Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 4,361–4,380 of 34,671 words

    ခ

    ခြ

    [kʰɹ]
    အစုဖွဲ့ပြီးကေ မြေအောင်း၍ နီတတ်ရေ သစ်၊ ဝါး၊ အဝတ်ခတောင်း လူရို့၏ အသုံးအဆောင် စစွာကို ဖျက်ဆီးတတ်ရေ ပိုးကောင်
    အစုဖွဲ့ကာ မြေအောင်း၍ နေတတ်သော သစ်၊ ဝါး၊ အဝတ်ပုဆိုး လူတို့၏ အသုံးအဆောင် စသည်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သော ပိုးကောင်
    white ant-termite
    နာမ်

    ခြံ

    [kʰɹံ]
    ၁၊ အိမ်၊ ကျောင်းစရေ နီရာရို့ကို ဝန်းပတ်၍ အကာအရံရို့နန့် ဆီးတားထားခြင်း။ ၂၊ ပန်းမာလ်၊ ဥယျာဉ်၊ အပင်၊ ဝါးပင် အစဟိစွာ့ သီးထွက်ဝန်
    ၁၊ အိမ်၊ ကျောင်းစသည့် နေရာတို့ကို ဝန်းပတ်၍ အကာအရံတို့ဖြင့် ဆီးတားထားခြင်း။ ၂၊ ပန်းမာလ်၊ ဥယျာဉ်၊ သစ်ပင်၊ ဝါးပင် စသည့် သီးထွက်ပစ္စည်း
    enclosure
    နာမ်

    ခြ၂

    [kʰɹ၂]
    ၁၊ သာယာနာမှု မဟိရေ အသံ။ နား၏ အာရုံ ခံစားမှုမဟိရေ အသံမျိုး။ ၂၊ ကြမ်းသော အသံမျိုး
    ၁၊ သာယာနာမှု မရှိသော အသံ။ နား၏ အာရုံ ခံစားမှုမရှိသော အသံမျိုး။ ၂၊ ကြမ်းသော အသံမျိုး
    noise
    နာမ်

    ခြံ၂

    [kʰɹံ၂]
    (နံဖီးအနား) ဝိုင်းပတ် ကာရံထားရေ
    (အနီးအနား) ဝိုင်းပတ် ကာရံထားသည်
    enclose
    ကြိယာ

    ခြ၃

    [kʰɹ၃]
    ၁၊ မာကျောသော။ ၂၊ ချောမွိ့နူးညံ့မဟိ တင်းမာသော။ ၃၊ ခြောက်သွိသော။ ဆောင်းခါနှုတ်ခမ်း ခြရေ
    ၁၊ မာကျောသော။ ၂၊ ချောမွေ့နူးညံ့မရှိ တင်းမာသော။ ၃၊ ခြောက်သွေ့သော။ ဆောင်းခါနှုတ်ခမ်း ခြရေ
    hard
    နာမဝိသေသန

    ခြံ၃

    [kʰɹံ၃]
    မြစ်ကမ်းတလျောက်မာ ဖြားတက်ဖြင့် ပါလာရေ ငါးရို့ကို ရေကျသော အခါမှ ကျန်ရစ်စီရန် ဝါးခြမ်းထရံ (မျက်ကွင်းများ)၊ မတ်ရပ်ထောင်သော ပိုက်ချရေ ယင်းတိနန့် ပြုလုပ်ထားရေ ပိုက်ချကိရိယာ။ ဗဝန်း။ မြက်ကွင်း
    မြစ်ကမ်းတစ်လျောက်တွင် ရေတက်ဖြင့် ပါလာသော ငါးတို့ကို ရေကျသော အခါတွင် ကျန်ရစ်စေရန် ဝါးခြမ်းထရံ (မျက်ကွင်းများ)၊ မတ်ရပ်ထောင်သော ငါးဖမ်းသည့် ယင်းများဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ငါးဖမ်းကိရိယာ။ ဗဝန်း။ မြက်ကွင်း
    seine
    နာမ်

