Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 181–200 of 769 words

    ဖ

    ဖိုင်

    [pʰàɪɴ]
    ပမာဏ ကဲလွန်ရေ။ အနာကျိတ်မာ ဆီးကို ဖိုင်ကျယောင်ပတ် (အရပ်
    ပမာဏ ကဲလွန်သည်။ အနာကျိတ်မှာ ဆီးကို ဖိုင်ကျယောင်ပတ် (အရပ်
    over magnitude
    ကြိယာ

    ဖိုင့်

    [pʰàɪɴ့]
    ကိုယ်ထည် မာတင်း ပြည့်ဖြိုးသော။ ငယောင်းကျင်သန် ခန္ဓာကိုယ်လက် ဘလောက် လှရေ တမျိုးတည်းဖိုင့် နီရေထော၊ ကြည့်စမ်း။ (အရပ်
    ကိုယ်ထည် မာတင်း ပြည့်ဖြိုးသော။ ငယောင်းကျင်သန် ခန္ဓာကိုယ်လက် ဘလောက် လှရေ တမျိုးတည်းဖိုင့် နီရေထော၊ ကြည့်စမ်း။ (အရပ်
    full
    နာမဝိသေသန

    ဖိုင်ဖိုင်

    [pʰàɪɴpʰàɪɴ]
    (ဆီး) ခပ်ထထူ (လူးပီးပါ)။ တကိုယ်လုံး ဆီးဖိုင်ဖိုင် ပွတ်လူးပါ (အရပ်
    (ဆေး) ခပ်ထူထူ (လိမ်းပေးပါ)။ တစ်ကိုယ်လုံး ဆီးဖိုင်ဖိုင် ပွတ်လိမ်းပါ (အရပ်
    apply
    ကြိယာဝိသေသန

    ဖိုင့်ဖိုင့်

    [pʰàɪɴ့pʰàɪɴ့]
    ဝဖြိုး စွင့်ကားသော ကိုယ်ခန္ဓာ ဟိသော
    ဆူဖြိုး စွင့်ကားသော ကိုယ်ခန္ဓာ ယှိသော
    fat
    နာမဝိသေသန

    ဖိုးတုတ်ကြီး

    [pʰótoʊʔt͡ɕï]
    ဖွံ့ဖြိုးသည့် ကိုယ်ခန္ဓာထက် ပိုပြီးကေ လောက်န်းသော
    ဖွံ့ဖြိုးသည့် ကိုယ်ခန္ဓာထက် ပိုမို ပြည့်ဝန်းသော
    fat
    နာမဝိသေသန

    ဖိုးဖပိုင်

    [pʰópʰpàɪɴ]
    ဆွေစဉ် တလျောက် ပိုင်ဆိုင်ခရေ
    ဆွေစဉ် တလျောက် ပိုင်ဆိုင်ခဲ့သော
    heritage
    နာမဝိသေသန

    ဖိုးဖိုး

    [pʰópʰó]
    အဘိုးကို ခေါ်သော အာလုပ်စကား
    အဘိုးကို ခေါ်သော အာလုပ်စကား
    grandfather
    နာမ်

    ဖိုးဖီးစဉ်လာ

    [pʰópʰïsɪ̀ɴlà]
    အထက် အထက်ထက်က ဆွေစဉ် လက်ထက်များနှင့် တညီညွတ်တည်း။ အမြူတေဆီ၊ စာမရီသို့၊ သာကီမျိုးဟု၊ ဖိုးဖီးစဉ်လာ၊ မင်းဆက်ဆက်သို့၊ ဆင်းသက်ကာဖြင့်။ (ကော်
    အထက် အထက်ထက်က ဆွေစဉ် လက်ထက်များနှင့် တညီညွတ်တည်း။ အမြူတေဆီ၊ စာမရီသို့၊ သာကီမျိုးဟု၊ ဖိုးဖီးစဉ်လာ၊ မင်းဆက်ဆက်သို့၊ ဆင်းသက်ကာဖြင့်။ (ကော်
    altogether
    ကြိယာဝိသေသန

    ဖိုးမပိုင်

    [pʰómpàɪɴ]
    ဆွေစဉ် တလျောက် ပိုင်ဆိုင်ခရေ ဝန်
    ဆွေစဉ် တလျောက် ပိုင်ဆိုင်ခဲ့သော ပစ္စည်း
    heritage
    နာမ်

    ဖိုးမီး

    [pʰómï]
    အဘိုးမောင်းဂါးသျှင်မှ စပြီးကေ ဆင်းသက် လာရေ အမျိုးအနွယ်
    အဘိုးအဘေးမှ စ၍ ဆင်းသက် လာသော အမျိုးအနွယ်
    descent
    နာမ်

    ဖို့မြီ

    [pʰo̰mɹì]
    ချိုင့်ဝှမ်းရာမာ ပြည့်အောင် ဖြည့်သိပ်ထားရေ မြီသစ်
    ချိုင့်ဝှမ်းရာတွင် ပြည့်အောင် ဖြည့်သိပ်ထားသော မြေသစ်
    landfill
    နာမ်

