Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 1,501–1,520 of 2,498 words

    တ

    တလင်းခါအိတ်ခါ

    [tlɪ́ɴkʰàʔeɪʔkʰà]
    လုံးဝ။ အားလုံး။ အားလုံး
    လုံးဝ။ အလုံးစုံ။ အကုန်အစင်
    all
    ကြိယာဝိသေသန

    တလင်းချင်း

    [tlɪ́ɴɕɪ́ɴ]
    တောက်ပြောင် နိန်ရေ အရောင်။ မီး အရောင်
    တောက်ပြောင် နေသော အရောင်။ မီး အရောင်
    light
    နာမ်

    တလင်းတက်

    [tlɪ́ɴtɛʔ]
    စပါး လုပ်ငန်း ပြီးစီးရေ။ တလင်းလည်းပွဲ၊ ပုတ်လည်းဆွဲ (ပုံ)
    စပါး လုပ်ငန်း ပြီးစီးသည်။ တလင်းလည်းပွဲ၊ ပုတ်လည်းဆွဲ (ပုံ)
    complete paddy production work
    ကြိယာ

    တလင်ပလင်

    [tlɪ̀ɴplɪ̀ɴ]
    တစုံ တခုမာ ချိတ်ဆွဲ ထားသနန့် ကေပင်ဖြစ်ဖြစ် ငြိတွယ် နေသနန့် ကေပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ (တွဲလွဲ) တန်းလန်း ကျဗျာယ်
    တစ်စုံ တစ်ခုတွင် ချိတ်ဆွဲ ထားသဖြင့် သော်လည်းကောင်း ငြိတွယ် နေသဖြင့် သော်လည်းကောင်း၊ (တွဲလွဲ) တန်းလန်း ကျလျက်
    impend
    ကြိယာဝိသေသန

    တလင်းပြင်

    [tlɪ́ɴpɹɪ̀ɴ]
    မြီညီ မြေပြန့် အကွက်။ (တလင်းပိုင်) ညီညာသော မြေအပြင်
    မြေညီ မြေပြန့် အကွက်။ (တလင်းကဲ့သို့) ညီညာသော မြေအပြင်
    smooth
    နာမ်

    တလင်းပြန်

    [tlɪ́ɴpɹàɴ]
    စပါး လုပ်ငန်း ပြီးစီးရေ။ တလင်းလည်းပွဲ၊ ပုတ်လည်းဆွဲ (ပုံ)
    စပါး လုပ်ငန်း ပြီးစီးသည်။ တလင်းလည်းပွဲ၊ ပုတ်လည်းဆွဲ (ပုံ)
    complete paddy production work
    ကြိယာ

    တလင်းပွဲ

    [tlɪ́ɴpwɛ]
    စပါး လုပ်ငန်း ပြီးစီးရေ။ တလင်းလည်းပွဲ၊ ပုတ်လည်းဆွဲ (ပုံ)
    စပါး လုပ်ငန်း ပြီးစီးသည်။ တလင်းလည်းပွဲ၊ ပုတ်လည်းဆွဲ (ပုံ)
    complete paddy production work
    ကြိယာ

    တလင်းလည်

    [tlɪ́ɴlɛ̀]
    ကောက်ပြန့် ထက်မာ ကျွဲ၊ နွား တိကို အခေါက်ခေါက် အထပ်ထပ် လှည့်ပတ် နင်းနယ် စီရေ။ ကောက်စပါး နယ်ရေ။ တလင်း နယ်ရေ။ မောင်းထောင်းဆန်ဖွပ်၊ တလင်းလည်ကေ၊ နိမလပ်ယောင်၊ ရီခပ်ထင်းခြွီ (ပဋါ)
    ကောက်ပြန့် ပေါ်တွင် ကျွဲ၊ နွား များကို အကြိမ်ကြိမ် အထပ်ထပ် လှည့်ပတ် နင်းနယ် စေသည်။ ကောက်စပါး နယ်သည်။ တလင်း နယ်သည်။ မောင်းထောင်းဆန်ဖွပ်၊ တလင်းလည်ကေ၊ နေ့မလပ်အောင်၊ ရီခပ်ထင်းခွေ (ပဋါ)
    Thresh-paddy
    နာမ်

    တလင်းဝင်

    [tlɪ́ɴwɪ̀ɴ]
    စပါး လုပ်ငန်းခွင်သို့ စတင်ပနာ ဝင်ရေ
    စပါး လုပ်ငန်းခွင်သို့ စတင်၍ ဝင်သည်
    begin
    ကြိယာ

    တလင်းဝင်၂

    [tlɪ́ɴwɪ̀ɴ၂]
    စပါး လုပ်ငန်း ပြီးစီးရေ။ တလင်းလည်းပွဲ၊ ပုတ်လည်းဆွဲ (ပုံ)
    စပါး လုပ်ငန်း ပြီးစီးသည်။ တလင်းလည်းပွဲ၊ ပုတ်လည်းဆွဲ (ပုံ)
    finish
    ကြိယာ

