Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 901–920 of 1,963 words

    လ

    လိမ္မာရေးခြား

    [lìm̪a̰m̪a̰àɹékʰɹá]
    ဉာဏ်နှင့် ဆင်ခြင်၍ ဆီလျော်အောင် လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက် တတ်ရေ။ ကွဲပြား သဖောပေါက် နားလည်သော
    ဉာဏ်နှင့် ဆင်ခြင်၍ ဆီလျော်အောင် လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက် တတ်သော။ ကွဲပြား သဘောပေါက် နားလည်သော
    be intelligent - be well-behaved
    နာမဝိသေသန

    လိမ်

    [lèɪɴ]
    ပြန့်သော အဝိုင်းအပြင် (မျက်နှာပြင်) မဖြောင့်မဖြူးပဲ ချို့ကွေ့နိန်ရေ။ ရစ်ပတ်ခွေအတိုင်း ခွေပတ်သော
    ပြန့်သော အဝိုင်းအပြင် (မျက်နှာပြင်) မဖြောင့်မဖြူးပဲ ချို့ကွေ့နေသော။ ရစ်ပတ်ခွေအတိုင်း ခွေပတ်သော
    twisted
    နာမဝိသေသန

    လိမ့်

    [lèɪɴ့]
    လုံးချော၍ လုံးပတ်ဟိသော အရာဝတ္တုရို့ ညီညာသော မျက်နှာပြင်ထက်မာ တနီရာရာသို့ လူးလည် ရွိသည်
    လုံးချော၍ လုံးပတ်ယှိသော အရာဝတ္တုတို့ ညီညာသော မျက်နှာပြင်ပေါ်တွင် တစ်နေရာရာသို့ လူးလည် ရွေ့လျားသည်
    roll - writhe be at a loose end (fig.) [as in နှစ်ဆယ်လောက်~နေပြီးမှ ပေါ်လာရေ] loose heavily - fail [as in ကျင်ကိုင်စွာ~လား၊ ရေးဖြေနှုတ်ဖြေ~]
    ကြိယာ

    လိမ်း

    [léɪɴ]
    အစီးအဆီ၊ အရစ်ပျစ်၊ အမှုန့် စစွာကို အဝှမ်း ပွတ်လူးသည်
    အစေးအဆီ၊ အရစ်ပျစ်၊ အမှုန့် စသည်ကို အနှံ့အပြား ပွတ်လူးသည်
    apply - smear - paint [as in ဆီး~-၊ သနပ်ခါး~-] (of speech) become slurred [as in လျှာ~နေစွာ]
    ကြိယာ

    လိမ်၂

    [lèɪɴ၂]
    မဟုတ်မမှန် မရိုးမသားသော စိတ်နန့် ပြောဆိုပြုမူသည်
    မဟုတ်မမှန် မရိုးမသားသော စိတ်ဖြင့် ပြောဆိုပြုမူသည်
    lie - tell a lie - cheat - swindle
    ကြိယာ

    လိမ့်၂

    [lèɪɴ့၂]
    နောင်တချိန် တခုတရီ ဖြစ်ဖွယ်ဟိကြောင်း အနက် အဓိပ္ပါယ်ကို ရှင်းလင်း ဖော်ပြဖို့ ကြိယာ၌ ထည့်သွင်းသော (နောင်)လာအံ့ ကာလညွှန်း စကားလုံး
    နောင်တစ်ချိန် တစ်စုံတစ်ရာ ဖြစ်ဖွယ်ရှိကြောင်း အနက် အဓိပ္ပါယ်ကို ရှင်းလင်း ဖော်ပြရန် ကြိယာ၌ ထည့်သွင်းသော (နောင်)လာလတ္တံ့ ကာလညွှန်း စကားလုံး
    [poetic] abbreviated form of [as in ရှေ့နှစ် ဝါကျွတ်ကေ ရှင်ပြု~မယ်]
    ပစ္စည်း

    လိမ်ကောက်ကောက်

    [lèɪɴkɔ́ɛʔkɔ́ɛʔ]
    မဖြောင့်တန်းပဲ ကွိကောက်၍ နိန်ရေ။ တွန့်လိပ်ခွေပတ်၍ နိန်ရေ။ ၂၊ (ဥပစာ) သဘောမဖြောင့်မတ်၊ အထဲလား ကောက်ကျစ်သော
    မဖြောင့်တန်းပဲ ကွေ့ကောက်၍ နေသော။ တွန့်လိပ်ခွေပတ်၍ နေသော။ ၂၊ (ဥပစာ) သဘောမဖြောင့်မတ်၊ ကောက်ကျစ် စဉ်းလဲသော
    twist
    နာမဝိသေသန

    လိမ်ကျ

    [lèɪɴt͡ɕ]
    မရိုးမသား ဝါ လှည့်ပတ် ပြောဆိုပြုမူခြင်းကို ခံရရေ
    မရိုးမသား လိမ်လည် လှည့်ပတ် ပြောဆိုပြုမူခြင်းကို ခံရသည်
    cheat - swindler
    ကြိယာ

    လိမ့်ကျ

    [lèɪɴ့t͡ɕ]
    အပေါ်မှ အောက်ကို ချသွန်လာ ကျရေ
    အပေါ်မှ အောက်သို့ ကပြောင်းကပြန် ကျသည်
    fall - tumble - fall down [as in တောင်ပေါ်က~လားစွာ]
    ကြိယာ

    လိမ်ကျာ

    [lèɪɴt͡ɕà]
    ခြီထောက်တဖက် ကာနာသော
    ခြေထောက်တစ်ဖက် မသန်စွမ်းသော
    lame
    နာမဝိသေသန

