Dictionary Entries
Showing 341–360 of 635 words
ဝ
ဝရောင်းငှက်
[wɹáʊɴŋ̊ɛʔ]
Arakanese:
ပေနှစ်ထောင် သုံးထောင်ခန့် အမြင့်မာ ဟိသော သစ်တောများမာ အုပ်စုဖွဲ့ နီတတ်ရေ အဝါ၊ အစိမ်း၊ အညိုရောင်၊ ရောစပ်ထားရေ အရောင်ဟိပြီး ပလွီမှုတ်သံ ပိုင် အော်မြည် တတ်ရေ ငှက်တမျိုး
Burmese:
ပေနှစ်ထောင် သုံးထောင်ခန့် အမြင့်တွင် ယှိသော သစ်တောများတွင် အုပ်စုဖွဲ့ နေတတ်သော အဝါ၊ အစိမ်း၊ အညိုရောင်၊ ရောစပ်ထားသော အရောင်ယှိပြီး ပလွေမှုတ်သံ ကဲ့သို့ အော်မြည် တတ်သော ငှက်တစ်မျိုး
English:
[Buddhist Scriptures] peacock-like bird with wings of wondrous hues edible-nest swiftlet Collocalia Fuciphaga - C. esculanta [Pali ဇီဝ + ဇီဝ]
Grammar Note:
နာမ်
ဝရောဝရော
[wɹɔ́wɹɔ́]
Arakanese:
စကားပြတ်သား ပီသခြင်း မဟိသော။ နားလည် လွယ်စီခြင်း မဟိသော
Burmese:
စကားပြတ်သား ပီသခြင်း မယှိသော။ နားလည် လွယ်စေခြင်း မယှိသော
English:
indistinct
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
ဝရောဝရော၂
[wɹɔ́wɹɔ́၂]
Arakanese:
ကွဲပြား ထင်ရှားစွာ နားမလည်ပဲ ဟိရေ။ စကားပြောရေခါ ‘ဝရောဝရော’ နန့် ထီးလုံးဗလုံး စကားလုံးကို နားကမလည် (အရပ်)
Burmese:
ကွဲပြား ထင်ရှားစွာ နားမလည်ပဲ ယှိသည်။ စကားပြောရေခါ ‘ဝရောဝရော’ နန့် ထီးလုံးဗလုံး စကားလုံးကို နားကမလည် (အရပ်)
English:
indistinct
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝလင့်
[wlɪ̀ɴ့]
Arakanese:
ကျီနပ် နှစ်သက်ရေ။ ရောင့်ရဲ တင်းတိမ်သည်
Burmese:
ကျေနပ် နှစ်သက်သည်။ ရောင့်ရဲ တင်းတိမ်သည်
English:
enjoy sth to ones satisfaction look well-fed sleek
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝလံတွတ်
[wlံtwaʔ]
Arakanese:
ဝန်ဥစ္စာ ပျောက်ဆုံးပနာ ဆရာအား မေးရာမာ ဆရာက ကိုယ့်အလံဖြင့် ဝါးကို တလံအတိ ပိုင်း၍ မန္တရားမန်းပြီးကေ ရှေ့တော်ပြေး လွှတ်ပနာ ဝလံသိမ်းသွင်းရာ နောက်ကို လူတိ လိုက်လားကတ်ရ၏။ ဝလံ ရပ်တန့်သည့် နီရာမာ ဝန်ဥစ္စာ ဟိသည်ဆိုရေ တွက်နည်း တမျိုး
Burmese:
ပစ္စည်းဥစ္စာ ပျောက်ဆုံး၍ ဆရာအား မေးရာတွင် ဆရာက မိမိအလံဖြင့် ဝါးကို တစ်လံတိတိ ပိုင်း၍ မန်းမှုတ်ပြီးလျှင် ရှေ့တော်ပြေး လွှတ်၍ ဝလံဆွဲဆောင်ရာ နောက်သို့ လူတွေ လိုက်သွားကြရ၏။ ဝလံ ရပ်တန့်သည့် နေရာတွင် ပစ္စည်းဥစ္စာ ယှိသည်ဟူသော တွက်နည်း တစ်မျိုး
English:
none
Grammar Note:
နာမ်
ဝလုံး
[wlóʊɴ]
Arakanese:
ဝိုင်းဝိုင်းစက်စက် ရီးရရေ ဝ လုံး အက္ခရာ
Burmese:
ဝိုင်းဝိုင်းစက်စက် ရေးရသော ဝ လုံး အက္ခရာ
English:
just like zero of Arakanese consonant
Grammar Note:
နာမ်
ဝလုံးချီးသုတ်
[wlóʊɴɕïθoʊʔ]
Arakanese:
(ဥပစာ) အမျိုးမျိုး အထွီထွီ စုံလင်ရောနှောသော။ ပြဿနာ အမျိုးမျိုး ရောနှော ဆိုင်ရေ
Burmese:
(ဥပစာ) အမျိုးမျိုး အထွေထွေ စုံလင်ရောနှောသော။ ပြဿနာ အမျိုးမျိုး ရောနှော ပတ်သက်သော
English:
be mixed up
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
ဝလောက်
[wlɔ́ɛʔ]
Arakanese:
ကြောရိုးဟိ သတ္တဝါရို့၏ မာလာခွံ အထဲဟိ (ဖြူဖွေးသော) အာရုံကြောများ စုဝီးရာ အစိတ်အပိုင်း
Burmese:
ကျောရိုးယှိ သတ္တဝါတို့၏ ဦးခေါင်းခွံ အတွင်းယှိ (ဖြူဖွေးသော) အာရုံကြောများ စုဝေးရာ အစိတ်အပိုင်း
English:
sense organs
Grammar Note:
နာမ်
ဝလောက်ခြောက်
[wlɔ́ɛʔkʰɹɔ́ɛʔ]
Arakanese:
(ဥပစာ) တွိကြုံရရေ၊ ဖြီယှင်းရန် အကြောင်းဆိုက်သော အခြင်းအရာ အခက်အခဲကို ရှင်းလင်းရန် တွေးခေါ် ကြံဆကေလေ့ ဝီခွဲမရ၊ ဆုံးဖြတ်ပနာ မရနှိုင်ဖြစ်နီသည်
Burmese:
(ဥပစာ) တွေ့ကြုံရသော၊ ဖြေရှင်းရန် အကြောင်းဆိုက်သော အခြင်းအရာ အခက်အခဲကို ရှင်းလင်းရန် တွေးတော ကြံဆသော်လည်း ဝေခွဲမရ၊ ဆုံးဖြတ်၍ မရနိုင်ဖြစ်နေသည်
English:
[fig.] be at wits’ end
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝလောက်ခွံ
[wlɔ́ɛʔkʰwံ]
Arakanese:
ထိခိုက်ခြင်း မဟိရယောင် ကာကွယ်ထားရေ မာလာခွံ
Burmese:
ထိခိုက်ခြင်း မယှိရအောင် ကာကွယ်ထားသော ဦးခေါင်းခွံ
English:
skull
Grammar Note:
နာမ်
ဝလောက်ဆီ
[wlɔ́ɛʔsʰí]
Arakanese:
မာလာခွံ အထဲဟိ ဖြူဖွေး စုဝေးနိန်ရေ အဆီခဲ။ (အလောက်ဆီဆိုပနာလည်း ခေါ်ဝေါ် သုံးနှုန်း ကတ်သိမ့်ရေ။
Burmese:
ဦးခေါင်းခွံ အတွင်းယှိ ဖြူဖွေး စုဝေးနေသော အဆီခဲ။ (အလောက်ဆီဟူ၍လည်း ခေါ်ဝေါ် သုံးနှုန်း ကြသေးသည်။
English:
none
Grammar Note:
နာမ်
ဝဝ
[ww]
Arakanese:
အသားအရီ ဝဖြိုးသော။ လောက်သော။ မောင်သာဖြူဆိုစွာ ခန္ဓာကိုယ် ဝဝနန့်လူယေ (အရပ်)
Burmese:
အသားအရေ ဝဖြိုးသော။ ပြည့်ဝသော။ မောင်သာဖြူဆိုစွာ ခန္ဓာကိုယ် ဝဝနန့်လူယေ (အရပ်)
English:
fat
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
ဝဝတုတ်တုတ်
[wwtoʊʔtoʊʔ]
Arakanese:
ကိုယ်ခန္ဓာ ပြည့်ဖြိုး ကျစ်လျစ် စိုပြည်စွာ
Burmese:
ကိုယ်ခန္ဓာ ပြည့်ဖြိုး ကျစ်လျစ် စိုပြည်စွာ
English:
fat and rotund
