Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 541–560 of 1,963 words

    လ

    လင်းဖွင့်

    [lɪ́ɴpʰwɪ̀ɴ့]
    ရှင်းလင်း ကွဲပြားယောင် ဖော်ပြရေ။ ရှင်းလင်း ပြောဆိုရေ။ လင်းဖွင့် သံချို စီကုံးဆို၏ (မုနိကာ)
    ရှင်းလင်း ကွဲပြားအောင် ဖော်ပြသည်။ ရှင်းလင်း ပြောဆိုသည်။ လင်းဖွင့် သံချို စီကုံးဆို၏ (မုနိကာ)
    explain
    ကြိယာ

    လင်းမီးဆွဲ

    [lɪ́ɴmïsʰwɛ]
    လင်းမြီးဆွဲ စောက်ထိုးဆွဲပနာ နားနီတတ်ပြီး ညဇာအခါ ပျံသန်း အစာရှာ တတ်ရေ အရေပါး တောင်ပံဟိသော ငှက်တမျိုး။ မှောက်ခံတွဲရွဲ လင်းမီးဆွဲသို့ (ပါရာ)
    လင်းမြီးဆွဲ စောက်ထိုးဆွဲ၍ နားနေတတ်ပြီး ညအခါ ပျံသန်း အစာရှာ တတ်သော အရေပါး တောင်ပံယှိသော ငှက်တစ်မျိုး။ မှောက်ခံတွဲရွဲ လင်းမီးဆွဲသို့ (ပါရာ)
    fruit bat
    နာမ်

    လင်မျှောင်

    [lɪ̀ɴmr̯àʊɴ]
    တရားဝင် လင်ဟိဗျာယ်နှင့် လင်ပိုင် တတိန်းချေ ဆက်ဆံနိန်ရေ အရာ ယောက်ျား။ လင်ငယ်
    တရားဝင် လင်ယှိလျက်နှင့် လင်ကဲ့သို့ တိတ်တဆိတ် ဆက်ဆံနေသော အခြား ယောက်ျား။ လင်ငယ်
    paramour - lover of a married woman
    နာမ်

    လင့်မျှော်

    [lɪ̀ɴ့mr̯ɔ̀]
    ကြိုးစားပန်းစားမျှော်လင့် စောင့်စားသည်
    အထူးတလည် မျှော်လင့် စောင့်စားသည်
    await
    ကြိယာ

    လင်းမြွီ

    [lɪ́ɴmWɹí]
    အလျား ရှည်၍ ချောပြောင်သော မြွီတမျိုး။ ပိုပြီးကေသာမောက်၊ အလမ္ပာယ်ကို လင်းမြွီခြောက်ယောင်၊ သည်လောက်ဆိုးညစ်၊ ဘီလူးမိုက်မာ (ကော်)
    အလျား ရှည်၍ ချောပြောင်သော မြွေတစ်မျိုး။ ပိုမိုသာမောက်၊ အလမ္ပာယ်ကို လင်းမြွီခြောက်ယောင်၊ သည်လောက်ဆိုးညစ်၊ ဘီလူးမိုက်မှာ (ကော်)
    common rat snake Ptyas mucosus
    နာမ်

    လင်းယဉ်

    [lɪ́ɴjɪ̀ɴ]
    လောင်း၊ သင်္ဘော စစွာကို လီထအနိန်နန့် ရွိလေအောင် စိုက်ထောင် ရွှင့်ထူထားရေ ဖျင်စ
    လှေ၊ သင်္ဘော စသည်ကို လေတိုက်အားဖြင့် ရွေ့လျားလေအောင် စိုက်ထောင် လွှင့်ထူထားသော ဖျင်စ
    sail cloth
    နာမ်

    လင်းယဉ်တိုင်

    [lɪ́ɴjɪ̀ɴtàɪɴ]
    လောင်း၊ သင်္ဘော စစွာကို လီထအနိန်နန့် ရွိအောင် ဖြန့်ကျက်ထားရေ ဖျင်စကို ခြည်၍ စိုက်ထူထားရေ တိုင်။ ရွက်တိုင်
    လှေ၊ သင်္ဘော စသည်ကို လေတိုက်အားဖြင့် ရွေ့လျားအောင် ဖြန့်ကျက်ထားသော ဖျင်စကို ချည်၍ စိုက်ထူထားသော တိုင်။ ရွက်တိုင်
    mast
    နာမ်

    လင်းယပ်

    [lɪ́ɴjaʔ]
    ရုပ်ဆင်း သွင်ပြင် ညှိုးခြောက် ပိန်ခြုံးဗျာယ်။ စိုပြေလန်းဆန်းခြင်း မဟိပဲ။ ၂၊ ဆင်းရဲ ချူချာဗျာယ်။ အစားသုံးထပ်၊ အဝတ်လင်းယပ် (ပုံ)
    ရုပ်ဆင်း သွင်ပြင် ညှိုးခြောက် ပိန်ချုံးလျက်။ စိုပြေလန်းဆန်းခြင်း မယှိပဲ။ ၂၊ ဆင်းရဲ ချူချာလျက်။ အစားသုံးထပ်၊ အဝတ်လင်းယပ် (ပုံ)
    poor
    ကြိယာဝိသေသန

    လင်ယူ

    [lɪ̀ɴjù]
    လင်နီသားမွီး
    လင်နီသားမွီး
    take a husband
    ကြိယာ

    လင်ရ

    [lɪ̀ɴɹ]
    (မမာ့ တဦးတယောက်) အိမ်ထောင်သည် အဖြစ်သို့ ရောက်ဟိသည်
    (မိန်းမ တစ်ဦးတစ်ယောက်) အိမ်ထောင်သည် အဖြစ်သို့ ရောက်ယှိသည်
    get a husband
    ကြိယာ

