Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 841–860 of 1,963 words

    လ

    လားရေတက်စားလား

    [láɹètɛʔsálá]
    လားလာယားကေ မထူးရာ။ ဟိကိုရာ ဆက်ပနာ လားကတ်မေ
    သွားလာပြီးနောက် မထူးတော့ဘူး။ ရှေ့ကိုပဲ ဆက်လက် သွားကြမည်
    go ahead
    ကြိယာ

    လားရေလာရေ

    [láɹèlàɹè]
    ကူးသန်းရေ။ ဆက်သွယ် ဝင်ထွက်ရေ။ ၂၊ ကာမ ဆက်ဆံရေ။ ၃၊ လားတုံလာတုံ ပြုသည်
    ကူးသန်းသည်။ ဆက်သွယ် ဝင်ထွက်သည်။ ၂၊ ကာမ ဆက်ဆံသည်။ ၃၊ သွားချည်လာချည် ပြုသည်
    to and from
    ကြိယာ

    လားရေသွားရေမပြု

    [láɹèθWàɹèmpɹoʊ]
    ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံမှုမဟိ ဖြစ်တေ။ အဆက် အသွယ် မဟိ ဖြစ်တေ။ ၂၊ ဖဲကြည်ထားရေ
    ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံမှုမယှိ ဖြစ်သည်။ အဆက် အသွယ် မယှိ ဖြစ်သည်။ ၂၊ ဖဲကြည်ထားသည်
    shun - avoid
    ဝိသေသန

    လားရေသွားရေမဟိ

    [láɹèθWàɹèmhì]
    အာရုံမစိုက်ပဲ။ အလီးဂရုမပြုပဲ။ သတိမမူပဲ။ ဘာသိဘာသာ။ အဲ … ငါရို့ကလေ့ မောင်လှရို့အိမ်သို့ လားရီလားရေမဟိ (အရပ်)
    အာရုံမစိုက်ပဲ။ အလေးဂရုမပြုပဲ။ သတိမမူပဲ။ ဘာသိဘာသာ။ အဲ … ငါရို့ကလည်း မောင်လှရို့အိမ်သို့ လားရေသွားရေမဟိ (အရပ်)
    carelessly
    ကြိယာဝိသေသန

    လာလတ်

    [làlaʔ]
    လာယောင် ပြောဆို ပြုလုပ်ရေ။ လာရောက်ဖို့ တိုက်တိုးရေ
    လာအောင် ပြောဆို ပြုလုပ်သည်။ လာရောက်ရန် တိုက်တွန်းသည်
    welcome to
    ကြိယာ

    လားလမ်းလာလမ်း

    [láláɴlàláɴ]
    လားလာ ပေါက်ရောက်နှိုင်ရေ ခရီးကြောင်း
    သွားလာ ပေါက်ရောက်နိုင်သော ခရီးကြောင်း
    tour
    နာမ်

    လာလာ

    [làlà]
    ကိုယ့်နန့် တပါတည်း ခေါ်ဆောင် ယူလာရေ
    မိမိနှင့် တပါတည်း ခေါ်ဆောင် ယူလာသည်
    come together
    ကြိယာ

    လားလာ

    [lálà]
    နှိုးဆော် ခိုင်းစီရေ။ စိဆော်ရေ။ မြှောက်ပင့်ပီးရေ။ တခုတရီသို့ လားဖို့အတွက် လားလား ဟု တိုက်တွန်း ပြောဆိုရေ
    နှိုးဆော် ခိုင်းစေသည်။ စေ့ဆော်သည်။ လှုံ့ဆော်သည်။ တစ်စုံတစ်ခုသို့ သွားရန်အတွက် လားလား ဟု တိုက်တွန်း ပြောဆိုသည်
    stimulate
    ကြိယာ

