Dictionary Entries
Showing 881–900 of 1,963 words
လ
လိပ်ဂေါင်း၂
[lìaʔɡèàɪ́ɴ၂]
Arakanese:
ယင်းပိုင် (ထွက်လိုက်ဝင်လိုက်) ပြုလုပ်နေစွာကို တင်စားပနာ ပြောဆို သုံးနှုန်းကတ်တေ
Burmese:
ယင်းသို့ (ထွက်လိုက်ဝင်လိုက်) ပြုလုပ်နေသည်ကို တင်စား၍ ပြောဆို သုံးနှုန်းကြသည်
English:
in and out
Grammar Note:
ကြိယာ
လိပ်ဂေါင်းရောဂါ
[lìaʔɡèàɪ́ɴɹɔ́ɡà]
Arakanese:
(ဥပစာ) (လိပ်ရို့မည်ကပင်ာ အဂေါင်းကို ထွက်လိုက်ဝင်လိုက် ပြုတတ်ကတ်သနန့်) လူရို့စွာလေ့ အလုပ်တခုခုကို စစွဲမမြဲ လုပ်မကိုင်ပဲ တနည်း သျှင်ရဟန်း နန့် အမြဲတစေ မနိန်ဘဲနန့် ဝင်လိုက်ထွက်လိုက် ပြုလုပ်နေစွာကို တင်စားပနာ သုံးနှုန်း ပြောဆိုရေ စကားလုံး
Burmese:
(ဥပစာ) (လိပ်တို့မည်သည်မှာ ဦးခေါင်းကို ထွက်လိုက်ဝင်လိုက် ပြုတတ်ကြသဖြင့်) လူတို့သည်လည်း အလုပ်တစ်ခုခုကို စွဲစွဲမြဲမြဲ လုပ်မကိုင်ပဲ သို့မဟုတ် ရှင်ရဟန်း ဖြင့် အမြဲတစေ မနေတော့ပဲ ဝင်လိုက်ထွက်လိုက် ပြုလုပ်နေသည်ကို တင်စား၍ သုံးနှုန်း ပြောဆိုသော စကားလုံး
English:
in and out
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်ငန်း
[lìaʔŋáɴ]
Arakanese:
ရီနီ ပြင်သာလိပ် တမျိုး။ မြင်ရာမာတဌာန၊ ပတ်ကာဝန်းကာ ရစ်ကတ်ပါရေ၊ ယင်းကနိန်ာ လိပ်ငန်းမကို၊ ဆောင်လွှားကာ ပျံရုပ်ဟန် (ဗမာချီ)
Burmese:
ရေနေ ပင်လယ်လိပ်ကြီး တစ်မျိုး။ မြင်သာမှာတဌာန၊ ပတ်ကာဝန်းကာ ရစ်ကြပါသည်၊ ထိုမှာ လိပ်ငန်းမကို၊ ဆောင်လွှားကာ ပျံရုပ်ဟန် (ဗမာချီ)
English:
turtle
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်စူးရွီပင်
[lìaʔsùးɹwípɪ̀ɴ]
Arakanese:
အပင်ရင်း အဆစ်တိက ချွန်သော စူးငယ်များ ဟိသော ဆီးဖက်ဝင် ခြုံပင်တမျိုး
Burmese:
အပင်ရင်း အဆစ်များမှ ချွန်သော ဆူးငယ်များ ယှိသော ဆေးဖက်ဝင် ချုံပင်တစ်မျိုး
English:
kind of thorny shrub Barleria prionitis
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်တက်ဖွတ်တက်
[lìaʔtɛʔpʰwaʔtɛʔ]
Arakanese:
ဟင်းစားသော ခြုံနွယ်ပင်နိမ့်တမျိုး
Burmese:
ဟင်းစားသော ချုံနွယ်ပင်နိမ့်တစ်မျိုး
English:
[ fig. ] crocodile tears (fig.) name of plant
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်ပြင်သာ
[lìaʔpɹɪ̀ɴθà]
Arakanese:
မျက်ဝန်း၌ ထင်လာသမျှသော အရာ။ အားလုံး ရှုကြည့်သမျှသော အရာ
