Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 581–600 of 635 words

    ဝ

    ဝါးရှူးမီး

    [wàးʃùးmï]
    (ရဟူး) မီး အလင်းရောင်ရရန် အတွက် မီးထွန်းညှိရန် ခြောက်သွိနိန်ရေ ဝါးလုံးတိကို စည်းနှောင်၍ မီးစွဲကာ မီးတောက် ထွန်းညှိထားရေ အရာ
    (ရဟူး) မီး အလင်းရောင်ရရန် အတွက် မီးထွန်းညှိရန် ခြောက်သွေ့နေသော ဝါးလုံးများကို စည်းနှောင်၍ မီးစွဲကာ မီးတောက် ထွန်းညှိထားသော အရာ
    touch
    နာမ်

    ဝါးလက်ခုပ်

    [wàးlɛʔkʰoʊʔ]
    အရင်းဆစ်နှင့် အဖျားဆစ်ကိုထားပနာ အရင်းဆစ်၌ လက်ကိုင် သာယောင် ဖဲ့ထုတ်ပနာ ထိပ်လယ်မှ ခြမ်းပြီး ရိုက်ခတ်တီးရရေ စည်းလိုက် တူရိယာတမျိုး
    အရင်းဆစ်နှင့် အဖျားဆစ်ကိုထား၍ အရင်းဆစ်၌ လက်ကိုင် သာအောင် ဖဲ့ထုတ်၍ ထိပ်လယ်မှ ခြမ်းပြီး ရိုက်ခတ်တီးရသော စည်းလိုက် တူရိယာတစ်မျိုး
    bamboo-clapper
    နာမ်

    ဝါးလံတွက်

    [wàးlံtwɛʔ]
    ဝန်ဥစ္စာ ပျောက်ရာမာ ဝါးကို ကိုယ့်အလံနှင့် တလံပိုင်း၍ တွက်နည်း တမျိုး
    ပစ္စည်းဥစ္စာ ပျောက်ရာတွင် ဝါးကို မိမိအလံနှင့် တစ်လံပိုင်း၍ တွက်နည်း တစ်မျိုး
    none
    နာမ်

    ဝါးလံပစ်

    [wàးlံpɪʔ]
    ဝန်ဥစ္စာ ပျောက်ရာမာ ဝါးကို ကိုယ့်အလံနှင့် တလံပိုင်း၍ တွက်နည်း တမျိုး
    ပစ္စည်းဥစ္စာ ပျောက်ရာတွင် ဝါးကို မိမိအလံနှင့် တစ်လံပိုင်း၍ တွက်နည်း တစ်မျိုး
    none
    နာမ်

    ဝါလလိ

    [wàllì]
    (ဘာတခုလည်းမဟိ) သုဉ်းရေ။ ကင်းမဲ့ရေ။ ဆိတ်သုဉ်းသည်
    (ဘာမျှမရှိ) သုဉ်းသည်။ ကင်းမဲ့သည်။ ဆိတ်သုဉ်းသည်
    lack
    ကြိယာ

    ဝါလလိ၂

    [wàllì၂]
    သုညဂဏန်း။ ဆိတ်သုဉ်းခြင်း။ ရာဇာနတ္တိ၊ ဝါလလိ တြိသုံးနှစ် ဟိလိမ့်မည် (ကျောက်ရိုး)
    သုညဂဏန်း။ ဆိတ်သုဉ်းခြင်း။ ရာဇာနတ္တိ၊ ဝါလလိ တြိသုံးနှစ် ဟိလိမ့်မည် (ကျောက်ရိုး)
    zero
    နာမ်

    ဝါလိုက်ကောက်

    [wàlaɪʔkɔ́ɛʔ]
    ဝါကောက်ရားကေ ကျန်ခသည့် ဝါတိကို လိုက်လံ ကောက်ယူရေ။ ဝါကောက်သင်း ကောက်သည်
    ဝါကောက်ပြီးနောက် ကျန်ခဲ့သည့် ဝါများကို လိုက်လံ ကောက်ယူသည်။ ဝါကောက်သင်း ကောက်သည်
    pick cotton
    ကြိယာ

    ဝါလုံး

    [wàlóʊɴ]
    အပြောသန်သော။ ချဲ့ကားဘောရိပိုက် တတ်သည်
    အပြောကြီးသော။ ချဲ့ကားကြွားဝါ တတ်သည်
    boast
    နာမဝိသေသန

    ဝါးလုံး

    [wàးlóʊɴ]
    ခုတ်ဖြတ်ထားပြီးသား မခွဲမစိတ် ရသိမ့်ရေ ဝါး
    ခုတ်ဖြတ်ထားပြီး မခွဲမစိတ် ရသေးသော ဝါး
    bamboo pole
    နာမ်

    ဝါးလုံးချီးသတ်

    [wàးlóʊɴɕïθaʔ]
    သီသပ်ခြင်း မဟိပဲ။ စည်းကမ်းမဟိပဲ။ ပရမ်းပတာ
    သေသပ်ခြင်း မယှိပဲ။ စည်းကမ်းမယှိပဲ။ ပရမ်းပတာ
    without discipline
    ကြိယာဝိသေသန

