Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 301–320 of 34,671 words

    က

    ကန့်၂

    [kàɴ့၂]
    သီးသန့်ခွဲထားရေ။ ဆန့်ကျင်ခြင်းကိုပြုသည်
    သီးသန့်ခွဲထားသည်။ ဆန့်ကျင်ခြင်းကိုပြုသည်
    separate
    ကြိယာ

    ကန်၃

    [kàɴ၃]
    တခုတရီဖြင့် ထောက်ရေ။ ဆဲလွားဟန်၊ ဝါးနှင့်ကန်ပနာ(ရာမ)
    တစ်စုံတစ်ရာဖြင့် ထောက်သည်။ ဆဲလွားဟန်၊ ဝါးနှင့်ကန်၍(ရာမ)
    kick [as in သစ်လုံး~] - recoil [as in သေနတ်~] prop - buttress [as in အိမ်ကို ကျား~] shove off (with the pole) [as in ထိုးဝါး ~] erupt [as in အပူ~၊ အခိုး~]
    ကြိယာ

    ကန့်၃

    [kàɴ့၃]
    ယမ်းစပ်ရာမာပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ ဆီးဘက်မာပင်ဖြစ်ဖြစ် ပါဝင်ရေ အဝါရောင်ဟိရေ့ ကျောက်တမျိုး
    ယမ်းစပ်ရာတွင်လည်းကောင်း၊ ဆေးဘက်တွင်လည်းကောင်း ပါဝင်သော အဝါရောင်ရှိသည့် ကျောက်တစ်မျိုး
    saltpeter
    နာမ်

    ကန်၄

    [kàɴ၄]
    ဆန့်ကျင်ဘက်ပြုရေ။ တိုးရေ။ တိုးရေ။ ခြေနန့်ကျောက်ရေ။ ရေဆိပ်ရောက်ယောင် တုံးကို တအားကန်ချလိုက်တေ
    ဆန့်ကျင်ဘက်ပြုသည်။ တိုးသည်။ တွန်းသည်။ ခြေဖြင့်ကျောက်သည်။ ရေဆိပ်ရောက်အောင် တုံးကို တစ်အားကန်ချလိုက်တေ
    eject
    ကြိယာ

    ကန့်၄

    [kàɴ့၄]
    လောင်းဝမ်းခေါင်းထဲမာ(တကူခေါ်) ပျိုင်ချပ်ထထူနန့်ပိုင်းခြား၍ ရိုက်ထားရေ အခန်းငယ်
    လှေဝမ်းခေါင်းထဲတွင်(တကူခေါ်) ပျဉ်ချပ်ထူထူဖြင့်ပိုင်းခြား၍ ရိုက်ထားသော အခန်းငယ်
    Small room on boat
    နာမ်

    ကန်ကောက်

    [kàɴkɔ́ɛʔ]
    ဒူးဆစ်ကွေး အထဲဘက်နီရာ
    ဒူးဆစ်ကွေး အတွင်းဘက်နေရာ
    crook
    နာမ်

    ကန့်ကော်

    [kàɴ့kɔ̀]
    ခါးသော အရရာဟိရေ့ မြေမာကပ်၍ ပေါက်တတ်ရေ (ဟင်းစားရရေ) အပင်တမျိုး
    ခါးသော အရသာရှိသည့် မြေတွင်ကပ်၍ ပေါက်တတ်သော (ဟင်းစားရသည့်) အပင်တစ်မျိုး
    plant
    နာမ်

    ကန်းကျင်ဆီ

    [káɴt͡ɕɪ̀ɴsʰí]
    ကန်းကျင်ပင်ကို ဒါးနန့်ထစ်၍ မီးမြိုက်လျှင် စီးကျထွက်လှာသော အဆီ။ (ယင်းအဗားကို လွှစာမှုန့်နန့်ရော၍ မီးထွန်းရရေ။
    ကန်းကျင်ပင်ကို ဒါးဖြင့်ထစ်၍ မီးမြိုက်လျှင် စီးကျထွက်လာသော အဆီ။ (ယင်းအဆီကို လွှစာမှုန့်ဖြင့်ရော၍ မီးထွန်းရသည်။
    rosin
    နာမ်

    ကန်းကျင်ပင်

    [káɴt͡ɕɪ̀ɴpɪ̀ɴ]
    အပင်ကြီးတမျိုး။ (ကန်းကျင်ရွက်သိမ်၊ ကန်းကျင်ရွက်ကြီး၊ ကန်းကျင်စပ်ရှာ၊ ဝက်ကိုက်ကန်းကျင်၊ ကန်းကျင်ဖြူ၊ ကန်းကျင်နီ အစဟိစွာနန့် အမျိုးအစားများပြားရေ။ ထန်းပင်ပီပင်၊ ကန်းကျင်ပင်ကို၊ နုတ်ငင်ချိုးဖျက် (ကော်)
    သစ်ပင်ကြီးတစ်မျိုး။ (ကန်းကျင်ရွက်သိမ်၊ ကန်းကျင်ရွက်ကြီး၊ ကန်းကျင်စပ်ရှာ၊ ဝက်ကိုက်ကန်းကျင်၊ ကန်းကျင်ဖြူ၊ ကန်းကျင်နီ စသည်ဖြင့် အမျိုးအစားများပြားသည်။ ထန်းပင်ပီပင်၊ ကန်းကျင်ပင်ကို၊ နုတ်ငင်ချိုးဖျက် (ကော်)
    tree
    နာမ်

    ကန့်ကွက်

    [kàɴ့kwɛʔ]
    တယောက်ယောက်က ဆောင်ရွက်လုပ်ကိုင်ရဖို့့ အလုပ်ကို မလုပ်မိအောင် ဟန့်ဟန့်သည်
    တစ်စုံတစ်ဦးက ဆောင်ရွက်လုပ်ကိုင်ရမည့် အလုပ်ကို မလုပ်မိအောင် တားဆီးသည်
    protest - object
    ကြိယာ