Burmese:
မျက်ဝန်း၌ ထင်လာသမျှသော အရာ။ အလုံးစုံ ရှုကြည့်သမျှသော အရာ
English:
everything in sight
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်ပြာ
[lìaʔpɹà]
Arakanese:
ကိုယ်ထည်ထက် အတောင်များစွာ ကြီးပြီးကေ အတောင်မာ ပန်းပြောက် ပိုင် အရောင်တမျိုးမျိုး ဟိသည့် ပန်းဝတ်ရည်စုပ် ပိုးကောင်ငယ်တမျိုး။ ၂၊ ဖလံချုပ်
Burmese:
ကိုယ်ထည်ထက် အတောင်များစွာ ကြီး၍ အတောင်တွင် ပန်းပြောက် သဖွယ် အရောင်တမျိုးမျိုး ယှိသည့် ပန်းဝတ်ရည်စုပ် ပိုးကောင်ငယ်တစ်မျိုး။ ၂၊ လိပ်ပြာချုပ်
English:
butterfly incorporeal part of a human being - animate part of a human being - consciousness - spirit
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်ပြာချုပ်
[lìaʔpɹàɕoʊʔ]
Arakanese:
အချေများ အပိုင် လန့်ဖျပ်ခြင်း၊ မဖြစ်စီရန်နှင့် ဖီးအန္တရာယ် ကင်းရှင်းစီရန် လောကီပညာ အစီအရင်နန့် အဆောင် လက်ဖွဲ့၊ ခြည်မျှင်ကွင်း အစဟိစွာနန့် ကာကွယ်ထားမှု
Burmese:
ကလေးငယ်များ အလိုလို လန့်ဖျပ်ခြင်း၊ မဖြစ်စေရန်နှင့် ဘေးအန္တရာယ် ကင်းရှင်းစေရန် လောကီပညာ အစီအရင်ဖြင့် အဆောင် လက်ဖွဲ့၊ ချည်မျှင်ကွင်း စသည်ဖြင့် ကာကွယ်ထားမှု
English:
amulet for children to protect them form harm and to prevent them from being startled out of their wits
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်ပြာစဉ်
[lìaʔpɹàsɪ̀ɴ]
Arakanese:
ထိတ်လန် တုန်လှုပ်မှု လွန်အားကြီးပြီးကေ အသက် ထွက်လုခမန်း ဖြစ်တေ။ အလွန်အကျွံ တုန်လှုပ် ခြောက်ခြာရေ
Burmese:
ထိတ်လန် တုန်လှုပ်မှု လွန်အားကြီး၍ အသက် ထွက်လုခမန်း ဖြစ်သည်။ အလွန်အမင်း တုန်လှုပ် ခြောက်ခြားသည်
English:
be extremely startled - be terrified out of one’s wits
Grammar Note:
ကြိယာ
လိပ်ပြာတောင်
[lìaʔpɹàtàʊɴ]
Arakanese:
အလွန်ပါးလွှာသော အရာဝတ္တု။ အထည် အစဟိစွာ
Burmese:
အလွန်ပါးလွှာသော အရာဝတ္တု။ အထည် စသည်
English:
V-shaped roof door hinges
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်ပြာယိုး
[lìaʔpɹàjó]
Arakanese:
အချေများ အပိုင် ကြောက်ပနာ လန့်ဖျပ်ခြင်း မဖြစ်စီရန်နှင့် ဖီးအန္တရာယ် ကင်းရှင်းစီရန် လောကီ အတတ်ပညာ အစီအရင်နန့် မန္တရားမန်းထားရေ အဆောင်လက်ဖွဲ့ ခြည်မျှင်ကွင်း အစဟိစွာရို့ကိုလေ့ လက်ကောက်ဝတ် ရို့မာ ဆွဲဆင်ထားရေ
