Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 34,021–34,040 of 34,671 words

    အ

    အုန်းသီးမာလာ

    [ʔóʊɴθïmàlà]
    အုန်းသီးဆန်ကို ခြစ်ထုတ်ပြီး လုံးဝိုင်း၍ မာသော အထဲခွံ
    အုန်းသီးဆန်ကို ခြစ်ထုတ်ပြီး လုံးဝိုင်း၍ မာသော အတွင်းခွံ
    inner skin
    နာမ်

    အုန်းသီးမျှင်

    [ʔóʊɴθïmɹ̯ɪ̀ɴ]
    အုန်းသီးဆန်ကို ခြစ်ထားရေ အဖတ်၊ အမျှင်
    အုန်းသီးဆန်ကို ခြစ်ထားသော အဖတ်၊ အမျှင်
    none
    နာမ်

    အုန်းအက်ကျက်ကျက်

    [ʔóʊɴʔɛʔt͡ɕɛʔt͡ɕɛʔ]
    ဆူဆူညံညံ။ ကျကျယ် လောင်လောင်
    ဆူဆူညံညံ။ ကျယ်ကျယ် လောင်လောင်
    loudly
    ကြိယာဝိသေသန

    အုန်းအင်း

    [ʔóʊɴʔɪ́ɴ]
    များပြားစွာ မကန်မဝှန်။ လူအဝှမ်း
    များပြားစွာ အများအပြား။ လူအနှံ့အပြား
    more
    ကြိယာဝိသေသန

    အုန်းအင်းကျွတ်ကျွတ်

    [ʔóʊɴʔɪ́ɴt͡ɕwaʔt͡ɕwaʔ]
    အသံ။ လူသူ အစဟိစွာရို့ ကျီရောင်ဘာရောင်။ အုတ်အုတ် ကျက်ကျက်။ ကျကျယ် လောင်လောင်
    အသံ။ လူသူ စသည်တို့ ဆူညံစွာ။ အုတ်အုတ် ကျက်ကျက်။ ကျယ်ကျယ် လောင်လောင်
    audibly
    ကြိယာဝိသေသန

    အုန်းအင်းမတက်

    [ʔóʊɴʔɪ́ɴmtɛʔ]
    ဇာပိုင် လုပ်ကိုင်ရမှန်းမသိ ကြံရာမရ ဖြစ်လှားရေ
    မည်ကဲ့သို့ လုပ်ကိုင်ရမှန်းမသိ ကြံရာမရ ဖြစ်သွားသည်
    none
    ကြိယာဝိသေသန

    အုန်းအုန်း

    [ʔóʊɴʔóʊɴ]
    များပြားစွာ မကန်မဝှန်။ လူအဝှမ်း။ လူအသံ အစဟိစွာရို့ ကျီရောင်ဘာရောင်၊ ကျကျယ် လောင်လောင်
    များပြားစွာ အများအပြား။ လူအနှံ့အပြား။ လူအသံ စသည်တို့ ဆူညံစွာ၊ ကျယ်ကျယ် လောင်လောင်
    noisily
    ကြိယာဝိသေသန

    အုန်းဧကမုခ်

    [ʔóʊɴʔèkmoʊkʰ်]
    အုန်းသီး အခွံမာ၏ ထိပ်မာ မျက်လုံးပေါက် တခုတည်းရာ ပါရေ အုန်းသီးတမျိုး
    အုန်းသီး အခွံမာ၏ ထိပ်တွင် မျက်လုံးပေါက် တစ်ခုတည်းသာ ပါသော အုန်းသီးတစ်မျိုး
    coconut with only one micropyle [Pali ဧက+ မုခ+Arakan. အုန်း]
    နာမ်

    အုပ်

    [ʔoʊʔ]
    စားဖွယ် သောက်ဖွယ် ထည့်ရရေ အပေါင်ပါရေ ထည့်စရာ တမျိုး
    စားဖွယ် သောက်ဖွယ် ထည့်ရသော အဖုံးပါသည့် ထည့်စရာ တစ်မျိုး
    large bowl with stand and cover to offer food to monks
    နာမ်

    အုပ်၂

    [ʔoʊʔ၂]
    တခုတရီကို လုံခြုံစီရန် အပေါ်မှ ဖုံးလွှမ်းရေ။ ဖုံးဖိ လျှို့ဝှက် ထားရေ။ ရင့်သော သစ်သီးတိကို မှည့်စီရန် တခုတရီဖြင့် ဖုံးပီးရေ။ ထိမ်းသိမ်း စောင့်ရှောက်ရေ။ ရွိ၍ မလားရယောင် ပြုလုပ်ထားရေ။ စောင့်စည်း ထိန်းချုပ်ရေ။ ကြက်စာကောက်သည်
    တစ်စုံတစ်ခုကို လုံခြုံစေရန် အပေါ်မှ ဖုံးလွှမ်းသည်။ ဖုံးဖိ လျှို့ဝှက် ထားသည်။ ရင့်သော သစ်သီးများကို မှည့်စေရန် တစ်စုံတစ်ခုဖြင့် ဖုံးပေးသည်။ ထိမ်းသိမ်း စောင့်ရှောက်သည်။ ရွေ့လျား၍ မသွားရအောင် ပြုလုပ်ထားသည်။ စောင့်စည်း ထိန်းချုပ်သည်။ အပြီးသတ်သည်
    cover [as in အဖုံး~ထားပါ] give another coating using a different colour [as in စိမ်းချင်လျှင် အပြာမှာ အဝါ~ရ-] cover mature but green fruit with burlap straw etc to aid ripening [as in သရက်သီးကို ဆန်အိုးထဲ၌~ထား-] add garnish or seasoning to a dish ju
    ကြိယာ

