Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 521–540 of 1,963 words

    လ

    လင်းညှီ

    [lɪ́ɴɲ̯í]
    ရီစွတ်ရာ မြေ၌ ရှင်သန် ပေါက်ဖွားလေ့ ဟိသော အနံ့ပြင်း ဥမြစ်ဟိသည့် ရွက်ဖတ်မြာတိုင်ဟိ ဆီးဖက်ဝင် အပင်ငယ် တမျိုး။ အဘောင်သျှင်ရို၊ လင်းညှီလက် (တေး)
    ရေစိုစွတ်ရာ မြေ၌ ရှင်သန် ပေါက်ဖွားလေ့ ယှိသော အနံ့ပြင်း ဥမြစ်ယှိသည့် ရွက်ဖတ်အူတိုင်ယှိ ဆေးဖက်ဝင် အပင်ငယ် တစ်မျိုး။ အဘောင်သျှင်ရို၊ လင်းညှီလက် (တေး)
    herbal plant
    နာမ်

    လင်းတ

    [lɪ́ɴt]
    လဒ အဂေါင်းပြောင်၍ နှုတ်သီးထက်ကာ လိုင်ဖင်း ရှည်ပြီး အာကာ အမြင့်မာ ပျံဝဲဗျာယ် မြီကြီးပေါ်ဟိ အသီကောင် အပုပ်ကောင်တိကို ရှာဖွီ စားသောက်လဲ ဟိရေ ငှက်ကြီးတမျိုး
    လဒ ဦးခေါင်းပြောင်၍ နှုတ်သီးထက်ကာ လည်ပင်း ရှည်ပြီး ကောင်းကင် အမြင့်တွင် ပျံဝဲလျက် မြေကြီးပေါ်ယှိ အသေကောင် အပုပ်ကောင်များကို ရှာဖွေ စားသောက်လေ့ ရှိသည့် ငှက်ကြီးတစ်မျိုး
    vulture
    နာမ်

    လင်တင်

    [lɪ̀ɴtɪ̀ɴ]
    ကိုယ့်ချစ်ကြိုက် နိန်ရေ ယောက်ျားအား အိမ်ထောင်ဖက် ပြုဖို့ မိဖမသိစဉ် အိမ်ထက်ရို့ တင်ထားရေ
    မိမိချစ်ကြိုက် နေသော ယောက်ျားအား အိမ်ထောင်ဖက် ပြုရန် မိဖမသိစဉ် အိမ်ပေါ်သို့ တင်ထားသည်
    living together
    ကြိယာ

    လင်းတစာ

    [lɪ́ɴtsà]
    ရွက်နု အမွီးပါဟိ၍ အဖြူရောင်၊ အပြာနုရောင် အပွင့်ငယ် ပွင့်သော နှစ်ကြာခံ ခြုံရိုင်း ပေါင်းပင်ယောင် တမျိုး။ (ဇာမနီ၊ ဇာမရီ၊ ဂျာမနီ၊ ဂျာမရီ၊ ဂတံလိုင်း၊ ဝေလပင် ဆိုပနာလည်း ခေါ်ကတ်သိမ့်ရေ။
    ရွက်နု အမွေးပါယှိ၍ အဖြူရောင်၊ အပြာနုရောင် အပွင့်ငယ် ပွင့်သော နှစ်ကြာခံ ချုံရိုင်း ပေါင်းပင်ယောင် တစ်မျိုး။ (ဇာမနီ၊ ဇာမရီ၊ ဂျာမနီ၊ ဂျာမရီ၊ ဂတံလိုင်း၊ ဝေလပင် ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသေးသည်။
    kind of weed which proliferates rapidly Alternanthera pungens [ Eng Germany ]
    နာမ်

    လင်တစ်ကိုယ်မယားတစ်ကိုယ်

    [lɪ̀ɴtɪʔkÒɛ̀mjátɪʔkÒɛ̀]
    သားသမီး မဟိသော လင်နှင့်မယား နှစ်ယောက်တည်း အဖြစ်
    သားသမီး မယှိသော လင်နှင့်မယား နှစ်ယောက်တည်း အဖြစ်
    husband and wife
    နာမ်

    လင်တရီ

    [lɪ̀ɴtɹí]
    အလွန်ပါးသော
    အလွန်ပါးသော
    thin
    နာမဝိသေသန

    လင်တရီ၂

    [lɪ̀ɴtɹí၂]
    အလွန်ပါးသော အဝတ်အထည်။ အရာဝတ္တု
    အလွန်ပါးသော အဝတ်အထည်။ အရာဝတ္တု
    cloth of thin
    နာမ်

