Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 2,141–2,160 of 2,498 words

    တ

    တောကျွီး

    [tɔ́t͡ɕwï]
    တောမှ တချို့ချို့သော နီရာမာ အပိုင် ကျယ်လောင်သော အသံဖြင့် ကြောက်ဖွယ် ဘနန်း မြည်ဟည်းသည်
    တောမှ တစ်ချို့ချို့သော နေရာ၌ အလိုလို ကျယ်လောင်သော အသံဖြင့် ကြောက်ဖွယ် ဘနန်း မြည်ဟည်းသည်
    sound loudly
    ကြိယာ

    တောကြက်

    [tɔ́t͡ɕɛʔ]
    (တောထဲမာ နိန်ရေ) ကြက်အရိုင်း တမျိုး
    (တောထဲ၌ နေသော) ကြက်အရိုင်း တစ်မျိုး
    wildfowl
    နာမ်

    တောကြမ်း

    [tɔ́t͡ɕáɴ]
    ခိုးသား ဓါးပြရို့ ထ သောင်းကျန်းရေ။ သားရဲ တိရစ္ဆာန်ရို့ ထူထပ် ပေါတိစွာ။ မကောင်း ဆိုးဝါးရို့ ဖီးရန် တိစွာ
    ခိုးသား ဓါးပြတို့ ထကြွ သောင်းကျန်းသည်။ သားရဲ တိရစ္ဆာန်တို့ ထူထပ် ပေါများသည်။ မကောင်း ဆိုးဝါးတို့ ဘေးရန် များသည်
    be infested with wild animals
    ကြိယာ

    တောကြီးသိုင်ခေါင်

    [tɔ́t͡ɕïθàɪɴkʰèàɪ̀ɴ]
    အလွန် သစ်တောများ ထူထပ်သော နီရာ အရပ်။ တောကြီး မျက်မည်း
    အလွန် သစ်တောများ ထူထပ်သော နေရာ အရပ်။ တောကြီး မျက်မည်း
    woodland
    နာမ်

    တောကြောင်

    [tɔ́t͡ɕàʊɴ]
    (နှုတ်သီး ချွန်၍) အိမ်ကြောင် နန့် တူသော (တောမား နိန်ရေ) ကြောင်ရိုင်း တမျိုး
    (နှုတ်သီး ချွန်၍) အိမ်ကြောင် နှင့် တူသော (တောတွင်း နေသော) ကြောင်ရိုင်း တစ်မျိုး
    wild cat
    နာမ်

    တောခို

    [tɔ́kʰÒ]
    လုံခြုံရေ တော အစဟိစွာမာ ပုန်းအောင်း၍ သောင်းကျန်းရေ။ လုံခြုံရာ တောအစဟိစွာမာ ပုန်းအောင်း နိန်ရေ။ (သူတော်ကောင်း တရားကို ပွားများ အားထုတ်ရန်) တောသို့ ကပ်၍ တောရ ဆောက်တည် နိန်ရေ
    လုံခြုံသော တော စသည်တွင် ပုန်းအောင်း၍ သောင်းကျန်းသည်။ လုံခြုံရာ တောစသည်တွင် ပုန်းအောင်း နေသည်။ (သူတော်ကောင်း တရားကို ပွားများ အားထုတ်ရန်) တောသို့ ကပ်၍ တောရ ဆောက်တည် နေသည်
    go understand to become rebels or insur gents
    ကြိယာ

    တောခေါင်း

    [tɔ́kʰèàɪ́ɴ]
    သစ်တော ဌာနဖက် ဆိုင်ရာ အရာဟိ တဦး၏ အမည်
    သစ်တော ဌာနဖက် ဆိုင်ရာ အရာရှိ တစ်ဦး၏ အမည်
    forest ranger
    နာမ်

    တောခြီ

    [tɔ́kʰɹì]
    အပင်များ ပေါက်ရောက်သော တောတောင်နန့် မြေပြန့်ရို့၏ အစပ်
    သစ်ပင်များ ပေါက်ရောက်သော တောတောင်နှင့် မြေပြန့်တို့၏ အစပ်
    forest edge
    နာမ်

    တောခြီထောက်

    [tɔ́kʰɹìtʰɔ́ɛʔ]
    တောထဲမာ အဝှမ်း လှည့်ပတ် လားလာ နီသူ
    တောထဲတွင် အနှံ့အပြား လှည့်ပတ် သွားလာ နေသူ
    go out on a hunt for big game
    နာမ်

    တောခြောက်

    [tɔ́kʰɹɔ́ɛʔ]
    တောထဲမာ မကောင်း ဆိုးဝါး ရို့ကို ခြောက်လှန့်သည်
    တောထဲတွင် မကောင်း ဆိုးဝါး တို့ကို ခြောက်လှန့်သည်
    suffer from hallucination in a jungle
    ကြိယာ

