Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 321–340 of 542 words

    ဒ

    ဒူးရမ်း

    [dùးɹáɴ]
    အခွံမာ အစူး ကျဲကျဲ ပေါက်ရေ ဒိုးယိုင်းသီးနန့် တူသော အသီးသီးရေ အပင် တမျိုး။ ဒူးရင်းဩဇာ ဆိုပနာလည်း ခေါ်ရေ
    အခွံတွင် အဆူး ကျဲကျဲ ပေါက်သည့် ဒူးရင်းသီးနှင့် တူသော အသီးသီးသည့် အပင် တစ်မျိုး။ ဒူးရင်းဩဇာ ဟူ၍လည်း ခေါ်သည်
    durian
    နာမ်

    ဒူးရမ်း၂

    [dùးɹáɴ၂]
    ဒူးဆစ် ရမ်းရေ။ ဖွသည်
    ဒူးဆစ် ရောင်ရမ်းသည်။ ဖောရောင်သည်
    (of body) be swollen
    ကြိယာ

    ဒူးရမ်း၃

    [dùးɹáɴ၃]
    ဒူးဆစ် ရမ်းသော အနာ
    ဒူးဆစ် ရောင်ရမ်းသော အနာ
    none
    နာမ်

    ဒူလာ

    [dùlà]
    အဆစ် အမျက်ရို့ကို ကိုက်ခဲသော ယောက်ျားရို့၏ ရောဂါ
    အဆစ် အမျက်တို့ကို ကိုက်ခဲသော ယောက်ျားတို့၏ ရောဂါ
    gout
    နာမ်

    ဒူလာပါဒရက်

    [dùlàpàdɹɛʔ]
    ပါဒရက်ထရောဂါ
    ဒူလာရောဂါ
    gout
    နာမ်

    ဒူဟူဟူ

    [dùhùhù]
    မောင်းတီး ခတ်၍ မြည်သော အသံ
    မောင်းတီး ခတ်၍ မြည်သော အသံ
    clang
    နာမ်

    ဒူဟဲတိုက်

    [dùhɛtaɪʔ]
    ‘မသက်ဆိုင် သူတိ လာပြီးကေ မရှုပ်ကတ်ပါကေ့၊ ရှောင်ကတ်ပါ ရှားကတ်ပါ၊ ဖယ်ကတ်ပါ’ အစဟိစွာအနိန်နန့် ကျွီး ဟန့်တားသော အာမေဋိတ် စကား
    ‘မသက်ဆိုင် သူတွေ လာ၍ မရှုပ်ကြပါနှင့်၊ ရှောင်ကြပါ ရှားကြပါ၊ ဖယ်ကြပါ’ စသည်ဖြင့် အော်ဟစ် တားဆီးသော အာမေဋိတ် စကား
    none
    ကြိယာ

    ဒေ

    [dè]
    ပြောဆဲ စကားကို ညွန်ပြရေ စကား။ နံဖီးမာ ဟိရေ သက်ဟိ သက်မဲ့ရို့ကို ညွန်ပြရေ စကားလုံး
    ပြောဆဲ စကားကို ညွန်ပြသော စကား။ အနီး၌ ရှိသည့် သက်ရှိ သက်မဲ့တို့ကို ညွန်ပြသော စကားလုံး
    it
    နာမ်စား

    ဒေ၂

    [dè၂]
    ဒီ။ ဤ၊ သည်
    ဒီ။ ဤ၊ သည်
    it
    နာမ်

    ဒေ၃

    [dè၃]
    ညွန်ပြရာ နံဖီးအနား၌ ဟိရေ
    ညွန်ပြရာ အနီးအနား၌ ရှိသော
    here
    နာမဝိသေသန

    ဒေ၄

    [dè၄]
    (ဒေမာဟု) ညွန်ပြရေ စကား
    (ဒီမှာဟု) ညွန်ပြသော စကား
    here
    နာမ်

    ဒေခေါက်

    [dèkʰaʊʔ]
    စည်း ကိုယ့်နန့် ပတ်သက် သမျှကို ထိပါး ပုတ်ခတ် လာရေ် မခံမရပ်နိုင် ဖြစ်လှာရေ မခံချင်စိတ်၊ နာကျည်းသော စိတ်ဖြင့်
    စည်း မိမိနှင့် ပတ်သက် သမျှကို ထိပါး ပုတ်ခတ် လာသော် မခံမရပ်နိုင် ဖြစ်လာသည့် မခံချင်စိတ်၊ နာကျည်းသော စိတ်ဖြင့်
    indignation
    နာမ်

