Dictionary Entries
Showing 181–200 of 635 words
ဝ
ဝန်းရို့ယာရို့
[wáɴɹo̰jàɹo̰]
Arakanese:
ပတ်လည်မာ စုဝေး တည်ဟိရေ။ အရပ်ရပ်မှ ချိုင်လာရောက်ကတ်တေ။ ဆရာတော် ဘုရားအား အရပ်ရပ် အရွာရွာမှ ဝန်းရို့ယာရို့ ပြုစု စောင့်ယှောက်ကတ်တေ (အရပ်)
Burmese:
ပတ်လည်တွင် စုဝေး တည်ယှိသည်။ အရပ်ရပ်မှ ချဉ်လာရောက်ကြသည်။ ဆရာတော် ဘုရားအား အရပ်ရပ် အရွာရွာမှ ဝန်းရို့ယာရို့ ပြုစု စောင့်ရှောက်ကတ်တေ (အရပ်)
English:
surround
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝန်လက်
[wàɴlɛʔ]
Arakanese:
အဂေါင်းတခုလုံးနန့် ကိုယ်ထည်တခုလုံးမာ အဖြူရောင်၊ ကျောဘက်၌ မွဲညိုရောင်၊ တောင်ပံဖျားနန့် ပတုံး၌ အမဲရောင် ဟိပြီး ပျံသန်းရေအခါ တောင်ပံ နှစ်ဘက်သည် ကိုယ်အထက်မာ သစ်ကိုခွ ပုံသဏ္ဌာန်ဖြစ်ထက်ကာ အပင်မြင့်ဖျားထက်မာ အသိုက်ဖွဲ့ နီတတ်၍ ငါး၊ ရီမြွီ စသည
Burmese:
ဦးခေါင်းတစ်ခုလုံးနှင့် ကိုယ်ထည်တစ်ခုလုံးတွင် အဖြူရောင်၊ ကျောဘက်၌ မွဲညိုရောင်၊ တောင်ပံဖျားနှင့် အမြီး၌ အမည်းရောင် ယှိပြီး ပျံသန်းသောအခါ တောင်ပံ နှစ်ဘက်သည် ကိုယ်အထက်တွင် သစ်ကိုခွ ပုံသဏ္ဌာန်ဖြစ်ပေါ်ကာ သစ်ပင်မြင့်ဖျားပေါ်တွင် အသိုက်ဖွဲ့ နေတတ်၍ ငါး၊ ရေမြွေ စသည
English:
eagle
Grammar Note:
နာမ်
ဝန်းလက်ရွီး
[wáɴlɛʔɹwï]
Arakanese:
(တစောင်းထိုး လက်ရီးမျိုး ရီးခြင်း မဟုတ်ဘဲ) အလွန်ဝိုင်းစက်သော။ (လက်ရီးမျိုး။
Burmese:
(တစောင်းထိုး လက်ရေးမျိုး ရေးခြင်း မဟုတ်ပဲ) အလွန်ဝိုင်းစက်သော။ (လက်ရေးမျိုး။
English:
perfectly circular
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
ဝန်းလက်ရွီး၂
[wáɴlɛʔɹwï၂]
Arakanese:
(စွေစောင်းပြီးကေ ရီးထားရေ ပုံစံမျိုးမဟုတ်ဘဲ) အလွန် ဝိုင်းစက်၍ စနစ်တကျ လှပစွာ ရီးထားရေ လက်ရီး အချေ၊ လက်ရီးလှ
Burmese:
(စွေစောင်းလျက် ရေးထားသော ပုံစံမျိုးမဟုတ်ပဲ) အလွန် ဝိုင်းစက်၍ စနစ်တကျ လှပစွာ ရေးထားသော လက်ရေး ကလေး၊ လက်ရေးလှ
English:
calligraphy - penmanship
Grammar Note:
နာမ်
ဝန်လို
[wàɴlÒ]
Arakanese:
အဂေါင်းတခုလုံးနန့် ကိုယ်ထည်တခုလုံးမာ အဖြူရောင်၊ ကျောဘက်၌ မွဲညိုရောင်၊ တောင်ပံဖျားနန့် ပတုံး၌ အမဲရောင် ဟိပြီး ပျံသန်းရေအခါ တောင်ပံ နှစ်ဘက်သည် ကိုယ်အထက်မာ သစ်ကိုခွ ပုံသဏ္ဌာန်ဖြစ်ထက်ကာ အပင်မြင့်ဖျားထက်မာ အသိုက်ဖွဲ့ နီတတ်၍ ငါး၊ ရီမြွီ စသည
Burmese:
ဦးခေါင်းတစ်ခုလုံးနှင့် ကိုယ်ထည်တစ်ခုလုံးတွင် အဖြူရောင်၊ ကျောဘက်၌ မွဲညိုရောင်၊ တောင်ပံဖျားနှင့် အမြီး၌ အမည်းရောင် ယှိပြီး ပျံသန်းသောအခါ တောင်ပံ နှစ်ဘက်သည် ကိုယ်အထက်တွင် သစ်ကိုခွ ပုံသဏ္ဌာန်ဖြစ်ပေါ်ကာ သစ်ပင်မြင့်ဖျားပေါ်တွင် အသိုက်ဖွဲ့ နေတတ်၍ ငါး၊ ရေမြွေ စသည
English:
eagle
Grammar Note:
နာမ်
ဝန်းလို့
[wáɴlo̰]
Arakanese:
ဟိဆိုင် စုဝေး တည်ဟိရေ။ ၂၊ ပတ်လည်မာ စုဝေး တည်ဟိရေ။ စံမြန်းပျော်ကေ၊ နန်း မာဝန်းလို့၊ ဖမ်းပြီးခါမှ (ပန်း)။ ၃၊ နံဖီးတဝိုက် ပတ်ဝန်းကျင်ကို ရှုကြည့်ရေ
Burmese:
မျက်နှာချင်းဆိုင် စုဝေး တည်ရှိသည်။ ၂၊ ပတ်လည်တွင် စုဝေး တည်ရှိသည်။ စံမြန်းပျော်ကေ၊ နန်း မှာဝန်းလို့၊ ဖမ်းပြီးခါမှ (ပန်း)။ ၃၊ အနီးတဝိုက် ပတ်ဝန်းကျင်ကို ရှုကြည့်သည်
English:
surround
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝန်းလို့ယာလို့
[wáɴlo̰jàlo̰]
Arakanese:
ဟိဆိုင် စုဝေး တည်ဟိရေ။ ၂၊ ပတ်လည်မာ စုဝေး တည်ဟိရေ။ စံမြန်းပျော်ကေ၊ နန်းမာဝန်းလို့၊ ဖမ်းပြီးခါမှ (ပန်း)။ ၃၊ နံဖီးတဝိုက် ပတ်ဝန်းကျင်ကို ရှုကြည့်ရေ
Burmese:
မျက်နှာချင်းဆိုင် စုဝေး တည်ရှိသည်။ ၂၊ ပတ်လည်တွင် စုဝေး တည်ရှိသည်။ စံမြန်းပျော်ကေ၊ နန်းမှာဝန်းလို့၊ ဖမ်းပြီးခါမှ (ပန်း)။ ၃၊ အနီးတဝိုက် ပတ်ဝန်းကျင်ကို ရှုကြည့်သည်
English:
surround
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝန်လီး
[wàɴlï]
Arakanese:
ထမ်းဆောင်ရရေ တာဝန်ကြီးမား၍ မလွယ်ကူဖြစ်တေ
Burmese:
ထမ်းဆောင်ရသည့် တာဝန်ကြီးမား၍ မလွယ်ကူဖြစ်သည်
English:
be burdensome - be irksome
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝန်းဝန်း
[wáɴwáɴ]
Arakanese:
အလွန် ဝိုင်းစက်သော။ ၂၊ ဒေါင့်ခြင်း၊ ကွေးခြင်း၊ ဟိုက်ခြင်း၊ မဟိသော
Burmese:
အလွန် ဝိုင်းစက်သော။ ၂၊ ထောင့်ခြင်း၊ ကွေးခြင်း၊ ဟိုက်ခြင်း၊ မယှိသော
