Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 4,321–4,340 of 34,671 words

    ခ

    ချွတ်လွဲ

    [ɕwaʔlwɛ]
    ၁၊ လွဲရေ။ ၂၊ မမှန်ချွတ်လွဲရေ။ ၃၊ ယွင်းမားရေ
    ၁၊ လွဲသည်။ ၂၊ မမှန်ချွတ်လွဲသည်။ ၃၊ ယွင်းမှားသည်
    incorrect
    ကြိယာ

    ချွန်

    [ɕʊ̀ɴ]
    အဖျား ပပိန်ချေ၍ စူးရှ ဖေါက်ဝင် စီတတ်ရေ အရာ
    အဖျား သေးသွယ်၍ စူးရှ ဖေါက်ဝင် စေတတ်သော အရာ
    sharp
    နာမ်

    ချွန်း

    [ɕʊ́ɴ]
    ၁၊ စိကေချေ တိမ်းစောင်းရေ။ ယွန်းရေ။ ၂၊ အစွန်းထက်ရေ။ ၃၊ ရှည်ရေ။ အဂေါင်း ချွန်းတောက်၊ ခေါက်ယာမောက်နှင့်၊ ငဖျောက်ရွာမာ၊ ရှာအံ့ (သိုက်)။ (နခေါင်းချွန်း၊ နှုတ်သီးချွန်း၊ ဂေါင်းချွန်း။ ) ၄၊ (ပစမှ) မဟုတ်ကဟုတ်ကတ် မဖွယ်မရာသော အရာမျိုးရို့ကို ပြောရေ။
    ၁၊ အနည်းငယ် တိမ်းစောင်းသည်။ ယွန်းသည်။ ၂၊ အစွန်းထက်သည်။ ၃၊ ရှည်သည်။ ဦးခေါင်း ချွန်းတောက်၊ ခေါက်ယာမောက်နှင့်၊ ငဖျောက်ရွာတွင်၊ ရှာလတ္တံ့ (သိုက်)။ (နှာခေါင်းချွန်း၊ နှုတ်သီးချွန်း၊ ဂေါင်းချွန်း။ ) ၄၊ (ပါးစပ်မှ) မဟုတ်မဟတ် မဖွယ်မရာသော အရာမျိုးတို့ကို ပြောသည်။
    tilt tip
    ကြိယာ

    ချွန်၂

    [ɕʊ̀ɴ၂]
    ၁၊ အဖျားပပိန်ချေ၍ ဖြစ်ရေ။ ၂၊ ဂုဏ်အရည်အခြင်း ထူးကဲသာလွန်သော။ သာသော။ မြတ်သော။ အဆင့်အတန်း မြင့်မြတ်သော
    ၁၊ အဖျားသေးသွယ်၍ ဖြစ်သော။ ၂၊ ဂုဏ်အရည်အချင်း ထူးကဲသာလွန်သော။ သာသော။ မြတ်သော။ အဆင့်အတန်း မြင့်မြတ်သော
    bright
    နာမဝိသေသန

    ချွန်း၂

    [ɕʊ́ɴ၂]
    အဆိုးအကောင်း အစဟိစွာရို့မာ သူတိထက် ထူးကဲစွာ ပြုလုပ်တတ်ရေ
    အဆိုးအကောင်း စသည်တို့၌ သူများထက် ထူးကဲစွာ ပြုလုပ်တတ်သော
    Self-made
    နာမဝိသေသန

    ချွန်းတောက်

    [ɕʊ́ɴtɔ́ɛʔ]
    ရှည်သော အမင်ါက်ဟိရေ။ ရှည်သော အဂေါင်းဟိရေ
    ရှည်သော အမေါက်ရှိသော။ ရှည်သော ဦးခေါင်းရှိသော
    crest
    နာမဝိသေသန

    ချွန်းတောက်၂

    [ɕʊ́ɴtɔ́ɛʔ၂]
    ခေါက်ရှာငှက် အမင်ါက်ပိုင် ချွန်းထွက်နိန်ရေ အရာ။ အစွန်းထွက်နိန်ရေ အရာ
    ခေါက်ရှာငှက် အမေါက်ကဲ့သို့ ချွန်းထွက်နေသော အရာ။ အစွန်းထွက်နေသော အရာ
    pointed protrusion
    နာမ်

    ချွန်းဖဲ

    [ɕʊ́ɴpʰɛ]
    စက္ကူဖဲမာ နှစ်ပွင့် တနည်း သုံးပွင့်ဟိရေ ဖဲချပ်
    စက္ကူဖဲတွင် နှစ်ပွင့် သို့မဟုတ် သုံးပွင့်ရှိသော ဖဲချပ်
    flush
    နာမ်

    ချွန်မြက်

    [ɕʊ̀ɴmɹɛʔ]
    အဖျား ပပိန်ချေသွယ်နှင့် ထက်မြက်ရေ။ ချွန်ထက်သော။ ချွန်မြသော
    အဖျား သေးသွယ်သွယ်နှင့် ထက်မြက်သော။ ချွန်ထက်သော။ ချွန်မြသော
    sharp
    နာမဝိသေသန

