Dictionary Entries
Showing 161–180 of 475 words
ဟ
ဟယ်
[hɛ̀]
Arakanese:
ကိုယ့်ဂုဏ်ကို ဖော်ထုတ် ဝင့်ကြွားရေအခါ၊ ဝမ်းသာ ဝမ်းသာနန့် အံ့အား သင့်ရေအခါ ရို့မာ စကားအစ၊ အဆုံးရို့မာ သုံးသော စကားလုံး။ ဟယ်-အာဂလူ အူကသား၊ ယောက်ျားဘသားဟယ်………
Burmese:
မိမိဂုဏ်ကို ထုတ်ဖော် ဝင့်ကြွားသောအခါ၊ ဝမ်းမြောက် ဝမ်းသာနှင့် အံ့အား သင့်သောအခါ တို့တွင် စကားအစ၊ အဆုံးတို့တွင် သုံးသော စကားလုံး။ ဟယ်-အာဂလူ အူကသား၊ ယောက်ျားဘသားဟယ်………
English:
particle suffixed to a verb to covey a note of disapprobation [as in လားလိုက်~။ ရွှေ့~ပြောင်း~၊ လား~လာ~၊ ရိုက်~နှက်~] word used with a defiant statement [as in ~ယောကျာ်း ဘသား]
Grammar Note:
အာလုပ်
ဟယ်၂
[hɛ̀၂]
Arakanese:
ရင်းနှီး ခင်မင်သူ အချင်းချင်း တနည်း ကိုယ့်အောက် ငယ်ရွယ်သော သူနန့် ပြောဆိုရာမာ ကြိယာအဆုံးမာ ဆက်ပြီးကေ သုံးနှုန်းသော စကားလုံး။ အေးဟယ်၊ မင်းကိုတော့ခါ သနားပါယင့် (အရပ်)။ ငိုရေအခါ အော်သံ
Burmese:
ရင်းနှီး ခင်မင်သူ အချင်းချင်း သို့မဟုတ် မိမိအောက် ငယ်ရွယ်သော သူနှင့် ပြောဆိုရာတွင် ကြိယာအဆုံး၌ ဆက်၍ သုံးနှုန်းသော စကားလုံး။ အေးဟယ်၊ မင်းကိုတော့ သနားပါယင့် (အရပ်)။ ငိုသောအခါ မြည်သံ
English:
word used with a defiant statement [as in ~ယောကျာ်း ဘသား] a sudden emotive cry - Oh!
Grammar Note:
ပစ္စည်း
ဟယ်ဟယ်
[hɛ̀hɛ̀]
Arakanese:
မထိတထိ ပြက်ရယ်ပြုရေ သဘောနန့် ရယ်ခြင်းမျိုး။ ဟောက်ကာဟိန်းလို့၊ မျိုးက်ခြောက်ခြောက်ပေလည်း၊ ဟယ်ဟယ်မုဆိုး၊ သင်အဂယင့်လေ၊ သိယောင်ငြိုးလည်း၊ မနှိုးပေက (ပဒုမ္မါ)
Burmese:
မလေးမခန့် ပြက်ရယ်ပြုသည့် သဘောဖြင့် ရယ်ခြင်းမျိုး။ ဟောက်ကာဟိန်းလို့၊ ခြိမ်းခြောက်ပေလည်း၊ ဟယ်ဟယ်မုဆိုး၊ သင်တကယ်လေ၊ သိအောင်ငြိုးလည်း၊ မနှိုးပေက (ပဒုမ္မါ)
English:
mock
Grammar Note:
နာမ်
ဟရား
[hɹá]
Arakanese:
(ရခိုင်မင်းလက်ထက်) အခိုက်အတန့် အပြစ်ဒဏ် ခံရသူ
Burmese:
(ရခိုင်မင်းလက်ထက်) အခိုက်အတန့် အပြစ်ဒဏ် ခံရသူ
English:
person charged with a criminal offence
Grammar Note:
နာမ်
ဟရို့
[hɹo̰]
Arakanese:
နံဖီး ဝန်းကျင်ဟိ လူအတိကို ရည်မှန်း၍ ပြောသော အာလုပ်စကား
Burmese:
အနီး ဝန်းကျင်ရှိ လူအများကို ရည်မှန်း၍ ပြောသော အာလုပ်စကား
English:
everybody - word used at the end of a sentence denoting an appeal to the audience in general and sometimes used ironically
Grammar Note:
ပစ္စည်း
ဟရီ
[hɹí]
Arakanese:
မြို့မားမြို့ပြင် မသန့်ချီးရေ အရာတိကို ယူပနာ ပစ်ရသူ။ ၂၊ ဘင်ကျုံး သမား။ မြို့မားမြို့ပြင် မသန့်ချီးရေ ဟူသမျှရို့ကို ယူပနာ ပစ်ရရေ ဟရီ ကုလားတထောင် (တောင်)