    လင်ရင်း

    [lɪ̀ɴɹɪ́ɴ]
    ပထမ တရားဝင် ယူထားရေ့ လက်ဦးလင်။ ရှေးက လင်ရင်း ခမောင်း မင်း
    ပထမ တရားဝင် ယူထားသည့် လက်ဦးလင်။ ရှေးက လင်ရင်း ခမောင်း မင်း
    husband
    နာမ်

    လင်းလက်

    [lɪ́ɴlɛʔ]
    ညိအခါ လရောင်ကြောင့် ရီပြင်ဟု ထင်မှတ်ရရေ သဲပြင်ရှည်၊ မြီပြင် အစဟိစွာ
    ညဉ့်အခါ လရောင်ကြောင့် ရေပြင်ဟု ထင်မှတ်ရသည့် သဲသောင်ပြင်၊ မြေပြင် စသည်
    bright
    နာမ်

    လင်းလင်းကြင်းကြင်း

    [lɪ́ɴlɪ́ɴt͡ɕɪ́ɴt͡ɕɪ́ɴ]
    အလင်းရောင် လောက်ငှသော နီရာ
    အလင်းရောင် လုံလောက်သော နေရာ
    place where there is ample light broad daylight
    နာမ်

    လင်းလင်းလက်လက်

    [lɪ́ɴlɪ́ɴlɛʔlɛʔ]
    (နမူနာ) ထင်ရှားမြင်သာ သိသာစီပြီးကေ
    (ဥပမာ) ထင်ရှားမြင်သာ သိသာစေလျက်
    obviously
    ကြိယာဝိသေသန

    လင်လယာ

    [lɪ̀ɴljà]
    ကိုယ့်လင်အဖြစ် ရည်မှတ် ထားရေ ယောက်ျား
    မိမိလင်အဖြစ် ရည်မှတ် ထားသော ယောက်ျား
    husband
    နာမ်

    လင်လယာရွီး

    [lɪ̀ɴljàɹwï]
    ကိုယ့် ကြိုက်နှစ်သက်သီာ သူကို အိမ်ထောင်ဖက်အဖြစ် ရွီးချယ် ထားရေ သမက်သျှင်လောင်း။ မေထွီး လင်လယာ ကန်တော်ကြီးကေ၊ အိမ်ကြီးမာ (တေး)။ လှခေါင်စံသီး၊ မိဖြာကို လင်လယာရွီးလို့ (ထာနု)
    မိမိ ကြိုက်နှစ်သက်သော သူကို အိမ်ထောင်ဖက်အဖြစ် ရွေးချယ် ထားသော သတို့သားလောင်း။ မေထွီး လင်လယာ ကန်တော်ကြီးကေ၊ အိမ်ကြီးမှာ (တေး)။ လှခေါင်စံသီး၊ မိဖြာကို လင်လယာရွီးလို့ (ထာနု)
    bridegroom
    နာမ်

    လင်လိုချင်

    [lɪ̀ɴlÒɕɪ̀ɴ]
    လင် ယောက်ျားနှင့် နီထိုင်လိုရေ အတွေးဆန္ဒစိတ် ပေါ်ရေ။ လင်စိတ် သားစိတ် ကူးရေ။ မသဇင်၊ လင်လိုချင် ယိုင်စင်က တောင်ကြည့်မြောက်ကြည့် (ရိုးရာ)
    လင် ယောက်ျားနှင့် နေထိုင်လိုသော အတွေးဆန္ဒစိတ် ပေါ်သည်။ လင်စိတ် သားစိတ် ကူးသည်။ မသဇင်၊ လင်လိုချင် ရက်ကန်းစင်က တောင်ကြည့်မြောက်ကြည့် (ရိုးရာ)
    woman yearning for a married life
    ကြိယာ

    လင်းလုကြီး

    [lɪ́ɴloʊt͡ɕï]
    မိုးလင်းလုနီး အချိန်
    မိုးလင်းလုနီး အချိန်
    dawn
    နာမ်

    လင်လုတ်

    [lɪ̀ɴloʊʔ]
    မိုက်မည်းသော သစ်ခေါင်း၊ တိုက်အိုတိုက်ပျက်၊ လိုက်ဂူ အစဟိစွာရို့မာ တွယ်ကပ်နိန်ရေ ညည့်ခါမာ ပျံသန်း အစာ ယှာစားတတ်ရေ အရေပါး အတောင်ဟိသည့် ငှက်ငယ်တမျိုး
    မှောင်မည်းသော သစ်ခေါင်း၊ တိုက်အိုတိုက်ပျက်၊ လိုက်ဂူ စသည်တို့တွင် တွယ်ကပ်နေသော ညဖက်တွင် ပျံသန်း အစာ ရှာစားတတ်သော အရေပါး အတောင်ယှိသည့် ငှက်ငယ်တစ်မျိုး
    fruit bat - bat ashy drongo
    နာမ်

    လင်လုတ်၂

    [lɪ̀ɴloʊʔ၂]
    (တဦးနှင့် တဦး မသင့်မတင့်အောင်) ရောဝင် နှောင့်ယှက်ရေ။ ဗလဗွီသတ်အောင် ဖန်တီးရေ
    (တစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး မသင့်မတင့်အောင်) ရောဝင် နှောင့်ယှက်သည်။ ရှုပ်ထွေးအောင် ဖန်တီးသည်
    disturb
    ကြိယာ