Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 121–140 of 769 words

    ဖ

    ဖလာစေါငေါ့

    [pʰlàsèàŋɔ̰]
    ဖီလာ ကန့်လန့် ဖြစ်ရေ အရာ။ ယင်းပိုင် ဖြစ်ရေသူ၊ ပဋိပက္ခ။ ဖလာစီါငေါ့၊ အိမ်သို့လားရေ်၊ မျက်နှာရွပိုးတက်နှင့် (ကုသတု)
    ဖီလာ ကန့်လန့် ဖြစ်သော အရာ။ ယင်းသို့ ဖြစ်သောသူ၊ ပဋိပက္ခ။ ဖလာစေါငေါ့၊ အိမ်ကိုသွားသော်၊ မျက်နှာရွပိုးတက်နှင့် (ကုသတု)
    conflict
    နာမ်

    ဖလာတန်း

    [pʰlàtáɴ]
    အများအနိန်နန့် အနံလိုက် ဖီလာအနိန်နန့်။ ရိုးရှည်ပင်းတန်း၊ မြစ်လယ်ကောင်မာ၊ ဖလာတန်း (တေး)
    အများအားဖြင့် အနံလိုက် ဖီလာ အားဖြင့်။ ရိုးရှည်ပင်းတန်း၊ မြစ်လယ်ကောင်မှာ၊ ဖလာတန်း (တေး)
    against
    ကြိယာဝိသေသန

    ဖလာဖြတ်

    [pʰlàpʰɹaʔ]
    ဖိလာအားဖြင့်
    ဖိလာအားဖြင့်
    press
    ကြိယာဝိသေသန

    ဖလိဖလာ

    [pʰlìpʰlà]
    ဖီလာ ဆန့်ကျင်ဗျာယ်။ ငြိုငြင် ဆင်းရဲအောင် ဝင်ရောက် စွက်ဖက်သောအနိန်နန့်။ မတော် မလျော်သော အမူအရာကို ပြဗျာယ်။ ဖလိဖလာ၊ ရောက်ပြန်လှာသည်၊ မျက်နှာခြပိုးတက်နှင့်။ (ကုသတု
    ဖီလာ ဆန့်ကျင်လျက်။ ငြိုငြင် ဆင်းရဲအောင် ဝင်ရောက် စွက်ဖက်သော အားဖြင့်။ မတော် မလျော်သော အမူအရာကို ပြလျက်။ ဖလိဖလာ၊ ရောက်ပြန်လှာသည်၊ မျက်နှာခြပိုးတက်နှင့်။ (ကုသတု
    against
    ကြိယာ

    ဖလီ

    [pʰlí]
    ဝတ္တု ဝန်ရို့၏ အလီးချိန်ကို ချိန်ရရေ ခွက်နှစ်ခု တွဲလောင်းပါရေ ကိရိယာ။ သကာထောပတ်၊ မောက်ခေါက်ဗားကို၊ ဖလီဆွဲဗျာ၊ လက်ထဲအပ်လို့ (ပဒ)
    ဝတ္တု ပစ္စည်းတို့၏ အလေးချိန်ကို ချိန်ရသော ခွက်နှစ်ခု တွဲလျားပါသည့် ကိရိယာ။ သကာထောပတ်၊ မောက်ခေါက်ဆီကို၊ ဖလီဆွဲဗျာ၊ လက်ထဲအပ်လို့ (ပဒ)
    scales - balance
    နာမ်

    ဖလီဆွဲ

    [pʰlísʰwɛ]
    ဝန်၏ အလီးချိန် (ဒေလောက်ဟိ၏ဟု) ချိန်ရေ။ ခြင်ရေ
    ပစ္စည်း၏ အလေးချိန် (ဤမျှယှိ၏ဟု) ချိန်သည်။ ချိန်တွယ်သည်
    weight
    ကြိယာ

    ဖလီဆွဲ၂

    [pʰlísʰwɛ၂]
    ဝန်၏ အလီးချိန် (ဒေလောက်ဟိ၏ဟု) ချိန်ရေ။ ခြင်ရေ
    ပစ္စည်း၏ အလေးချိန် (ဤမျှယှိ၏ဟု) ချိန်သည်။ ချိန်တွယ်သည်
    weight
    ကြိယာ

    ဖလုန့်ဖလာ

    [pʰlo̰ʊ̰ɴpʰlà]
    ဆန့်ကျင် ဆောင်ရွက်ရေ။ အတားအဆီး အဖြစ်ဖြင့် တည်ဟိရေ။ နှောင့်ယှက်ရေ။ ဝင်ရောက် စွက်ဖက်ရေ
    ဆန့်ကျင် ဆောင်ရွက်သည်။ အတားအဆီး အဖြစ်ဖြင့် တည်ယှိသည်။ နှောင့်ယှက်သည်။ ဝင်ရောက် စွက်ဖက်သည်
    against - disturb - annoy
    ကြိယာ

    ဖလူး

    [pʰlùး]
    လူနှင့် သွင်ပြင်တူ၍ အစွယ်ခေါခေါ အမွီးဟိပြီး ခက်ထန် ကြမ်းကြုတ်သော သတ္တဝါ
    လူနှင့် သွင်ပြင်တူ၍ အစွယ်ခေါခေါ အမွေးယှိပြီး ခက်ထန် ကြမ်းကြုတ်သော သတ္တဝါ
    ogre
    နာမ်

    ဖလူး(ပဲ)

    [pʰlùး(pɛ)]
    လက်လေးသစ် လောက်လောင်းာက် အသီးတောက် သီးပြီးကေ အစိမ်းရောင် အစိ ငယ်ရေ ပဲတမျိုး
    လက်လေးသစ် လောက်ခန့် အသီးတောင့် သီး၍ အစိမ်းရောင် အစေ့ သေးငယ်သော ပဲတစ်မျိုး
    pea
    နာမ်

