Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 21–40 of 2,515 words

    မ

    မကန်

    [mkàɴ]
    လက်ခံနှိုင်သည့် ပမာဏထက် ပိုလွန်သနန့် အကျပ်အတည်း ဖြစ်ဗျာယ်။ ‘ရင်၌နို့သီး၊ နုလှပ်လှပ်မာ၊ တင်းကျပ်မကန်၊ သားသက်နှံကို၊ ဖွားပြန်ခါမှ’ (ပဒုမ္မ)။ ‘ဝမ်း၌မကန်၊ သည်းအူပြန်ပနာ၊ မှောက်လှန်မပြော၊ မျက်ရည်လာဗျာ၊ ဆို့ကာမျိုးလို့’ (နာရဒ)
    လက်ခံနိုင်သည့် ပမာဏထက် ပိုလွန်သဖြင့် အကျပ်အတည်း ဖြစ်လျက်။ ‘ရင်၌သားမြတ်၊ နုလှပ်လှပ်မှာ၊ တင်းကျပ်မကန်၊ သားသက်နှံကို၊ ဖွားပြန်ပြီးမှ’ (ပဒုမ္မ)။ ‘ဝမ်း၌မကန်၊ သည်းအူပြန်၍၊ မှောက်လှန်မပြော၊ မျက်ရည်လာဗျာ၊ ဆို့ကာမျောလို့’ (နာရဒ)
    cannot accept
    ကြိယာဝိသေသန

    မကန်၂

    [mkàɴ၂]
    အမျိုးအမည် အရွီအတွက် စစွာတိပြားစွာ။ ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲဗျာယ်။ မကန်မဝှန်အားဖြင့်။ ‘တရုတ်ကုလား၊ ဘုတ်သမ္ဗန်သို့၊ မကန်ဆင်းကေ၊ ခလာချိတ်ရို့’ (ပဒ)။ ‘အာကျပ်တော်ကုန်း၊ ဓာတ်သုံးလုံး၊ စစ်တွေမင်းကန်၊ လူမကန်’ (ရိုးရာ)
    အမျိုးအမည် အရေအတွက် စသည်များပြားစွာ။ ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲလျက်။ အများအပြားအားဖြင့်။ ‘တရုတ်ကုလား၊ ဘုတ်သမ္ဗန်သို့၊ မကန်ဆင်းကေ၊ သင်္ဘောသားတို့’ (ပဒ)။ ‘အာကျပ်တော်ကုန်း၊ ဓာတ်သုံးလုံး၊ စစ်တွေမင်းကန်၊ လူမကန်’ (ရိုးရာ)
    various type
    ကြိယာဝိသေသန

    မကန်တကန်

    [mkàɴtkàɴ]
    လက်ခံနှိုင်သည့် ပမာဏထက် ပိုလွန်သနန့် အကျပ်အတည်း ဖြစ်ဗျာယ်။ ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲဗျာယ်။ ပိုပြီးကေလွန်ကဲဗျာယ်
    လက်ခံနိုင်သည့် ပမာဏထက် ပိုလွန်သဖြင့် အကျပ်အတည်း ဖြစ်လျက်။ ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲလျက်။ ပိုမိုလွန်ကဲလျက်
    exceed
    ကြိယာဝိသေသန

    မကန်တန်တန်

    [mkàɴtàɴtàɴ]
    လက်ခံနှိုင်သည့် ပမာဏထက် ပိုလွန်သနန့် အကျပ်အတည်း ဖြစ်ဗျာယ်။ ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲဗျာယ်။ ပိုပြီးကေလွန်ကဲဗျာယ်
    လက်ခံနိုင်သည့် ပမာဏထက် ပိုလွန်သဖြင့် အကျပ်အတည်း ဖြစ်လျက်။ ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲလျက်။ ပိုမိုလွန်ကဲလျက်
    exceed
    ကြိယာဝိသေသန

