။ ၂၊ အချောင်း၊ အတံ စသည်ကို မြေတွင် တစ်ပိုင်း မြှုပ်ထားသည်။ ၃၊ ထမင်း၊ ဟင်း စသည်ကို ချက်သည်။ ကျွတ်ကျွတ်လည်းဆူ၊ ထိပ်မှာမူလေ၊ ရီပူဆောက်သို့ (ရာမ)။ ၄၊ သစ်၊ ဝါး စသည်တို့ဖြင့် အဆောက် အအုံကို ပြုလုပ်သည်။ ‘အိမ်ဆောက်၊ ကျောင်းဆေ
English:
build
Grammar Note:
ကြိယာ
ဆောက်၂
[sʰɔ́ɛʔ၂]
Arakanese:
သစ်သား၊ ကျောက် စစွာကို ထွင်းထုရန် အတွက် အရိုးတပ် ထားရေ့ ထက်သော သံ ပိုင်
Burmese:
သစ်သား၊ ကျောက် စသည်ကို ထွင်းထုရန် အတွက် အရိုးတပ် ထားသည့် ထက်သော သံ အသွား
English:
chisel
Grammar Note:
နာမ်
ဆောက်ကန်း
[sʰɔ́ɛʔkáɴ]
Arakanese:
အဆက် အစပ် ကြောင်းတိကို တသားတည်း ဖြစ်ယောင် ကြိုးစစွာကို ရိုက်သွင်း ရရေ ပိုင် တုံးသော ဆောက်။ ဆောက်တုံး
Burmese:
အဆက် အစပ် ကြောင်းများကို တစ်သားတည်း ဖြစ်အောင် ကြိုးစသည်ကို ရိုက်သွင်း ရသော အသွား တုံးသော ဆောက်။ ဆောက်တုံး
English:
chisel
Grammar Note:
နာမ်
ဆောက်ကုန်း
[sʰɔ́ɛʔkóʊɴ]
Arakanese:
ပိုင်ခုံးသော ဆောက်
Burmese:
အသွားခုံးသော ဆောက်
English:
gouge
Grammar Note:
နာမ်
ဆောက်ခတ်
[sʰɔ́ɛʔkʰaʔ]
Arakanese:
ဆောက်ကို ရိုက်ရန် လက်ရိုက်
Burmese:
ဆောက်ကို ရိုက်ရန် လက်ရိုက်
English:
mallet
Grammar Note:
နာမ်
ဆောက်ခတ်၂
[sʰɔ́ɛʔkʰaʔ၂]
Arakanese:
၁၊ (ဆောက်ဖြင့် ရိုက်ခတ် ပိုင်) နား၌ မခံချိ မခံသာယောင် ပြောဆိုဗျာယ်။ ၂၊ ရိုင်းစိုင်းစွာ
Burmese:
၁၊ (ဆောက်ဖြင့် ရိုက်ခတ် သကဲ့သို့) နား၌ မခံချိ မခံသာအောင် ပြောဆိုလျက်။ ၂၊ ရိုင်းစိုင်းစွာ
English:
rude
Grammar Note:
နာမ်
ဆောက်တည်
[sʰɔ́ɛʔtɛ̀]
Arakanese:
၁၊ စိတ်ကို တိုင်းစွာ တနီရာ တည်းမာ စစွဲမမြဲ ထားရေ။ ပူပင် သောက ဖြစ်ပနာ စိတ် ဆောက်တည်ရာ မရသိလို့ ရူးသွပ်သည့် ပိုင် ဖြစ်ရရှာ၏။ ၂၊ တိုင်းစွာ ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်သည်
Burmese:
၁၊ စိတ်ကို တည်ငြိမ်စွာ တစ်နေရာ တည်းတွင် စွဲစွဲမြဲမြဲ ထားသည်။ ပူပင် သောက ဖြစ်၍ စိတ် ဆောက်တည်ရာ မရသဖြင့် ရူးသွပ်သည့် အလား ဖြစ်ရရှာ၏။ ၂၊ တည်ငြိမ်စွာ ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်သည်
English:
without control or restraint
Grammar Note:
ကြိယာ
ဆောက်ထူ
[sʰɔ́ɛʔtʰù]
Arakanese:
တိုင်းပြည်ကို အုပ်ချုပ်ပနာ မင်း စည်းစိမ်ကို ခံစားရေ။ စိုးစံရေ။ ထီးနန်းဆောက်ထူ၊ စိုးတော်မူ၏ (ရှီးထုံး)
Burmese:
တိုင်းပြည်ကို အုပ်ချုပ်၍ မင်း စည်းစိမ်ကို ခံစားသည်။ စိုးစံသည်။ ထီးနန်းဆောက်ထူ၊ စိုးတော်မူ၏ (ရှေးထုံး)
English:
reign and rule
Grammar Note:
ကြိယာ
ဆောက်နှင်း
[sʰɔ́ɛʔn̥ɪ́ɴ]
Arakanese:
၁၊ နစပ်ရေ။ ၂၊ အပ်နှံရေ။ ပီးအပ်ရေ
Burmese:
၁၊ ပေးစားသည်။ ၂၊ အပ်နှံသည်။ ပေးအပ်သည်
English:
give away in marriage
Grammar Note:
ကြိယာ
ဆောက်ပုတ်
[sʰɔ́ɛʔpoʊʔ]
Arakanese:
နံဖီးသုံး လက်နက် ကိရိယာ တမျိုး။ တုတ်၊ ဓါး၊ လက်နက်၊ ဆောက်ပုတ် ရို့နန့် ပစ်ခတ်လီသော် ကုလားရို့စွာ မခံမရပ် နိုင်အတွက်နန့် ထွက်ဗြီး ကတ်လီရေ (တောင်)
Burmese:
အနီးသုံး လက်နက် ကိရိယာ တစ်မျိုး။ တုတ်၊ ဓါး၊ လက်နက်၊ ဆောက်ပုတ် တို့ဖြင့် ပစ်ခတ်လေသော် ကုလားတို့သည် မခံမရပ် နိုင်သောကြောင့် ထွက်ပြေး ကြလေသည် (တောင်)
English:
run away
Grammar Note:
နာမ်
ဆောက်ပြား
[sʰɔ́ɛʔpɹá]
Arakanese:
ပြားသော ပိုင်ဟိရေ ဆောက်
Burmese:
ပြားသော အသွားရှိသော ဆောက်
English:
chisel
Grammar Note:
နာမ်
ဆောက်လုပ်
[sʰɔ́ɛʔloʊʔ]
Arakanese:
တိုက်၊ အိမ် အစဟိစွာ့ အဆောက် အဦး တခုခုကို ဖွဲ့စည်း ပြုလုပ်ရေ
Burmese:
တိုက်၊ အိမ် စသည့် အဆောက် အဦး တစ်ခုခုကို ဖွဲ့စည်း ပြုလုပ်သည်
English:
build
Grammar Note:
ကြိယာ
ဆောင်
[sʰàʊɴ]
Arakanese:
၁၊ တနီရာမှ တနီရာသို့ ခေါ်ယူလာရေ။ တပါတည်း လိုက်ပါစီရေ။ ၂၊ အသွင်၊ အယောင်၊ အကွန်ဆောင်၊ တုပ၊ ပြုမူခြင်း အစဟိစွာရို့ကို ပြုလုပ်ရေ။ တပည့်သည် သမင်ယောင် ဆောင်ပနာ ပြေးလေလျှင် ဆရာကကျား ယောင်ဆောင်ပနာ လိုက်လီ၏ (နက္ခတ္တ)။ ၃၊ အသီးအပွင့် ဖြစ်ထွန်းရေ။ အပင်၊ ဝါးပင် ရို့သ
Burmese:
၁၊ တစ်နေရာမှ တစ်နေရာသို့ ခေါ်ယူလာသည်။ တပါတည်း လိုက်ပါစေသည်။ ၂၊ အသွင်၊ အယောင်၊ ဟန်ဆောင်၊ တုပ၊ ပြုမူခြင်း စသည်တို့ကို ပြုလုပ်သည်။ တပည့်သည် သမင်ယောင် ဆောင်၍ ပြေးလေလျှင် ဆရာကကျား ယောင်ဆောင်၍ လိုက်လေ၏ (နက္ခတ္တ)။ ၃၊ အသီးအပွင့် ဖြစ်ထွန်းသည်။ သစ်ပင်၊ ဝါးပင် တို့သ
English:
carry
Grammar Note:
ကြိယာ
ဆောင့်
[sʰa̰ʊɴ]
Arakanese:
၁၊ အဟိန်ဖြင့် နင်လားငါလား တွန်းလိုက်ရေ။ တန်းခါးကို သိမ်းသွင်း့ပြီး ပိတ်လိုက်တေ။ ၂၊ အဟိန်ဖြင့် နင်လားငါလားထိရေ။ သစ်ငုတ်မာ ဆောင့်မိလို့ လားကျိုး လားခရေ။ ၃၊ မြေ မညီ မညွတ်သည့် အတွက်နန့် ကား၊ ရထား ခုန်ထွက်ရေ။ ၄၊ ကိုယ့် သဖောမလောင်းာက်ပနာ ပြန်လှန် ပြောဆိုခြင်း၊ စိတ်ဆတ်ခြင်း၊ စိတ
Burmese:
၁၊ အရှိန်ဖြင့် တအား တွန်းလိုက်သည်။ တံခါးကို ဆွဲဆောင့်ပြီး ပိတ်လိုက်တေ။ ၂၊ အရှိန်ဖြင့် တအားထိသည်။ သစ်ငုတ်မှာ ဆောင့်မိလို့ သွားကျိုး လားခရေ။ ၃၊ မြေ မညီ မညွတ်သည့် အတွက်ကြောင့် ကား၊ ရထား ခုန်ထွက်သည်။ ၄၊ မိမိ သဘော မမျှ၍ ပြန်လှန် ပြောဆိုခြင်း၊ စိတ်ဆတ်ခြင်း၊ စိတ
English:
collide-bang
Grammar Note:
ကြိယာ
ဆောင်း
[sʰáʊɴ]
Arakanese:
မီးခွက်ကို တဖက်ဖွင့် စည်မာ ထည့်ပနာ ညည့်အခါ သား၊ ငှက်၊ တိရိစ္ဆာန် အစဟိစွာရို့ကို ဖမ်းသော ကိရိယာတမျိုး
Burmese:
မီးခွက်ကို တစ်ဖက်ဖွင့် စည်တွင် ထည့်၍ ညည့်အခါ သား၊ ငှက်၊ တိရိစ္ဆာန် စသည်တို့ကို ဖမ်းသော ကိရိယာတစ်မျိုး
English:
conical basket for fishing
Grammar Note:
နာမ်
ဆောင်၂
[sʰàʊɴ၂]
Arakanese:
ကျောင်းဆောင်၊ နန်းဆောင် အစဟိစွာရို့ကို ရွီတွက်ရာမာ သုံးရရေ စကားလုံး
Burmese:
ကျောင်းဆောင်၊ နန်းဆောင် စသည်တို့ကို ရေတွက်ရာတွင် သုံးရသော စကားလုံး
English:
counting school
Grammar Note:
နာမ်