Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 901–913 of 913 words

    ဆ

    ဆွဲပွဲသဘင်

    [sʰwɛpwɛθbʱɪ̀ɴ]
    ၁၊ ဟိးရက္ခိုင် ဘုရင်ရို့ လက်ထက်မာ ဆင်တပ်သားရို့ စွမ်းရည်ပြ အခမ်း အနား။ ဆင်ခင်း ပွဲတော်။ ၂၊ စစ်တိုင်၊ စစ်ချီ ရာမာ အတိုး အဆုတ်၊ အရှောင် အတိမ်း၊ အကော်အဝှေ့၊ အထိုး အစဟိစွာရို့ကို လေ့ကျင့် ပြသသော ပွဲ။ (ယင်းပွဲကို နံတော်လ၌ ကျင်းပလေ့ ဟိရေ။
    ၁၊ ရှေးရခိုင် ဘုရင်တို့ လက်ထက်တွင် ဆင်တပ်သားတို့ စွမ်းရည်ပြ အခမ်း အနား။ ဆင်ခင်း ပွဲတော်။ ၂၊ စစ်တိုင်၊ စစ်ချီ ရာ၌ အတိုး အဆုတ်၊ အရှောင် အတိမ်း၊ အကော်အဝှေ့၊ အထိုး စသည်တို့ကို လေ့ကျင့် ပြသသော ပွဲ။ (၎င်းပွဲကို နတ်တော်လ၌ ကျင်းပလေ့ ရှိသည်။
    festival
    နာမ်

    ဆွဲမှန်အိမ်

    [sʰwɛm̥àɴʔèɪɴ]
    လက်ကိုင် ကိုင်းပါရေ မှန်အိမ်
    လက်ကိုင် ကိုင်းပါသော မီးအိမ်
    lamp
    နာမ်

    ဆွဲရထား

    [sʰwɛɹtʰá]
    ဘုန်းကြီး ပျံမာ ဘုန်းကြီး အလောင်းကို တင်ပနာ သဂြိုလ်ရာသို့ ဆွဲငင် ယူရရေ စက်သီး လေးလုံးဖြင့် ပြုလုပ် ထားရေ ရထား
    ဘုန်းကြီး ပျံတွင် ဘုန်းကြီး အလောင်းကို တင်၍ သဂြိုလ်ရာသို့ ဆွဲငင် ယူရသော စက်သီး လေးလုံးဖြင့် ပြုလုပ် ထားသော ရထား
    troller
    နာမ်

    ဆွဲလား

    [sʰwɛlá]
    ၁၊ ဒေါက်ထောက်၍ ဖွင့်ရရေ တန်းခါး တမျိုး။ ၂၊ ထရံ။ အကာ။ ဆွဲလား။ သုံးဆောင်ပြောင်သည်၊ တောင်ယောင်ပြတင်း၊ မြဆွဲလားနှင့် (စောမွန်ဘွဲ့)။ မျက်ပျိုင်းကျပနာ၊ ကိုင်ကြတံမြောက်၊ ဆွဲလားကိုဟန်၊ ဝါးနှင့်ကန်ပနာ (ရာမ)
    ၁၊ ဒေါက်ထောက်၍ ဖွင့်ရသော တံခါး တစ်မျိုး။ ၂၊ ထရံ။ အကာ။ ကဲလား။ သုံးဆောင်ပြောင်သည်၊ တောင်ယောင်ပြတင်း၊ မြဆွဲလားနှင့် (စောမွန်ဘွဲ့)။ မျက်ပျိုင်းကျ၍၊ ကိုင်ကြတံမြောက်၊ ဆွဲလားကိုဟန်၊ ဝါးနှင့်ကန်၍ (ရာမ)
    none
    နာမ်

    ဆွဲလားပေါ်

    [sʰwɛlápɔ̀]
    နီရာတိုင်းမာ အမှု အခင်း အဖြစ် ဖြစ်ပေါ်တတ်သူ။ ငါ့သားမောင်ယေ၊ လာရာတိုင်းမာ၊ ဆွဲလားပေါ်ရေ (ပုံ)
    နေရာတိုင်းမှာ အမှု အခင်း အဖြစ် ဖြစ်ပေါ်တတ်သူ။ ငါ့သားမောင်ယေ၊ လာရာတိုင်းမှာ၊ ဆွဲလားပေါ်ရေ (ပုံ)
    none
    ကြိယာ

    ဆွဲလားအိတ်

    [sʰwɛláʔeɪʔ]
    ဂုန်နီလျှော်ဖြင့် ရက်လုပ် ထားရေ အိတ်ကြီး။ ဆာလာအိတ်
    ဂုန်နီလျှော်ဖြင့် ရက်လုပ် ထားသော အိတ်ကြီး။ ဂုန်နီအိတ်
    gunny bag
    နာမ်

    ဆွဲလော

    [sʰwɛlɔ́]
    ၁၊ ဒေါက်ထောက်၍ ဖွင့်ရရေ တန်းခါး တမျိုး။ ၂၊ ထရံ။ အကာ။ ဆွဲလား။ သုံးဆောင်ပြောင်သည်၊ တောင်ယောင်ပြတင်း၊ မြဆွဲလားနှင့် (စောမွန်ဘွဲ့)။ မျက်ပျိုင်းကျပနာ၊ ကိုင်ကြတံမြောက်၊ ဆွဲလားကိုဟန်၊ ဝါးနှင့်ကန်ပနာ (ရာမ)
    ၁၊ ဒေါက်ထောက်၍ ဖွင့်ရသော တံခါး တစ်မျိုး။ ၂၊ ထရံ။ အကာ။ ကဲလား။ သုံးဆောင်ပြောင်သည်၊ တောင်ယောင်ပြတင်း၊ မြဆွဲလားနှင့် (စောမွန်ဘွဲ့)။ မျက်ပျိုင်းကျ၍၊ ကိုင်ကြတံမြောက်၊ ဆွဲလားကိုဟန်၊ ဝါးနှင့်ကန်၍ (ရာမ)
    none
    နာမ်

