Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 421–440 of 1,963 words

    လ

    လက်သင့်ထိုင်

    [lɛʔθɪ̀ɴ့tʰàɪɴ]
    ကိုယ့်နှင့် ထိုက်တန်သော နီရာမာ ထိုင်သည်
    မိမိနှင့် ထိုက်တန်သော နေရာတွင် ထိုင်သည်
    accept
    ကြိယာ

    လက်သစ်

    [lɛʔθɪʔ]
    လက်ချောင်း တချောင်း၏ အပြား ပမာဏ
    လက်ချောင်း တစ်ချောင်း၏ အပြား ပမာဏ
    finger-breadth [as in ~၊ တောင်၊ တာ]
    နာမ်

    လက်သည်း

    [lɛʔθɛ́]
    လက်ချောင်း ထိပ်ဖျား အပြင်ဖက်မာ ဖုံးအုပ်နိန်ရေ အခွံမာ
    လက်ချောင်း ထိပ်ဖျား အပြင်ဘက်တွင် ဖုံးအုပ်နေသော အခွံမာ
    finger nails [as in လူ~] - claw [as in ကြောင်~] - talon [as in စွန်~]
    နာမ်

    လက်သည်းကိုက်

    [lɛʔθɛ́kaɪʔ]
    လက်သည်းကို အလွယ်ချေ ဖြတ်တောက် နှိုင်ရေ ပိုင်ဝိုက်၍ ဖိမောင်းတံပါရေ ညှပ်ငယ်တမျိုး
    လက်သည်းကို အလွယ်တကူ ဖြတ်တောက် နိုင်သော အသွားဝိုက်၍ ဖိမောင်းတံပါသည့် ညှပ်ငယ်တစ်မျိုး
    nail clipper
    နာမ်

    လက်သည်းကြောင်းတမ်း

    [lɛʔθɛ́t͡ɕáʊɴtáɴ]
    ခရေစိ၊ မကျည်းစိ အစဟိစွာ့ အစိတိကို မြှောက်ချပြီးကေ နီးစပ်ရာ နှစ်စိကို မထိရယောင် လက်သည်းနှင့် ကြောင်းကာ တစိနှင့် တစိ ထိမှန်ယောင် ပစ်ရရေ ကစပ်နည်း တမျိုး
    ခရေစေ့၊ မကျည်းစေ့ စသည့် အစေ့များကို မြှောက်ချကာ နီးစပ်ရာ နှစ်စေ့ကို မထိရအောင် လက်သည်းနှင့် ကြောင်းကာ တစ်စေ့နှင့် တစ်စေ့ ထိမှန်အောင် ပစ်ရသော ကစားနည်း တစ်မျိုး
    play seed game
    နာမ်

    လက်သည်းကွင်း

    [lɛʔθɛ́kwɪ́ɴ]
    စာရီးရာ၊ ပုံနှိပ်ရာ အစဟိစွာရို့မာ သုံးရေ့ လက်သည်းဝိုက် ပုံစံနန့်တူသော အဖွင့်အပိတ် တမျိုး
    စာရေးရာ၊ ပုံနှိပ်ရာ စသည်တို့တွင် သုံးသည့် လက်သည်းဝိုက် ပုံစံနှင့်တူသော အဖွင့်အပိတ် တစ်မျိုး
    round brackets
    နာမ်

    လက်သည်းခြီသည်း

    [lɛʔθɛ́kʰɹìθɛ́]
    လက်ချောင်း ထိပ်ဖျား အပြင်ဖက်မာ ဖုံးအုပ်နိန်ရေ အခွံမာ
    လက်ချောင်း ထိပ်ဖျား အပြင်ဘက်တွင် ဖုံးအုပ်နေသော အခွံမာ
    finger nails [as in လူ~] - claw [as in ကြောင်~] - talon [as in စွန်~]
    နာမ်

    လက်သည်းခွံ

    [lɛʔθɛ́kʰwံ]
    လက်ချောင်းများ အပြင်မာ ကပ်နိန်ရေ လက်သည်းပြား
    လက်ချောင်းများ အပြင်တွင် ကပ်နေသော လက်သည်းပြား
    fingernails
    နာမ်