    ဖလူး၂

    [pʰlùး၂]
    (နမူနာ) အစားကတ်ူးသူ။ အစာကို လွန်ကဲစွာ စားလေ့ ဟိတတ်သူ။ အစားအသီာက်၌ လောဘ တပ်မက်သူ
    (ဥပမာ) အစားကြူးသူ။ အစာကို လွန်ကဲစွာ စားလေ့ ယှိတတ်သူ။ အစားအသောက်၌ လောဘ တပ်မက်သူ
    gourmand
    နာမ်

    ဖလောင်း

    [pʰláʊɴ]
    အိန်းဂလိချ်လူမျိုးကို ခေါ်သော အမည်
    အင်္ဂလိပ်လူမျိုးကို ခေါ်သော အမည်
    sassenach
    နာမ်

    ဖလောင်းဂျီအနာ

    [pʰláʊɴdʑíʔnà]
    အနာများရွီတွက်နန့် ကာမ ဆက်ဆံမှုကြောင့် ကူးစက်ဖြစ်ပွား လေ့ဟိသော ဂနိုရီယာ။ ဆစ်ပလစ် အစဟိရေ ရောဂါ။ လပျို ရောဂါ
    အနာများသောအားဖြင့် ကာမ ဆက်ဆံမှုကြောင့် ကူးစက်ဖြစ်ပွား လေ့ယှိသော ဂနိုရီယာ။ ဆစ်ပလစ် စသော ရောဂါ။ ကာလသား ရောဂါ
    venereal disease
    နာမ်

    ဖလောင်းစစ်မင်းစစ်

    [pʰláʊɴsɪʔmɪ́ɴsɪʔ]
    တခုမှ တခုသို့ ဆက်စပ်နိုင်စွမ်း ဟိသလောက်သော အခြီအရဲသို့ ကူးပြောင်း ဆက်လိုက်ဗျာယ်။ သဲလွန်စ ရဟိသမျှ လိုက်စစ်ဗျာယ်
    တစ်ခုမှ တစ်ခုသို့ ဆက်စပ်နိုင်စွမ်း ယှိသလောက်သော အခြေအနေသို့ ကူးပြောင်း ဆက်လိုက်လျက်။ သဲလွန်စ ရယှိသမျှ လိုက်စစ်လျက်
    checkup
    ကြိယာဝိသေသန

    ဖလောင်းစစ်မင်းစစ်၂

    [pʰláʊɴsɪʔmɪ́ɴsɪʔ၂]
    အဆုံး အပိုင်းအရာ မဟိပဲ။ အကန့်အသတ် မဟိပဲ။ မီးခိုမဆုံး မိုးဆုံးပဲ
    အဆုံး အပိုင်းအခြား မယှိပဲ။ အကန့်အသတ် မယှိပဲ။ မီးခိုမဆုံး မိုးဆုံးပဲ
    infinite
    ကြိယာဝိသေသန

    ဖလောင့်ဖလာ

    [pʰla̰ʊɴpʰlà]
    ဆန့်ကျင် ဆောင်ရွက်ရေ။ အတားအဆီး အဖြစ်ဖြင့် တည်ဟိရေ။ နှောင့်ယှက်ရေ။ ဝင်ရောက် စွက်ဖက်ရေ
    ဆန့်ကျင် ဆောင်ရွက်သည်။ အတားအဆီး အဖြစ်ဖြင့် တည်ယှိသည်။ နှောင့်ယှက်သည်။ ဝင်ရောက် စွက်ဖက်သည်
    against - disturb - annoy
    ကြိယာ

    ဖလော့ဖလာ

    [pʰlɔ̰pʰlà]
    ရန်ပြုရေ။ ငြိုငြင် ဆင်းရဲအောင် လုပ်ရေ။ ဝင်ရောက် စွက်ဖက်ရေ။ နှောင့်ယှက်ရေ။ စိတ်နှလုံး ဆင်းရဲ ငြိုငြင်သည်
    ရန်ပြုသည်။ ငြိုငြင် ဆင်းရဲအောင် လုပ်သည်။ ဝင်ရောက် စွက်ဖက်သည်။ နှောင့်ယှက်သည်။ စိတ်နှလုံး ဆင်းရဲ ငြိုငြင်သည်
    disturb - annoy
    ကြိယာ

    ဖဝါ

    [pʰwà]
    ခြေဖမို့အောက် မျက်နှာပြင်
    ခြေဖမို့အောက် မျက်နှာပြင်
    sole of the foot
    နာမ်

    ဖဝါး

    [pʰwàး]
    လောင်း၏လုံးပတ် (စပ်မဝါ)ကို တိုင်းတွာရာမာ သုံးသော စကားလုံး။ ရဟန်း ခံရာမာ အရိပ်ကို တိုင်းတွာရာမာ သုံးသော စကားလုံး။ သျှစ်နာရီ ၅ဖဝါး ဟိပါရေ (အရပ်)
    လှေ၏လုံးပတ် (စပ်မဝါ)ကို တိုင်းတွာရာ၌ သုံးသော စကားလုံး။ ရဟန်း ခံရာတွင် အရိပ်ကို တိုင်းတွာရာ၌ သုံးသော စကားလုံး။ ရှစ်နာရီ ၅ဖဝါး ဟိပါရေ (အရပ်)
    sole of the foot
    ပစ္စည်း

    ဖဝါးခြီကပ်

    [pʰwàးkʰɹìkaʔ]
    နောက်ထားပါးမှ တတူမကွာ
    နောက်တော်ပါးမှ အတူမကွာ
    follow sb dutifully close behind
    ကြိယာဝိသေသန