    ချွပီး

    [ɕwpï]
    တံပက်လူ အလိုကို လိုက်လျောရေ။ လျော့ပီးရေ။ လျော့အောင်ပြုသည်
    တစ်ဘက်သား အလိုကို လိုက်လျောသည်။ လျော့ပေးသည်။ လျော့အောင်ပြုသည်
    indulge-gratify
    ကြိယာ

    ချွိတ်

    [ɕweɪʔ]
    အရင်းကြီးပြီးကေ အဖျား ပပိန်ချေ ရှည်လျားသော အရာ
    အရင်းကြီး၍ အဖျား သေးသွယ် ရှည်လျားသော အရာ
    none
    နာမ်

    ချွိတ်၂

    [ɕweɪʔ၂]
    ချွန်ထက်၍ ဖေါက်ဝင် စူးဆာတာတာ်ရေ (သံချွန်၊ ကွပ်စူး စရေ။
    ချွန်ထက်၍ ဖေါက်ဝင် စူးရှတတ်သော (သံချွန်၊ သံစူး စသည်။
    nail
    နာမဝိသေသန

    ချွီး

    [ɕwï]
    ၁၊ ကိုက်တတ်၊ ဟောင်တတ်၊ ရန်မူတတ်ရေ တိရိစ္ဆာန်မျိုး။ ၂၊ (ခွီးဟု) လူကိုနိမ့်ချပနာ ပြောဆိုရေ စကားလုံး။ ဟိုလပျို၊ ခွီးကိုက်လို့ငို-ငို(တေး)။ ကိုယ်မာပူပြီး၊ ဇောချွီးစီးသည်၊ ကြက်သီးထလိုက်၊ ဖြိန်းဖြိန်းတည်း ( ရခိုင်ကာ)
    ၁၊ ကိုက်တတ်၊ ဟောင်တတ်၊ ရန်မူတတ်သော တိရိစ္ဆာန်မျိုး။ ၂၊ (ခွီးဟု) လူကိုနိမ့်ချ၍ ပြောဆိုသော စကားလုံး။ ဟိုလူပျို၊ ခွီးကိုက်လို့ငို-ငို(တေး)။ ကိုယ်မှာပူပြီး၊ ဇောချွီးစီးသည်၊ ကြက်သီးထလိုက်၊ ဖြိန်းဖြိန်းတည်း ( ရခိုင်ကာ)
    sweat
    နာမ်

    ချွီးကြီးပေါက်

    [ɕwït͡ɕïpaʊʔ]
    အစက်အပေါက်ကြီးများ ဖြစ်နီသော ချွေး
    အစက်အပေါက်ကြီးများ ဖြစ်နေသော ချွေး
    sweat
    နာမ်

    ချွီးခံ

    [ɕwïkʰံ]
    မမာ့ဖြစ်စီ၊ ယောက်ျားဖြစ်စီ အသားနန့်ကပ်၍ ဝတ်သော အထဲခံတမျိုး
    မိန်းမဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားဖြစ်စေ အသားနှင့်ကပ်၍ ဝတ်သော အတွင်းခံတစ်မျိုး
    bodice
    နာမ်

    ချွီးငုပ်

    [ɕwïŋoʊʔ]
    ယိုထွက်နိန်ရေ ချွေးသည် အအီးဓါတ်ကြောင့် နောက်နောက်ထပ် မထွက်ပဲ နိန်ရေ
    ယိုထွက်နေသော ချွေးသည် အအေးဓါတ်ကြောင့် နောက်တဖန် မထွက်ပဲ နေသည်
    none
    ကြိယာ

    ချွီးစို

    [ɕwïsÒ]
    ချွေးစိကေချေ ထွက်စ ပြုသည်
    ချွေးအနည်းငယ် ထွက်စ ပြုသည်
    begin to sweat
    ကြိယာ

    ချွီးစီး

    [ɕwïsï]
    အကြံအိုက်ရေအခါ ဖြစ်စီ၊ အလုပ်ကြမ်း လုပ်ရေအခါ ဖြစ်စီ၊ ထိတ်လန့်အတွက်နန့် ဖြစ်စီ ကိုယ်ခန္ဓာမှ ယိုထွက်လှာသော ချွေး
    အကြံအိုက်သည့်အခါ ဖြစ်စေ၊ အလုပ်ကြမ်း လုပ်သည့်အခါ ဖြစ်စေ၊ ထိတ်လန့်သောကြောင့် ဖြစ်စေ ကိုယ်ခန္ဓာမှ ယိုထွက်လာသော ချွေး
    clammy sweat
    နာမ်

    ချွီးတတီးတီး

    [ɕwïttïtï]
    ချွဲတသောသော ယိုကျဗျာယ်
    ချွေးတပြိုက်ပြိုက် ယိုကျလျက်
    beads of sweat
    ကြိယာဝိသေသန

    ချွီးထုတ်

    [ɕwïtʰoʊʔ]
    ဆီးစားပနာ ချွေးထွက်အောင် လုပ်ရေ
    ဆေးစား၍ ချွေးထွက်အောင် လုပ်သည်
    distillate
    ကြိယာ