    လက်သည်းဆီး

    [lɛʔθɛ́sʰï]
    သန်း၊ သန်းဥရို့ကို လက်မ နှစ်ချောင်း၏ လက်သည်းနန့် ဖိနှိပ် ခြီမွသည်
    သန်း၊ သန်းဥတို့ကို လက်မ နှစ်ချောင်း၏ လက်သည်းဖြင့် ဖိနှိပ် ခြေမွသည်
    crush louse or its nits between thumb nails
    ကြိယာ

    လက်သည်းတင်ဆက်

    [lɛʔθɛ́tɪ̀ɴsʰɛʔ]
    ရက်ကန်းမာ ခြည်ပင်ချင်း ဆက်ရေ အလွယ်ဆက်နည်း
    ယက်ကန်းတွင် ချည်ပင်ချင်း ဆက်သည့် အလွယ်ဆက်နည်း
    none
    နာမ်

    လက်သည်းပွင့်

    [lɛʔθɛ́pwɪ̰ɴ]
    လက်သည်းခွံ ထက်မာ အလိုအလျောက် အဖြူပြောက်ငယ် ဖြစ်ပေါ်လှာရေ
    လက်သည်းခွံ ပေါ်တွင် အလိုအလျောက် အဖြူပြောက်ငယ် ဖြစ်ပေါ်လာသည်
    (of white spots on fingernails) appear
    ကြိယာ

    လက်သည်မ

    [lɛʔθɛ̀m]
    အချေ မွီးဖွားပေးသူ။ ဝမ်းဆွဲဆရာမ။ ဖွားဖို့ချိန်ကျ၊ နားပါးလည်ကေ မွီးသည်မရို့၊ ဟိစွာအသင့် (နာရဒ)။ ဖွားခိုက်ကြုံသော်၊ မိန့်ကာညှိုးလို့၊ မစိုးရိမ်ရ၊ လက်သည်ခေါ်ကေ၊ ဆရာမနှင့် မိလှမာတာ၊ မေ့ကိုရာကေ၊ စောင့်ကာကြည့်ရှု (ဓမ္မသာ)
    ကလေး မွေးဖွားပေးသူ။ ဝမ်းဆွဲဆရာမ။ ဖွားဖို့ချိန်ကျ၊ နားပါးလည်ကေ လက်သည်မတို့၊ ယှိစွာအသင့် (နာရဒ)။ ဖွားခိုက်ကြုံသော်၊ မိန့်ကာညှိုးလို့၊ မစိုးရိမ်ရ၊ လက်သည်ခေါ်ကေ၊ ဆရာမနှင့် မိလှမာတာ၊ မေ့ကိုသာလျှင်၊ စောင့်ကာကြည့်ရှု (ဓမ္မသာ)
    midwife [not scientifically trained] See also ဝမ်းဆွဲ dealer in a g e of cards author - perpetrator
    နာမ်

    လက်သည်းလှီး

    [lɛʔθɛ́ɬï]
    လက်သည်းကို ဖြတ်ရေ
    လက်သည်းကို ဖြတ်သည်
    cut
    ကြိယာ

    လက်သန္တာ

    [lɛʔθn̪a̰n̪t̪a̰à]
    (မမာ့၏) သွယ်ပျောင်း နူးညံ့သော လက်ချောင်း၊ ရွှီလက်သန္တာ၊ နူးညံ့စွာနန့်၊ အသာကိုင်တွယ် (ဓမ္မသာ)
    (မိန်းမ၏) သွယ်ပျောင်း နူးညံ့သော လက်ချောင်း၊ ရွှီလက်သန္တာ၊ နူးညံ့စွာဖြင့်၊ အသာကိုင်တွယ် (ဓမ္မသာ)
    finger
    နာမ်

    လက်သပ်

    [lɛʔθaʔ]
    အကြောင်း တစုံတရာအတွက် လျှို့ဝှက် ပြောထားရေ။ ရန်ကုန်မာ အလုပ်လုပ်ဖို့ လားဖို့အတွက် မောင်လှကို လက်သပ် ထားရေ (အရပ်)
    အကြောင်း တစ်စုံတရာအတွက် လျှို့ဝှက် ပြောထားသည်။ ရန်ကုန်မှာ အလုပ်လုပ်ဖို့ လားဖို့အတွက် မောင်လှကို လက်သပ် ထားရေ (အရပ်)
    [fig.] groom or train someone to become one’s confidant or trusted servant raise as a pet [as in ကြောင်ကို~]
    ကြိယာ

