Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 1,001–1,020 of 1,758 words

    န

    နီပူပြင်း၂

    [nípùpɹɪ́ɴ၂]
    နီပူ ပြင်းသော ပြင်ပ နီရာ။ နီပူ ပြင်းသော နီရာ
    နေပူ ပြင်းသော ပြင်ပ နေရာ။ နေပူ ပြင်းသော နေရာ
    hot
    နာမ်

    နီပူမိ

    [nípùmì]
    ပြင်းပြသော နီပူ၏ အငွီ့အရောင် ထိခိုက်ခြင်းကို ခံရရေ
    ပြင်းပြသော နေပူ၏ အငွေ့အရောင် ထိခိုက်ခြင်းကို ခံရသည်
    suffer from heatstroke
    ကြိယာ

    နီပူလောင်

    [nípùlàʊɴ]
    နီ၏ အပူဟိန် ထိခိုက် လွန်းသနန့် ပန်း အပင် အစဟိစွာရို့ ညှိုးရောင်သည်
    နေ၏ အပူငွေ့ ထိခိုက် လွန်းသဖြင့် ပန်း သစ်ပင် စသည်တို့ ညှိုးရောင်သည်
    be worn out
    ကြိယာ

    နီပူလှန်း

    [nípùɬáɴ]
    သွိခြောက် စီလိုပိုင် နီပူမာ ထားရေ
    သွေ့ခြောက် စေလို၍ နေပူတွင် ထားသည်
    dry
    ကြိယာ

    နီးပါး

    [nïpàး]
    မဝီးမကွာ မလှမ်းမကမ်း ဖြစ်တေ
    မဝေးမကွာ မလှမ်းမကမ်း ဖြစ်သည်
    nearly
    ကြိယာ

    နီးပါး၂

    [nïpàး၂]
    ၁၊ ဟိလုဟိခင်။ ဖြစ်လုဖြစ်ခင်။ အေမူကို ချလာလတ်စွာ အနှစ် ၂၀ နီးပါးလီာက် ကြာရေ။ ၂၊ ခန့်မှန်း နှိုင်းနိူင်းပနာ ပြရာမာ သုံးသော စကားလုံး။ အမြင့်ကား တရပ် နီးပါးလီာက် မြင့်ရေ
    ၁၊ ရှိလုရှိခင်။ ဖြစ်လုဖြစ်ခင်။ အေမူကို ချလာလတ်စွာ အနှစ် ၂၀ နီးပါးလောက် ကြာရေ။ ၂၊ ခန့်မှန်း နှိုင်းယှဉ်၍ ပြရာတွင် သုံးသော စကားလုံး။ အမြင့်ကား တစ်ရပ် နီးပါးလောက် မြင့်ရေ
    nearly
    ပစ္စည်း

    နီပါလိုက်

    [nípàlaɪʔ]
    (အရပ်) ၁၊ ရည်ညွန်း ပြောဆိုရာ ကာလမာ မပါဟိ ကြွင်းပဲ့ ကျန်လစ် ခစွာကို ဖေါ်ပြ လိုရာမာ ကြိယာမာ ဆက်ပြီးကေ သုံးသော စကားလုံး။ ၂၊ နေနှင့် ရန်ပြောဆိုရေ စကားလုံး။ ပြန်လတ်တေခါ၊ ရစိမေရာ၊ နီပါလိုက်မင်း၊ နန်းမားဟိကေ၊ သမီးရင်းလေ (စန္ဒြား)
    (အရပ်) ၁၊ ရည်ညွန်း ပြောဆိုရာ ကာလ၌ မပါရှိ ကြွင်းပဲ့ ကျန်လစ် ခဲ့သည်ကို ဖေါ်ပြ လိုရာ၌ ကြိယာတွင် ဆက်၍ သုံးသော စကားလုံး။ ၂၊ နေနှင့် ရန်ပြောဆိုသော စကားလုံး။ ပြန်လတ်တေခါ၊ ရစိမေရာ၊ နီပါလိုက်မင်း၊ နန်းတွင်းဟိကေ၊ သမီးရင်းလေ (စန္ဒြား)
    none
    ပစ္စည်း

    နီပျောက်ချိန်

    [níprɔ́ɛʔɕèɪɴ]
    နီဝင်သော အချိန် ကာလ
    နေဝင်သော အချိန် ကာလ
    sunset
    နာမ်

    နီပြ

    [nípɹ]
    တော်သင့်ရုံ နီပူ လှန်းသည်
    တော်သင့်ရုံ နေပူ လှန်းသည်
    keep in the sun
    ကြိယာ

    နီပြင်

    [nípɹɪ̀ɴ]
    မြီကြီး အထု မျက်နှာပြင်။ တမန်းသားလွှာ။ မြေအခင်း။ မြီပြင်
    မြေကြီး အထု မျက်နှာပြင်။ မြေသားလွှာ။ မြေအခင်း။ မြေပြင်
    ground
    နာမ်

    နီပြင်း

    [nípɹɪ́ɴ]
    နေအလွန် ပူပြင်းဗျာယ်
    နေအလွန် ပူပြင်းလျက်
    very hot
    ကြိယာဝိသေသန

    နီပြင်း၂

    [nípɹɪ́ɴ၂]
    ပူပြင်းသော နီ၏ အဟိတ်
    ပူပြင်းသော နေ၏ အရှိန်အဝါ
    very hot
    နာမ်