    မကန်မလွန်

    [mkàɴmlʊ̀ɴ]
    ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲဗျာယ်။ ပိုပြီးကေလွန်ကဲဗျာယ်
    ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲလျက်။ ပိုမိုလွန်ကဲလျက်
    exceed
    ကြိယာဝိသေသန

    မကန်မဝှန်

    [mkàɴmʍàɴ]
    ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲဗျာယ်။ ပိုပြီးကေ လွန်ကဲဗျာယ်
    ပမာဏချင်း မတန်မမျှပဲလျက်။ ပိုမို လွန်ကဲလျက်
    exceed
    ကြိယာဝိသေသန

    မကလီ

    [mklí]
    ကတ်လားနပျိုးသီး အမည်တခု။ ‘နှပျိုးစဲဖေါက် ထိုနောက်ရခိုင်၊ အစိုင်သင့်စွာ နံ့သာဖု-ဆတ်ဂြို၊ ခေါ်ဆိုမကလီ၊ တူပြီးအခိုး၊ ကရင်မျိုးကဲ’ (ဓာပကာနီ)
    ရခိုင်ငှက်ပျောသီး အမည်တစ်ခု။ ‘ငှက်ပျောစဲဖေါက် ထိုနောက်ရခိုင်၊ အစိုင်သင့်စွာ နံ့သာဖု-ဆတ်ဂြို၊ ခေါ်ဆိုမကလီ၊ တူပြီးအခိုး၊ ကရင်မျိုးကဲ’ (ဓာပကာနီ)
    banana
    နာမ်

    မကသိ

    [mkθì]
    အရွီအတွက် ပမာဏ ကန့်သတ်မှု မဟိပါရာဗျာယ်။ (တသိန်း - မကသိ။ နှစ်သိန်း-မကသိ အစဟိစွာ့ဖြင့်။
    အရေအတွက် ပမာဏ ကန့်သတ်မှု မယှိပါပဲလျက်။ (တစ်သိန်း - မကသိ။ နှစ်သိန်း-မကသိ စသည့်ဖြင့်။
    no limit
    ကြိယာဝိသေသန

    မကာကွယ်ဘဲ

    [mkàkwɛ̀bʱɛ]
    နယ်နမိတ် မသတ်မှတ်ထားရေ။ မကာကွယ် မသတ်မှတ်ထားရေ
    နယ်နမိတ် မသတ်မှတ်ထားသော။ မကာကွယ် မသတ်မှတ်ထားသော
    undefineded
    နာမဝိသေသန

    မကာဒယော

    [mkàdjɔ́]
    ရခိုင်လုံချီ အမျိုးအမည် တခု၏ အမည်
    ရခိုင်လုံချီ အမျိုးအမည် တစ်ခု၏ အမည်
    rakhine longyi
    နာမ်

    မကာဖူး

    [mkàpʰùး]
    ပြောင်းဖူး
    ပြောင်းဖူး
    corn - maize
    နာမ်

    မကာသနီ

    [mkàθní]
    မိုးကျောက်ကျမာ အဝါပွင့် တနည်း နံဖီးပွင့်များ ပွင့်လေ့ဟိသည့် လမ်းဖီးမာ စိုက်တတ် ကတ်တေ အပင်ကြီး
    မိုးဦးကျတွင် အဝါပွင့် သို့မဟုတ် အနီးပွင့်များ ပွင့်လေ့ယှိသည့် လမ်းဘေးတွင် စိုက်တတ် ကြသော သစ်ပင်ကြီး
    tree
    နာမ်

    မကိုဋ်

    [mkÒt်]
    ဘုရင်၊ မင်းအစဟိရေ မြင့်မြတ်သူရို့ ဆောင်းသည့် အဖျားသွယ်၍ ချွန်လားရေ ထိပ်ဖူးပါရေ့ အဂေါင်းတန်ဆာ
    ဘုရင်၊ မင်းစသော မြင့်မြတ်သူတို့ ဆောင်းသည့် အဖျားသွယ်၍ ချွန်သွားသော ထိပ်ဖူးပါသည့် ဦးခေါင်းတန်ဆာ
    crown - crested headdress forming one of the ceremonial regalia of a monarch
    နာမ်