    လင်တရူး

    [lɪ̀ɴtɹùး]
    လင်ရလိုခြင်း တနည်း ကွဲကွာနိန်ရေ လင်နှင့် ပြန်ပေါင်းလိုခြင်း ရို့အတွက် စိတ်ဝေဒနာ ဖြစ်နီသူ။ (နမူနာ) ၂၊ လင်ရလိုရေ စိတ်ပြင်းပြသော မမာ့။ သားလင်လိုမှု လင်တရူးကေ၊ ထူးထွေသောသွင်၊ ဖြစ်ခြင်းအင်ကို (လွမ်း)
    လင်ရလိုခြင်း သို့မဟုတ် ကွဲကွာနေသော လင်နှင့် ပြန်ပေါင်းလိုခြင်း တို့အတွက် စိတ်ဝေဒနာ ဖြစ်နေသူ။ (ဥပမာ) ၂၊ လင်ရလိုသော စိတ်ပြင်းပြသော မိန်းမ။ သားလင်လိုမှု လင်တရူးကေ၊ ထူးထွေသောသွင်၊ ဖြစ်ခြင်းအင်ကို (လွမ်း)
    woman distracted by the loss of her husband woman yearning for a married life
    နာမ်

    လင်တီးခေါင်

    [lɪ̀ɴtïkʰèàɪ̀ɴ]
    အများအနိန်နန့် အိမ်နောက်ဖက်မာ အိမ်မကြီး အမိုးကို ထိစပ်၍ သီးသန့် တွယ်ဆက်ထားရေ့ အဆောင်။ မောင်းဂါ
    အများအားဖြင့် အိမ်နောက်ဖက်တွင် အိမ်မကြီး အမိုးကို ထိစပ်၍ သီးခြား တွယ်ဆက်ထားသည့် အဆောင်။ အဖီ
    barren plain
    နာမ်

    လင်နီစပ်

    [lɪ̀ɴnísaʔ]
    လင်နီသားမွီးသော
    လင်နီသားမွီးသော
    (of age) nubile
    နာမဝိသေသန

    လင်နီသားမွီး

    [lɪ̀ɴníθámwï]
    မမာ့ အိမ်ထောင် ပြုသည်
    မိန်းမ အိမ်ထောင် ပြုသည်
    marry
    နာမ်

    လင်နောက်လိုက်

    [lɪ̀ɴnɔ́ɛʔlaɪʔ]
    ကလိန့်မေသျှေက မိဖ အုပ်ထိန်းသူ မသိစီပဲ ကိုယ့်ချစ်သူနှင့် ပေါင်းသင်း နီထိုင်ဖို့အတွက် လိုက်ပါလားရေ
    မိန်းကလေးက မိဖ အုပ်ထိန်းသူ မသိစေပဲ မိမိချစ်သူနှင့် ပေါင်းသင်း နေထိုင်ဖို့ရန် လိုက်ပါသွားသည်
    elope with a man
    ကြိယာ

    လင်နှောင်း

    [lɪ̀ɴn̥áʊɴ]
    နောက်ခါ ယူသော လင်
    နောက်မှ ယူသော လင်
    lover of a married woman
    နာမ်

    လင်ပိုင်သားပိုင်ပြော

    [lɪ̀ɴpàɪɴθápàɪɴpɹɔ́]
    ကိုယ့် လင်သားပိုင် ပိုင်စိုးပိုင်နင်း ပြောဆိုခြင်း
    မိမိ လင်သားကဲ့သို့ ပိုင်စိုးပိုင်နင်း ပြောဆိုခြင်း
    (among women) talk concerning married life
    နာမ်

    လင်ပါသား

    [lɪ̀ɴpàθá]
    အယင် မယားနှင့် ရရေ (အများအနိန်နန့် ဖခင် နောက်အိမ်ထောင် ပြုရာ တတူလိုက်ပြီးကေ နီထိုင်သော) သားသမီး
    ယခင် မယားနှင့် ရသော (အများအားဖြင့် ဖခင် နောက်အိမ်ထောင် ပြုရာ အတူလိုက်၍ နေထိုင်သော) သားသမီး
    son of husband form a previous marriage - step child (of a woman)
    နာမ်