    နီပြတ်

    [nípɹaʔ]
    တနွေ လုံးလုံး။ နွေ ကာလ ကုန်ယောင် အထိ။ နီပြတ် အလုပ်လုပ်စွာ ဝမ်းစာ အနိုင်နိုင် ရရေ
    တစ်နွေ ပတ်လုံး။ နွေ ကာလ ကုန်အောင် အထိ။ နီပြတ် အလုပ်လုပ်စွာ ဝမ်းစာ အနိုင်နိုင် ရရေ
    the whole summer
    ကြိယာဝိသေသန

    နီပွင့်

    [nípwɪ̀ɴ့]
    မိုးရိပ် အကြားမှ နီထွက်သည်
    မိုးတိမ် အကြားမှ နေထွက်သည်
    sunrise
    ကြိယာ

    နီဖိ

    [nípʰì]
    (အရပ်) တစုံ တခုသော နီရာ ဌာနမာ လုပ်ကိုင် နီဖို့အတွက် တိုက်တွန်းသော စကားလုံး။ မောင်စောထွန်း ငါရို့ အိမ်မာ နီဖိ၊ တခုကို လည်း လားစရာ မလို
    (အရပ်) တစ်စုံ တစ်ခုသော နေရာ ဌာနတွင် လုပ်ကိုင် နေဖို့ရန် တိုက်တွန်းသော စကားလုံး။ မောင်စောထွန်း ငါရို့ အိမ်မှာ နီဖိ၊ တစ်ခုကို လည်း လားစရာ မလို
    none
    ပစ္စည်း

    နီဖို့ကောင်း

    [nípʰo̰káʊɴ]
    စိတ် ကြည်နူး ဖွယ်ရာ ကောင်းရေ။ မွိလျော်နှစ်သိမ့် ဖွယ်ရာ ကောင်းရေ။ ရွှင်လန်း နှစ်သိမ့်ဖွယ် ကောင်းရေ
    စိတ် ကြည်နူး ဖွယ်ရာ ကောင်းသော။ မွေ့လျော် နှစ်သိမ့် ဖွယ်ရာ ကောင်းသော။ ရွှင်လန်း နှစ်သိမ့်ဖွယ် ကောင်းသော
    cheerful
    နာမဝိသေသန

    နီဖီ

    [nípʰí]
    စိတ် ကြည်နူး ဖွယ်ရာ ကောင်းရေ။ မွိလျော်နှစ်သိမ့်ဖွယ် ကောင်းရေ။ အရိပ်ကေမြိုင်မြိုင်၊ နီဖီယေကောင်းခြင်း (တေး)
    စိတ် ကြည်နူး ဖွယ်ရာ ကောင်းသည်။ မွေ့လျော် နှစ်သိမ့်ဖွယ် ကောင်းသည်။ အရိပ်ကေမြိုင်မြိုင်၊ နီဖီယေကောင်းခြင်း (တေး)
    cheerful
    ကြိယာ

    နီမချိထိုင်မချိ

    [nímɕìtʰàɪɴmɕì]
    ရပ်တည် ငြိမ်သက်စွာ မနီနှိုင်ပဲ။ ချောက်ချားသောအနိန်နန့်
    ရပ်တည် ငြိမ်သက်စွာ မနေနိုင်ပဲ။ ချောက်ချားသော အားဖြင့်
    horrify
    ကြိယာဝိသေသန

    နီမချိထိုင်မသာ

    [nímɕìtʰàɪɴmθà]
    နွမ်းရိ ပင်ပန်းဗျာယ်။ ပူပင် သောက ရောက်ဗျာယ်
    နွမ်းရိ ပင်ပန်းလျက်။ ပူပင် သောက ရောက်လျက်
    tired
    ကြိယာဝိသေသန

    နီမင်း

    [nímɪ́ɴ]
    ၁၊ နီထွက်ကပင် နီဝင်ရေ အထိ။ စက် ၂၄ နာရီ ကာလ အပိုင်းအရာ။ ၂၊ မဟောဗေါဓိ အဓိပဓိ ဓီးကျောက်စာမာ နိယ်၊ နိ ဟု ရီးထိုး ထားရေ။ ညည့်မူနိမှန်း၊ မသိလွန်းသည် (ပဉ္စဘုတ်)။ အခါကိုချိန်၊ နိကို ပိုင်းခြား။ ညနိန်ချိန်ကို၊ အမှိန်လားက (နာရဒ)။ ၂၊ နေကို တင်စားပနာ ခေါ်သော စကား
    ၁၊ နေထွက်သည်မှ နေဝင်သည် အထိ။ စက် ၂၄ နာရီ ကာလ အပိုင်းအခြား။ ၂၊ မဟောဗေါဓိ အဓိပဓိ ဓီးကျောက်စာတွင် နိယ်၊ နိ ဟု ရေးထိုး ထားသည်။ ညည့်မူနိမှန်း၊ မသိလွန်းသည် (ပဉ္စဘုတ်)။ အခါကိုချိန်၊ နိကို ပိုင်းခြား။ ညနေချိန်ကို၊ အမှိန်သွားက (နာရဒ)။ ၂၊ နေကို တင်စား၍ ခေါ်သော စကား
    sun
    နာမ်