Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 1,921–1,940 of 2,498 words

    တ

    တီတီမွန်း

    [títímʊ́ɴ]
    အမျိုးအမည်၊ အရွီအတွက် အစဟိစွာ များပြားစွာ။ မကန်မဝှန်
    အမျိုးအမည်၊ အရေအတွက် စသည် များပြားစွာ။ အများအပြား
    various-many
    ကြိယာဝိသေသန

    တီတီမွန်း၂

    [títímʊ́ɴ၂]
    လူ အလွန် များပြား ဗလဗွီသတ်ရေ အတွက်ကြောင့် အသက်ရှု ဆို့ပိတ်ပနာ မသက်မသာ ခံစားရရေ
    လူ အလွန် များပြား ရှုပ်ထွေးသည့် အတွက်ကြောင့် အသက်ရှု ဆို့ပိတ်၍ မသက်မသာ ခံစားရသည်
    uneasily
    ကြိယာ

    တီတီမွှမ်းမွှမ်း

    [títímW̯áɴmW̯áɴ]
    လူ အလွန်(များပြား) စည်ကားသည်
    လူ အလွန်(များပြား) စည်ကားသည်
    prosperous
    ကြိယာ

    တီထိုး

    [títʰó]
    တီကောင်များ မြီကြီး အစဟိစွာရို့သို့ ဖောက်သည်
    တီကောင်များ မြေကြီး စသည်တို့သို့ ဖောက်သည်
    perforate
    ကြိယာ

    တီထိုး၂

    [títʰó၂]
    သား၊ မြေး၊ မြစ် သုံးဆက်မြောက် မြစ်မှ မွီးဖွားသော သားသမီး။ တီ။ တီထိုးသော အဖိုး အဘောင်သျှင်မ
    သား၊ မြေး၊ မြစ် သုံးဆက်မြောက် မြစ်မှ မွေးဖွားသော သားသမီး။ တီ။ တီထိုးသော အဖိုး အဖွား
    great great grandchild
    နာမ်

    တီထိုးတမ်း

    [títʰótáɴ]
    နှစ်သင်း ခွဲပြီးကေ ကိုယ့်တာနန့် ကိုယ် နိန်ပြီးကေကေ စပြီးကေ ထိုးသူ၏ နှုတ်က တီဟု အဆက် မပြတ် ဆိုကာ တဖက်သား လူကို လိုက်ပုတ် ရရေ(တီထိုး) ကစပ်နည်း တမျိုး
    နှစ်သင်း ခွဲ၍ ကိုယ့်တာနှင့် ကိုယ် နေပြီးလျှင် စ၍ ထိုးသူ၏ နှုတ်က တီဟု အဆက် မပြတ် ဆိုကာ တစ်ဖက်သား လူကို လိုက်ပုတ် ရသော(တီထိုး) ကစားနည်း တစ်မျိုး
    game
    နာမ်

    တီးလုံး

    [tïlóʊɴ]
    တေးခြင်း သံစဉ် အလိုက် တီးမှုတ် ရရေ တီးကွက်
    သီချင်း သံစဉ် အလိုက် တီးမှုတ် ရသော တီးကွက်
    tunes
    နာမ်

    တီးဝိုင်း

    [tïwáɪɴ]
    တူရိယာ တီးမှုတ်သော အဖွဲ့
    တူရိယာ တီးမှုတ်သော အဖွဲ့
    orchestra
    နာမ်

    တု

    [toʊ]
    နိူင်းဖက် ပြိုင်ဆိုင်ရေ။ ဖားကိုတုလို့ ခရုခုန်၊ လောင်းနံမာသတ် စအိုကျွတ် (ပုံ)။ အသွင် သဏ္ဍာန် မကွဲ မပြားအောင် ပြုလုပ်ရေ
    ယှဉ်ဖက် ပြိုင်ဆိုင်သည်။ ဖားကိုတုလို့ ခရုခုန်၊ လောင်းနံမှာသတ် စအိုကျွတ် (ပုံ)။ အသွင် သဏ္ဍာန် မကွဲ မပြားအောင် ပြုလုပ်သည်
    compete
    ကြိယာ

    တုံ

    [tòʊɴ]
    (ခွက်အားဖြင့်) ၃ခွက်ဝင် ပမာဏဟိရေ တောင်း။ (သိုက်ဝင်တောင်း။ တောင်း၊ တုံ၊ သိုက်၊ ဗူး၊ ဖာစရေ။
    (ခွက်အားဖြင့်) ၃ခွက်ဝင် ပမာဏရှိသော တောင်း။ (သိုက်ဝင်တောင်း။ တောင်း၊ တုံ၊ သိုက်၊ ဗူး၊ ဖာစသည်။
    basket
    နာမ်