Burmese:
ကလေးငယ်များ အလိုလို ကြောက်၍ လန့်ဖျပ်ခြင်း မဖြစ်စေရန်နှင့် ဘေးအန္တရာယ် ကင်းရှင်းစေရန် လောကီ အတတ်ပညာ အစီအရင်ဖြင့် မန်းမှုတ်ထားသော အဆောင်လက်ဖွဲ့ ချည်မျှင်ကွင်း စသည်တို့ကိုလည်း လက်ကောက်ဝတ် တို့တွင် ဆွဲဆင်ထားသည်
English:
amulet for children to protect them form harm and to prevent them from being startled out of their wits
Grammar Note:
ကြိယာ
လိပ်ပြာလုံ
[lìaʔpɹàlòʊɴ]
Arakanese:
ကိုယ့် သန့်စင်မှုကို စိတ်ချ ယုံကြည်ရရေ
Burmese:
မိမိ၏ သန့်စင်မှုကို စိတ်ချ ယုံကြည်ရသော
English:
have a clear conscience
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
လိပ်ရင်ဖတ်
[lìaʔɹɪ̀ɴpʰaʔ]
Arakanese:
လိပ်ရင်ဖတ်ကို ဖုံးအုပ်ထားရေ မာတောင့်သော အခွံ
Burmese:
လိပ်ရင်ဖတ်ကို ဖုံးအုပ်ထားသော မာတောင့်သော အခွံ
English:
plastron of a tortoise or turtle
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်ရဖွတ်ရစား
[lìaʔɹpʰwaʔɹsá]
Arakanese:
တွေ့မယှောင် ရရာကို စားရေ။ (အစားကို ရွီးချယ်ခြင်း မဟိ။
Burmese:
တွေ့မယှောင် ရရာကို စားသည်။ (အစားကို ရွေးချယ်ခြင်း မယှိ။
English:
eat whatever
Grammar Note:
ကြိယာ
လိပ်လက်
[lìaʔlɛʔ]
Arakanese:
ပြောင်လက်သော။ ကြင်းလင်းသော။ မြနားဋောင်းသွယ်သွယ်၊ စိန်နားဋောင်း လိပ်လက် (တေး)။ ၂၊ အရောင်ချင်းလင်းသော။ ကောတုံတိုင်းထွက်၊ သားမွီး တော်စောင်၊ ဖိုးရာထောင်လေ၊ ရောင်လိပ်လက်နန့် (ဓမ္မသာ)။ ၃၊ တလျှပ်လျှပ်လှုပ်ရှားသော။ လေခတ်၍ တလူလူ လှုပ်ဗျာယ်ဟိသော။ မုလေးပွားကေ၊ ကုက္
Burmese:
ပြောင်လက်သော။ ထိန်လင်းသော။ မြနားဋောင်းသွယ်သွယ်၊ စိန်နားဋောင်း လိပ်လက် (တေး)။ ၂၊ အရောင်ချင်းလင်းသော။ ကောတုံတိုင်းထွက်၊ သားမွေး တော်စောင်၊ ဖိုးရာထောင်လေ၊ ရောင်လိပ်လက်နန့် (ဓမ္မသာ)။ ၃၊ တလျှပ်လျှပ်လှုပ်ရှားသော။ လေခတ်၍ တလူလူ လှုပ်လျက်ယှိသော။ မုလေးပွားကေ၊ ကုက္
English:
shine bright
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
လိပ်လက်ခတ်
[lìaʔlɛʔkʰaʔ]
Arakanese:
အလင်းရောင် အလွန်ထွက်သော။ တောက်ပြောင်သော
Burmese:
အလင်းရောင် လွန်စွာထွက်သော။ တောက်ပြောင်သော
English:
shine bright
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