    ခြ၄

    [kʰɹ၄]
    ကွဲဟကြောင်း ပေါ်ရေ။ ပပ်ကြားအက်ကြောင်း ပေါ်ရေ။ ကွဲအက်ရာကြောင်း ပေါ်သည်
    ကွဲဟကြောင်း ပေါ်သည်။ ပပ်ကြားအက်ကြောင်း ပေါ်သည်။ ကွဲအက်ရာကြောင်း ပေါ်သည်
    crack
    ကြိယာ

    ခြ၅

    [kʰɹ၅]
    ကွဲဟကြောင်း။ ပပ်ကြားအက်ကြောင်း။ စပ်ကြားချိုင့်ငယ်။ ကွဲအက်ရာကြောင်း
    ကွဲဟကြောင်း။ ပပ်ကြားအက်ကြောင်း။ စပ်ကြားချိုင့်ငယ်။ ကွဲအက်ရာကြောင်း
    crack
    နာမ်

    ခြကိုက်

    [kʰɹkaɪʔ]
    (ဥပစါ) အကျင့်စာရိတ္တပျက်သူ
    (ဥပစါ) အကျင့်စာရိတ္တပျက်သူ
    dissolute
    နာမ်

    ခြကိုက်၂

    [kʰɹkaɪʔ၂]
    (ဥပစါ) အကျင့်စာရိတ္တ ပျက်ရေ။ ၂၊ ပျက်စီးရေ
    (ဥပစါ) အကျင့်စာရိတ္တ ပျက်သည်။ ၂၊ ပျက်စီးသည်
    dissolute
    ကြိယာ

    ခြကိုက်ခံ

    [kʰɹkaɪʔkʰံ]
    (ဥပစါ) ဖျက်ဆီးခြင်း ခံရရေ
    (ဥပစါ) ဖျက်ဆီးခြင်း ခံရသည်
    dissolute
    ကြိယာ

    ခြက်

    [kʰɹɛʔ]
    ၁၊ကျကျိုင်းတောင့်တင်းသော။ နူးညံ့ ပျော့ပျောင်းခြင်း ကင်းသော။ ၂၊ (နီပူဟိန်ပြင်းအတွက်နန့်) သွိခြောက် မာတင်း၍နိန်ရေ။ ၃၊ ကြာမြင့်စွာ ခံနိုင်ရည်ဟိသော။ ခမောင်းကေရာမျက်ဝီ၊ နှစ်တရာကေ၊ ကမ္ဘာလုံးကို၊ ခြက်လို့နီ (တေး)
    ၁၊ မာကျော တောင့်တင်းသော။ နူးညံ့ ပျော့ပျောင်းခြင်း ကင်းသော။ ၂၊ (နေပူရှိန်ပြင်းသောကြောင့်) သွေ့ခြောက် မာတင်း၍နေသော။ ၃၊ ကြာမြင့်စွာ ခံနိုင်ရည်ရှိသော။ ခမောင်းကေရာမျက်ဝီ၊ နှစ်တရာကေ၊ ကမ္ဘာလုံးကို၊ ခြက်လို့နီ (တေး)
    hardy
    နာမဝိသေသန

    ခြက်ခြက်မြည်

    [kʰɹɛʔkʰɹɛʔmɹɛ]
    အဆင့်အတန်း စံမှီရေ။ ကောင်းရေ
    အဆင့်အတန်း စံမှီသည်။ ကောင်းသည်
    come up to standard
    ကြိယာ

    ခြက်ခြက်မြည်၂

    [kʰɹɛʔkʰɹɛʔmɹɛ၂]
    ခြောက်သွိနိန်ရေ သစ်ရွက်၊ သစ်ရွက်ပေါ်၌ တခုတရီလားရေ အသံ
    ခြောက်သွေ့နေသော ဖက်ရွက်၊ သစ်ရွက်ပေါ်၌ တစ်စုံတစ်ခုသွားသော အသံ
    khan khan sound
    နာမ်

