Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 641–660 of 1,758 words

    န

    နာယာ

    [nàjà]
    အကြီးအကဲ။ ဂေါင်းဆောင်။ ဦးစီး။ ရှေ့ညွန်လမ်း ပြသူ။ (ပိုက်နာယာ၊ လောင်းနာယာ၊ လူမမာယာ စရေ။ နာယက ပါဠိမှ က ပျောက်၍ က အစား ယ မာ အာ ပြောင်းလှာသော စကား။) ပိုက်ဆရာလေ၊ နာယာကြီးလျှင်၊ ထီးထီး မားမား (ပဒုမ္မ)
    အကြီးအကဲ။ ခေါင်းဆောင်။ ဦးစီး။ ရှေ့ညွန်လမ်း ပြသူ။ (ပိုက်နာယာ၊ လောင်းနာယာ၊ လူနာယာ စသည်။ နာယက ပါဠိမှ က ပျောက်၍ က အစား ယ တွင် အာ ပြောင်းလာသော စကား။) ပိုက်ဆရာလေ၊ နာယာကြီးလျှင်၊ ထီးထီး မားမား (ပဒုမ္မ)
    govern
    နာမ်

    နားယီးနားယောင်

    [nájïnájàʊɴ]
    ထိုပိုင်ယှောင် ဒေပိုင်ယှောင်
    ဟိုလိုလို သည်လိုလို
    about
    ကြိယာဝိသေသန

    နာယူ

    [nàjù]
    အလီးတစား နားထောင်ရေ။ နာယူမှတ်သား၊ ကြားနာသောအား၊ လေးစားရိုသေ၊ နာထွေသမှု၊ အကြောင်းပြပြီးကေကေ (ဓမ္မဒီ)
    အလေးတစား နားထောင်သည်။ နာယူမှတ်သား၊ ကြားနာသောအား၊ လေးစားရိုသေ၊ နာထွေသမှု၊ အကြောင်းပြု၍ (ဓမ္မဒီ)
    listen
    ကြိယာ

    နားယောင်

    [nájàʊɴ]
    (ဝါ ပြောဆို စွာကို) အဂေါင့် အမှန်ဟု ထင်မှတ်သည်
    (လိမ်လည် ပြောဆို သည်ကို) အဟုတ် အမှန်ဟု ထင်မှတ်သည်
    be diceived
    ကြိယာ

    နားယောင်ပါးယောင်

    [nájàʊɴpàးjàʊɴ]
    ကယိုင်ကပါ ကြောင်တက်တက်
    ယောင်တောင်တောင် ကြောင်တက်တက်
    be diceived
    ကြိယာဝိသေသန

    နားယှင်း

    [náʃɪ́ɴ]
    သဖောပေါက် နားလည်သည်
    သဘောပေါက် နားလည်သည်
    understand
    ကြိယာ

    နားယှင်းပါးယှင်း

    [náʃɪ́ɴpàးʃɪ́ɴ]
    အသိဉာဏ် ထွင်ရေ။ သဖောပေါက် နားလည်သည်
    အသိဉာဏ် ရှင်းလင်းသည်။ သဘောပေါက် နားလည်သည်
    understand
    ကြိယာ

    နားယှုပ်

    [náʃoʊʔ]
    အကြား၊ အမြင်၊ အသိ ခြူနိန်ပါရေကာ
    အကြား၊ အမြင်၊ အသိ ရှုပ်ထွေးသည်
    be mixed up
    ကြိယာ

    နားရင်းကန်

    [náɹɪ́ɴkàɴ]
    အလွန့် အလွန် (ဝ သည်)
    အလွန့် အလွန် (ဝ သည်)
    extremely
    ကြိယာဝိသေသန

    နားရင်းကန်၂

    [náɹɪ́ɴkàɴ၂]
    အလွန့် အလွန် (စားသည်)
    အလွန့် အလွန် (စားသည်)
    extremely
    နာမ်

    နားရည်မစိုက်ပါးရည်မစိုက်

    [náɹɛ̀msaɪʔpàးɹɛ̀msaɪʔ]
    (အရပ်) မစဉ်းမစား မဆင် မခြင်ပဲ။ တရှူးထိုး။ အဆုတ်အဆိုင်း မဟိဘဲ
    (အရပ်) မစဉ်းမစား မဆင် မခြင်ပဲ။ တရှူးထိုး။ အဆုတ်အဆိုင်း မရှိပဲ
    not careless
    ကြိယာဝိသေသန