    မကိုးမကန့်

    [mkómkàɴ့]
    လေးစားရိုသီခြင်း ကင်းမဲ့ဗျာယ်။ ယီးတီးယားတား။ မရိုမသီ။ မထီလေးစား
    လေးစားရိုသေခြင်း ကင်းမဲ့လျက်။ မလေးမစား။ မရိုမသေ။ မထီလေးစား
    disrespectfully
    ကြိယာဝိသေသန

    မကိုးအပ်သည့်သုံးပါး

    [mkóʔaʔθɛ့̀θóʊɴpàး]
    မာန်ကို မကိုးအပ်။ ၂၊ အားကို မကိုးအပ်။ ၃၊ စည်းစိမ်ကို မကိုးအပ်
    မာန်ကို မကိုးအပ်။ ၂၊ အားကို မကိုးအပ်။ ၃၊ စည်းစိမ်ကို မကိုးအပ်
    unreliability
    နာမ်

    မကူလီ

    [mkùlí]
    ကတ်လားနပျိုးသီး အမည်တခု။ ‘နှပျိုးစဲဖေါက်၊ ထိုနောက်ရခိုင်၊ အစိုင်သင့်စွာ နံ့သာဖု - ဆတ်ဂြို၊ ခေါ်ဆိုမကလီ၊ တူပြီးအခိုး၊ ကရင်မျိုးကဲ’ (ဓာပကာနီ)။ ‘သဖန်းခါးနှင့်၊ နုပျိုးမကလီ’ (ကော်)
    ရခိုင်ငှက်ပျောသီး အမည်တစ်ခု။ ‘ငှက်ပျောစဲဖေါက်၊ ထိုနောက်ရခိုင်၊ အစိုင်သင့်စွာ နံ့သာဖု - ဆတ်ဂြို၊ ခေါ်ဆိုမကလီ၊ တူပြီးအခိုး၊ ကရင်မျိုးကဲ’ (ဓာပကာနီ)။ ‘သဖန်းခါးနှင့်၊ နုပျိုးမကလီ’ (ကော်)
    name of Arakan-Rakhine banana
    နာမ်

    မကောင်းကတတ်

    [mkáʊɴktaʔ]
    အထူး မဟုတ်ရေ။ သာမန်လောင်းာက်ရာ ဖြစ်ရေ
    အထူး မဟုတ်သော။ သာမန်မျှသာ ဖြစ်သော
    normal
    နာမဝိသေသန

    မကောင်းစွာ

    [mkáʊɴswà]
    မကောင်းရေ ဝန်။ အရာဝတ္တု စရေ။ ၂၊ ဆိုးဝါး ယုတ်မာသော သူ
    မကောင်းသော ပစ္စည်း။ အရာဝတ္တု စသည်။ ၂၊ ဆိုးဝါး ယုတ်မာသော သူ
    bad things
    နာမ်

    မကောင်းစွာကောင်းစွာ

    [mkáʊɴswàkáʊɴswà]
    ကောင်းမှန်း မကောင်းမှန်း ခွဲခြမ်း၍ မသိပါရာဗျာယ်
    ကောင်းမှန်း မကောင်းမှန်း ခွဲခြမ်း၍ မသိပါပဲလျက်
    I have no idea for bad or good
    ကြိယာဝိသေသန

    မကောင်းစွာမ

    [mkáʊɴswàm]
    စာရိတ္တ ကိုယ်ကျင့်ပျက်ပြားသော မမာ့။ အရှက်အကြောက် မဟိဘဲ နီထိုင် အသက်မွီးသော မမာ့
    စာရိတ္တ ကိုယ်ကျင့်ပျက်ပြားသော မိန်းမ။ အရှက်အကြောက် ကင်းမဲ့စွာ နေထိုင် အသက်မွေးသော မိန်းမ
    prostitute
    နာမ်