    လားလာ၂

    [lálà၂]
    အလျင်း။ လုံးဝ။ (တားမြစ် ငြင်းပယ်သော ပဋိသေဓ ကြိယာနန့် တွဲစပ် သုံးလီ့ဟိရေ။) အေစွာသျှေ လူပြောရေ စကားကို လားလား မကိုင်ဒေ (အရပ်)
    အလျင်း။ လုံးဝ။ (တားမြစ် ငြင်းပယ်သော ပဋိသေဓ ကြိယာနှင့် တွဲစပ် သုံးလေ့ယှိသည်။) အေစွာသျှေ လူပြောရေ စကားကို လားလား မကိုင်ဒေ (အရပ်)
    completely
    ကြိယာဝိသေသန

    လာလာပက

    [làlàpk]
    အရပ် လေးမျက်နှာမှ (လူသူ) ရောက်လှာသမျှ
    အရပ် လေးမျက်နှာမှ (လူသူ) ရောက်လာသမျှ
    come from four side
    ပစ္စည်း

    လာလာသမျှ

    [làlàθmr̯]
    ဟိကြိယာ အနက်နန့် အညီပြုကြောင်း။ ဖြစ်ကတ်ောင်း။ ဟိကြောင်း အနက် ထွန်းပြသော စကားလုံး။ လာလာသမျှ လူတိကို ကျွေးမွီးပါရေ (အရပ်)
    ရှေ့ကြိယာ အနက်နှင့် အညီပြုကြောင်း။ ဖြစ်ကြောင်း။ ယှိကြောင်း အနက် ထွန်းပြသော စကားလုံး။ လာလာသမျှ လူတိကို ကျွေးမွေးပါရေ (အရပ်)
    none
    ပစ္စည်း

    လားလိုက်လာလိုက်

    [lálaɪʔlàlaɪʔ]
    တနီရာတည်းမာ အတည်အမြဲ မနေပဲ အရာနီရာ တခုနန့် ကူးလူး လှည့်လည်ဗျာယ်
    တစ်နေရာတည်းတွင် အတည်အမြဲ မနေပဲ အခြားနေရာ တစ်ခုနှင့် ကူးလူး လှည့်လည်လျက်
    to and from
    ကြိယာဝိသေသန

    လားလီ

    [lálí]
    (နီရာမှ) ထွက်ခွာ လားလီရေ။ မောင်းထုတ်ရေ။ လားလီဝေး မင်းမနီကေ့ (အရပ်)
    (နေရာမှ) ထွက်ခွာ သွားစေသည်။ မောင်းထုတ်သည်။ လားလီဝေး မင်းမနီကေ့ (အရပ်)
    get out
    ကြိယာ

    လားလီသူ

    [lálíθù]
    ကိုယ့်နန့် ရင်းနှီး ခင်မင်ရေ ကွယ်လွန်ခပြီးသူ
    မိမိနှင့် ရင်းနှီး ခင်မင်သည့် ကွယ်လွန်ခဲ့ပြီးသူ
    die
    နာမ်

    လာလ်

    [làl်]
    လာလ် တပါတည်း ခေါ်ယူ ဆောင်ကြဉ်းရေ။ လာလ် လားကတ်မည် (အရပ်)
    လာလ် တပါတည်း ခေါ်ယူ ဆောင်ကြဉ်းသည်။ လာလ် လားကတ်မည် (အရပ်)
    separate
    ကြိယာ

    လာလ်

    [làl်]
    တခုတရီသို့ လားဖို့ ဖိတ်ခေါ်သော အာလုပ်စကားလုံး။ ကျောင်းမာ သန့်ယှင်းရီး လုပ်ဖို့လားကတ်မေ လာလ် (အရပ်)
    တစ်စုံတစ်ခုသို့ သွားရန် ဖိတ်ခေါ်သော အာလုပ်စကားလုံး။ ကျောင်းမှာ သန့်ရှင်းရေး လုပ်ဖို့လားကတ်မေ လာလ် (အရပ်)
    use to say ‘come on’
    ပစ္စည်း

