Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 2,021–2,040 of 2,515 words

    မ

    မြို့ရာယမ်း

    [mɹo̰ɹàjáɴ]
    မြို့တည်ရန် မြီနိန်ရာကို ခုတ်ထွင် ယှင်းလင်း ပျင်ဆင်ရေ
    မြို့တည်ရန် မြေနေရာကို ခုတ်ထွင် ယှင်းလင်း ပြင်ဆင်သည်
    prepare
    ကြိယာ

    မြို့ရိုး

    [mɹo̰ɹó]
    မြို့ကို ပတ်ပတ်လည် ကာရံထားရေ့ အုတ် တနည်း မြေဘောင်ဖြင့် နံရံတနည်း ကန့်ကူစိတိုင်း
    မြို့ကို ပတ်ပတ်လည် ကာရံထားသည့် အုတ် သို့မဟုတ် မြေဘောင်ဖြင့် နံရံသို့မဟုတ် ကျောက်တံတိုင်း
    moat
    နာမ်

    မြို့လုံးနှံ့

    [mɹo̰lóʊɴn̥ံ့]
    တမြို့လုံးမာ မှီတင်း နီထိုင်သူရို့ များရွီတွက်နန့် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်သော
    တစ်မြို့လုံးတွင် မှီတင်း နေထိုင်သူတို့ များသောအားဖြင့် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်သော
    whole
    နာမဝိသေသန

    မြို့လုံးနှံ့၂

    [mɹo̰lóʊɴn̥ံ့၂]
    အကြွင်းအလပ် မဟိပဲ။ အလစ်အလပ် မဟိပဲ။ နီရာများစွာ ပျံ့နှံ့ဗျာယ်
    အကြွင်းအလပ် မယှိပဲ။ အလစ်အလပ် မယှိပဲ။ နေရာများစွာ ပျံ့နှံ့လျက်
    spread out
    ကြိယာဝိသေသန

    မြီ

    [mɹì]
    သတ္တဝါအစဟိရေ မှီခိုအားထားရာ အပင်ဝါးပင်ရို့ ပေါက်ဖွားရာ ဖြစ်စီသော ပထဝီ၏ မျက်နှာပြင်အလွှာ။ အောက်အကာပိ၊ ဝါယောထိပနာ၊ ရီထက်ကားမြီ၊ ရီထက်လီနှင့် ပထဝီဟု (ဥက္ကာပျံ)
    သတ္တဝါစသော မှီခိုအားထားရာ သစ်ပင်ဝါးပင်တို့ ပေါက်ဖွားရာ ဖြစ်စေသော ပထဝီ၏ မျက်နှာပြင်အလွှာ။ အောက်အကာပိ၊ ဝါယောထိ၍၊ ရီထက်ကားမြီ၊ ရီထက်လီနှင့် ပထဝီဟု (ဥက္ကာပျံ)
    earth
    နာမ်

    မြီး

    [mɹï]
    သားသမီးမှ တဆင့် ပေါက်ဖွားသော သားသမီး၊ သားစိုင်းမြီးဆက် စားစီဟု၍ ကံရာထားရေ (နရောဓိပတိကျမ်းစာ)။ မြီးလှလပျို၊ အပိုင်ကေ၊ ဇာကိုမိန်းလေ၊ ငြိမ်းငြိမ်းနေဟု (ပန်း)
    သားသမီးမှ တစ်ဆင့် ပေါက်ဖွားသော သားသမီး၊ သားစိုင်းမြီးဆက် စားစီဟု၍ ကံပဲထားသည် (နရောဓိပတိကျမ်းစာ)။ မြီးလှလူပျို၊ အလိုလိုကေ၊ ဇာကိုမိန်းလေ၊ ငြိမ်းငြိမ်းနေဟု (ပန်း)
    grandchildren
    နာမ်

    မြီ၂

    [mɹì၂]
    တယောက်ယောက်ပါးက တာဝန်ခံ ယူထားရေကို ပြန်ပနာပီးဆပ်ရဖို့့ ချီးယူငွီ
    တစ်စုံတစ်ဦးထံမှ တာဝန်ခံ ယူထားသည်ကို ပြန်လည်ပေးဆပ်ရမည့် ချေးယူငွေ
    debt
    နာမ်

    မြီကတုတ်

    [mɹìktoʊʔ]
    ရန်သူကို ခုခံတိုက်ခိုက်ရန် တမန်းသားဖြင့် ဖို့လုပ်ထားရေ ဟန့်တား ကာကွယ်ရေ
    ရန်သူကို ခုခံတိုက်ခိုက်ရန် မြေသားဖြင့် ဖို့လုပ်ထားသော တားဆီး ကာကွယ်သည်
    protection - bunker - trench
    နာမ်

    မြီကပ်ပင်

    [mɹìkaʔpɪ̀ɴ]
    မြေမာ ကပ်ပြီးကေ ပေါက်သည့် ဟင်းစားရရေ အပင်တမျိုး
    မြေတွင် ကပ်လျက် ပေါက်သည့် ဟင်းစားရသော အပင်တစ်မျိုး
    vegetable
    နာမ်

