Dictionary Entries
Showing 601–620 of 1,963 words
လ
လတိုင်း
[ltáɪɴ]
Arakanese:
လူသီရို့ကို စွန့်ပစ်ရာ နီရာ။ တစပြင်။ သုသာန်
Burmese:
လူသေတို့ကို စွန့်ပစ်ရာ နေရာ။ တစပြင်။ သုသာန်
English:
cemetery - grave yard
Grammar Note:
နာမ်
လတိုင်းကုန်း
[ltáɪɴkóʊɴ]
Arakanese:
လူသီရို့ကို စွန့်ပစ်ရာ နီရာ။ တစပြင်။ သုသာန်
Burmese:
လူသေတို့ကို စွန့်ပစ်ရာ နေရာ။ တစပြင်။ သုသာန်
English:
cemetery - grave yard
Grammar Note:
နာမ်
လံတောင်
[lံtàʊɴ]
Arakanese:
အလံနန့် တိုင်းထွာသော ပမာဏ
Burmese:
အလံဖြင့် တိုင်းထွာသော ပမာဏ
English:
size as measured with measuring chain
Grammar Note:
နာမ်
လတ္တံ့
[lt̪t̪a̰ံ့]
Arakanese:
နောင် အနာဂတ် ကာလကို ဖော်ပြလိုရာမာ ကြိယာအဆုံးမာ ဆက်တွဲ သုံးလီ့ ဟိသော စကားလုံး။ ဘုရားခြီရင်း၊ စစ်တလင်းလည်း ဖြစ်အံ့ (ကျောင်းရိုးဝင်)
Burmese:
နောင် အနာဂတ် ကာလကို ဖော်ပြလိုရာ၌ ကြိယာအဆုံးတွင် ဆက်တွဲ သုံးလေ့ ယှိသော စကားလုံး။ ဘုရားခြီရင်း၊ စစ်တလင်းလည်း ဖြစ်လတ္တံ့ (ကျောင်းရိုးဝင်)
English:
postpositional marker suffixed to a verb to indicate a statement presaging some event ( as in နိုင်ငံပေါ်~၊)
Grammar Note:
ဝိသေသန
လတ္တံ့
[lt̪t̪a̰ံ့]
Arakanese:
ရှေးပညာဟိကြီးရို့က နောင်မာ ဖြစ်အံ့သော အကြောင်းအရာရို့ကို ကြိုတင် ဟောထားခရေ စာ၊ စကား ထိုမြို့ကိုကား၊ မြောက်ဦးမြို့ဟု၊ မာအံ့ (ဗျာဒိတ်သိုက်)
Burmese:
ရှေးပညာယှိကြီးတို့က နောင်တွင် ဖြစ်အံ့သော အကြောင်းအရာတို့ကို ကြိုတင် ဟောထားခဲ့သော စာ၊ စကား ထိုမြို့ကိုကား၊ မြောက်ဦးမြို့ဟု၊ တွင်လတ္တံ့ (ဗျာဒိတ်သိုက်)
English:
will
Grammar Note:
နာမ်
လတ်
[laʔ]
Arakanese:
မကြီးလွန်း မငယ်လွန်းသော။ လူလတ်ပိုင်းဖြစ်နီဗျာယ်(အရပ်)။ မနည်းလွန်း မကကောင်းများရေ။ ကျီမာစပါး အလတ်ရာ ရောက်သိရေ(အရပ်)။ ၂၊ မမည်းလွန်း မဖြူလွန်းသော။ မမည်းမဖြူ၊ လှမိုးသူမာ သားလတ်သူတည်း (ပန်း)
Burmese:
မကြီးလွန်း မငယ်လွန်းသော။ လူလတ်ပိုင်းဖြစ်နီဗျာယ်(အရပ်)။ မနည်းလွန်း မများလွန်းသော။ ကျီမှာစပါး အလတ်ရာ ရောက်သိရေ(အရပ်)။ ၂၊ မမည်းလွန်း မဖြူလွန်းသော။ မမည်းမဖြူ၊ လှမိုးသူမှာ သားလတ်သူတည်း (ပန်း)
English:
(of size age or class) medium - middle [as in လူ~ပိုင်း] (a)(of complexion)fair [as in အသား မ~ဆတ်ဗျာယ်] - (b)(of condition)fair [as in အင်္ကျီ အ~ဆိုင်း] - (c)(of condition)fresh [as in အေဟင်း မ~ဆတ်ဗျာယ်]
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
လတ်၂
[laʔ၂]
Arakanese:
ကြိယာ၏ အနက်သဘောကို လီးနက်စီရန် သုံးသော စကားလုံး။ စစ်တိမှ ဘာဘာလည်း လာလတ်တေ (အရပ်)။ သီဒါပျိုလေ၊ ညိုနှမကို၊ ချိုမြသာကြည်၊ ဆိုလတ်တေက (ရာမ)။ ၂၊ ကြိယာ၏ အနက်သဘောကို လီးနက်စီရန် အဆုံးသတ်သီာ စကားလုံး။ အယင်ကခါ ကျုတ်ခဲချေနန့် သစ်ရွက်ချေ အဆွီခင်ပွန်း မွှန်းကတ်တေလတ်
Burmese:
ကြိယာ၏ အနက်သဘောကို လေးနက်စေရန် သုံးသော စကားလုံး။ စစ်တွေမှ ဘာဘာလည်း လာလတ်တေ (အရပ်)။ သီဒါပျိုလေ၊ ညိုနှမကို၊ ချိုမြသာကြည်၊ ဆိုလတ်တေက (ရာမ)။ ၂၊ ကြိယာ၏ အနက်သဘောကို လေးနက်စေရန် အဆုံးသတ်သော စကားလုံး။ အယင်ကခါ ကျုတ်ခဲချေနန့် ဖက်ရွက်ချေ အဆွီခင်ပွန်း မွှန်းကတ်တေလတ်
English:
particle suffixed to a verb for emphasis
Grammar Note:
ပစ္စည်း
လတ်၃
[laʔ၃]
Arakanese:
အထဲကို ကျုံ့ဝင် တွန့်ခေါက်ရေ။ ပျိုင်ချပ်က အသားမသိနှိုင်ပါ လတ်တေ (အရပ်)
Burmese:
အတွင်းသို့ ကျုံ့ဝင် တွန့်ခေါက်သည်။ ပျဉ်ချပ်က အသားမသိလို့ လတ်တေ (အရပ်)
English:
shrink - contract
Grammar Note:
ကြိယာ
လတ်တလော
[laʔtlɔ́]
Arakanese:
ခုအဂု အနိန်နန့်။ ၂၊ အဂု မျက်မှောက် ကာလမားမှ အဖြစ်အပျက်အနိန်နန့်
Burmese:
ခုချက်ချင်း အားဖြင့်။ ၂၊ ယခု မျက်မှောက် ကာလတွင်းမှ အဖြစ်အပျက်အားဖြင့်
English:
suddenly [as in ~သေ] presently - currently for the time being - for the moment [as in ~ထင်မှတ်]
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
လတ်တလောဉာဏ်
[laʔtlɔ́ɲàn်]
Arakanese:
ကြိုတင် တွေးဆထားခြင်း မဟိပဲ အကြောင်းပေါ်မှ ဗြုန်းခနဲ ကြံဆ ဖော်ထုတ် အသုံးပြုသည့် ဉာဏ်။ ဗြုန်းကနဲ ဖြစ်ပေါ်လှာသော ဉာဏ်
Burmese:
ကြိုတင် တွေးဆထားခြင်း မယှိပဲ အကြောင်းပေါ်မှ ရုတ်တရက် ကြံဆ ထုတ်ဖော် အသုံးပြုသည့် ဉာဏ်။ ဗြုန်းကနဲ ဖြစ်ပေါ်လာသော ဉာဏ်
English:
ready wit - quick mind Also တင်္ခဏုပ္ပတ္တိဉာဏ်
Grammar Note:
နာမ်
လတ်တလောအခြေအနေ
[laʔtlɔ́ʔkʰɹèʔnè]
Arakanese:
ဗြုန်းကနဲ အမှတ်မထင် ဖြစ်ပေါ်သည်
Burmese:
ဗြုန်းကနဲ အမှတ်မထင် ဖြစ်ပေါ်သည်
English:
suddenly [as in ~သေ] presently - currently for the time being - for the moment [as in ~ထင်မှတ်]
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
လတ်ပြု
[laʔpɹoʊ]
Arakanese:
အရီးတယူ လုပ်ရေ။ ၂၊ သတိမူရေ။ ယင်းတိုင်သျှင်ဇာရို့ လားမလားကို လတ်ပြုလို့ ကြည့်နီစွာရာ (အရပ်)
Burmese:
အရေးတယူ လုပ်သည်။ ၂၊ သတိမူသည်။ ယင်းသူဇာတို့ လားမလားကို လတ်ပြုလို့ ကြည့်နီစွာရာ (အရပ်)
English:
take heed - take notice of
Grammar Note:
ကြိယာ
လတ်မပြုမိ
[laʔmpɹoʊmì]
Arakanese:
စီစပ်စွာ သတိမပြုနိုင်သနန့် မမြင်မတွိမိ ဟိရေ။ သတိမမူခဲ့မိ ဟိရေ။ တခုတရီ၌ အာရုံစွဲစိုက်ခြင်းမဟိ ဖြစ်တေ
Burmese:
စေ့စပ်စွာ သတိမပြုနိုင်သဖြင့် မမြင်မတွေ့မိ ယှိသည်။ သတိမမူခဲ့မိ ယှိသည်။ တစ်စုံတစ်ခု၌ အာရုံစွဲစိုက်ခြင်းမယှိ ဖြစ်သည်