English:
round
Grammar Note:
နာမဝိသေသန
ဝန်းဝန်း၂
[wáɴwáɴ၂]
Arakanese:
ဒေါင့်ခြင်း၊ ကွေးခြင်း၊ ဟိုက်ခြင်း မဟိသည်၏ အဖြစ်
Burmese:
ထောင့်ခြင်း၊ ကွေးခြင်း၊ ဟိုက်ခြင်း မယှိသည်၏ အဖြစ်
English:
round
Grammar Note:
နာမ်
ဝန်သျှင်
[wàɴʃɪ̀ɴ]
Arakanese:
ဝန် တစုံတရာကို ပိုင်ဆိုင်ရေ သူ
Burmese:
ပစ္စည်း တစ်စုံတရာကို ပိုင်ဆိုင်သော သူ
English:
owner
Grammar Note:
နာမ်
ဝပုပ်
[wpoʊʔ]
Arakanese:
အထူးတည် စောင့်ထိန်း ရရေ သျှစ်ပါးသီလ။ (ပါ
Burmese:
အထူးတည် စောင့်ထိန်း ရသော ရှစ်ပါးသီလ။ (ပါ
English:
eight morals - observance of eight or more Buddhist precepts - sabbath [ Pali ဥပေါသထ]
Grammar Note:
နာမ်
ဝပုသ်ကျိုး
[wpoʊθ်t͡ɕó]
Arakanese:
ဆောက်တည် ထားရေ ဥပုသ်သီလမာ တပါးပါးကို ချိုးဖောက်မိသနန့် ဥပုသ်ပျက်ပြား စီရေ
Burmese:
ဆောက်တည် ထားသော ဥပုသ်သီလတွင် တစ်ပါးပါးကို ချိုးဖောက်မိသဖြင့် ဥပုသ်ပျက်ပြား စေသည်
English:
break any of the percepts in observing the Sabbath
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝပုသ်ဆောင်ဝင်
[wpoʊθ်sʰàʊɴwɪ̀ɴ]
Arakanese:
ရခိုင်မင်းမြတ်ရို့ ဥပုသ် ရက်ရှည် စောင့်ရေ။ (မြောက်ဦးမြို့ သျှစ်သောင်း ဘုရားမာ ရခိုင်ဘုရင်ရို့ စောင့်သုံးခသော ဥပုသ်ဆောင်ဆိုပနာ ဂုထိ သီးသန့် ဟိနီသိမ့်ရေ။
Burmese:
ရခိုင်မင်းမြတ်တို့ ဥပုသ် ရက်ရှည် စောင့်သည်။ (မြောက်ဦးမြို့ သျှစ်သောင်း ဘုရားတွင် ရခိုင်ဘုရင်တို့ စောင့်သုံးခဲ့သော ဥပုသ်ဆောင်ဟူ၍ ယခုထိ သီးခြား ယှိနေသေးသည်။
English:
(of royalty) begin a long period of sabbath
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝပုသ်ထွက်
[wpoʊθ်tʰwɛʔ]
Arakanese:
ဥပုသ် စောင့်ထိန်းခြင်း ပြီးဆုံးပနာ ဥပုသ် စောင့်ထိန်းခြင်းကို ပစ်ပယ်သည်
Burmese:
ဥပုသ် စောင့်ထိန်းခြင်း ပြီးဆုံး၍ ဥပုသ် စောင့်ထိန်းခြင်းကို ပစ်ပယ်သည်
English:
terminate the observance of the eight or more Buddhist precepts
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝပုသ်နိ.
[wpoʊθ်nì.]