    တုံ့

    [to̰ʊɴ]
    ပြန်လှည့်ရေ။ ခေါက်ပြန်ရေ။ ခေါက်တုံ့ခေါက်ပြန်၊ အဖန်ဖန်လျှင်၊ လားပြန်မစဲ၊ တသဲသဲဖြင့် (ရခိုင်ကာ)။ အပြန်အလှန် ပီးရေ။ ပဏ္ဏာလက်ဆောင်၊ များမြောင်ဥစ္စာ၊ တုံ့ပြန်ကေလည်း (ရှီးထုံး)။ အပြန်အလှန် ပြုလုပ်ရေ
    ပြန်လှည့်သည်။ ခေါက်ပြန်သည်။ ခေါက်တုံ့ခေါက်ပြန်၊ အဖန်ဖန်လျှင်၊ သွားပြန်မစဲ၊ တသဲသဲဖြင့် (ရခိုင်ကာ)။ အပြန်အလှန် ပေးသည်။ ပဏ္ဏာလက်ဆောင်၊ များမြောင်ဥစ္စာ၊ တုံ့ပြန်ပါလျက် (ရှေးထုံး)။ အပြန်အလှန် ပြုလုပ်သည်
    back
    ကြိယာ

    တုံး

    [tóʊɴ]
    အတိုအစ အထစ် ဖြစ်ယောင် အပိုင်းပိုင်း ဖြတ်ရေ။ အချိန် ရာသီ လွန်မြောက်ရေ။ ကုန်ဆုံးရေ။ အဂေါင်း ဆံရိတ်ရေ။ ဂေါင်း (ခေါင်း) တုံး။ သီဆုံးရေ။ မြစ်မဂင်္ဂါ၊ ရီသီတာမာ၊ စည်းစိမ်လည်းဆုံး၊ အသက်တုံးအံ့ (ထွန်းတိ)။ သက်မြက်ဇီဝေ၊ မရဏလေ၊ ခန္ဓာဆုံးကေ၊ တုံးရမေလေ (ရာမ)
    အတိုအစ အထစ် ဖြစ်အောင် အပိုင်းပိုင်း ဖြတ်သည်။ အချိန် ရာသီ လွန်မြောက်သည်။ ကုန်ဆုံးသည်။ ဦးခေါင်း ဆံရိတ်သည်။ ဂေါင်း (ခေါင်း) တုံး။ သေဆုံးသည်။ မြစ်မဂင်္ဂါ၊ ရီသီတာမှာ၊ စည်းစိမ်လည်းဆုံး၊ အသက်တုံးအံ့ (ထွန်းတိ)။ သက်မြက်ဇီဝေ၊ မရဏလေ၊ ခန္ဓာဆုံးကေ၊ တုံးရမေလေ (ရာမ)
    die
    ကြိယာ

    တုံ၂

    [tòʊɴ၂]
    နာမ်၊ နာမ်စား၊ ကြိယာ၊ ကြိယာ ဝိသေသနရို့ကို ပြေပြစ် ချောမော စီရေ စကားလုံး။ ဧကန်ထင်ရှား၊ ငါ့ကိုတုံလေ၊ မယုံငြားက၊ မင်းဖျားဘုရင်၊ ကိုယ်ပြုအင်ကို၊ အခါကြည့် (နာဒရ)။ စံနေတုံမြောက်။ လှိုင်ဂူသာကို၊ ပြန်ကာရောက်က (ပန်း)။ ရီလစွာကို၊ ဖေါက်ကာလာတုံ၊ နှမပါးကာ၊ ဇာသိ
    နာမ်၊ နာမ်စား၊ ကြိယာ၊ ကြိယာ ဝိသေသနတို့ကို ပြေပြစ် ချောမော စေသော စကားလုံး။ ဧကန်ထင်ရှား၊ ငါ့ကိုတုံလေ၊ မယုံငြားက၊ မင်းဖျားဘုရင်၊ ကိုယ်ပြုအင်ကို၊ စိတ်တွင်မှတ်ထား (နာဒရ)။ စံနေတုံမြောက်။ လှိုင်ဂူသာကို၊ ပြန်ကာရောက်က (ပန်း)။ ရီလဟာကို၊ ဖေါက်ကာလာတုံ၊ နှမထံမှာ၊ ဇာသိ
    none
    ပစ္စည်း