    ဆွဲလွဲ

    [sʰwɛlwɛ]
    ၁၊ လီထကေ လှုပ်ခပ်ရန် ညောင်ရွက်ဆွဲ အဆန် ထည့် တပ်ထားရေ့ ခေါင်းလောင်းငယ်။ နန်းခေါင်ထိပ်ဖျား၊ တုရိုဏ်သာကို၊ လေလာခတ်ကေ၊ ငှက်မြတ်နားက၊ မနားမစဲ၊ ဆွဲလွဲညံညံ၊ ညောင်ရွက်သံကို၊ လိုက်နာမညီး (နာရဒ)။ ၂၊ လှုပ်ခတ်ရန် အဆန် ထည့်တပ်ထားရေ့ ခေါင်းလောင်းငယ်။ ဆည်းလည်း
    ၁၊ လေတိုက်လျှင် လှုပ်ခပ်ရန် ညောင်ရွက်ဆွဲ အဆန် ထည့် တပ်ထားသည့် ခေါင်းလောင်းငယ်။ နန်းခေါင်ထိပ်ဖျား၊ တုရိုဏ်သာကို၊ လေလာခတ်ကေ၊ ငှက်မြတ်နားက၊ မနားမစဲ၊ ဆွဲလွဲညံညံ၊ ညောင်ရွက်သံကို၊ နာခံမညီး (နာရဒ)။ ၂၊ လှုပ်ခတ်ရန် အဆန် ထည့်တပ်ထားသည့် ခေါင်းလောင်းငယ်။ ဆည်းလည်း
    small bells
    နာမ်

    ဆွဲလွဲတံ

    [sʰwɛlwɛtံ]
    တံဘက် အစဟိစွာ၏ အနား စွန်းမာ (ဆွဲလွဲပိုင်) အလှအပ အဖြစ် တန်ဆာ ဆင်ထားရေ ဆွဲလွဲ၏ အမြိတ်အရင်း။ လုံးတန်ဖေါက်တန်၊ ပထာပိုင်းမာ၊ ဆွဲလွဲတံ (တေး)
    တံဘက် စသည်၏ အနား စွန်းတွင် (ဆွဲလွဲကဲ့သို့) အလှအပ အဖြစ် တန်ဆာ ဆင်ထားသော ဆွဲလွဲ၏ အမြိတ်အရင်း။ လုံးတန်ဖေါက်တန်၊ ပထာပိုင်းမှာ၊ ဆွဲလွဲတံ (တေး)
    none
    နာမ်

    ဆွဲလွဲသီး

    [sʰwɛlwɛθï]
    တံဘက် အစဟိစွာ၏ နဘယံမာ အလှအပ အဖြစ် တန်ဆာ ဆင်ထားရေ တွဲလွဲပါရေ အသီးလုံး
    တံဘက် စသည်၏ အနားစွန်းတွင် အလှအပ အဖြစ် တန်ဆာ ဆင်ထားသော တွဲလွဲပါသည့် အသီးလုံး
    none
    နာမ်

    ဆွဲလှ

    [sʰwɛɬ]
    ၁၊ ဒေါက်ထောက်၍ ဖွင့်ရရေ တန်းခါး တမျိုး။ ၂၊ ထရံ။ အကာ။ ဆွဲလား။ သုံးဆောင်ပြောင်သည်၊ တောင်ယောင်ပြတင်း၊ မြဆွဲလားနှင့် (စောမွန်ဘွဲ့)။ မျက်ပျိုင်းကျပနာ၊ ကိုင်ကြတံမြောက်၊ ဆွဲလားကိုဟန်၊ ဝါးနှင့်ကန်ပနာ (ရာမ)
    ၁၊ ဒေါက်ထောက်၍ ဖွင့်ရသော တံခါး တစ်မျိုး။ ၂၊ ထရံ။ အကာ။ ကဲလား။ သုံးဆောင်ပြောင်သည်၊ တောင်ယောင်ပြတင်း၊ မြဆွဲလားနှင့် (စောမွန်ဘွဲ့)။ မျက်ပျိုင်းကျ၍၊ ကိုင်ကြတံမြောက်၊ ဆွဲလားကိုဟန်၊ ဝါးနှင့်ကန်၍ (ရာမ)
    none
    နာမ်

    ဆွဲအံ

    [sʰwɛʔံ]
    အတော်အသင့် လုပ်ထားရေ ဘောင်မာ တွန်းသွင်း ဆွဲထုတ်ရရေ ပျိုင်၊ သံခွက် အစဟိစွာ
    အတော်အသင့် လုပ်ထားသော ဘောင်တွင် တွန်းသွင်း ဆွဲထုတ်ရသော ပျဉ်၊ သံခွက် စသည်
    drawer
    နာမ်

    ဆွဲအား

    [sʰwɛá]
    တစုံ တခုကို ဆွဲငင်သော ခွန်အား
    တစ်စုံ တစ်ခုကို ဆွဲငင်သော ခွန်အား
    acceleration
    နာမ်