Dictionary Entries
Showing 101–120 of 1,963 words
လ
လက်ချိတ်ထပိန်
[lɛʔɕeɪʔtʰpèɪɴ]
Arakanese:
လိုရာအဆင့် ပုံပေါ်ယောင် အကွက်ဖော်ပနာ လက်နန့် ရက်လုပ်သော အထည်။ ထိပိန်ဝယ် လက်ချိတ်ပြောက်၊ ခပ်သိမ်းတန်ဆာ၊ လှရာရာကို၊ ယူကာဝတ်ဆင်ကြ၍ (ကုသတု)။ လက်ချိတ်ထပိန် ခြီဖျားသိန်(တေး)
Burmese:
လိုရာအဆင့် ပုံပေါ်အောင် အကွက်ဖော်၍ လက်ဖြင့် ရက်လုပ်သော အထည်။ ထိပိန်ဝယ် လက်ချိတ်ပြောက်၊ ခပ်သိမ်းတန်ဆာ၊ လှရာရာကို၊ ယူကာဝတ်ဆင်ကြ၍ (ကုသတု)။ လက်ချိတ်ထပိန် ခြီဖျားသိန်(တေး)
English:
hand woven fabric with wavy pattern - handmade
Grammar Note:
နာမ်
လက်ချိုး
[lɛʔɕó]
Arakanese:
လက်ချောင်းမာ ကွေးကောက်၍ ရရေ အဆစ်ရို့ကို (တဖောက်ဖောက်) မြည်အောင် (ချိုး) လုပ်ရေ
Burmese:
လက်ချောင်းတွင် ကွေးကောက်၍ ရသော အဆစ်တို့ကို (တဖောက်ဖောက်) မြည်အောင် (ချိုး) လုပ်သည်
English:
crack one’s knuckles
Grammar Note:
ကြိယာ
လက်ချိုးက
[lɛʔɕók]
Arakanese:
လက်ချောင်းတိကို ကွေးကောက်၍ ကရရေ ရခိုင့်ရိုးရာ မီးခွက်အက
Burmese:
လက်ချောင်းများကို ကွေးကောက်၍ ကရသော ရခိုင့်ရိုးရာ ဆီမီးခွက်အက
English:
artistic movements of the hands in Arakan traditional dancing
Grammar Note:
နာမ်
လက်ချိုးရွီ
[lɛʔɕóɹwí]
Arakanese:
လက်ချောင်းတိကို တချောင်းစီ ကွေးခေါက်၍ ရီတွက်ရေ
Burmese:
လက်ချောင်းများကို တစ်ချောင်းစီ ကွေးခေါက်၍ ရေတွက်သည်
English:
count by crooking one’s fingers
Grammar Note:
ကြိယာ
လက်ချောင်းမှုတ်
[lɛʔɕáʊɴm̥oʊʔ]
Arakanese:
အထဲမာ လျှာကို ခေါက်၍ ကွေးထားရေ လက်ညှိုးကွင်းကို သွင်း၍ ရွှီးကနဲ မြည်အောင် မှုတ်သည်
Burmese:
အတွင်း၌ လျှာကို ခေါက်၍ ကွေးထားသော လက်ညှိုးကွင်းကို သွင်း၍ ရွှီးကနဲ မြည်အောင် မှုတ်သည်
English:
produce a whistling sound by putting the crook of a finger in the mouth and blowing
Grammar Note:
ကြိယာ
လက်ခြင်း
[lɛʔkʰɹɪ́ɴ]
Arakanese:
တစုံတရာ တနည်း တယောက်ယောက်၏ အကြောင်းကို နားလည် သဖောပေါက်သည်
Burmese:
တစ်စုံတရာ သို့မဟုတ် တစ်စုံတစ်ဦး၏ အကြောင်းကို နားလည် သဘော ပေါက်သည်
English:
understand
Grammar Note:
ကြိယာ
လက်ခြင်းသိ
[lɛʔkʰɹɪ́ɴθì]
Arakanese:
တစုံတရာ တနည်း တယောက်ယောက်၏ အကြောင်းကို နားလည် သဖောပေါက်ရေ။ နတ်မေရှင်မာ၊ စွမ်းအင်ကုန်ဘိ၊ မဖြေနှိုင်လေ၊ မှိုင်နီချက်ကို၊ လက်ခြင်းသိလို့ (နာရဒ)။ ရောက်မလက်ခြင်း၊ မှိုဟင်းခူးခါကပင် သိယင့် (ပုံ)
Burmese:
တစ်စုံတရာ သို့မဟုတ် တစ်စုံတစ်ဦး၏ အကြောင်းကို နားလည် သဘော ပေါက်သည်။ နတ်မယ်ရှင်မှာ၊ စွမ်းအင်ကုန်ဘိ၊ မဖြေနိုင်လေ၊ မှိုင်နီချက်ကို၊ လက်ခြင်းသိလို့ (နာရဒ)။ ရောက်မလက်ခြင်း၊ မှိုဟင်းခူးခါကပင် သိယင့် (ပုံ)
English:
understand or know sth or about someone very well
Grammar Note:
ကြိယာ
လက်ခြား
[lɛʔkʰɹá]
Arakanese:
လက်ချောင်းဖျား တချောင်းနှင့် တချောင်း မစိပဲ အကြားဟိသော အရာ
Burmese:
လက်ချောင်းဖျား တစ်ချောင်းနှင့် တစ်ချောင်း မစေ့ပဲ အကြားယှိသော အရာ
English:
digitate leaves
Grammar Note:
နာမ်
လက်ခြုပ်
[lɛʔkʰɹoʊʔ]
Arakanese:
လက်နန့် ခြုပ်လုပ်ထားရေ အဝတ်အထည်
Burmese:
လက်ဖြင့် ချုပ်လုပ်ထားသော အဝတ်အထည်
English:
hand-sewn garment
Grammar Note:
နာမ်
လက်ခွ
[lɛʔkʰw]
Arakanese:
လက်နှစ်ချောင်း၏ အကြားနီရာ
Burmese:
လက်နှစ်ချောင်း၏ အကြားနေရာ
English:
cleft between fingers pronged hand tool used in digging up peanuts
Grammar Note:
နာမ်
လက်ခွကြီး
[lɛʔkʰwt͡ɕï]
Arakanese:
လက်ဆုပ် ကားနိုင်သမျှ ကိုင်တွယ် ပြုလုပ်ရေ ပမာဏ။ စပါးကို လက်ခွကြီးနှင့် ကိုင်ရိတ်ယင်း (အရပ်)
Burmese:
လက်ဆုပ် ကားနိုင်သမျှ ကိုင်တွယ် ပြုလုပ်သော ပမာဏ။ စပါးကို လက်ခွကြီးနှင့် ကိုင်ရိတ်ယင်း (အရပ်)
English:
red handed
Grammar Note:
နာမ်
လက်ခွီး
[lɛʔkʰwï]
Arakanese:
လက်တဖက် နန့်သော် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ နှစ်ဖက်နန့်သော် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ ရင်ဖတ်အကြားနှင့် ညှပ်ဗျာယ် လက်နန့် ပွီ့ပိုက်ထားရေ အရာ
Burmese:
လက်တစ်ဖက် ဖြင့်သော် လည်းကောင်း၊ နှစ်ဖက်ဖြင့်သော် လည်းကောင်း၊ ရင်ဘတ်အကြားနှင့် ညှပ်လျက် လက်ဖြင့် ပွေ့ပိုက်ထားသော အရာ
English:
fold one’s arms of cuddle
Grammar Note:
နာမ်
လက်ခွီးတင်
[lɛʔkʰwïtɪ̀ɴ]
Arakanese:
ယင်းပိုင် အရာဝတ္တု တခုခုကို ရင်ခွင်မာပိုက် (ကော်)။ ယုယပြီးကေ လက်ခွီးတင်ကေ၊ ပါးပြင်ဖက်ယမ်း (ပဒုမ္မ)။ ဖြေဖျော်မရ၊ လက်ခွီးတင်ဗျာ၊ ငါလျှင်ဖက်ကေ၊ ရွက်ကာလမာ (ပန်း)
Burmese:
ယင်းသို့ အရာဝတ္တု တစ်ခုခုကို ရင်ခွင်မှာပိုက် (ကော်)။ ယုယပြီးလျှင် လက်ခွီးတင်ကေ၊ ပါးပြင်ဖက်ယမ်း (ပဒုမ္မ)။ ဖြေဖျော်မရ၊ လက်ခွီးတင်ဗျာ၊ ငါလျှင်ဖက်ကေ၊ ရွက်ကာလ၌ (ပန်း)
English:
[fig.] put on with cuddle
Grammar Note:
ကြိယာ
လက်ခွါ
[lɛʔkʰwà]
Arakanese:
ငါးစည်ဖောင်း ကော်ထွက်သော ပင်လယ်ငါးကြီး တမျိုး။ (ထားဝယ်) ငါးကွဲယင် (မြိတ်) ကျွဲယင်
Burmese:
ငါးစည်ဖောင်း ကော်ထွက်သော ပင်လယ်ငါးကြီး တစ်မျိုး။ (ထားဝယ်) ငါးကွဲယင် (မြိတ်) ကျွဲယင်
English:
tassel fish - threadfin (a source of isinglass) Polynemus spp Also [Myeik] ကျွဲရင်း [Rakhine] ငါးလက်ခွာ [Burma] ကကူရံ [Mon] ကခူရင် [Dawai] ငါးကွဲယင်
Grammar Note:
နာမ်
လက်ငံ
[lɛʔŋံ]
Arakanese:
လက်အငြိမ်မနိန်ဘဲ မပြုသင့်ရာ ပြုရေ။ မစဉ်းမစားပဲ ပျက်စီးဖွယ် တခုခုကို အမှတ်မထင် ပြုမူရေ။ ၂၊ (နမူနာ) ခိုးဝှက်သည်
Burmese:
လက်အငြိမ်မနေဘဲ မပြုသင့်ရာ ပြုသည်။ မစဉ်းမစားပဲ ပျက်စီးဖွယ် တစ်ခုခုကို အမှတ်မထင် ပြုမူသည်။ ၂၊ (ဥပမာ) ခိုးဝှက်သည်
English:
toy with things - fiddle with things [ fig ] have kleptomaniacal tendency
Grammar Note:
ကြိယာ
လက်ငင်း
[lɛʔŋɪ́ɴ]
Arakanese:
အဂု
Burmese:
ချက်ချင်း
English:
at once - immediately - at the present time
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
လက်ငင်း၂
[lɛʔŋɪ́ɴ၂]
Arakanese:
ဝန် ဝယ်ယူရေအခါ တန်ဖိုးငွီကို ခုအဂု မဆိုင်းမငံ့ ပီးချေရရေ စနစ်။ ဒါဒေါင်မရောင်း လက်ငင်း ရောင်းပါရေ (အရပ်)
Burmese:
ပစ္စည်း ဝယ်ယူသည့်အခါ တန်ဖိုးငွေကို ခုချက်ချင်း မဆိုင်းမငံ့ ပေးချေရသည့် စနစ်။ ဒါဒေါင်မရောင်း လက်ငင်း ရောင်းပါရေ (အရပ်)
English:
cash-payment
Grammar Note:
နာမ်
လက်ငန်း
[lɛʔŋáɴ]
Arakanese:
ပိတ်ယားသော တန်းခါးရွက်ကို မဟမကွာအောင် အထဲက တန်းခါးရွက်နှင့် တန်းခါးဘောင်ဟိ ကွင်း တနည်း မားချိုင့်ကို ဆက်သွယ် လျှိုသော မောင်းတံ။ ၂၊ ကန့်လန့်ကျင်
Burmese:
ပိတ်ပြီးသော တံခါးရွက်ကို မဟမကွာအောင် အတွင်းမှ တံခါးရွက်နှင့် တံခါးဘောင်ယှိ ကွင်း သို့မဟုတ် တွင်းချိုင့်ကို ဆက်သွယ် လျှိုသော မောင်းတံ။ ၂၊ ကန့်လန့်ကျင်
English:
bolt or bar (of door)
Grammar Note:
နာမ်
လက်ငုတ်
[lɛʔŋoʊʔ]
Arakanese:
တယောက်တလီက လုပ်ကိုင် ဆောင်ရွက်ခရေ့ အရာကို နောက်လူ တယောက်တလီက ဆက်ပနာ လုပ်ကိုင်နိုင်ဖို့ ကြွင်းကျန် နီခရေ လုပ်ငန်း
Burmese:
တစ်စုံတစ်ယောက်က လုပ်ကိုင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည့် အရာကို နောက်လူ တစ်စုံတစ်ယောက်က ဆက်လက် လုပ်ကိုင်နိုင်ရန် ကြွင်းကျန် နေခဲ့သည့် လုပ်ငန်း
English:
family trade
Grammar Note:
နာမ်
လက်ငုတ်လက်စ
[lɛʔŋoʊʔlɛʔs]
Arakanese:
အစပထမ တယောက်တလီ ပြီးပြတ်အောင် မလုပ်ခ သိမ့်ရေ လုပ်ငန်းကြွင်း
Burmese:
အစပထမ တစ်စုံတစ်ယောက် ပြီးပြတ်အောင် မလုပ်ခဲ့ သေးသော လုပ်ငန်းကြွင်း
English:
work left to be carried on by a successor
Grammar Note:
နာမ်