လိပ်သျှေ
[lìaʔʃè]
Arakanese:
သင်္ကန်း အောက်ခြီစွန်း ဖျား၌ လီထကေ လွင့်မပါရယောင် ကမ္ပတ်သီးနှင့် ကမ္ပတ်ကွင်း တပ်ရန် တဖက်တခုကျ ခြုပ်ထားရေ လေးထောင့်ပုံစံ (လိပ်ရုပ်)။ ယင်းနှင့် ဆိုရိုး စကားတခုကို တင်ပြပါဖို့။ မျက်စိအနာ ဖြစ်ကေ။ မျက်စိအနာ၊ ကျောင်းမာပို့၊ ဘုန်းလိပ်နန့်ရို့ ဆ
Burmese:
သင်္ကန်း အောက်ခြေစွန်း ဖျား၌ လေတိုက်လျှင် လွင့်မပါရအောင် ကမ္ပတ်သီးနှင့် ကမ္ပတ်ကွင်း တပ်ရန် တစ်ဘက်တစ်ခုစီ ချုပ်ထားသော လေးထောင့်ပုံစံ (လိပ်ရုပ်)။ ယင်းနှင့် ဆိုရိုး စကားတစ်ခုကို တင်ပြပါမည်။ မျက်စိအနာ ဖြစ်လျှင်။ မျက်စိအနာ၊ ကျောင်းမှာပို့၊ ဘုန်းလိပ်နန့်တို့ ဆ
English:
none
Grammar Note:
နာမ်
လိပ်ဥဝှက်တမ်း
[lìaʔʔṵʍɛʔtáɴ]
Arakanese:
လူငယ်တခုက ကျောက်သီး၊ အုတ်အစဟိစွာ့ တခုခုရို့ကို ဝှက်ထားခြင်းကို ပြုပနာ လူငယ်တယောက်က ထိုဝှက်ထားရေ အရာဝတ္တုကို ရှာဖွီစဉ် ဝှက်ထားရေ လူငယ်တခုက ရှာဖွီ၍ မရပဲ ဟိနေစွာကို မခံချင်ဖြစ်ယောင် လိပ်ဥပျောက်လို့၊ လိပ်မရှာ၊ ရင်ဆာဆာနန့်၊ ဥရေလိပ်မ အစဟိစွာနန့် သံချပ်ထိုး
Burmese:
လူငယ်တစ်ခုက ကျောက်ခဲ၊ အုတ်ခဲစသည့် တစ်ခုခုတို့ကို ဝှက်ထားခြင်းကို ပြု၍ လူငယ်တစ်ယောက်က ထိုဝှက်ထားသော အရာဝတ္တုကို ရှာဖွေစဉ် ဝှက်ထားသော လူငယ်တစ်ခုက ရှာဖွေ၍ မရပဲ ယှိနေသည်ကို မခံချင်ဖြစ်အောင် လိပ်ဥပျောက်လို့၊ လိပ်မရှာ၊ ရင်ဆာဆာနန့်၊ ဥရေလိပ်မ စသည်ဖြင့် သံချပ်ထိုး
English:
children’s game of hiding small stone representing an egg for the child playing the role of mother tortoise to seek
Grammar Note:
နာမ်
လိမေ္မာ်
[lìmè္mà်]
Arakanese:
မှည့်လျှင်အခွံ နီဝါရောင်ဟိပြီး အရည်ရွှမ်းသော အထဲသား အမြွှာများ ဟိပြီး အသီးသီးသော ပင်စောက်တမျိုး
Burmese:
မှည့်လျှင်အခွံ နီဝါရောင်ယှိပြီး အရည်ရွှမ်းသော အတွင်းသား အမြွှာများ ယှိပြီး အသီးသီးသော ပင်စောက်တစ်မျိုး
English:
tangerine - orange with loose skin Also ခရမ်းပိမ့် [Sans လိမ္ပာက]
Grammar Note:
နာမ်
လိမ္မာ
[lìm̪a̰m̪a̰à]
Arakanese:
ယဉ်ယိုင်ကျေးကျေး ဆက်ဆံတတ်ရေ။ အစစအရာရာ သိတတ် အထာနပ်သော
Burmese:
ယဉ်ယဉ်ကျေးကျေး ဆက်ဆံတတ်သော။ အစစအရာရာ သိတတ် ပါးနပ်သော
English:
polite - well-bred clever - skifful - well-traned
Grammar Note:
နာမဝိသေသန