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
ဝဝတောင့်တောင့်
[wwta̰ʊɴta̰ʊɴ]
Arakanese:
ကိုယ်ခန္ဓာ ပြည့်ဖြိုး တောင့်တင်းစွာ
Burmese:
ကိုယ်ခန္ဓာ ပြည့်ဖြိုး တောင့်တင်းစွာ
English:
fat and rotund
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
ဝဝဖားဖား
[wwpʰápʰá]
Arakanese:
ပြည့်ဖြိုးစွာထက် ကိုယ်ခန္ဓာ ပိုပြီးကေလောက်သော။ ဝဝဖားဖား အငှားသမားကေ၊ ကျွန်ဒါသဟု၊ ငါ့အသားအား၊ ခြီရေမတတ် (ပဋာ)
Burmese:
ပြည့်ဖြိုးသည်ထက် ကိုယ်ခန္ဓာ ပိုမိုပြည့်ဝသော။ ဝဝဖားဖား အစေခံကေ၊ ကျွန်ဒါသဟု၊ ငါ့အသားအား၊ စားကောင်းမတတ် (ပဋာ)
English:
fat and rotund
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
ဝသတ်
[wθaʔ]
Arakanese:
အရာတပါး အက္ခရာနှင့် လက်တွဲ ပူးကပ်၍ အထက်က အသတ်တင်းခွန် တင်ထားရေ ဝ အက္ခရာ။ (သာဓု ခေါ်စီရေ ဝ် စရေ။
Burmese:
အခြားတစ်ပါး အက္ခရာနှင့် ယှဉ်တွဲ ပူးကပ်၍ အထက်က အသတ်တံခွန် တင်ထားသော ဝ အက္ခရာ။ (သာဓု ခေါ်စေသော ဝ် စသည်။
English:
[orth.] superscripted devowelizer wa(ဝ်) Also တံခွန်
Grammar Note:
နာမ်
ဝသန်
[wθàɴ]
Arakanese:
မိုးရွာသွန်းသော (မိုဃ်း)ကာလ။ (ဝါဆို လပြည့်ကျော် တရက်နိမှ တန်ဆောင်မုန်း လပြည့်နိအထိ။) ဝသန်ရာသီ၊ မိုဃ်းကို မှီကေ၊ တောင်လီဖျူးကာကာနှင့် (မေတ္တာတု။
Burmese:
မိုးရွာသွန်းသော (မိုဃ်း)ကာလ။ (ဝါဆို လပြည့်ကျော် တစ်ရက်နေ့မှ တန်ဆောင်မုန်း လပြည့်နေ့အထိ။) ဝသန်ရာသီ၊ မိုဃ်းကို မှီကေ၊ တောင်လီဖျူးကာကာနှင့် (မေတ္တာတု။
English:
rainy season Also ဝဿာန [Pali ဝဿာန]
Grammar Note:
နာမ်
ဝသီ
[wθí]
Arakanese:
မူလ ပင်ကိုယ် ဝါသနာ။ ၂၊ အလိအကျင့်
Burmese:
မူလ ပင်ကိုယ် ဝါသနာ။ ၂၊ အလေ့အကျင့်
English:
trait - nature - habit [Pali ဝသီ]
Grammar Note:
နာမ်
ဝသီပါ
[wθípà]
Arakanese:
အခေါက်ခေါက် ကြိုးစား အားထုတ်မှု အလိအကျင့် ဖြစ်နီသည်
Burmese:
အကြိမ်ကြိမ် ကြိုးစား အားထုတ်မှု အလေ့အကျင့် ဖြစ်နေသည်
English:
have a habit
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝသုနတ်မျိုး
[wθoʊnaʔmró]
Arakanese:
သိဒ္ဓနတ်။ ၂၊ ဘူတနတ်။ ၃၊ ဂန္ဓဗ္ဗနတ်။ ၄၊ ဂုယှကနတ်။ ၅၊ ယက္ခနတ်။ ၆၊ ရက္ခိုသ်နတ်။ ၇၊ ကုမ္ဘဏ်နတ်။ ၈၊ ပိသာနတ်။ (သျှစ်မျိုး)
Burmese:
သိဒ္ဓနတ်။ ၂၊ ဘူတနတ်။ ၃၊ ဂန္ဓဗ္ဗနတ်။ ၄၊ ဂုယှကနတ်။ ၅၊ ယက္ခနတ်။ ၆၊ ရက္ခိုသ်နတ်။ ၇၊ ကုမ္ဘဏ်နတ်။ ၈၊ ပိသာနတ်။ (ရှစ်မျိုး)
English:
none
Grammar Note:
နာမ်