    လင်းပြန်

    [lɪ́ɴpɹàɴ]
    အကျင့်သိက္ခာ ယိုယွင်း ဆိုးယုတ်သူ။ လူသွမ်း။ ၂၊ မိုက်မဲသူ။ အသိ ဉာဏ် ဆင်ခြင်မှု ကင်းမဲ့သူ။ ယောက်ျားလင်းပြန်၊ မမာ့လင်းပြန် နှစ်မျိုးဟိရေ။ ယောက်ျားလင်းပြန် ဆောက်စိုက်ထူကေ၊ ထီးဖြူရိပ်မာ၊ တိရစ္ဆာန်လေ (ပန်း)။ လကျယ်လင်းပြန် မျိုးမမှန်သည် (ဗမာချီ)
    အကျင့်သိက္ခာ ယိုယွင်း ဆိုးယုတ်သူ။ လူသွမ်း။ ၂၊ မိုက်မဲသူ။ အသိ ဉာဏ် ဆင်ခြင်မှု ကင်းမဲ့သူ။ ယောက်ျားလင်းပြန်၊ မိန်းမလင်းပြန် နှစ်မျိုးယှိသည်။ ယောက်ျားလင်းပြန် ဆောက်စိုက်ထူကေ၊ ထီးဖြူရိပ်မှာ၊ တိရစ္ဆာန်လေ (ပန်း)။ လူမိုက်လင်းပြန် မျိုးမမှန်သည် (ဗမာချီ)
    lawless person
    နာမ်

    လင်းပြန်မ

    [lɪ́ɴpɹàɴm]
    စာရိတ္တ ကိုယ်ကျင့် ပျက်ပြားသော မမာ့။ အရှက်အကြောက် မဟိဘဲ နီထိုင် အသက်မွီးသော မမာ့။ အလွန်မိုက်လှ၊ ချွန်းသန်ကေ၊ လင်းပြန်မမာ (ပဋာ)
    စာရိတ္တ ကိုယ်ကျင့် ပျက်ပြားသော မိန်းမ။ အရှက်အကြောက် ကင်းမဲ့စွာ နေထိုင် အသက်မွေးသော မိန်းမ။ အလွန်မိုက်လှ၊ ကမြင်းသန်ကေ၊ လင်းပြန်မမှာ (ပဋာ)
    prostitute
    နာမ်

    လင်းပြန်လုပ်

    [lɪ́ɴpɹàɴloʊʔ]
    အဖိုးအခ ယူဗျာယ် ကာမလိုအင် ဖြည့်စွမ်းသော သူ။ ဖောက်ပြန် ပြင်းထန် ချွန်းသန်ကေ၊ လင်းပြန်ပနားလုပ် (မျိုးက်)
    အဖိုးအခ ယူလျက် ကာမလိုအင် ဖြည့်စွမ်းသော သူ။ လော်လည် ပြင်းထန် ကမြင်းသန်ကေ၊ လင်းပြန်လည်းလုပ် (မျောက်)
    prostitute
    နာမ်

    လင်းပြာ

    [lɪ́ɴpɹà]
    အပူပိုင်း ဒေသမာ အုပ်ဖွဲ့နီလေ့ ဟိ၍ လည်ကုပ်မာ အနက်ပက်ဟိကာ ကိုယ်အောက်ပိုင်း ပြာမွဲသော ဂြိုးငှက်မျိုး
    အပူပိုင်း ဒေသတွင် အုပ်ဖွဲ့နေလေ့ ယှိ၍ လည်ကုပ်တွင် အနက်ပက်ယှိကာ ကိုယ်အောက်ပိုင်း မွဲပြာသော ချိုးငှက်မျိုး
    collared dove - ring dove Streptopelia decaocto Also လင်းပြာ
    နာမ်

    လင်းဖန်

    [lɪ́ɴpʰàɴ]
    နှုတ်သီးချွန်း ဝိုင်း၍ ရီယက်နှင့် ပတုံးနှစ်ခွက် ပါဟိပြီး ရီထက်မာ အသက်ရှူ တတ်ရေ ပင်လယ် ကမ်းစမာ ကျက်စားသည့် ရီသတ္တဝါ တမျိုး။ လင်းချူလေ့ရောက်၊ မီးကျောင်းလေ့ပျောက် (ပုံ)
    နှုတ်သီးချွန်း ဝိုင်း၍ ရေယက်နှင့် အမြီးနှစ်ခွက် ပါယှိပြီး ရေပေါ်တွင် အသက်ရှူ တတ်သော ပင်လယ် ကမ်းစပ်တွင် ကျက်စားသည့် ရေသတ္တဝါ တစ်မျိုး။ လင်းချူလည်းရောက်၊ မီးကျောင်းလည်းပျောက် (ပုံ)
    dolphin
    နာမ်