Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 701–720 of 769 words

    ဖ

    ဖွဆို့

    [pʰwsʰo̰]
    ပုလင်း စစွာကို ဖုံးပိတ်ရရေ ဖေါ့တံတို
    ပုလင်း စသည်ကို ဖုံးပိတ်ရသည့် ဖေါ့တံတို
    stopper(of a bottle or openings)
    နာမ်

    ဖွတ်

    [pʰwaʔ]
    အခြီ လေးဘက်ဟိ အမြီရှည်နှင့် အရောင်မှေးမှိန်းပြီး၊ မြေမား၌ နီတတ်ရေ သတ္တဝါ တမျိုး
    အခြေ လေးဘက်ယှိ အမြီရှည်နှင့် အရောင်မှေးမှိန်းပြီး၊ မြေတွင်း၌ နေတတ်သော သတ္တဝါ တစ်မျိုး
    lizard
    နာမ်

    ဖွတ်ချီးစား

    [pʰwaʔɕïsá]
    နှိမ့်ချပနာ ခေါ်သော စကားလုံး
    နှိမ့်ချ၍ ခေါ်သော စကားလုံး
    useless person - worthless person
    နာမ်

    ဖွတ်ချီးတက်

    [pʰwaʔɕïtɛʔ]
    အလွန် ဆင်းရဲ မွဲတေသော
    အလွန် ဆင်းရဲ မွဲတေသော
    cause to become poor or destitute
    နာမဝိသေသန

    ဖွတ်ညှင်း

    [pʰwaʔɲ̯ɪ́ɴ]
    ခန္ဓာကိုယ် သွင်း၍ အချေစား ဖွတ်တမျိုး
    ခန္ဓာကိုယ် သွင်း၍ အငယ်စား ဖွတ်တစ်မျိုး
    lizard
    နာမ်

    ဖွတ်နံကြောင်

    [pʰwaʔnံt͡ɕàʊɴ]
    နံချင်းပြိုင် တဖက် တချက်မာ လိုင်ဖင်းမှ ပတုံးအဆုံး အထိ အဝါရောင် အစင်းဟိသော ဖွတ်တမျိုး
    နံဘေး တစ်ဘက် တစ်ချက်တွင် လည်ပင်းမှ အမြီးအဆုံး အထိ အဝါရောင် အစင်းယှိသော ဖွတ်တစ်မျိုး
    lizard
    နာမ်

    ဖွတ်ပြောက်

    [pʰwaʔpɹɔ́ɛʔ]
    အရောင် ပြောက်ကျား ဟိသော ဖွတ်တမျိုး
    အရောင် ပြောက်ကျား ယှိသော ဖွတ်တစ်မျိုး
    lizard
    နာမ်

    ဖွတ်မတုံး

    [pʰwaʔmtóʊɴ]
    ဖွတ်သတ္တဝါ၏ ပတုံးတံ
    ဖွတ်သတ္တဝါ၏ အမြီးတံ
    braid or plait - chain - stitch in crochet
    နာမ်

    ဖွတ်မတုံးဆံကျစ်

    [pʰwaʔmtóʊɴsʰံt͡ɕɪʔ]
    ဖွတ်မြီး ပိုင် တပင်ထက်က တပင်ကျော်နင်း လိမ်ယှက်၍ ဖွဲ့ခြည် ကျစ်ထားရေ ဆံပင် အယတ်ယတ်
    ဖွတ်မြီး ကဲ့သို့ တပင်ထက်က တစ်ပင်ကျော်နင်း လိမ်ယှက်၍ ဖွဲ့ချည် ကျစ်ထားသော ဆံပင် တွဲလောင်း
    braid
    နာမ်

    ဖွတ်ရီ

    [pʰwaʔɹí]
    ဖွတ်၏ ကိုယ် အရေအဆင်းနှင့် တူသော ကိုယ်ဟိ သူကို တင်စားပနာ ခေါ်ဆိုရေ စကားလုံး
    ဖွတ်၏ ကိုယ် အရေအဆင်းနှင့် တူသော ကိုယ်ယှိ သူကို တင်စား၍ ခေါ်ဆိုသော စကားလုံး
    none
    နာမ်

    ဖွတ်ရီစုတ်

    [pʰwaʔɹísoʊʔ]
    (ဥပစာ) ဇာလေ့ မဟိလောက်ယောင် မွဲရေ။ ချွတ်ခြုံ ကျရေ
    (ဥပစာ) ဘာမျှ မယှိလောက်အောင် မွဲသည်။ ချွတ်ခြုံ ကျသည်
    poor - destitute
    ကြိယာ

    ဖွတ်ဝေစိပြောက်

    [pʰwaʔwèsìpɹɔ́ɛʔ]
    ကိုယ်မာ မန်ကျည်းစိခန့် အဝါကွက် အဝိုင်းအလယ်၌ အမည်းစက် ကချေတိ ပါဟိတတ်ရေ ဖွတ်သတ္တဝါ တမျိုး
    ကိုယ်တွင် မန်ကျည်းစေ့ခန့် အဝါကွက် အဝိုင်းအလယ်၌ အမည်းစက် ကလေးများ ပါယှိတတ်သော ဖွတ်သတ္တဝါ တစ်မျိုး
    lizard
    နာမ်