Burmese:
မြို့တွင်းမြို့ပြင် မသန့်မစင်သည့် အရာများကို ယူ၍ ပစ်ရသူ။ ၂၊ ဘင်ကျုံး သမား။ မြို့တွင်းမြို့ပြင် မသန့်မစင်သည့် ဟူသမျှတို့ကို ယူ၍ ပစ်ရသည့် ဟရီ ကုလားတစ်ထောင် (တောင်)
English:
drudge - dustman
Grammar Note:
နာမ်
ဟရူပရူ
[hɹùpɹù]
Arakanese:
အထူး ပြုပျင် ဖန်တီးရန် အားထုတ် ကြိုးစားမှု မပြုပဲ အလျောက်ဘာသာ ဖြစ်လှာရေ အတိုင်း။ ဖြစ်ရုံဆီ။ ပျက်ချိပျက်ချော်။ ဟရူပရူ၊ ကျော်ဖြူမန္တရား (ရိုးရာ)
Burmese:
အထူး ပြုပြင် ဖန်တီးရန် အားထုတ် ကြိုးစားမှု မပြုပဲ အလျောက်ဘာသာ ဖြစ်လာသည့် အတိုင်း။ ဖြစ်ကာမျှ။ ကပျက်ကချော်။ ဟရူပရူ၊ ကျော်ဖြူမန္တရား (ရိုးရာ)
English:
bungle
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
ဟရူမရူ
[hɹùmɹù]
Arakanese:
အထူး ပြုပျင်ဖန်တီးရန် အားထုတ် ကြိုးစားမှုမပြုပဲ အလျောက်ဘာသာ ဖြစ်လှာရေ အတိုင်း။ ဖြစ်ရုံဆီ။ ပျက်ချိပျက်ချော်။ ဟရူပရူ၊ ကျော်ဖြူမန္တရား (ရိုးရာ)
Burmese:
အထူး ပြုပြင်ဖန်တီးရန် အားထုတ် ကြိုးစားမှုမပြုပဲ အလျောက်ဘာသာ ဖြစ်လာသည့် အတိုင်း။ ဖြစ်ကာမျှ။ ကပျက်ကချော်။ ဟရူပရူ၊ ကျော်ဖြူမန္တရား (ရိုးရာ)
English:
bungle
Grammar Note:
ကြိယာဝိသေသန
ဟလတားစိုင်းသီး
[hltásáɪɴθï]
Arakanese:
ပွင့်တံထက်မာ စူးသီးငယ်များ တန်း၍သီးသော အပင်
Burmese:
ပွင့်တံပေါ်တွင် ဆူးသီးငယ်များ တန်း၍သီးသော အပင်
English:
none
Grammar Note:
နာမ်
ဟသျှေ
[hʃè]
Arakanese:
အချေသူငယ်ကို ခေါ်သော အလုပ်စကား
Burmese:
ကလေးသူငယ်ကို ခေါ်သော အလုပ်စကား
English:
baby
Grammar Note:
ပစ္စည်း
ဟသျှေရို့
[hʃèɹo̰]
Arakanese:
နံဖီးဝန်းကျင်ဟိ လူအတိကို ရည်မှန်း၍ ပြောသော အာလုပ်စကား
Burmese:
အနီးဝန်းကျင်ရှိ လူအများကို ရည်မှန်း၍ ပြောသော အာလုပ်စကား
English:
everybody
Grammar Note:
ပစ္စည်း
ဟဟ
[hh]
Arakanese:
ပျော်ရွှင်မှုဖြင့် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ ပျယ်ရယ်မှုဖြင့် ပင်ဖြစ်ဖြစ် ဟဟ-ဟာဟာ အစဟိစွာအနိန်နန့် ရယ်ရေ၏ အဖြစ်
Burmese:
ပျော်ရွှင်မှုဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပျယ်ရယ်မှုဖြင့် လည်းကောင်း ဟဟ-ဟာဟာ စသည်ဖြင့် ရယ်သည်၏ အဖြစ်
English:
laugh
Grammar Note:
နာမ်
ဟဟကွဲ
[hhkwɛ]
Arakanese:
အလွန်အကျွံ ကွဲဟလာရေ။ ၂၊ ပန်းပွင့်ရို့၏ ပွင့်ချပ်ပွင့်ဖတ် ရို့စွာ ငုံရာမှ ကွဲဟ လာရေ
Burmese:
အလွန်အမင်း ကွဲဟလာသည်။ ၂၊ ပန်းပွင့်တို့၏ ပွင့်ချပ်ပွင့်ဖတ် တို့သည် ငုံရာမှ ကွဲဟ လာသည်
English:
be split open - be cloven
Grammar Note:
ကြိယာ
ဟဟမ်းပဲ့
[hháɴpé]
Arakanese:
တစိတ် တဒေသအားဖြင့် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ ထက်ခြမ်းသော် ပင်ဖြစ်ဖြစ် ကွာစဉ် ပဲ့ထွက်သည်
Burmese:
တစ်စိတ် တစ်ဒေသအားဖြင့် လည်းကောင်း၊ ထက်ခြမ်းသော် လည်းကောင်း ကွာစဉ် ပဲ့ထွက်သည်
English:
crack
Grammar Note:
ကြိယာ
ဟာ
[hà]
Arakanese:
စကားပြောရာမာ ကတ္တားပုဒ်ကို ညွှန်းသော စကားလုံး။ အေအထုပ်ငါ့စွာ။ အေ-ဆွဲ ခရင်း မောင်ဖြူဟာ (အရပ်)
Burmese:
စကားပြောရာတွင် ကတ္တားပုဒ်ကို ညွှန်းသော စကားလုံး။ အေအထုပ်ငါ့ဟာ။ အေ-ဆွဲ ခရင်း မောင်ဖြူဟာ (အရပ်)
English:
word indicating nominative case [as in မောင်ဘ~စာကြိုးစား-] word indicating the verb ending a sentence [as in စာကြိုးစား~။]
Grammar Note:
ဝိသေသန
ဟား
[há]
Arakanese:
ရယ်မောရေ။ ၂၊ သရော် ပြောင်လောင်းာင်ရေ အနိန်နန့် ပြက်ရယ်ပြုသည်
Burmese:
ရယ်မောသည်။ ၂၊ သရော် ပြောင်လှောင်သည့် အနေဖြင့် ပြက်ရယ်ပြုသည်
English:
[colloq.] jeer - laugh
Grammar Note:
ကြိယာ
ဟာ၂
[hà၂]
Arakanese:
ရင်းနှီးသူ၊ ကိုယ့်အောက် နိမ့်ကျ ငယ်ရွယ်သူအား ပြောဆိုရာမာ ပြစ်တင်ရာမာ သုံးသော စကားလုံး။ မင်းကလေ့ဟာ၊ မလုပ်ကေ့ဆိုလို့ပင် (အရပ်)
Burmese:
ရင်းနှီးသူ၊ မိမိအောက် နိမ့်ကျ ငယ်ရွယ်သူအား ပြောဆိုရာတွင် ပြစ်တင်ရာ၌ သုံးသော စကားလုံး။ မင်းကလည်းဟာ၊ မလုပ်ကေ့ဆိုလို့ပင် (အရပ်)
English:
particle suffixed to particle ပဲ to emphasize the preceding noun [as in မင်းကလည်း~၊ မလုပ်ကေ့~လို့] particle used to particle used to emphasize disapprobation [as in ထမင်းကလည်း ~မာနီရေ]
Grammar Note:
ပစ္စည်း
ဟား၂
[há၂]
Arakanese:
ရယ်မောသော အသံ
Burmese:
ရယ်မောသော အသံ
English:
laughter
Grammar Note:
နာမ်
ဟာ၃
[hà၃]
Arakanese:
တယောက်ယောက် အချေသူငယ် ယောက်ျား၊ မမာ့ အစဟိစွာရို့အား ခေါ်ဝေါ်လိုရေတွက်နန့် အမည်ကို မသိရာမာ စွာကို ဟိကတပ်ပြီး ရည်ညွှန်း၍ သုံးသော စကားလုံး။ ဟာသျှေ၊ စွာကလွေ၊ ဟာယောက်ကေ၊ ဟာမမာ့ အစဟိစွာ သုံးလိဟိရေ (အရပ်)
Burmese:
တစ်စုံတစ်ဦး ကလေးသူငယ် ယောက်ျား၊ မိန်းမ စသည်တို့အား ခေါ်ဝေါ်လို၍ အမည်ကို မသိရာတွင် ဟာကို ရှေ့ကတပ်ပြီး ရည်ညွှန်း၍ သုံးသော စကားလုံး။ ဟာသျှေ၊ ဟာကလွေ၊ ဟာယောက်ကေ၊ ဟာမိန်းမ စသည် သုံးလေ့ရှိသည် (အရပ်)
English:
word referring to a thing without using its name - thing [as in ယင့်သူ~၊ သည်~]
Grammar Note:
နာမ်
ဟာ၄
[hà၄]
Arakanese:
မကောင်းရေ အနံ့ဆိုး ထွက်ရေ။ အဘာလေး၊ သီးပေါက်ရည်စိုဟာရေ (အရပ်)
Burmese:
မကောင်းသော အနံ့ဆိုး ထွက်သည်။ အဘာလေး၊ သီးပေါက်ရည်စိုဟာရေ (အရပ်)
English:
be wanting - feel empty - be deficient - bad smell [as in စိတ်ထဲမှာ~]
Grammar Note:
ကြိယာ