Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 61–80 of 1,759 words

    ပ

    ပက်လွယ်သျှေ

    [pɛʔlwɛ̀ʃè]
    လူ မွီးဖွားစဦး အရွယ်၊ ငယ်ဦးစ အရွယ်၊ နို့စို့ အချေ။ မွီးကင်းစ အချေ
    လူ မွေးဖွားစဦး အရွယ်၊ ငယ်ဦးစ အရွယ်၊ နို့စို့ ကလေးငယ်။ မွေးကင်းစ ကလေးငယ်
    baby
    နာမ်

    ပကျီကောင်

    [pt͡ɕíkàʊɴ]
    ဘိတ်ပျော့ဖြင့် အိမ်လုပ်ကာ သားပေါက်သော ပျား အမျိုး အနွယ်ဝင် ပိုးကောင် တမျိုး။ (နဂျီ၊ ပဂျီဟု လည်း ခေါ်ရေ။
    ရွှံ့ပျော့ဖြင့် အိမ်လုပ်ကာ သားပေါက်သော ပျား အမျိုး အနွယ်ဝင် ပိုးကောင် တစ်မျိုး။ (နဂျီ၊ ပဂျီဟု လည်း ခေါ်သည်။
    wasp
    နာမ်

    ပကျီအုံ

    [pt͡ɕíʔòʊɴ]
    ဘိတ်ပျော့ဖြင့် ပကရိုင် ဆောက်လုပ်သော အခန်း အဆက် ဆက် အိမ်
    ရွှံ့ပျော့ဖြင့် ပကရိုင် ဆောက်လုပ်သော အခန်း အဆက် ဆက် အိမ်
    none
    နာမ်

    ပခပ်နခပ်

    [pkʰaʔnkʰaʔ]
    ‘ပခပ်နာခပ်၊ ဆင်ချီဖတ်ကို၊ ခဲပြတ် တခဲပင်နှင့်’ (ကုသတု)
    ‘ပခပ်နာခပ်၊ ဆင်ချီဖတ်ကို၊ ခဲပြတ် တခဲပင်နှင့်’ (ကုသတု)
    none
    ကြိယာဝိသေသန

    ပခုတ်

    [pkʰoʊʔ]
    စပါး နို့ရည် တည်ချိန်မာ နို့ရည်ကို စုပ်၍ ဖျက်ဆီးသော စပါးဖျက် ပိုးတမျိုး
    စပါး နို့ရည် တည်ချိန်တွင် နို့ရည်ကို စုပ်၍ ဖျက်ဆီးသော စပါးဖျက် ပိုးတစ်မျိုး
    insect
    နာမ်

    ပချီကရာ

    [pɕíkɹà]
    တွယ်အပ်၊ ဆံညှပ်၊ သကြေလုံး အစဟိရေ ပါးပါးချေ့ ဖြစ်တေ့ ကုန်ဝန် ‘အကျွန်ရို့မာ ပချီကရာ ဆိုင်သျှေ ပါရာ၊ အထည် အလိပ်က မရောင်းပါ’
    တွယ်ချိတ်၊ ဆံညှပ်၊ သကြားလုံး စသော အသေးအဖွဲ့ ဖြစ်သည့် ကုန်ပစ္စည်း ‘အကျွန်ရို့မှာ ပချီကရာ ဆိုင်သျှေ ပါရာ၊ အထည် အလိပ်က မရောင်းပါ’
    safety pin
    နာမ်

    ပချီကရီ

    [pɕíkɹí]
    တွယ်အပ်၊ ဆံညှပ်၊ သကြေလုံး အစဟိရေ ပါးပါးချေ့ ဖြစ်တေ့ ကုန် ဝန် ‘အကျွန်ရို့မာ ပချီကရာ ဆိုင်သျှေ ပါရာ၊ အထည် အလိပ်က မရောင်းပါ’
    တွယ်ချိတ်၊ ဆံညှပ်၊ သကြားလုံး စသော အသေးအဖွဲ့ ဖြစ်သည့် ကုန် ပစ္စည်း ‘အကျွန်ရို့မှာ ပချီကရာ ဆိုင်သျှေ ပါရာ၊ အထည် အလိပ်က မရောင်းပါ’
    safety pin
    နာမ်

    ပချုပ်

    [pɕoʊʔ]
    နှီးထန်းခေါက် အစဟိစွာရို့နန့် ပြုလုပ်ရေ့ အဖုံ ပါရေ ထည့်စရာ တမျိုး
    နှီးထန်းခေါက် စသည်တို့ဖြင့် ပြုလုပ်သည့် အဖုံ ပါသော ထည့်စရာ တစ်မျိုး
    none
    နာမ်

    ပချဲ့နချဲ့

    [pɕénɕé]
    မခံသာယောင် စောင်းကာ ရိပ်ကာ ပြောဆိုရေ။ ကျီစား ပြောဆိုရေ။ ‘စကားပြောကေ တည့်တည့်ပြော၊ ပချဲ့နချဲ့ မပြောကေ့’ (အရပ်
    မခံသာအောင် စောင်းကာ ရိပ်ကာ ပြောဆိုသည်။ ကျီစား ပြောဆိုသည်။ ‘စကားပြောကေ တည့်တည့်ပြော၊ ပချဲ့နချဲ့ မပြောကေ့’ (အရပ်
    chaff
    ကြိယာ