    တောခြောက်လိုက်

    [tɔ́kʰɹɔ́ɛʔlaɪʔ]
    တော ခြုံအောက်မာ ခိုအောင်း နိန်ရေ တိရစ္ဆာန် တိကို ခြောက်လှန့်ပြီး ဖမ်းယူရေ။ ရပ်ထဲ ရွာထဲက မကောင်း ဆိုးဝါးရို့ကို ခြောက်လှန့် နှင်ထုတ်သည်
    တော ချုံအောက်တွင် ခိုအောင်း နေသော တိရစ္ဆာန် များကို ခြောက်လှန့်ပြီး ဖမ်းယူသည်။ ရပ်ထဲ ရွာထဲမှ မကောင်း ဆိုးဝါးတို့ကို ခြောက်လှန့် နှင်ထုတ်သည်
    beater
    ကြိယာ

    တောခွီး

    [tɔ́kʰwï]
    အမွှီး ဖွားပြီး နှုတ်သီး ချွန်၍ အိမ်ခွီးနန့် တူသော ခွီးရိုင်း တမျိုး
    အမွှေး ဖွားပြီး နှုတ်သီး ချွန်၍ အိမ်ခွေးနှင့် တူသော ခွေးရိုင်း တစ်မျိုး
    hyenas
    နာမ်

    တောင်

    [tàʊɴ]
    နီထွက်ရာ အရပ်ကို မျက်နှာ မူပြီးကေ ယင်း မူသော သူ၏ လက်ျာဘက် အရပ် မျက်နှာ
    နေထွက်ရာ အရပ်ကို မျက်နှာ မူ၍ ယင်း မူသော သူ၏ လက်ျာဘက် အရပ် မျက်နှာ
    south
    နာမ်

    တောင့်

    [tɔ́ɪ̰ɴ]
    ၁၊ ခွန်အား ဗလ ကြံ့ခိုင်ရေ။ ၂၊ ကိုယ်လက် ညောတရိညာတရာ ရေ။ ၃၊ တင်းမာအောင် လုပ်ရေ။ ၄၊ ဝန် ဥစ္စာ ကုံလုံသည်
    ၁၊ ခွန်အား ဗလ ကြံ့ခိုင်သည်။ ၂၊ ကိုယ်လက် ညောင်းညာ သည်။ ၃၊ တင်းမာအောင် လုပ်သည်။ ၄၊ ပစ္စည်း ဥစ္စာ ကုံလုံသည်
    stiff
    ကြိယာ

    တောင်း

    [táʊɴ]
    ၁၊ ခြောက်ပြည် ဝင်သော အခြင်အတွယ် ပမာဏ။ ၂၊ ဝါး၊ နှီး အစဟိစွာနန့် ရက်လုပ်သော ထည့်စရာ
    ၁၊ ခြောက်ပြည် ဝင်သော အခြင်အတွယ် ပမာဏ။ ၂၊ ဝါး၊ နှီး စသည်ဖြင့် ရက်လုပ်သော ထည့်စရာ
    basket
    နာမ်

    တောင်၂

    [tàʊɴ၂]
    တံတောင်ဖြင့် တိုင်းတာရေ။ ပြဲထပစ၊ ပြေးပြီးကေ တောင်ကေ၊ သုံးတောင်ဝဖြင့်၊ ကြီးထမျက်နှာ (ဝိဇယ)
    တံတောင်ဖြင့် တိုင်းတာသည်။ ပြဲထပစ၊ ပြေး၍ တောင်ကေ၊ သုံးတောင်ဝဖြင့်၊ ကြီးထမျက်နှာ (ဝိဇယ)
    elbow
    ကြိယာ

    တောင်း၂

    [táʊɴ၂]
    ပီးပါ၊ ကမ်းပါ ဟု ပြောဆိုရေ
    ပေးပါ၊ ကမ်းပါ ဟု ပြောဆိုသည်
    request
    ကြိယာ

    တောင်၃

    [tàʊɴ၃]
    တံတောင်ဖြင့် တိုင်းတာ ရရေ တဆယ့် သျှစ်လက်မ ဟိရေ အတိုင်း အတာ။ အတောင်
    တံတောင်ဖြင့် တိုင်းတာ ရသော တစ်ဆယ့် ရှစ်လက်မ ရှိသည့် အတိုင်း အတာ။ အတောင်
    cubit
    နာမ်

    တောင်၄

    [tàʊɴ၄]
    ပကတိ မြေ မျက်နှာပြင် ထက် ပင်ကို အလျောက် စူကြွ မြင့်တက် နိန်ရေ ကုန်း
    ပကတိ မြေ မျက်နှာပြင် ထက် ပင်ကို အလျောက် စူကြွ မြင့်တက် နေသော ကုန်း
    mountain
    နာမ်

    တောင်၅

    [tàʊɴ၅]
    အမီး စကားရို့မာ ကြိယာ အဆုံးမာ စပ်၍ သုံးသော ဝန် စကား။ မင်းဇာလာတောင်၊ ဇာဖြစ်တောင်အစဟိစွာ
    အမေး စကားတို့တွင် ကြိယာ အဆုံး၌ စပ်၍ သုံးသော ပစ္စည်း စကား။ မင်းဇာလာတောင်၊ ဇာဖြစ်တောင်စသည်
    none
    ပစ္စည်း