    ကန်ချာ

    [kàɴɕà]
    ရီကန်၏ အလယ်ဗဟို
    ရေကန်၏ အလယ်ဗဟို
    center of lake
    နာမ်

    ကန်ချာတိုင်

    [kàɴɕàtàɪɴ]
    ရီကန်၏ အလယ်ဗဟို၌ စိုက်ထူထားရေ တိုင်
    ရေကန်၏ အလယ်ဗဟို၌ စိုက်ထူထားသော တိုင်
    pillar of center of lake
    နာမ်

    ကန့်ချုပ်

    [kàɴ့ɕoʊʔ]
    အထုတ်အထုတ်ပွင့်သော ဆီးပင်ငယ် တမျိုး။ (ကန်းချုပ်အရဲ၊ အဖြူ၊ အနက်အစဟိစွာနန့် များပြားရေ။) သက်ရင်းလက်ထုပ်၊ ကန့်ချုပ်ကတိုး(ပန်း)
    အထုတ်အထုတ်ပွင့်သော ဆေးပင်ငယ် တစ်မျိုး။ (ကန်းချုပ်အနီ၊ အဖြူ၊ အနက်စသည်ဖြင့် များပြားသည်။) သက်ရင်းလက်ထုပ်၊ ကန့်ချုပ်ကတိုး(ပန်း)
    species of leadwort plant
    နာမ်

    ကန်ခွ

    [kàɴkʰw]
    အိမ်၏ကြမ်းပြင်ကို အောက်က ထောက်ခံထားရေ ထိပ်မာခွပါရေ တိုင်တို
    အိမ်၏ကြမ်းပြင်ကို အောက်က ထောက်ခံထားသော ထိပ်တွင်ခွပါသော တိုင်တို
    pillar for press and shove
    နာမ်

    ကန်ဆန်လန်ဆန်

    [kàɴsʰàɴlàɴsʰàɴ]
    မလိုက်နာ၊ ငြင်းပယ်ဆန့်ကျင်သည်
    မနာခံ၊ ငြင်းပယ်ဆန့်ကျင်သည်
    disobey
    ကြိယာ

    ကန်ဆိကန်ဆန်

    [kàɴsʰìkàɴsʰàɴ]
    မလိုက်နာ၊ ငြင်းပယ်ဆန့်ကျင်သည်
    မနာခံ၊ ငြင်းပယ်ဆန့်ကျင်သည်
    disobey
    ကြိယာ

    ကန့်တပုတ်

    [ka̰ɴtpoʊʔ]
    အပင်နွယ်ရင်းမာ စူးပိုင်ဟိပြီးကေ အရွက်ဝိုင်းဝိုင်း စိမ်းချောချော ဆီးဖက်ဝင်ရေ နွယ်ပင်တမျိုး။ (ယင်းနွယ်ပင်အရွက်ကို ချက်စားက ဝမ်းပုပ်ဝမ်းသိုးကောင်းပနာ၊ နို့မထွက်သော မမာ့များစားကေ နို့ထွက်သည်ဟူ၏
    အပင်နွယ်ရင်းတွင် ဆူးကဲ့သို့ရှိ၍ အရွက်ဝိုင်းဝိုင်း စိမ်းချောချော ဆေးဖက်ဝင်သော နွယ်ပင်တစ်မျိုး။ (ယင်းနွယ်ပင်အရွက်ကို ချက်စားက ဝမ်းပုပ်ဝမ်းသိုးကောင်း၍၊ နို့မထွက်သော မိန်းမများစားလျှင် နို့ထွက်သည်ဟူ၏
    bine
    နာမ်

    ကန်တို့

    [kàɴto̰]
    အများအနိန်နန့် ရေမာ ပေါက်တတ်ရေ ခေါင်းပွ ဟင်းရွက်နွယ်ပင် တမျိုး။ (အဖြူ၊ အရဲဆိုပနာ ဟိရေ။
    များသောအားဖြင့် ရေတွင် ပေါက်တတ်သော ခေါင်းပွ ဟင်းရွက်နွယ်ပင် တစ်မျိုး။ (အဖြူ၊ အနီဟူ၍ ရှိသည်။
    convolvulus
    နာမ်

    ကန်းတူး

    [káɴtùး]
    ဆင်ခြင်ဉာဏ် ကင်းမဲ့ရိုင်းပျသော။ မထိန်းမသိမ်း။ တဇူးကန်းပြုလုပ်တတ်ရေ။ ယိုင်ကျေးသိမ့်မွေ့ခြင်း လုံးဝမဟိရေ။ ဂန်းဒူးအိမ်ဆောက်၊ ချမ်းသာရောက်(ပုံ)
    ဆင်ခြင်ဉာဏ် ကင်းမဲ့ရိုင်းပျသော။ မထိန်းမသိမ်း။ တဇောက်ကန်းပြုလုပ်တတ်သော။ ယဉ်ကျေးသိမ့်မွေ့ခြင်း လုံးဝကင်းမဲ့သော။ ဂန်းဒူးအိမ်ဆောက်၊ ချမ်းသာရောက်(ပုံ)
    tameness
    နာမဝိသေသန

    ကန်းတူး၂

    [káɴtùး၂]
    မစဉ်းမစား။ မဆင်မခင်။ အဆုတ်အဆိုင်းမဟိဘဲ။ ထိုးကန်း
    မစဉ်းမစား။ မဆင်မခင်။ အဆုတ်အဆိုင်းမရှိပဲ။ တဇွတ်ထိုး
    unthinking
    ကြိယာဝိသေသန