    ပချဲ့ပနဲ့

    [pɕépné]
    မခံချိ မခံသာ ဖြစ်ယောင် နောက်ပြောင် ကျီးစားကာ။ စကားပြောကေ ရိုးရိုး တန်းတန်းပြော ပချဲ့ပနန့် မပြောကေ့ (အရပ်
    မခံချိ မခံသာ ဖြစ်အောင် နောက်ပြောင် ကျီးစားကာ။ စကားပြောကေ ရိုးရိုး တန်းတန်းပြော ပချဲ့ပနဲ့ မပြောကေ့ (အရပ်
    chaff
    ကြိယာဝိသေသန

    ပခွက်

    [pkʰwɛʔ]
    အချေ တိကို လွှဲသိပ် ရရေ အသုံး အဆောင် ဝန် တမျိုး။ သက်ကြီး ရွယ်အိုနှင့် သူနာ အစဟိစွာရို့ကို ထမ်းပိုး သယ်ဆောင် ရရေ ကြိုးသိုင်း၍ တခုခုနှင့် ထုံးဖွဲ့ ထားရေ သယ်စရာ ဝန်
    ကလေးငယ် များကို လွှဲသိပ် ရသော အသုံး အဆောင် ပစ္စည်း တစ်မျိုး။ သက်ကြီး ရွယ်အိုနှင့် သူနာ စသည်တို့ကို ထမ်းပိုး သယ်ဆောင် ရသည့် ကြိုးသိုင်း၍ တစ်ခုခုနှင့် ထုံးဖွဲ့ ထားသော သယ်စရာ ပစ္စည်း
    hammock
    နာမ်

    ပခွက်တွင်း

    [pkʰwɛʔtwɪ́ɴ]
    ပုခွက်နှင့် သိပ်ရရေ မွီးကင်းစ အရွယ်။ ‘ပခွက်မားက အမိသင်၊ ဇလဲ မသိခင်’။ (တေး
    ပုခွက်နှင့် သိပ်ရသော မွေးကင်းစ အရွယ်။ ‘ပခွက်တွင်းက အမိသင်၊ ဇလဲ မသိခင်’။ (တေး
    baby
    နာမ်

    ပဂတူး

    [pɡtùး]
    အစ ပထမ ဖြစ်ရေ။ အလျင်ဆုံး ကျသော ကနဦး ဖြစ်ရေ။ ရှေးရှေးသော ကာလမာ ဖြစ်ရေ
    အစ ပထမ ဖြစ်သော။ အလျင်ဆုံး ကျသော ကနဦး ဖြစ်သော။ ရှေးရှေးသော ကာလ၌ ဖြစ်သော
    initial
    နာမဝိသေသန

    ပဂျောက်ကျ

    [pdʑɔ́ɛʔt͡ɕ]
    ပါးပြင်သား ပိန်လျော့ ချိုင့်ဝင်သော
    ပါးပြင်သား ပိန်လျော့ ချိုင့်ဝင်သော
    none
    နာမဝိသေသန

    ပဂျောက်ရိုး

    [pdʑɔ́ɛʔɹó]
    လျှာရင်း၌ ပ စောက် သဏ္ဍာန် တည်နိန်ရေ အရိုး
    လျှာရင်း၌ ပ စောက် သဏ္ဍာန် တည်နေသော အရိုး
    cheekbone
    နာမ်

    ပဂျောင်

    [pdʑàʊɴ]
    ပါးပြင်၏ ထောင့်အောက် မေးရိုး အဆုံး အထဲဘက် နီရာ
    ပါးပြင်၏ ထောင့်အောက် မေးရိုး အဆုံး အတွင်းဘက် နေရာ
    cheekbone
    နာမ်

    ပင်

    [pɪ̀ɴ]
    မူရင်း အခြီခံ ဖြစ်ရေ။ အရင်းခံ ဖြစ်ရေ
    မူရင်း အခြေခံ ဖြစ်သော။ အရင်းခံ ဖြစ်သော
    fundamental
    နာမဝိသေသန

    ပင့်

    [pɪ̀ɴ့]
    အောက်မှ အထက်ကို မြှင့်တင်ရေ။ ၂၊ တဦးတယောက်၏ ဂုဏ်ကိုကဲ၍ ချီးပင့် ပြောဆိုရေ။ ၃၊ ကကောင်းလျင်သော အားအဟုန်များ လာယောင် ကူထောက်ပြုရေ။ မီးလောင်ရာ လီပင့်ဆိုရေပိုင်။ (ပုံ
    အောက်မှ အပေါ်သို့ မြှင့်တင်သည်။ ၂၊ တစ်ဦးတစ်ယောက်၏ ဂုဏ်ကိုကဲ၍ ချီးပင့် ပြောဆိုသည်။ ၃၊ လျင်မြန်သော အားအဟုန်များ လာအောင် ကူထောက်ပြုသည်။ မီးလောင်ရာ လီပင့်ဆိုရေပိုင်။ (ပုံ
    blandish
    ကြိယာ

    ပင်း

    [pɪ́ɴ]
    တဖက်ဘက်ကို လိုက်လျော ပူးပေါင်းသည်
    တစ်ဘက်ဘက်သို့ လိုက်လျော ပူးပေါင်းသည်
    cooperate
    ကြိယာ

    ပင်၂

    [pɪ̀ɴ၂]
    မူရင်းအနိန်နန့်။ အခြီခံအနိန်နန့်
    မူရင်း အားဖြင့်။ အခြေခံ အားဖြင့်
    fundamental
    ကြိယာဝိသေသန