    နားရည်ယို

    [náɹɛ̀jÒ]
    နားမား ထဲက အရည် ယိုသော အနာ
    နားတွင်း ထဲမှ အရည် ယိုသော အနာ
    none
    ကြိယာ

    နားရည်ဝ

    [náɹɛ̀w]
    နားယိုင်ရေ။ အမြဲတမ်း ကြားနီကျ ဖြစ်ပနာ တတ်သိ နားလည်သည်
    နားယဉ်သည်။ အမြဲတမ်း ကြားနေကျ ဖြစ်၍ တတ်သိ နားလည်သည်
    be thoroughly familiar by hearing
    ကြိယာ

    နားရမ်း

    [náɹáɴ]
    ၁၊ မား၊ ကျင်း၊ ချိုင့်၊ ခွက်ရို့၏ အဝ အနားသား။ ၂၊ နှုတ်ခမ်း။ အစွန် အနား အရပ်
    ၁၊ တွင်း၊ ကျင်း၊ ချိုင့်၊ ခွက်တို့၏ အဝ အနားသား။ ၂၊ နှုတ်ခမ်း။ အစွန် အနား အရပ်
    lip
    နာမ်

    နားရိုင်း

    [náɹáɪɴ]
    ကြားနီကျ မဟုတ်ရေ စကား
    ကြားနေကျ မဟုတ်သော စကား
    hate to hear
    နာမ်

    နာရီ

    [nàɹí]
    ၁၊ အချိန် ကာလ။ ၂၊ တရက်၏ နှစ်ဆယ့်လေးပုံ တပုံ။ မိနစ် ခြောက်ဆယ်။ ၃၊ ရှီးအခါက ဆိုကေ တရက်၏ အပုံ ခြောက်ဆယ်မာ တပုံ။ နိသုံးဆယ်၊ ညဉ့်သုံးဆယ်အနိန်နန့် တရက်နှင့် တညည့်ဉ့် (တရက်) ကို နာရီ အစိတ်ပေါင်း ခြောက်ဆယ် ဟိ၏။ ခြောက်ဆယ် နာရီ တရက်၊ ခုနှစ်ရက် တ
    ၁၊ အချိန် ကာလ။ ၂၊ တစ်ရက်၏ နှစ်ဆယ့်လေးပုံ တစ်ပုံ။ မိနစ် ခြောက်ဆယ်။ ၃၊ ရှေးအခါက ဆိုလျှင် တစ်ရက်၏ အပုံ ခြောက်ဆယ်တွင် တစ်ပုံ။ နေ့သုံးဆယ်၊ ညဉ့်သုံးဆယ် အားဖြင့် တစ်နေ့နှင့် တစ်ညဉ့် (တစ်ရက်) ကို နာရီ အစိတ်ပေါင်း ခြောက်ဆယ် ရှိ၏။ ခြောက်ဆယ် နာရီ တစ်ရက်၊ ခုနှစ်ရက် တ
    clock
    နာမ်

    နာရီစင်

    [nàɹísɪ̀ɴ]
    နာရီ တပ်ဆင် ထားရေ စင်မြင့်
    နာရီ တပ်ဆင် ထားသော စင်မြင့်
    clock tower
    နာမ်

    နာရီညောင်း

    [nàɹíɲáʊɴ]
    နာရီ တီးခတ်သည်
    နာရီ တီးခတ်သည်
    strike the hour
    ကြိယာ

    နာရီပန်း

    [nàɹípáɴ]
    နီလှည့်ရာ ဖက်သို့ လိုက်ပြီးကေ ပွင့်သော ပန်း။ နှင်းပန်းရွှီလောင်းာ်၊ သာနိုးခေါ်ရေ၊ ကံ့ကော်နာရီပန်းဟု (မြို့သူကြီး)
    နေလှည့်ရာ ဖက်သို့ လိုက်၍ ပွင့်သော ပန်း။ နှင်းပန်းရွှေလှော်၊ သာနိုးခေါ်သည်၊ ကံ့ကော်နာရီပန်းဟု (မြို့သူကြီး)
    sunflower
    နာမ်

    နာရီပြန်

    [nàɹípɹàɴ]
    မွန်းစောင်း အချိန် ၁၂ နာရီ၊ သိုင်ခေါင် အချိန် ၁၂ နာရီမှ လွန်သော ကာလ
    မွန်းတည့် အချိန် ၁၂ နာရီ၊ သန်းခေါင် အချိန် ၁၂ နာရီမှ လွန်သော ကာလ
    noon
    နာမ်