Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 34,441–34,460 of 34,671 words

    ဥ

    ဥစ္စာစောင့်

    [ʔṵsɪ́səàsa̰ʊɴ]
    ရတနာသိုက်ကို စောင့်ရရေဆိုရေ မြွီ၊ ကြက်၊ ကျား၊ ဆင်၊ လူအစဟိရေ အမျိုးမျိုးသော ဘဝမျိုး။ ဝန် ဥစ္စာကို စွဲလန်း တပ်မက်၍ ကွယ်လွန်ရေအခါ ထိုဝန်ဥစ္စာ၌ စောင့်ဗျာယ် နီရရေဆိုရေ နတ်မ၊ စပါးကြီး၊ မြွီဘဝမျိုး အစဟိစွာ
    ရတနာသိုက်ကို စောင့်ရသည်ဆိုသော မြွေ၊ ကြက်၊ ကျား၊ ဆင်၊ လူစသော အမျိုးမျိုးသော ဘဝမျိုး။ ပစ္စည်း ဥစ္စာကို စွဲလန်း တပ်မက်၍ ကွယ်လွန်သည့်အခါ ထိုပစ္စည်းဥစ္စာ၌ စောင့်လျက် နေရသည်ဆိုသော နတ်မ၊ စပါးကြီး၊ မြွေဘဝမျိုး စသည်
    the custodian spirit of a treasure trove
    နာမ်

    ဥစ္စာမှောက်

    [ʔṵsɪ́səàm̥ɔ́ɛʔ]
    ကိုယ့်ပိုင်ဆိုင်ရေ ဝန်ဥစ္စာ အားလုံး ပျက်စီး ဆုံးယှုံးခြင်းသို့ ရောက်လှားရေ ဖြစ်ပနာ
    မိမိပိုင်ဆိုင်သော ပစ္စည်းဥစ္စာ အကုန် ပျက်စီး ဆုံးရှုံးခြင်းသို့ ရောက်သွားသည် ဖြစ်၍
    getting poor
    ကြိယာဝိသေသန

    ဥစ္စာရ

    [ʔṵsɪ́səàɹ]
    ပြုံးရွှင်သော မျက်ကြောနှင့်
    ပြုံးရွှင်သော မျက်နှာထားနှင့်
    happily
    ကြိယာဝိသေသန

    ဥစ္စာရ၂

    [ʔṵsɪ́səàɹ၂]
    တခုတရီမှ ရလှာရေ ဝန်ဥစ္စာ
    တစ်စုံတစ်ခုမှ ရလာသော ပစ္စည်းဥစ္စာ
    thing
    နာမ်

    ဥစ္စာရင်ရူး

    [ʔṵsɪ́səàɹɪ̀ɴɹùး]
    ဝန်ဥစ္စာကို တွယ်တာ တပ်မက်လွန်သူ
    ပစ္စည်းဥစ္စာကို တွယ်တာ တပ်မက်လွန်သူ
    person who has an inordinate attachment or riches of property person who becomes mad as a result of sudden and total loss of property
    နာမ်

    ဥစ္စာသျှင်

    [ʔṵsɪ́səàʃɪ̀ɴ]
    ဝန်ဥစ္စာ ချမ်းသာ ကြွယ်ဝသူ။ ဒါဏ်ပိုင်သျှင်
    ပစ္စည်းဥစ္စာ ချမ်းသာ ကြွယ်ဝသူ။ ပစ္စည်းပိုင်ရှင်
    owner of property - wealthy person
    နာမ်

    ဥစ္စါ

    [ʔṵsɪ́səà]
    ရွှီ၊ ငွီ ရတနာ အသုံးအဆောင် အရာဝတ္တု
    ရွှေ၊ ငွေ ရတနာ အသုံးအဆောင် အရာဝတ္တု
    property - possession pron term used in lieu of the proper name of the referee (equivalent in usage to noun thing) [as in ထို~၊ ~ခြောက်]
    နာမ်

    ဥဆတ်

    [ʔṵsʰaʔ]
    ရိုးရိုးကြက်ဥနှင့် မတူ မာဆတ်ဆတ် ဟိသော ကြက်ဥတမျိုး
    ရိုးရိုးကြက်ဥနှင့် မတူ မာဆတ်ဆတ် ယှိသော ကြက်ဥတစ်မျိုး
    egg
    နာမ်

    ဥဇူပေါက်

    [ʔṵzùpaʊʔ]
    ဖြောင့်မတ်စွာ။ (မကွေ့မကောက်) ဖြောင့်ဖြောင့် တန်းတန်း
    ဖြောင့်မတ်စွာ။ (မကွေ့မကောက်) ဖြောင့်ဖြောင့် တန်းတန်း
    straightly
    ကြိယာဝိသေသန