    မြီကိုင်

    [mɹìkàɪɴ]
    အဆောက်အအုံကြီးတခု ပြုလုပ်ရာမာ စပြီးကေ မပြုလုပ်မီ ရှီးဦးစွာ ကောင်းရေ့နိ တရက်ရက်မာ မြေစိကေချေ တူးဆွပနာ လက်ရာ ပြထားခရေ
    အဆောက်အအုံကြီးတစ်ခု ပြုလုပ်ရာ၌ စ၍ မပြုလုပ်မီ ရှေးဦးစွာ ကောင်းသည့်နေ့ တစ်ရက်ရက်တွင် မြေအနည်းငယ် တူးဆွ၍ လက်ရာ ပြထားခဲ့သည်
    none
    ကြိယာ

    မြီကုပ်

    [mɹìkoʊʔ]
    မြေဖြင့် ပြုလုပ်ထားရေ ထမင်းစား ပန်းကန် ကုပ်ကုပ်အချေကို ခေါ်သောအမည်
    မြေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ထမင်းစား ပန်းကန် ကုပ်ကုပ်ကလေးကို ခေါ်သောအမည်
    plate
    နာမ်

    မြီကျက်

    [mɹìt͡ɕɛʔ]
    မီးတိုက်၊ မီးသွင်းထားရေ မြေ
    မီးရှို့၊ မီးသွင်းထားသော မြေ
    none
    ကြိယာ

    မြီကျစ်

    [mɹìt͡ɕɪʔ]
    မားနေ သတ္တဝါတခုခု မြေမားတူး၍ ထွက်ပေါ်လှာသော မြီစာပင်
    တွင်းနေ သတ္တဝါတစ်ခုခု မြေတွင်းတူး၍ ထွက်ပေါ်လာသော မြေစာပင်
    innocent victim
    နာမ်

    မြီကျဟာ

    [mɹìt͡ɕhà]
    အရိုး၊ အရွက်မာ အမွီးစုတ်စုတ် ဟိ၍ အရွက်ချွန်းသော စွတ်ရာမာ ပေါက်တတ်သည့် အပင်တမျိုး
    အရိုး၊ အရွက်တွင် အမွေးစုတ်စုတ် ယှိ၍ အရွက်ချွန်းသော စိုစွတ်ရာတွင် ပေါက်တတ်သည့် အပင်တစ်မျိုး
    plant
    နာမ်

    မြီကျိတ်

    [mɹìt͡ɕeɪʔ]
    နနောင်း ကျစ်လျစ် မာကျောသော မြေတမျိုး
    ခိုင်မာ ကျစ်လျစ် မာကျောသော မြေတစ်မျိုး
    none
    နာမ်

    မြီကျိုင်

    [mɹìt͡ɕàɪɴ]
    မြေတိုက်နံရံ၊ စပါးရိုင်၊ ပုတ် အစဟိစွာ နံရံရို့ကို မြေမှုန့် အရည်ပျစ် (ရွံ့ရည်)နှင့် သုတ်လူးသည်
    မြေတိုက်နံရံ၊ စပါးကျီ၊ ပုတ် စသည် နံရံတို့ကို မြေမှုန့် အရည်ပျစ် (ရွံ့ရည်)နှင့် သုတ်လိမ်းသည်
    apply
    ကြိယာ

    မြီကျီ

    [mɹìt͡ɕí]
    ချီးယူထားရေ ငွီ၊ ဝန် စစွာကို ပီးဆပ်ပြီး ဖြစ်တေ။ ဒါဒေါင်အငမ်း ဆပ်ပြီးသည်
    ချေးယူထားသော ငွေ၊ ပစ္စည်း စသည်ကို ပေးဆပ်ပြီး ဖြစ်သည်။ အကြွေးအငမ်း ဆပ်ပြီးသည်
    pay back
    ကြိယာ

    မြီကျီ၂

    [mɹìt͡ɕí၂]
    ရခိုင်စပါးတမျိုး၏ အမည်။ (ကောက်ကြီးစပါးမျိုး)
    ရခိုင်စပါးတစ်မျိုး၏ အမည်။ (ကောက်ကြီးစပါးမျိုး)
    paddy
    နာမ်

    မြီကျီအာ

    [mɹìt͡ɕíʔ]
    အရိုး၊ အရွက်မာ အမွီးစုတ်စုတ် ဟိ၍ အရွက်ချွန်းသော စွတ်ရာမာ ပေါက်တတ်သည့် အပင်တမျိုး
    အရိုး၊ အရွက်တွင် အမွေးစုတ်စုတ် ယှိ၍ အရွက်ချွန်းသော စိုစွတ်ရာတွင် ပေါက်တတ်သည့် အပင်တစ်မျိုး
    plant
    နာမ်

    မြီကြမ်း

    [mɹìt͡ɕáɴ]
    မညီမညွတ် ကြမ်းတမ်းသော မြေအရပ်။ လူကို အနှောင့်အယှက် ပြုတတ်ရေ ဆစ္ဆီ၊ သဆီ၊ ဖုတ်၊ ပြိတ္တာ အစဟိစွာရို့ ခိုအောင်းနိန်ရေ မြေ
    မညီမညွတ် ကြမ်းတမ်းသော မြေအရပ်။ လူကို အနှောင့်အယှက် ပြုတတ်သော တစ္ဆေ၊ ဖုတ်၊ ပြိတ္တာ စသည်တို့ ခိုအောင်းနေသော မြေ
    none
    နာမ်