    အုပ်ကရုပ်

    [ʔoʊʔkɹoʊʔ]
    ပန်းပွင့်ရို့၏ ပွင့်ချပ် ပွင့်ဖတ်ရို့စွာ ငုံရာမှ ကွဲဟ လာရေ
    ပန်းပွင့်တို့၏ ပွင့်ချပ် ပွင့်ဖတ်တို့သည် ငုံရာမှ ကွဲဟ လာသည်
    broke
    ကြိယာ

    အုပ်ကရုပ်၂

    [ʔoʊʔkɹoʊʔ၂]
    (လွှမ်းခြုံရရေ) တံပက်ဖြင့် မျက်နှာကို (အပြင်က မမြင်ရရောင်) စိကေချေ ဖွင့်ထားပနာ လွှမ်းခြုံထားရေ
    (လွှမ်းခြုံရသည့်) တဘက်ဖြင့် မျက်နှာကို (အပြင်က မမြင်ရအောင်) အနည်းငယ် ဖွင့်ထား၍ လွှမ်းခြုံထားသည်
    wrap
    ကြိယာ

    အုပ်ဂေါင်းပေါင်း

    [ʔoʊʔɡèàɪ́ɴpèàɪ́ɴ]
    သျှောင်ထုံးကို ပုဝါအုပ်ပြီးကေ ခေါင်းပေါင်း ပေါင်းနည်း တမျိုး
    သျှောင်ထုံးကို ပုဝါအုပ်၍ ခေါင်းပေါင်း ပေါင်းနည်း တစ်မျိုး
    turban
    နာမ်

    အုပ်စု

    [ʔoʊʔsoʊ]
    တစုတတိုင်သားတည်း ဖွဲ့ပနာဟိနီရေ သက်ဟိ၊ သက်မဲ့
    တစ်စုတစ်ဖွဲ့တည်း ဖွဲ့လျက်ယှိနေသော သက်ယှိ၊ သက်မဲ့
    group - bloc [as in တော်လှန်ရေး~]
    နာမ်

    အုပ်ဆိုင်း

    [ʔoʊʔsʰáɪɴ]
    ဆီးနှင်း၊ မြူမှုန်၊ မီးခိုး စစွာတိ မှိုင်းအုံနိန်ရေ။ သစ်ရွက်အပင်များ ထူထပ်စွာ အုပ်မိုးသည်
    ဆီးနှင်း၊ မြူမှုန်၊ မီးခိုး စသည်များ မှိုင်းအုံနေသည်။ သစ်ရွက်သစ်ပင်များ ထူထပ်စွာ အုပ်မိုးသည်
    be veiled in (mist fog) [as in မြူ~နေ -] cover - conceal [as in အေကိစ္စကို~ထားဖို့မသင့်ပါ]
    ကြိယာ

    အုပ်ထွီ

    [ʔoʊʔtʰwí]
    တစုတဝေး။ များပြားစွာ
    တစ်စုတစ်ဝေး။ များပြားစွာ
    [ arch ] galore - in abundance [as in အံ့ချီးဖွယ်ရာ၊ မြို့ရွာနယ်မြေ၊ ~များပြား၊ ခမ်းနားကြီးကျယ်]
    ကြိယာဝိသေသန

    အုပ်နှဲ

    [ʔoʊʔn̥ɛ]
    ခွီးသွားစိပ် အရွက်ဟိပြီး အသားကို စဉ်း၍ ဆီးရိုးအဖြစ် အသုံးပြုရရေ အသားပွ ပင်လတ်တမျိုး
    ခွေးသွားစိပ် အရွက်ယှိပြီး အသားကို စဉ်း၍ ဆေးရိုးအဖြစ် အသုံးပြုရသော အသားပွ ပင်လတ်တစ်မျိုး
    none
    နာမ်

    အုပ်ပုံ

    [ʔoʊʔpòʊɴ]
    တစုတဝေး များပြားစွာ
    တစ်စုတစ်ဝေး များပြားစွာ
    plenty
    ကြိယာဝိသေသန

    အုပ်ဖုံး

    [ʔoʊʔpʰóʊɴ]
    စားဖွယ် သောက်ဖွယ် ရို့ကို ယင်မနားစီရန် ဖုံးအုပ်ထားရရေ ဖုံးစရာတမျိုး။ လူများ မသိယောင် လျှို့ဝှက်သော နည်းနန့် ရယူရေ၊ စီးပွားယှာသည်
    စားဖွယ် သောက်ဖွယ် တို့ကို ယင်မနားစေရန် ဖုံးအုပ်ထားရသော ဖုံးစရာတစ်မျိုး။ သူတစ်ပါး မသိအောင် လျှို့ဝှက်သော နည်းဖြင့် ရယူသည်၊ စီးပွားရှာသည်
    commercialise
    ကြိယာ

    အုပ်ဖုံး၂

    [ʔoʊʔpʰóʊɴ၂]
    လူများ မသိယောင် လျှို့ဝှက်သော နည်းနန့် စီးပွားယှာသူ
    သူတစ်ပါး မသိအောင် လျှို့ဝှက်သော နည်းဖြင့် စီးပွားရှာသူ
    secret business
    နာမ်