    ဝါးလုံးလှဲ

    [wàးlóʊɴɬɛ]
    အမှည့်လွန်၍ ထောင်နိန်ရေ စပါးတိကို ရိတ်ဖြတ်ပနာ ကောင်းယောင် ဝါးဖြင့် ဖိလှဲပီးထားရေ
    အမှည့်လွန်၍ ထောင်နေသော စပါးများကို ရိတ်ဖြတ်၍ ကောင်းအောင် ဝါးဖြင့် ဖိလှဲပေးထားသည်
    level paddy stalks with bamboo pole (to facilitate reaping)
    ကြိယာ

    ဝါဝင်

    [wàwɪ̀ɴ]
    ဝါဆိုဖို့ အချိန်အခါသို့ ရောက်ရေ
    ဝါဆိုဖို့ အချိန်အခါသို့ ရောက်သည်
    beginning of the Buddhist lent or moonsoon retreat
    ကြိယာ

    ဝါဝါ

    [wàwà]
    မြင်ကွင်း မကြည်လင် မှုန်ဆိုင်းသော။ အမြင် မှုန်သော
    မြင်ကွင်း မကြည်လင် မှုန်ဆိုင်းသော။ အမြင် မှုန်သော
    hazy
    နာမဝိသေသန

    ဝါဝါသမ်း

    [wàwàθáɴ]
    ပင်ပန်းနွမ်းရိခြင်း၊ အိပ်ချင်ခြင်း ရို့ကြောင့် အလိုအလျောက် ပစဟကာ အသံမြည်ပနာ ပြင်းစွာ လေဟိုက်ရေ။ အလွန်လည်း ကြာ၊ မောင်မလာဟု၊ မျှောကာတမ်းတမ်း၊ တဝါဝါလေ၊ ခါခါသမ်းလို့ (ထာနု)
    ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ အိပ်ချင်ခြင်း တို့ကြောင့် အလိုအလျောက် ပါးစပ်ဟကာ အသံမြည်၍ ပြင်းစွာ လေရှိုက်သည်။ အလွန်လည်း ကြာ၊ မောင်မလာဟု၊ မျှောကာတမ်းတမ်း၊ တဝါဝါလေ၊ ခါခါသမ်းလို့ (ထာနု)
    yawn
    ကြိယာ

    ဝါဝါသမ်း၂

    [wàwàθáɴ၂]
    အဝါရောင်ဘက်ကို သမ်းသော
    အဝါရောင်ဘက်သို့ သမ်းသော
    yellowish
    နာမဝိသေသန

    ဝါဝါသျှေ

    [wàwàʃè]
    စကားသံ မှန်ကန် ပီသခြင်း မဟိပဲ။ ၂၊ ကျနသေချာ ကွဲပြားခြင်း မဟိပဲ။ အဝီးကဖြစ်လို့ စကားကို ဝါဝါသျှေရာ ကြားရရေ (အရပ်)
    စကားသံ မှန်ကန် ပီသခြင်း မယှိပဲ။ ၂၊ ကျနသေချာ ကွဲပြားခြင်း မယှိပဲ။ အဝီးကဖြစ်လို့ စကားကို ဝါဝါသျှေရာ ကြားရရေ (အရပ်)
    indistinct
    ကြိယာဝိသေသန

    ဝါးဝါးသျှေ

    [wàးwàးʃè]
    မသေးမကွဲ၊ မသဲမကွဲအနိန်နန့်။ ဝါးဝါးသျှေရာ ကြားရ၊ မြင်ရရေ (အရပ်)
    မသေးမကွဲ၊ မထင်မရှား အားဖြင့်။ ဝါးဝါးသျှေရာ ကြားရ၊ မြင်ရရေ (အရပ်)
    hazy
    ကြိယာဝိသေသန

    ဝါသနာ

    [wàθnà]
    အထုံ။ အလိ။ အခေါက်ခေါက် အထပ်ထပ် အားထုတ် လေ့ကျင့်ရာမှ ဖြစ်ပေါ်လှာရေ့ တည်တံ့ ခိုင်မြဲသည့် လိုက်စားမှု
    အထုံ။ အလေ့။ အကြိမ်ကြိမ် အထပ်ထပ် အားထုတ် လေ့ကျင့်ရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာသည့် တည်တံ့ ခိုင်မြဲသည့် လိုက်စားမှု
    interest - natural bent - hobby [Pali ဝါသနာ]
    နာမ်

    ဝါသနာပါ

    [wàθnàpà]
    စွဲမြဲသက်ဝင် တတ်သိ နားလည်ယောင် ရှာဖွီ ဆီးပူးလို စိတ်ဟိရေ။ ဇာလူမဆို စရိုက်အလျောက် ဝသီပါကတ်တေဗျာယ် (အရပ်)
    စွဲမြဲသက်ဝင် တတ်သိ နားလည်အောင် ရှာဖွေ ဆေးပူးလို စိတ်ယှိသည်။ ဇာလူမဆို စရိုက်အလျောက် ဝါသနာပါကတ်တေဗျာယ် (အရပ်)
    have an interest in or natural bent for
    ကြိယာ

    ဝါသနာဘာဂီ

    [wàθnàbʱàɡí]
    ဝါသနာ ရက်ပြတ်ပဲ ခံယူသူ။ ဝါသနာဘာဂီ ဆက်တိုင်းမီ ဆိုရေအတိုင်း
    ဝါသနာ အဆက်မပြတ်ပဲ ခံယူသူ။ ဝါသနာဘာဂီ ဆက်တိုင်းမီ ဆိုရေအတိုင်း
    continued interest in sth as music etc. [Pali ဝါသနာ+ ဘာဂီယ]
    နာမ်