    လက်သပ်ထိုး

    [lɛʔθaʔtʰó]
    ဥပစာ-အခွင့်အရီး အကျိုးအမြတ်ကို ပီးဖို့ အရာသူတိ မသိစီပဲ၊ လျှို့ဝှက်စွာ
    ဥပစာ-အခွင့်အရေး အကျိုးအမြတ်ကို ပေးရန် အခြားသူများ မသိစေပဲ၊ လျှို့ဝှက်စွာ
    secret
    ကြိယာဝိသေသန

    လက်သမား

    [lɛʔθmá]
    သစ်သား အစဟိစွာရို့နန့် ပရိဘောဂ၊ အဆောက်အအုံရို့ကို ပြုလုပ် တတ်သူ
    သစ်သား စသည်တို့နှင့် ပရိဘောဂ၊ အဆောက်အအုံတို့ကို ပြုလုပ် တတ်သူ
    carpenter
    နာမ်

    လက်သရမ်း

    [lɛʔθɹáɴ]
    လက်အငြိမ် မနေပဲ မပြုသင့်ရာ ပြုရေ။ မစဉ်းမစားပဲ ပျက်စီးဖွယ် တခုခုကို အမှတ်မထင် ပြုမူရေ။ ၂၊ (ဥပစာ) ခိုးဝှက်သည်
    လက်အငြိမ် မနေပဲ မပြုသင့်ရာ ပြုသည်။ မစဉ်းမစားပဲ ပျက်စီးဖွယ် တစ်ခုခုကို အမှတ်မထင် ပြုမူသည်။ ၂၊ (ဥပစာ) ခိုးဝှက်သည်
    vandalize
    ကြိယာ

    လက်သာ

    [lɛʔθà]
    ဆံ၊ မုတ်ဆိတ်၊ ခြီသည်း၊ လက်သည်း ရို့ကို ရိတ်လှီးလို့ အသက်မွီးသူ။ လက်သာ ဆိုကေ၊ ထိုကုလားကို၊ လားပနာမနေ၊ ခုခေါ်ချေဟု (ထာနု)။ လက်သာမြင်ကေ၊ လက်သည်းရှည်ရေ (ပုံ)။ ဆံ၊ မုတ်ဆိတ်၊ လက်သည်း၊ ခြီသည်း အစဟိစွာရို့ကို အသာအယာ ဖြေးညှင်းစွာ ရိတ်လှီး ပြုပျင် တတ်အတွက်နန့် လက်သာ ခေါ်
    ဆံ၊ မုတ်ဆိတ်၊ ခြေသည်း၊ လက်သည်း တို့ကို ရိတ်လှီး၍ အသက်မွေးသူ။ လက်သာ ဆိုကေ၊ ထိုကုလားကို၊ သွား၍မနေ၊ ခုခေါ်ချေဟု (ထာနု)။ လက်သာမြင်ကေ၊ လက်သည်းရှည်ရေ (ပုံ)။ ဆံ၊ မုတ်ဆိတ်၊ လက်သည်း၊ ခြေသည်း စသည်တို့ကို အသာအယာ ဖြေးညှင်းစွာ ရိတ်လှီး ပြုပြင် တတ်သောကြောင့် လက်သာ ခေါ်
    hairdo
    နာမ်

    လက်သား

    [lɛʔθá]
    တပည့်တပန့်။ အပေါင်းအဖော်၊ အခြွီအရံ။ ငယ်သူငယ်သား။ ဖော်ပေါင်းအများ၊ လက်သားအညီ၊ ငါးရာစီလျှင် (ထွန်းတိ)။ ပိုက်ဆရာလေ၊ နာယာကြီးလျှင်၊ တောင်ထောင်ထောင်၊ ဟိကသွားရင်၊ လက်သားတိစွာ၊ နောက်ကပါကေ (ပဒုမ္မ)
    တပည့်တပန့်။ အပေါင်းအဖော်၊ အခြွေအရံ။ ငယ်သူငယ်သား။ ဖော်ပေါင်းအများ၊ လက်သားအညီ၊ ငါးရာစီလျှင် (ထွန်းတိ)။ ပိုက်ဆရာလေ၊ နာယာကြီးလျှင်၊ ထီးထီးမားမား၊ ရှေ့ကသွားကေ၊ လက်သားများစွာ၊ နောက်ကပါကေ (ပဒုမ္မ)
    pupil
    နာမ်