    ဖို့သစ်

    [pʰo̰θɪʔ]
    မား၊ ကျင်း၊ အင်းအိုင် အစဟိစွာရို့ကို အသစ်ဖို့ထားရေ့ ဖို့မြီ
    တွင်း၊ ကျင်း၊ အင်းအိုင် စသည်တို့ကို အသစ်ဖို့ထားသည့် ဖို့မြေ
    build (embankment dam etc.)
    နာမ်

    ဖိုးသျှင်

    [pʰóʃɪ̀ɴ]
    မိခင် ဖခင်ရို့၏ အဘာကို ခေါ်သော အာလုပ် စကားလုံး
    မိခင် ဖခင်တို့၏ အဖေကို ခေါ်သော အာလုပ် စကားလုံး
    grandfather
    နာမ်

    ဖီး

    [pʰï]
    ၁၊ ဒုက္ခ၊ ဥပဒ်၊ အနှောင့်အယှက်။၂၊ ကြောက်မက်ဖွယ် ကောင်းရေ အရာ။ ကိုယ့်အား ဒုက္ခ အန္တရာယ် ဖြစ်စီသောကြောင်း
    ၁၊ ဒုက္ခ၊ ဥပဒ်၊ အနှောင့်အယှက်။၂၊ ကြောက်မက်ဖွယ် ကောင်းသော အရာ။ မိမိအား ဒုက္ခ အန္တရာယ် ဖြစ်စေသောကြောင်း
    terrify
    နာမ်

    ဖီး၂

    [pʰï၂]
    အလွန်အမင် စုပြွန်ရေ။ ပီပင်မာ ပီသီးတိ အခဲခဲဖီးလို့ သီးနီရေထော။ (အရပ်
    အလွန်အမင် စုပြွန်သည်။ ပီပင်မှာ ပီသီးတိ အခဲခဲဖီးလို့ သီးနီရေထော။ (အရပ်
    all in a pile
    ကြိယာ

    ဖီး၃

    [pʰï၃]
    ကိုယ်ထည် မာတင်း ပြည့်ဖြိုးသော။ မောင်သာဖြူ ခန္ဓာကိုယ်လက် ဝလို့ ဖီးနီရေထော။ (အရပ်
    ကိုယ်ထည် မာတင်း ပြည့်ဖြိုးသော။ မောင်သာဖြူ ခန္ဓာကိုယ်လက် ဝလို့ ဖီးနီရေထော။ (အရပ်
    fat - plump - fleshy
    နာမဝိသေသန

    ဖီး၄

    [pʰï၄]
    ကိုယ့်မှ အထက် သုံးခုမြောက် ဆွေဆက်။ (အဖ၊ အဖိုး၊ မောင်းဂါး၊ အဇူ၊ အဇာ၊ အနူ၊ အနာ) ဆိုပနာ ရီတွက်ရေ
    မိမိမှ အထက် သုံးခုမြောက် ဆွေဆက်။ (အဖ၊ အဖိုး၊ အဖီး၊ အဇူ၊ အဇာ၊ အနူ၊ အနာ) ဟူ၍ ရေတွက်သည်
    descent
    နာမ်

    ဖီးကင်း

    [pʰïkɪ́ɴ]
    ဖီးအန္တရာယ် ကင်းစင်ရေ။ ကင်းယှင်းရေ။ သာဓု၊ ဇေယန္တ၊ အသက်ရှည်စိ၊ ဖီးကင်းစီ၊ တောင်းတိုင်းဆုနှင့်၊ မှတ်တိုင်ဆုကို မင်းကြီးပြည့်လီစီ (ဓမ္မက)
    ဘေးအန္တရာယ် ကင်းစင်သည်။ ကင်းရှင်းသည်။ သာဓု၊ ဇေယန္တ၊ အသက်ရှည်စိ၊ ဖီးကင်းစီ၊ တောင်းတိုင်းဆုနှင့်၊ မှတ်တိုင်ဆုကို မင်းကြီးပြည့်လီစီ (ဓမ္မက)
    safe
    ကြိယာ

    ဖီးကင်းရန်ကင်း

    [pʰïkɪ́ɴɹàɴkɪ́ɴ]
    ဖီးအန္တရာယ် ကင်းရှင်း စေလိုရေအနိန်နန့်
    ဘေးအန္တရာယ် ကင်းရှင်း စေလိုသော အားဖြင့်
    safe
    ကြိယာဝိသေသန

    ဖီးကျ

    [pʰït͡ɕ]
    ကိုယ်စိတ် ပင်ပန်း ဆင်းရဲစွာ ခံစားရမှု။ သင့်ရောက်သော နစ်နာ ခံစားရမှု
    ကိုယ်စိတ် ပင်ပန်း ဆင်းရဲစွာ ခံစားရမှု။ သင့်ရောက်သော နစ်နာ ခံစားရမှု
    sacrifice
    နာမ်