Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 1,281–1,300 of 1,963 words

    လ

    လူချမ်းသာ

    [lùɕáɴθà]
    ကြီးငွီ ဥစ္စာပြည့်စုံ၍ ကြွယ်ဝသောသူ
    ကြေးငွေ ဥစ္စာပြည့်စုံ၍ ကြွယ်ဝသောသူ
    wealthy person - rich person
    နာမ်

    လူခြောက်သျှေ

    [lùkʰɹɔ́ɛʔʃè]
    ကိုယ်လက် အင်္ဂါ ပြည့်စုံစွာဖြင့် မိခင်ဝမ်းမှ အသီ မွီးဖွားရေ ခြောက်သွိနိန်ရေ သားငယ်
    ကိုယ်လက် အင်္ဂါ ပြည့်စုံစွာဖြင့် မိခင်ဝမ်းမှ အသေ မွေးဖွားသည့် ခြောက်သွေ့နေသော သားငယ်
    foetus papyraceus - desiccated foetus
    နာမ်

    လူခွဲ

    [lùkʰwɛ]
    ကိုယ့်စီကေဝန်ကို ကူညီ ထမ်းဆောင်သူ
    မိမိတာဝန်ကို ကူညီ ထမ်းဆောင်သူ
    person to act in one’s stead - person who deputizes for another - understudy
    နာမ်

    လူငှား

    [lùŋ̊á]
    အိမ်ထက်၌ အလုပ် လုပ်ကိုင်စီရန် ငှားရမ်း ခိုင်းစီထား သူ။ ၂၊ အိမ်သို့ အဖိုးအခပီးပြီးကေ ငှားရမ်းနီထိုင်သူ
    အိမ်ပေါ်၌ အလုပ် လုပ်ကိုင်စေရန် ငှားရမ်း စေခိုင်းထား သူ။ ၂၊ အိမ်ကို အဖိုးအခပေး၍ ငှားရမ်းနေထိုင်သူ
    hired hand tenant
    နာမ်

    လူစကားနန့်ယွှေညာလွန်းရေ

    [lùskánàɴ့jW̯èɲàlʊ́ɴɹè]
    ပေါ့လွင်သော စကား၊ မမှန်ကန်သော စကားရို့ကို ချဲ့ထွင်ကာ ရွှန်းဝေအောင် ပြောရေ။ မဟောက်ကာဟောက်ကာ လူစကားနန့် ယွှေညာလွန်းရေ (အရပ်)
    ပေါ့လွင်သော စကား၊ မမှန်ကန်သော စကားတို့ကို ချဲ့ထွင်ကာ ရွှန်းဝေအောင် ပြောသည်။ မဟောက်ကာဟောက်ကာ လူစကားနန့် ယွှေညာလွန်းရေ (အရပ်)
    exaggerate
    ကြိယာ

    လူစဉ်မမီ

    [lùsɪ̀ɴmmí]
    (လူတယောက်၏ ဟိသင့် ဟိထိုက်သော ကိုယ်အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်း အစဟိစွာ ပြည့်စုံခြင်း မဟိဖြစ်တေ
    (လူတစ်ယောက်၏ ယှိသင့် ယှိထိုက်သော ကိုယ်အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်း စသည် ပြည့်စုံခြင်း မယှိဖြစ်သည်
    be stunted in physique or deficient in faculties - be below norm
    ကြိယာ

    လူစဉ်မီ

    [lùsɪ̀ɴmí]
    လူတလုံး သူတလုံး၏ အဆင့်အတန်း၊ အခြီအရဲ ပြည့်စုံသည်
    လူတစ်လုံး သူတစ်လုံး၏ အဆင့်အတန်း၊ အခြေအနေ ပြည့်စုံသည်
    (of social attributes) be of standard
    ကြိယာ

    လူစား

    [lùsá]
    လူအမျိုးအစား။ ယင်းတိုင်သျှင် ဇာပိုင် လူစားမျိုးလဲ လူကောင်းသျှင် ကောင်းလား (အရပ်)
    လူအမျိုးအစား။ ယင်းသူ ဇာပိုင် လူစားမျိုးလဲ လူကောင်းသျှင် ကောင်းလား (အရပ်)
    type of person (as in သူက ဇာပိုင်~လဲ။) substitute - stand in (as in ~ မရလို့ အလုပ်မလွှဲနိုင်ဗျာယ်။)
    နာမ်

    လူစား

    [lùsá]
    အစားထိုး ခံရရေ
    အစားထိုး ခံရသည်
    (of rivers lakes) be notorious for drowning accidents (as in အေးချောင်းမှာ နှစ်စဉ်~ရေ)
    ကြိယာ

    လူစားထိုး

    [lùsátʰó]
    တဦးတယောက် နီရာမာ အရာ တယောက်တလီကို ထပ်မံ ဖြည့်ထည့်သည်
    တစ်ဦးတစ်ယောက် နေရာတွင် အခြား တစ်စုံတစ်ယောက်ကို ထပ်မံ ဖြည့်ထည့်သည်
    place a substitute in someone’s stead (as in သူမလာကေ သူနေရာမှာ~လိုက်)
    ကြိယာ

    လူစိ.လက်စိ.