    ဥဏ္ဏလုံ

    [ʔṵnə́nəlòʊɴ]
    မြတ်စွာဘုရား၏ မျက်မှောက်တော် နှစ်ခုအကြားဟိသော နူးညံ့ဖြူစင်သော မွီးသျှင်တော်
    မြတ်စွာဘုရား၏ မျက်မှောက်တော် နှစ်ခုအကြားယှိသော နူးညံ့ဖြူစင်သော မွေးရှင်တော်
    a single hair which grows between Buddhas eyebrows [Pali ဥဏ္ဏ + လောမ ]
    နာမ်

    ဥဏ္ဏလုံမွေးရှင်တော်

    [ʔṵnə́nəlòʊɴmwéʃɪ̀ɴtɔ̀]
    မြတ်စွာဘုရား၏ မျက်မှောက်တော် နှစ်ခု အကြားဟိသော နူးညံ့ဖြူစင်သော မွီးသျှင်တော်
    မြတ်စွာဘုရား၏ မျက်မှောက်တော် နှစ်ခု အကြားယှိသော နူးညံ့ဖြူစင်သော မွေးရှင်တော်
    a single hair which grows between Buddhas eyebrows [Pali ဥဏ္ဏ + လောမ ]
    နာမ်

    ဥဏှိသ

    [ʔṵnḭθ]
    မကိုဋ်၊ သင်းကျစ်တော်
    မကိုဋ်၊ သင်းကျစ်တော်
    none
    နာမ်

    ဥတစ်လုံး

    [ʔṵtɪʔlóʊɴ]
    အမြွာမပါရေ ကြက်သွန်
    အမြွာမပါသော ကြက်သွန်
    type of garlic
    နာမ်

    ဥတု

    [ʔṵtoʊ]
    နွေ၊ မိုဃ်း၊ ဆောင်းဆိုပနာ တနှစ်ကို သုံးပိုင်း ပိုင်း၍ သတ်မှတ်ထားရေ ကာလ
    နွေ၊ မိုဃ်း၊ ဆောင်းဟူ၍ တစ်နှစ်ကို သုံးပိုင်း ပိုင်း၍ သတ်မှတ်ထားသော ကာလ
    season weather climate menses [Pali ဥတု]
    နာမ်

    ဥတု၂

    [ʔṵtoʊ၂]
    မမာ့ရို့ အရွယ် ရောက်ရေ့အခါမှ စပြီးကေသွီးမဆုံးမီ ကာလအထဲ လစိုင်ဖြစ်ပေါ်သော ဓမ္မတာသွေး
    မိန်းမတို့ အရွယ် ရောက်သည့်အခါမှ စ၍ သွေးမဆုံးမီ ကာလအတွင်း လစဉ်ဖြစ်ပေါ်သော ဓမ္မတာသွေး
    menstruation
    နာမ်

    ဥတဲ

    [ʔṵtɛ]
    တန်းခါး
    တံခါး
    [arch.] door Also ဝတဲ [Pali ဥဒယ]
    နာမ်

    ဥဒည်း

    [ʔṵdɛ́]
    ဖြစ်ထွန်း ပေါ်ပေါက်လာခြင်း
    ဖြစ်ထွန်း ပေါ်ပေါက်လာခြင်း
    direction from which the sun rises - east [Pali ဥဒယ]
    နာမ်

    ဥဒါန်း

    [ʔṵdàáɴ]
    အစိုင်အဆက်အားဖြင့် မှတ်သား စွဲတည်နီအောင် ပြုရဖို့့စကား။ အလွန် ဝမ်းသာရွှင်ပြ သာယာမှုကြောင့် ထွက်ပေါ်လှာသော စကား
    အစဉ်အဆက်အားဖြင့် မှတ်သား စွဲတည်နေအောင် ပြုရမည့်စကား။ အလွန် ဝမ်းမြောက်ရွှင်ပျ သာယာမှုကြောင့် ထွက်ပေါ်လာသော စကား
    utterance handed down from generation to generation joyful utterance [Pali ဥဒါန]
    နာမ်

    ဥဒါန်းကျူး

    [ʔṵdàáɴt͡ɕùး]
    ဥဒါန်းစကား မြွက်ကြားရေ
    ဥဒါန်းစကား မြွက်ကြားသည်
    utter words of joy or exultation
    ကြိယာ

    ဥဒါန်းစကား

    [ʔṵdàáɴská]
    ဥဒါန်းစကား မြွက်ကြားရေ
    ဥဒါန်းစကား မြွက်ကြားသည်
    words
    နာမ်