Arakanese:
ထူးထူးခြားခြား သီတင်း သီလ ဆောက်တည်ရန် သတ်မှတ်ထားရေ လဆန်း (၈)ရက်၊ လပြည့်လဆုတ် (၈)ရက်၊ လကွယ်နိ
Burmese:
ထူးထူးခြားခြား သီတင်း သီလ ဆောက်တည်ရန် သတ်မှတ်ထားသော လဆန်း (၈)ရက်၊ လပြည့်လဆုတ် (၈)ရက်၊ လကွယ်နေ့
English:
sabbath day
Grammar Note:
နာမ်
ဝပုသ်ပြု
[wpoʊθ်pɹoʊ]
Arakanese:
လပြည့်၊ လကွယ်နိတိမာ သိမ်အထဲမာ သိမ်မဟိကြလျှင် အင်းအိုင်၊ ချောင်း၊ မြောင်း အစဟိစွာရို့မာ ရဟန်းတော်များ စုဝေး၍ ဝိနည်း သိက္ခာပုဒ်ကို ရွတ်ဆို နားကြားရေ
Burmese:
လပြည့်၊ လကွယ်နေ့များတွင် သိမ်အတွင်း၌ သိမ်မယှိကြလျှင် အင်းအိုင်၊ ချောင်း၊ မြောင်း စသည်တို့တွင် ရဟန်းတော်များ စုဝေး၍ ဝိနည်း သိက္ခာပုဒ်ကို ရွတ်ဆို နားကြားသည်
English:
(of an assembly of monks) recite vinayos in a sima on fullmoon and newmoon day
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝပုသ်သည်
[wpoʊθ်θɛ̀]
Arakanese:
ဥပုသ် ဆောက်တည်နီသူ
Burmese:
ဥပုသ် ဆောက်တည်နေသူ
English:
one who is observing Sabbath
Grammar Note:
နာမ်
ဝပုသ်သုံး
[wpoʊθ်θóʊɴ]
Arakanese:
ရခိုင်မင်းမြတ်ရို့ ဥပုသ်ရက်ရှည် စောင့်ရေ။ (မြောက်ဦးမြို့ သျှစ်သောင်းဘုရားမာ ရခိုင်ဘုရင်ရို့ စောင့်သုံးခသော ဥပုသ်ဆောင်ဆိုပနာ ဂုထိ သီးသန့်ဟိ နီသိမ့်ရေ။
Burmese:
ရခိုင်မင်းမြတ်တို့ ဥပုသ်ရက်ရှည် စောင့်သည်။ (မြောက်ဦးမြို့ သျှစ်သောင်းဘုရားတွင် ရခိုင်ဘုရင်တို့ စောင့်သုံးခဲ့သော ဥပုသ်ဆောင်ဟူ၍ ယခုထိ သီးခြားယှိ နေသေးသည်။
English:
observe the eight Buddhist precepts
Grammar Note:
ကြိယာ
ဝပ်
[waʔ]
Arakanese:
ကိုယ်ကိုတဖက်ကို ဖီးစောင်းပြီးကေ လက်နန့်ခြေကို ကွေးခေါက်ကာ ကိုယ်အောက်မာ ထားဗျာယ် ဝမ်းကို မြေသို့ ထိတောင် ပြုရေ။ ၂၊ မိခင်၊ ကြက်၊ ငှက် အစဟိစွာ ဥမှ အကောင် ပေါက်နှိုင်ယောင် အနွီးဓာတ် ရစီရန် ဥကို ရင်ဝမ်းအောက် ကပ်ထားရေ။ ၃၊ ကြောက်ရွံ့ပနာ ပိရိ ကျစ်လျစ်စွာ နေသည
Burmese:
ကိုယ်ကိုတစ်ဘက်သို့ ဘေးစောင်းလျက် လက်နှင့်ခြေကို ကွေးခေါက်ကာ ကိုယ်အောက်တွင် ထားလျက် ဝမ်းဗိုက်ကို မြေသို့ ထိအောင် ပြုသည်။ ၂၊ မိခင်၊ ကြက်၊ ငှက် စသည် ဥမှ အကောင် ပေါက်နိုင်အောင် အနွေးဓာတ် ရစေရန် ဥကို ရင်ဝမ်းအောက် ကပ်ထားသည်။ ၃၊ ကြောက်ရွံ့၍ ပိရိ ကျစ်လျစ်စွာ နေသည
English:
crouch [as in ရခိုင့်ရဲဘော်~တွားကတ်] be prostrate with fear [as in ကြောက်ရွံ့၍~နိန်ရေ] [of stirrings upheavals] be stilled [as in တေဇောဓါတ်ကို~အောင် လုပ်ရဖို့] brood [as in ကြက်မ~] not drain off [as in ရေ~]
Grammar Note:
ကြိယာ