    တလင်းသား

    [tlɪ́ɴθá]
    ၁၊ မင်္ဂလာ မဆောင်၊ လက်ဆုံ မစားပဲ ရရေ သူရို့မှ ပေါက်ဖွား လာရေ သားသမီး။ ၂၊ လင်မယား အဖြစ် မသတ်မှတ်ပဲ ရရေ သားသမီး။ လက်ဆောင်မစား- တလင်းသား(ပုံ)။ အကျွန်သည် အသျှင်မစီပဲ သားမြေး မြင်သော် တလင်းသားတည်း (ဓမ္မသတ်)
    ၁၊ မင်္ဂလာ မဆောင်၊ လက်ဆုံ မစားပဲ ရသော သူတို့မှ ပေါက်ဖွား လာသော သားသမီး။ ၂၊ လင်မယား အဖြစ် မသတ်မှတ်ပဲ ရသော သားသမီး။ လက်ဆောင်မစား- တလင်းသား(ပုံ)။ ကျွန်မသည် အသျှင်မစေပဲ သားမြေး မြင်သော် တလင်းသားတည်း (ဓမ္မသတ်)
    none
    နာမ်

    တလစပ်

    [tlsaʔ]
    မပြတ်မလပ်။ ရက်ပြတ်
    မပြတ်မလပ်။ အဆက်မပြတ်
    continuous
    ကြိယာဝိသေသန

    တလစ်

    [tlɪʔ]
    တခေါက်။ တခါ။ တခေါက်။ တဆင့်။ တသီးအခြား။ ယင်းကနိန်တလစ်၊ ဖြစ်ထတုံပြန် (ရှီးထုံး)
    တစ်ကြိမ်။ တစ်ခါ။ တစ်ခေါက်။ တစ်ဆင့်။ တသီးတခြား။ ထိုမှတလစ်၊ ဖြစ်ထတုံပြန် (ရှေးထုံး)
    once
    နာမ်

    တလတ်

    [tlaʔ]
    မမြင့်လွန်း၊ မနိမ့် လွန်းသော အရာ။ အလယ်အလတ်။ ပင်ထက်ဝက်။ ပင်ပေါ်တလတ်၊ ကျပ်ရပ် ကျပ်ရပ်၊ ဇရက်အော်သံ၊ ကြားပြန် လတ်တေ (တေး)
    မမြင့်လွန်း၊ မနိမ့် လွန်းသော အရာ။ အလယ်အလတ်။ ပင်ထက်ဝက်။ ပင်ပေါ်တလတ်၊ ကျပ်ရပ် ကျပ်ရပ်၊ ဇရက်မြည်သံ၊ ကြားပြန် လတ်တေ (တေး)
    moderateness
    နာမ်

    တလတ်သီး

    [tlaʔθï]
    ၁၊ မကြီးလွန်း၊ မငယ်လွန်း အလယ် အလတ် ဖြစ်ရေ။ (စပါး ဆန် အစဟိစွာ ရို့မာလည်း) အရင်းသီး၊ တလတ်သီး၊ အဖျားသီး ဆိုပနာ သုံးမျိုး သုံးစား ခွဲထားရေ။) ၂၊ (လူငယ်နှင့် လူကြီး အကြား) လူရွယ် လူလတ် ဖြစ်ရေ
    ၁၊ မကြီးလွန်း၊ မငယ်လွန်း အလယ် အလတ် ဖြစ်သော။ (စပါး ဆန် စသည် တို့တွင်လည်း) အရင်းသီး၊ တလတ်သီး၊ အဖျားသီး ဟူ၍ သုံးမျိုး သုံးစား ခွဲထားသည်။) ၂၊ (လူငယ်နှင့် လူကြီး အကြား) လူရွယ် လူလတ် ဖြစ်သော
    moderateness
    နာမဝိသေသန

    တလပတ်

    [tlpaʔ]
    စည်းမဲ့၊ ကမ်းမဲ့
    စည်းမဲ့၊ ကမ်းမဲ့
    illegally
    ကြိယာဝိသေသန

    တလလ

    [tll]
    အင်္ကျီ အဝတ် မဝတ်ပဲဗျာယ်။ လီတိုက်တေ၊ ဝမ်းတလလနန့် မအိပ်ကေ့
    အင်္ကျီ အဝတ် မဝတ်ပဲလျက်။ လီတိုက်တေ၊ ဝမ်းတလလနန့် မအိပ်ကေ့
    nake
    ကြိယာဝိသေသန

    တလဟင်း

    [tlhɪ́ɴ]
    အကာ အကွယ် မဟိရေ နီရာ။ ဟင်းလင်း အပြင်
    အကာ အကွယ် မရှိသော နေရာ။ ဟင်းလင်း အပြင်
    void
    နာမ်

    တလဟာ

    [tlhà]
    အကာ အကွယ် မဟိရေ နီရာ။ ဟင်းလင်း အပြင်
    အကာ အကွယ် မရှိသော နေရာ။ ဟင်းလင်း အပြင်
    void
    နာမ်

    တလဟော

    [tlhɔ́]
    အဆက် မပြတ်။ အတား အဆီး မဟိ။ မရပ်မနား
    အဆက် မပြတ်။ အတား အဆီး မရှိ။ မရပ်မနား
    non stop
    ကြိယာဝိသေသန