    [lùsì.lɛʔsì.]
    လူတိုင်း အစိအငအနိန်နန့်
    လူတိုင်း အစေ့အငအားဖြင့်
    everybody
    ကြိယာဝိသေသန

    လူစိတ်

    [lùseɪʔ]
    လူကောင်း လူမွန် တယောက်မာ ဟိအပ်ရေ စိတ်နီ သဖောထား အစဟိစွာ
    လူကောင်း လူမွန် တစ်ယောက်တွင် ယှိအပ်သော စိတ်နေ သဘောထား စသည်
    humane feelings
    နာမ်

    လူစိမ်း

    [lùséɪɴ]
    တခေါက် တရီချေပင် သိကျွမ်း တွိမြင်ဖူးခြင်း မဟိသူ။ ၂၊ တခုတရီသော ဌာနဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းခွင် အစဟိစွာမာ အကျွမ်းဝင်ခြင်း၊ တတ်ကျွမ်းခြင်း မဟိသူ
    တစ်ကြိမ် တစ်ခါမျှ သိကျွမ်း တွေ့မြင်ဖူးခြင်း မယှိသူ။ ၂၊ တစ်စုံတစ်ခုသော ဌာနဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းခွင် စသည်တွင် အကျွမ်းဝင်ခြင်း၊ ကျွမ်းကျင်ခြင်း မယှိသူ
    stranger
    နာမ်

    လူစိုင်းပြတ်

    [lùsáɪɴpɹaʔ]
    လူသူပိုင် အလာ တိန်း မဟိရေ။ ၂၊ ရက်ပြတ် ဝင်ရောက်လှာသူ အာဂန္တု ပရိသတ် တန့်ရပ်လားရေ။ လာရောက်သူ ကင်းရှင်းရေ
    လူသူအသွား အလာ တိတ်ဆိတ် ကင်းမဲ့သော။ ၂၊ အဆက်မပြတ် ဝင်ရောက်လာသူ ဧည့်သည် ပရိသတ် တန့်ရပ်သွားသော။ လာရောက်သူ ကင်းရှင်းသော
    (of road or place) be deserted - be desolate - (of attendance) come to a stop - cease
    နာမဝိသေသန

    လူစိုင်းပြုတ်

    [lùsáɪɴpɹoʊʔ]
    လူသူ ပိုင် အလာ တိန်း မဟိရေ။ ၂၊ ရက်ပြတ် ဝင်ရောက်လှာသူ အာဂန္တု ပရိသတ် တန့်ရပ်လားရေ။ လာရောက်သူ ကင်းရှင်းရေ
    လူသူ အသွား အလာ တိတ်ဆိတ် ကင်းမဲ့သော။ ၂၊ အဆက်မပြတ် ဝင်ရောက်လာသူ ဧည့်သည် ပရိသတ် တန့်ရပ်သွားသော။ လာရောက်သူ ကင်းရှင်းသော
    (of road or place) be deserted - be desolate - (of attendance) come to a stop - cease
    နာမဝိသေသန

    လူစုံတက်စုံ

    [lùsòʊɴtɛʔsòʊɴ]
    ဌာန သက်ဆိုင်ရာ လူအစုံအညီ
    ဌာန သက်ဆိုင်ရာ လူအစုံအညီ
    full complement
    နာမ်

    လူစုလူဝေး

    [lùsoʊlùwé]
    တခုတရီသော အကြောင်းကြောင့် စုဝေး ရောက်ဟိလာရေ ဂူရာကျိုင်
    တစ်စုံတစ်ခုသော အကြောင်းကြောင့် စုဝေး ရောက်ယှိလာသည့် လူအုပ်
    throng or assembly - crowd
    ကြိယာဝိသေသန

    လူးစောင်း

    [lùးsáʊɴ]
    မြင့်ရာမှ ခယယောချေ နိမ့်ဆင်းလှားရေ မျက်နှာပြင်
    မြင့်ရာမှ ခပ်ပြေပြေ နိမ့်ဆင်းသွားသော မျက်နှာပြင်
    coverned passage
    နာမ်

    လူစွမ်းကောင်း

    [lùsʊ̀ɴkáʊɴ]
    သာမာန် လူရို့ထက် နှလုံးရည်၊ လက်ရုံးရည် ထူးကဲ သာအလွန် ဆောင်ရွက် နိုင်စွမ်း ဟိသူ
    သာမာန် လူတို့ထက် နှလုံးရည်၊ လက်ရုံးရည် ထူးကဲ သာလွန်စွာ ဆောင်ရွက် နိုင်စွမ်း ယှိသူ
    hero
    နာမ်

    လူစွမ်းပြ

    [lùsʊ̀ɴpɹ]
    နိူင်းပြိုင် အားစမ်းရန် ဖိတ်ခေါ်ရေ။ ၂၊ အရည်အခြင်း၊ အစွမ်း သတ္တိဟိပုံချင်း နိူင်းဖက်ပြသ ပြုလုပ်ရေ။ ခရို့ခရမ်း၊ ပွဲလယ်ကောင်မာ၊ တောင်မြောက်သန်းလို့၊ လူစွမ်းပြထွေ၊ အသံပြာနန့် အလွန်ဟောကေ၊ ပြောလတ်တေလေ (ရာမ)
    ယှဉ်ပြိုင် အားစမ်းရန် ဖိတ်ခေါ်သည်။ ၂၊ အရည်အချင်း၊ အစွမ်း သတ္တိယှိပုံချင်း ယှဉ်ဖက်ပြသ ပြုလုပ်သည်။ ခရို့ခရမ်း၊ ပွဲလယ်ကောင်မှာ၊ တောင်မြောက်သန်းလို့၊ လူစွမ်းပြထွေ၊ အသံပြာနှင့် လွန်စွာဟောကေ၊ ပြောလတ်တေလေ (ရာမ)
    show ability or power
    ကြိယာ