    ခြကျစ်

    [kʰɹt͡ɕɪʔ]
    ခြသတ္တဝါများ မြီစာဖြင့် ပြုလုပ်ထားရေ တောင်ပို့။ ခြတောင်ပို့
    ခြသတ္တဝါများ မြေစာဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော တောင်ပို့။ ခြတောင်ပို့
    Ant-hill
    နာမ်

    ခြကျိတ်သျှ

    [kʰɹt͡ɕeɪʔʃ]
    ဘုဒိုပြီး ပိန်၍ ကြုံလှီသော (လူကျစ်အချေ)။ ကိုယ်ခန္ဓာအစဟိစွာ ကြီးသင့် သလောက်မကြီးရေ
    အရပ်ပုပြီး ပိန်၍ ကြုံလှီသော (လူကျစ်ကလေး)။ ကိုယ်ခန္ဓာစသည် ကြီးသင့် သလောက်မကြီးသော
    dwarf
    နာမဝိသေသန

    ခြခတ်

    [kʰɹkʰaʔ]
    အသားထူ၍ အဆစ်စိပ်စိပ်ဟိရေ ဝါးတမျိုး။ ခြခတ်သားကေ၊ ဝါးခေါင်းအုံးနန့် (ထာနု)
    အသားထူ၍ အဆစ်စိပ်စိပ်ရှိသော ဝါးတစ်မျိုး။ ခြခတ်သားကေ၊ ဝါးခေါင်းအုံးနှင့် (ထာနု)
    bamboo
    နာမ်

    ခြံခတ်

    [kʰɹံkʰaʔ]
    ဝင်းတပ်ကို အကာ အရံ ပြုလုပ်ရေ
    ဝင်းတပ်ကို အကာ အရံ ပြုလုပ်သည်
    enclose
    ကြိယာ

    ခြခေါင်း

    [kʰɹkʰèàɪ́ɴ]
    ကသောင်းဝါးဖြင့် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ သံခေါင်းဖြင့် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ နှစ်လုံးဖြင့် ဖြစ်စီ၊ တလုံးဖြင့် ဖြစ်စီ ပြုလုပ်ထားရေ ခေါင်းပွပြွန်၌ ပျိုင်ပြားကို အဝိုက်ပြုပနာ လေအားပီးသော ဖို။ ဖိုကျင်
    ဝါးပိုးဝါးဖြင့် လည်းကောင်း၊ သံခေါင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ နှစ်လုံးဖြင့် ဖြစ်စေ၊ တစ်လုံးဖြင့် ဖြစ်စေ ပြုလုပ်ထားသော ခေါင်းပွပြွန်၌ ပျဉ်ပြားကို အဝိုက်ပြု၍ လေအားပေးသော ဖို။ ဖိုကျင်
    bellow
    နာမ်

    ခြံချ

    [kʰɹံɕ]
    (ပိုက်ချရန်) မြစ်ကမ်းခြီလျောက်မာ ကမ်းနန့်ပြိုင်ဗျာယ် ရှည်လျားသော ယင်းတန်းတိနန့် ဖြစ်စီ၊ ဗဝန်းဖြင့်ဖြစ်စီ ပြုလုပ်ထားရေ ပိုက်ချကိရိယာဖြင့် ထောင်ဖမ်းရေ
    (ငါးဖမ်းရန်) မြစ်ကမ်းခြေလျောက်တွင် ကမ်းနှင့်ပြိုင်လျက် ရှည်လျားသော ယင်းတန်းများဖြင့် ဖြစ်စေ၊ ဗဝန်းဖြင့်ဖြစ်စေ ပြုလုပ်ထားသော ငါးဖမ်းကိရိယာဖြင့် ထောင်ဖမ်းသည်
    fishing
    ကြိယာ