    လာလ်လာလ်

    [làl်làl်]
    တခုတရီသို့ လားဖို့ တိုက်တိုးရေ။ တခုတရီသို့ လားဖို့ တိုက်တိုးရေ။ တခုတရီသို့ လားရောက် စေလိုကြောင်း သိဟိအောင် ပြုရေ။ ဖတ်ကတ်ားရေ။ ကျောင်းကို ဆွမ်းပို့ဖို့ လားကတ်မေ လာလ်လာလ် (အရပ်)
    တစ်စုံတစ်ခုသို့ သွားရန် တိုက်တွန်းသည်။ တစ်စုံတစ်ခုသို့ သွားရန် တိုက်တွန်းသည်။ တစ်စုံတစ်ခုသို့ သွားရောက် စေလိုကြောင်း သိယှိအောင် ပြုသည်။ ဖတ်ကြားသည်။ ကျောင်းကို ဆွမ်းပို့ဖို့ လားကတ်မေ လာလ်လာလ် (အရပ်)
    encourage
    ကြိယာ

    လာလ်လာလ်

    [làl်làl်]
    ကြောက်ရွံ့ခြင်း၊ အံ့ဩခြင်း အစဟိစွာ့ တခုတရီ ကျရောက်ရေ့အခါ မျိုးမာ ကြည့်ရှုဖို့ လားဖို့အတွက် လူအတိအား ခေါ်ဆောင် (ဖိတ်ခေါ်) လားရေ အာမေဋိတ် (အာလုပ်) စကား။ တပြင်နှစ်ပြင်၊ အောက်ဆိပ်ပြင်က၊ ဆင်တိုက်တေ၊ မြင်းတိုက်တေ၊ ကြည့်ခီကတ်မေ လာလ်လာလ် (တေး)။ လှမိုး
    ကြောက်ရွံ့ခြင်း၊ အံ့ဩခြင်း စသည့် တစ်စုံတစ်ရာ ကျရောက်သည့်အခါ မျိုးတွင် ကြည့်ရှုဖို့ သွားရန်အတွက် လူအများအား ခေါ်ဆောင် (ဖိတ်ခေါ်) သွားသော အာမေဋိတ် (အာလုပ်) စကား။ တစ်ပြင်နှစ်ပြင်၊ အောက်ဆိပ်ပြင်က၊ ဆင်တိုက်တေ၊ မြင်းတိုက်တေ၊ ကြည့်ခီကတ်မေ လာလ်လာလ် (တေး)။ လှမိုး
    use to show amaze
    ပစ္စည်း

    လာသားကောင်း

    [làθákáʊɴ]
    သီးသန့် ထူးခြားစွာ ဖြစ်ပေါ်ရေ။ မောင်ဖြူမာ သားတယောက် လာသားကောင်း လာရေမလားယေ(အရပ်)
    သီးသန့် ထူးခြားစွာ ဖြစ်ပေါ်သည်။ မောင်ဖြူမှာ သားတစ်ယောက် လာသားကောင်း လာရေမလားယေ(အရပ်)
    separate
    ကြိယာ

    လိ.လိ.

    [lì.lì.]
    အပြည့်အဝ ဟိကြောင်းကို ဖော်ပြရာမာ ကြိယာ၏ နောက်ခါဆက်ပြီးကေ သုံးသော စကားလုံး။ (ကြောက်ဖွယ် လိ.လိ.၊ ရလားပါရာ လိ.လိ.၊ ရွံဖွယ် လိ.လိ. အစဟိစွာနန့် သုံးလီ့ ဟိရေ။
    အပြည့်အဝ ယှိကြောင်းကို ဖော်ပြရာ၌ ကြိယာ၏ နောက်မှဆက်၍ သုံးသော စကားလုံး။ (ကြောက်ဖွယ် လိ.လိ.၊ ရှက်ဖွယ် လိ.လိ.၊ ရွံဖွယ် လိ.လိ. စသည်ဖြင့် သုံးလေ့ ယှိသည်။
    completely
    ပစ္စည်း