    ဖွတ်သတ်

    [pʰwaʔθaʔ]
    ထောင်းထု ရိုက်နှက်၍ မှုန့်မှုန့် ညက်ညက် ကြေစီရေ။ ၂၊ နွမ်းရိ ဖျော့တော့ စီရေ
    ထောင်းထု ရိုက်နှက်၍ မှုန့်မှုန့် ညက်ညက် ကြေစေသည်။ ၂၊ နွမ်းနယ် ဖျော့တော့ စေသည်
    be crushed (to powder or bits)
    ကြိယာဝိသေသန

    ဖွတ်သျှူနာ

    [pʰwaʔʃùnà]
    နခေါင်းမား၌ နှာပုပ် တည်ပြီးကေ၊ နခေါင်း အုံပွ နိန်ရေ ရောဂါတမျိုး။ ၂၊ နခေါင်းဝ မား၌ ငရုပ်ကောင်းစီ့ခန့် အနာသီးငယ် ပေါ်တက်ပနာ ထိကေ အလွန် နာကြင်စီတတ်ရေ ရောဂါ တမျိုး
    နှာခေါင်းတွင်း၌ နှာပုပ် တည်၍၊ နှာခေါင်း အုံပွ နေသော ရောဂါတစ်မျိုး။ ၂၊ နှာခေါင်းဝ တွင်း၌ ငရုပ်ကောင်းစေ့ခန့် အနာသီးငယ် ပေါ်တက်၍ ထိလျှင် အလွန် နာကျင်စေတတ်သော ရောဂါ တစ်မျိုး
    abscess
    နာမ်

    ဖွံ့ထွား

    [pʰwံ့tʰWà]
    အများ နည်းတူထက် ပြည့်ဖြိုးသော
    အများ နည်းတူထက် ပြည့်ဖြိုးသော
    big for one’s age
    နာမဝိသေသန

    ဖွနာ

    [pʰwnà]
    ကိုယ်ခန္ဓာ အသားအရီ စူမို့ ဖောင်းကြွသော ရောဂါ
    ကိုယ်ခန္ဓာ အသားအရေ စူမို့ ဖောင်းကြွသော ရောဂါ
    be swollen
    နာမ်

    ဖွပ်

    [pʰwaʔ]
    ဖြူစင်အောင် ပွတ်တိုက်ရေ။ အချောကိုင်ရေ။ ကောက်ညှင်းဆန်ကို၊ ဖြူယောင်ဖွပ်၊ ဘိန်းစား၊ ထမင်းငတ် (ဓလိ့)။ တယောက်တအိမ်၊ အကြိမ်အလှည့်၊ နို့ညဉ့်မဟူ၊ ထောင်းသူ ထောင်းကတ်၊ ဖွပ်သူဖွပ်လို့ (ဂုတ္တိလ)။ ၂၊ အညစ်အကြီး စင်ကြယ် စီရေ။ စမ်းရီကြိုင်မာ၊ ထည်အဝတ်ကို၊ ဖွပ်ဖို့လား
    ဖြူစင်အောင် ပွတ်တိုက်သည်။ အချောကိုင်သည်။ ကောက်ညှင်းဆန်ကို၊ ဖြူယောင်ဖွပ်၊ ဘိန်းစား၊ ထမင်းငတ် (ဓလေ့)။ တစ်ယောက်တစ်အိမ်၊ အကြိမ်အလှည့်၊ နို့ညဉ့်မဟူ၊ ထောင်းသူ ထောင်းကတ်၊ ဖွပ်သူဖွပ်လို့ (ဂုတ္တိလ)။ ၂၊ အညစ်အကြေး စင်ကြယ် စေသည်။ စမ်းရေကြည်မှာ၊ ထည်အဝတ်ကို၊ ဖွပ်မည်လား
    wash
    ကြိယာ

    ဖွံ့ဖြိုး

    [pʰwံ့pʰɹó]
    ပြန့်ပွား ကြီးကျယ် များရေ။ စည်ပင် တိုးပွားသော
    ပြန့်ပွား ကြီးကျယ် များပြားသော။ စည်ပင် တိုးပွားသော
    prosperous - developed
    နာမဝိသေသန

    ဖွဖွ

    [pʰwpʰw]
    ပေါ့ပါး များပြားစွာ ပေါ်ဗျာယ်။ မြစ်လယ်ကောင်မာ ဖွဖွကြီးမျိုးနီယင့်။ (အရပ်
    ပေါ့ပါး များပြားစွာ ပေါ်လျက်။ မြစ်လယ်ကောင်မှာ ဖွဖွကြီးမျိုးနီယင့်။ (အရပ်
    (tread)lightly
    ကြိယာဝိသေသန

    ဖွယ်

    [pʰwɛ̀]
    ကပျက်ကလျော် ဟိသော အရသာ။ အရသာက မတွိ ဖွယ်လို့ရာ(အရပ်)
    ပေါ့ပျက်ပျက် ယှိသော အရသာ။ အရသာက မတွိ ဖွယ်လို့ရာ(အရပ်)
    vapid-insipid
    နာမ်