    ဒေချင့်

    [dèɕɪ̰ɴ]
    အရာဝတ္တု တခုခုကို အမည် မဖော်ထုတ်ပဲ ကိုင်ပြ၊ ထိုးပြ၊ ညွန်ပြ လိုရာမာ သုံးသော စကားလုံး။ (ထိုချင့်၊ ဒေချင့်၊ ထွေချင့်၊ သည်ဟာ၊ ဟွေချင့်၊ ယင်းချင့်) စရေ အသုံး ဟိရေ
    အရာဝတ္တု တစ်စုံ တစ်ရာကို အမည် မဖော်ထုတ်ပဲ ကိုင်ပြ၊ ထိုးပြ၊ ညွန်ပြ လိုရာ၌ သုံးသော စကားလုံး။ (ထိုချင့်၊ ဒေချင့်၊ ထွေချင့်၊ သည်ဟာ၊ ဟိုဟာ၊ ထိုဟာ) စသည့် အသုံး ရှိသည်
    there
    နာမ်

    ဒေစွာ

    [dèswà]
    နံဖီးမာ ဟိရေ သက်ဟိ သက်မဲ့ရို့ကို ညွန်ပြရေ စကားလုံး
    အနီး၌ ရှိသည့် သက်ရှိ သက်မဲ့တို့ကို ညွန်ပြသော စကားလုံး
    it
    နာမ်စား

    ဒေစွာ၂

    [dèswà၂]
    ဒီယောက်ကျားလေး
    ဒီကောင်လေး
    that boy
    နာမ်

    ဒေစွာသျှေ

    [dèswàʃè]
    ဒီယောက်ကျားလေး
    ဒီကောင်လေး
    that boy
    နာမ်

    ဒေ့ဆီ

    [dḛsʰí]
    ဆိုက်ရောက်ခြင်း၊ ရှေးရှ ဦးတည်အပ်ရေ ပုဂ္ဂိုလ်၊ ဝတ္တု၊ အရာ အစဟိစွာရို့ကို ပြသော စကားလုံး။ (ဤရပ်၊ ဤရွာ၊ ဤဒေသကို)
    ဆိုက်ရောက်ခြင်း၊ ရှေးရှ ဦးတည်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ဝတ္တု၊ အရာ စသည်တို့ကို ပြသော စကားလုံး။ (ဤရပ်၊ ဤရွာ၊ ဤဒေသသို့)
    arrive
    ဝိသေသန

    ဒေဇာ

    [dèzà]
    ရှေးရှ ဦးတည်အပ်ရေ ပုဂ္ဂိုလ်၊ ဝတ္တု၊ အရာ၊ ရို့ကိုပြသော စကားလုံး။ (ဒေပိုင်၊ ဧပိုင်၊ ဧချင့်ပိုင်၊ ဤနည်းတူ အစဟိစွာအနိန်နန့်)
    ရှေးရှ ဦးတည်အပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ဝတ္တု၊ အရာ၊ တို့ကိုပြသော စကားလုံး။ (ဒီလို၊ ဤလို၊ ဤကဲ့သို့၊ ဤနည်းတူ စသည်ဖြင့်)
    likewise
    ဝိသေသန

    ဒေနန့်ဒေ

    [dènàɴ့dè]
    မနီးလွန်း မဝီးလွန်းသော အရပ်ဒေသကို ပြောသော စကားလုံး။ ၂။ မလှမ်း မကမ်းသော အရပ််ဒေသ
    မနီးလွန်း မဝေးလွန်းသော အရပ်ဒေသကို ပြောသော စကားလုံး။ ၂။ မလှမ်း မကမ်းသော အရပ််ဒေသ
    district
    နာမ်

    ဒေနိ.

    [dènì.]
    ဧနိ။ ဒေနိ။ ဒေကနိ
    ဒီကနေ့။ ယနေ့။ ယခုနေ့
    today
    နာမ်