English:
careless
Grammar Note:
ကြိယာ
လတ်မသီ
[laʔmθí]
Arakanese:
ပစ်လုံးအစဟိစွာ တခုတရီသော အရာဝတ္တု၌ အပေါက်အကွဲ ဟိနိန်ပနာ (ရေ-လေ အစဟိစွာ) မလုံဖို့လဲဖြစ်တေ။ ပစ်လုံးက အပေါက်ရာ လတ်မသီ ဆီယိုရေ (အရပ်)
Burmese:
ပစ်လုံးစသည် တစ်စုံတစ်ခုသော အရာဝတ္တု၌ အပေါက်အကွဲ ယှိနေ၍ (ရေ-လေ စသည်) မလုံမလဲဖြစ်သည်။ ပစ်လုံးက အပေါက်ရာ လတ်မသီ ဆီယိုရေ (အရပ်)
English:
broke
Grammar Note:
ကြိယာ
လတ်ယားလတ်ယား
[laʔjálaʔjá]
Arakanese:
ရည်ရွယ်ချက် တခုတရီ မဟိပဲ လားလာ လှည့်ပတ်ကာ ဖဖုံပစ်သော အနိန်နန့်
Burmese:
ရည်ရွယ်ချက် တစ်စုံတစ်ရာ မယှိပဲ သွားလာ လှည့်ပတ်ကာ အချိန်ဖြုန်းသော အားဖြင့်
English:
pass the time idly - aimlessly
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
လတ်လတ်
[laʔlaʔ]
Arakanese:
မဆိုင်းမတွ အဂုအနိန်နန့်။ လက်ငင်း။ ထက်ခွင်သိကြား၊ မြီးတပါးဟု၊ ပီးငြားသည်စု၊ ဓိဌာန်ပြုကေ၊ အဂုလတ်လတ်၊ ငါ့အဂေါင်းလျှင်၊ ထောင်းထောင်းပြတ်မည် (ကော်)
Burmese:
မဆိုင်းမတွ ချက်ချင်းအားဖြင့်။ လက်ငင်း။ ထက်ခွင်သိကြား၊ မြီးတစ်ပါးဟု၊ ပီးငြားသည်စု၊ ဓိဌာန်ပြုကေ၊ ယခုလတ်လတ်၊ ငါ့ဦးခေါင်းလျှင်၊ ထောင်းထောင်းပြတ်မည် (ကော်)
English:
at once - immediately - at the present time
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
လတ်လတ်လောလော
[laʔlaʔlɔ́lɔ́]
Arakanese:
မပုပ်မသိုး မညှိုးမနွမ်းသော။ သစ်လွင်ကောင်း မွန်ဟိသော။ ၂၊ အခိုးအနံ့ အစဟိစွာ ကင်းစင်သော
Burmese:
မပုပ်မသိုး မညှိုးမနွမ်းသော။ သစ်လွင်ကောင်း မွန်ယှိသော။ ၂၊ အခိုးအနံ့ စသည် ကင်းစင်သော
English:
fresh
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
လထပ်
[ltʰaʔ]
Arakanese:
တနှစ်မာ တဆယ့်နှစ်လ ဟိရေအနက် တဆယ့်သုံးလ အဖြစ် တလ ထပ်တိုးသည်
Burmese:
တစ်နှစ်တွင် တစ်ဆယ့်နှစ်လ ယှိသည့်အနက် တစ်ဆယ့်သုံးလ အဖြစ် တစ်လ ထပ်တိုးသည်
English:
intercalate a month in the lunar year to coincide with the solar year
Grammar Note:
ကြိယာ
လထီးဆောင်း
[ltʰïsʰáʊɴ]
Arakanese:
လစန်း၏ အထက်ပတ်လည်မာ အဝါနှင့် ပန်းနုရောင် ထင်သော ရောင်ခြည်ဝန်း တစိတ်တဒီသ မိုးအုပ် ဖြစ်ပေါ်နိန်ရေ
Burmese:
လစန်း၏ အထက်ပတ်လည်တွင် အဝါနှင့် ပန်းနုရောင် ထင်သော ရောင်ခြည်ဝန်း တစ်စိတ်တစ်ဒေသ မိုးအုပ် ဖြစ်ပေါ်နေသည်
English:
(of the moon ) have a partial halo cf လအိမ်ဖွဲ့
Grammar Note:
ကြိယာ
လထွက်
[ltʰwɛʔ]
Arakanese:
အဟိမျက်နှာမာ မြီပြင်နန့် မိုးသားအစပ် ကြားမှ လဝန်းစတင် ထွက်ပေါ်စ အချိန်
Burmese:
အရှေ့မျက်နှာတွင် မြေပြင်နှင့် မိုးသားအစပ် ကြားမှ လဝန်းစတင် ထွက်ပေါ်စ အချိန်
English:
moonrise
Grammar Note:
နာမ်