    လိမ်ကျိလိမ်ကျာ

    [lèɪɴt͡ɕìlèɪɴt͡ɕà]
    ခြီထောက် တဖက် ကာနာသူ လမ်းလျှောက် ပိုင်
    ခြေထောက် တစ်ဘက် မသန်စွမ်းသူ လမ်းလျှောက် သကဲ့သို့
    on one leg
    ကြိယာဝိသေသန

    လိမ်းကျိုင်

    [léɪɴt͡ɕàɪɴ]
    အစီးအဆီ၊ အရစ်ပျစ်၊ အမှုန့်စစွာကို အဝှမ်း ပွတ်လူးသည်
    အစေးအဆီ၊ အရစ်ပျစ်၊ အမှုန့်စသည်ကို အနှံ့အပြား ပွတ်လူးသည်
    apply - smear - paint [as in ဆီး~-၊ သနပ်ခါး~-] (of speech) become slurred [as in လျှာ~နေစွာ]
    ကြိယာ

    လိမ်ကျီလိမ်ကျစ်

    [lèɪɴt͡ɕílèɪɴt͡ɕɪʔ]
    ခြီထောက်တဖက် ကာနာသူ။ လိမ်ကျီလိမ်ကျစ် ပရွက်ကိုက်ကေ၊ ကြွက်ကိုက်နည်းပမာသို့ (ကုသတု)
    ခြေထောက်တစ်ဖက် မသန်စွမ်းသူ။ လိမ်ကျီလိမ်ကျစ် ပရွက်ကိုက်ကေ၊ ကြွက်ကိုက်နည်းပမာသို့ (ကုသတု)
    on one leg
    နာမ်

    လိမ်ခံ

    [lèɪɴkʰံ]
    မဟုတ်မမှန် ဝါ ပြောဆိုရေ စကား။ လူသတ်ကေလေ့ လိမ်လို့ရာ ခံရေ အမှန်မပြော (အရပ်)
    မဟုတ်မမှန် လိမ်လည် ပြောဆိုသော စကား။ လူသတ်ကေလေ့ လိမ်လို့ရာ ခံရေ အမှန်မပြော (အရပ်)
    lie - tell a lie - cheat - swindle
    နာမ်

    လိမ်ခံ၂

    [lèɪɴkʰံ၂]
    တယောက်ယောက်အား မရိုးသားသော စိတ်နန့် လှည့်ပတ်ပြုမူ ပြောဆိုရေ
    တစ်စုံတစ်ဦးအား မရိုးသားသော စိတ်ဖြင့် လှည့်ပတ်ပြုမူ ပြောဆိုသည်
    cheat - swindler
    ကြိယာ

    လိမ်ခံပိန်ခံ

    [lèɪɴkʰံpèɪɴkʰံ]
    ခဲယဉ်းစွာသော ဖီးဒဏ် အန္တရာယ်စစွာကို စိတ်အင်အားကို မလျော့စေမူပြီးကေ ကြံ့ကြံ့ခံသည်
    ခဲယဉ်းစွာသော ဘေးဒဏ် အန္တရာယ်စသည်ကို စိတ်အင်အားကို မလျော့စေမူ၍ ကြံ့ကြံ့ခံသည်
    forbear
    ကြိယာ

    လိမ်းဆီး

    [léɪɴsʰï]
    ကိုယ်ခန္ဓာ အရီပြားထက်မာ နှိမ်းသော ဆီး
    ကိုယ်ခန္ဓာ အရေပြားပေါ်တွင် လိမ်းကျံသော ဆေး
    medicaments such as salve liniment embrocation etc.
    နာမ်

    လိမ်တွန့်

    [lèɪɴtʊ̀ɴ့]
    ကောက်ကွိ၍ နိန်ရေ လိမ်တွန့်မော်ဖြစ်၊ ပတ်ရစ်ဆက်သွယ်
    ကောက်ကွေ့၍ နေသော လိမ်တွန့်မော်ဖြစ်၊ ပတ်ရစ်ဆက်သွယ်
    twist
    နာမဝိသေသန

    လိမ်တွန့်ခံ

    [lèɪɴtʊ̀ɴ့kʰံ]
    ခဲယဉ်းစွာသော ဖီးဒဏ် အန္တရာယ်စစွာကို စိတ်အင်အားကို မလျော့စေမူပြီးကေ ကြံ့ကြံ့ခံသည်
    ခဲယဉ်းစွာသော ဘေးဒဏ် အန္တရာယ်စသည်ကို စိတ်အင်အားကို မလျော့စေမူ၍ ကြံ့ကြံ့ခံသည်
    forbear
    ကြိယာ

    လိမ့်မည်

    [lèɪɴ့mɛ̀]
    နောင်တချိန် တခုတရီ ဖြစ်ဖွယ်ဟိကြောင်း အနက် အဓိပ္ပါယ်ကို ရှင်းလင်း ဖော်ပြဖို့ ကြိယာ၌ ထည့်သွင်းသော (နောင်)လာ အံ့ကာလ ညွှန်းစကားလုံး
    နောင်တစ်ချိန် တစ်စုံတစ်ရာ ဖြစ်ဖွယ်ရှိကြောင်း အနက် အဓိပ္ပါယ်ကို ရှင်းလင်း ဖော်ပြရန် ကြိယာ၌ ထည့်သွင်းသော (နောင်)လာ လတ္တံ့ကာလ ညွှန်းစကားလုံး
    poetic] abbreviated form of [as in ရှေ့နှစ် ဝါကျွတ်ကေ ရှင်ပြု~]
    ပစ္စည်း