    တုံး၂

    [tóʊɴ၂]
    သတ်သတ်သီာ (အဆီတုံး၊ အဖြူတုံး၊ အရဲတုံး၊ အဝါတုံး၊ အမည်းတုံး အစဟိစွာ)
    သက်သက်သော (အဆီတုံး၊ အဖြူတုံး၊ အနီတုံး၊ အဝါတုံး၊ အမည်းတုံး စသည်)
    purely
    နာမဝိသေသန

    တုံ၃

    [tòʊɴ၃]
    အကြိမ်အဖန်၊ အလှည့်အလည် ပြုခြင်းရို့ကို ပြသော စကားလုံး။ အကျွန်ရို့မာကား၊ ကြက်ချေနင်းတုံ၊ ကျွန်နင်းတုံ၊ သူကောင်းဝတ်တုံ၊ ကျွန်ဝတ်တုံ (ဇမ်း)။ အခေါက်ခေါက်လားခြင်း၊ လာခြင်းကို ပြသော စကားလုံး။ သွားတုံလာတုံ ပဿိတုံ (စကားရိုး)
    အကြိမ်အဖန်၊ အလှည့်အလည် ပြုခြင်းတို့ကို ပြသော စကားလုံး။ အကျွန်ရို့မှာကား၊ ကြက်ချေနင်းတုံ၊ ကျွန်နင်းတုံ၊ သူကောင်းဝတ်တုံ၊ ကျွန်ဝတ်တုံ (ဇမ်း)။ အကြိမ်ကြိမ်သွားခြင်း၊ လာခြင်းကို ပြသော စကားလုံး။ သွားတုံလာတုံ ပဿိတုံ (စကားရိုး)
    carryout
    ပစ္စည်း

    တုံး၃

    [tóʊɴ၃]
    ပညာ အစွမ်းအစ မဟိရေ။ (ပညာတုံး။ ဉာဏ်တုံး အစဟိစွာ)။ ကကောင်း ဉာဏ်တုံးရေကာ။ ချွန်ထက်သော။ ဓါးက တိတုံးရာ၊ တစိကမပြတ်
    ပညာ အစွမ်းအစ မရှိသော။ (ပညာတုံး။ ဉာဏ်တုံး စသည်)။ ကောင်းကောင်း ဉာဏ်တုံးရေကာ။ ချွန်ထက်သော။ ဓါးက တိတုံးရာ၊ တစိကမပြတ်
    dolt
    နာမ်

    တုံး၄

    [tóʊɴ၄]
    သစ်သား၊ အပင်၊ သစ်ကိုင်း အစဟိစွာရို့ကို အတို ဖြတ်တောက် ထားရေ အပိုင်းအစ။ အတက်အလက်၊ အညွန့်မဟိရေ အပင်၊ ဝါးပင်။ အညွှန့်တုံးသော သစ်ဝါးရို့ကို အိမ်ရာ ဆောက်လုပ် ရာမာ အသုံး မပြုအပ် (ဗိသုကာ)
    သစ်သား၊ သစ်ပင်၊ သစ်ကိုင်း စသည်တို့ကို အတို ဖြတ်တောက် ထားသော အပိုင်းအစ။ အတက်အလက်၊ အညွန့်မရှိသော သစ်ပင်၊ ဝါးပင်။ အညွှန့်တုံးသော သစ်ဝါးတို့ကို အိမ်ရာ ဆောက်လုပ် ရာတွင် အသုံး မပြုအပ် (ဗိသုကာ)
    chunk
    နာမဝိသေသန

    တုံးကရာ

    [tóʊɴkɹà]
    ဉာဏ်ထိုင်းသော။ ထုံထိုင်းသော
    ဉာဏ်ထိုင်းသော။ ထုံထိုင်းသော
    dolt
    နာမဝိသေသန

    တုံးကရုံး၂

    [tóʊɴkɹóʊɴ၂]
    သစ်သီး သစ်နှံ အဝှမ်း ပြန့်ကြဲဗျာယ်
    သစ်သီး သစ်နှံ အနှံ့အပြား ပြန့်ကြဲလျက်
    flung
    ကြိယာဝိသေသန

    တုံးကရုံးပင်ကရင်

    [tóʊɴkɹóʊɴpɪ̀ɴkɹɪ̀ɴ]
    အဝတ်လစ်၊ အစားလစ်၊ မတော်စွာတိ ပေါ်နိန်ပနာ မြင်မကောင်းယောင် ဖြစ်ဗျာယ်
    အဝတ်လစ်၊ အစားလစ်၊ မတော်တာတွေ ပေါ်နေ၍ မြင်မကောင်းအောင် ဖြစ်လျက်
    unseemliness
    ကြိယာဝိသေသန