Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Popular: ငါ့ ဖိုး ပုရပိုက် လှေ

    Dictionary Entries

    Showing 34,561–34,580 of 34,671 words

    ဦ

    ဦးတိုက်

    [ʔútaɪʔ]
    Arakanese: ဟိခိုးရေ။ ရိုသေသမူ အကြောင်းပြပြီးကေကေ အဂေါင်းဖြင့် ခြေကို ထိစီရေ
    Burmese: ရှိခိုးသည်။ ရိုသေသမူ အကြောင်းပြု၍ ဦးခေါင်းဖြင့် ခြေကို ထိစေသည်
    English: pay respect - touch a persons feet with ones head in token of respect lead directly into - place head to head act in view of
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးတူ

    [ʔútù]
    Arakanese: တဦးနှင့်တဦး နိူင်းပြိုင်ကတ်ရာမာ တဦးထက်တဦး တံသီးတိုက်၊ မသာမနာ မယှုံးမနိုင် ဟိကတ်တေ
    Burmese: တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ယှဉ်ပြိုင်ကြရာတွင် တစ်ဦးထက်တစ်ဦး မပိုမလျော့၊ မသာမနာ မရှုံးမနိုင် ယှိကြသည်
    English: draw
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးတူပဲ့တူ

    [ʔútùpétù]
    Arakanese: တဦးနှင့်တဦး နိူင်းပြိုင်ကတ်ရာမာ တဦးထက်တဦး တံသီးတိုက်၊ မသာမနာ မယှုံးမနိုင် ဟိကတ်တေ
    Burmese: တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ယှဉ်ပြိုင်ကြရာတွင် တစ်ဦးထက်တစ်ဦး မပိုမလျော့၊ မသာမနာ မရှုံးမနိုင် ယှိကြသည်
    English: draw
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးတော်ချ

    [ʔútɔ̀ɕ]
    Arakanese: အဂေါင်း ညွတ်ဗျာယ် ခြေကိုထိကာ ဟိခိုးရေ
    Burmese: ဦးခေါင်း ညွတ်လျက် ခြေကိုထိကာ ရှိခိုးသည်
    English: do obeisance - homage
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးတော်တင်

    [ʔútɔ̀tɪ̀ɴ]
    Arakanese: ဦးထိပ်ထက်မာ လက်စုံတင်ပနာ ဟိခိုးရေ
    Burmese: ဦးထိပ်ပေါ်တွင် လက်စုံတင်၍ ရှိခိုးသည်
    English: make obeisance with one’s clasped hands on forehead - homage
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးထိပေါက်

    [ʔútʰìpaʊʔ]
    Arakanese: တခုတရီသော အတတ်ပညာ စစွာကို အဆုံးတိုင် ပေါက်ရောက် အောင်မြင်သည့်အထိ
    Burmese: တစ်စုံတစ်ရာသော အတတ်ပညာ စသည်ကို အဆုံးတိုင် ပေါက်ရောက် အောင်မြင်သည့်အထိ
    English: successfully
    Grammar Note: ကြိယာဝိသေသန

    ဦးထိပ်

    [ʔútʰìaʔ]
    Arakanese: အဂေါင်း၏ အပေါ်ပိုင်း ဆိုင်ရာ နီရာ အစိတ်အပိုင်း
    Burmese: ဦးခေါင်း၏ အပေါ်ပိုင်း ဆိုင်ရာ နေရာ အစိတ်အပိုင်း
    English: top of the head
    Grammar Note: နာမ်

    ဦးထိပ်တင်

    [ʔútʰìaʔtɪ̀ɴ]
    Arakanese: ကိုယ့် လင်၊ သခင်၊ အသျှင်။ ရိုသေ လေးစားခြင်း
    Burmese: မိမိ၏ လင်၊ သခင်၊ အသျှင်။ ရိုသေ လေးစားခြင်း
    English: [fig.] respect - reverse
    Grammar Note: နာမ်

    ဦးထောင်ပဲ့နင်း

    [ʔútʰàʊɴpénɪ́ɴ]
    Arakanese: တဖက်နှင့်တဖက် (တနည်း) တယောက်နှင့်တယောက် ညီညွတ်အောင် စီမံအုပ်ချုပ် ထိန်းသိမ်းမရပဲ
    Burmese: တစ်ဘက်နှင့်တစ်ဘက် (သို့မဟုတ်) တစ်ယောက်နှင့်တစ်ယောက် ညီညွတ်အောင် စီမံအုပ်ချုပ် ထိန်းသိမ်းမရပဲ
    English: none
    Grammar Note: ကြိယာဝိသေသန

    ဦးနှိမ်ကျိုး

    [ʔún̥èɪɴt͡ɕó]
    Arakanese: အဂေါင်းကို ကိုင်းညွတ်ပနာ ဟိခိုးရေ
    Burmese: ဦးခေါင်းကို ကိုင်းညွတ်၍ ရှိခိုးသည်
    English: make obeisence with bowed head
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးနှိမ်ချ

    [ʔún̥èɪɴɕ]
    Arakanese: အဂေါင်းကို ကိုင်းညွတ်ပနာ ဟိခိုးရေ
    Burmese: ဦးခေါင်းကို ကိုင်းညွတ်၍ ရှိခိုးသည်
    English: make obeisence with bowed head
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးနှောက်ကြည်

    [ʔún̥ɔ́ɛʔt͡ɕɛ̀]
    Arakanese: စိတ်ကြည်လင် လန်းဆန်းသည်
    Burmese: စိတ်ကြည်လင် လန်းဆန်းသည်
    English: [fig.] clear one’s mind - fresh
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးနှောက်ခြောက်

    [ʔún̥ɔ́ɛʔkʰɹɔ́ɛʔ]
    Arakanese: ကြံစည် စိတ်ကူး တွေးခေါ်ရာမာ အခက်အခဲ တွိရေ။ မကြံတတ် ဖြစ်တေ။ စိတ်ကူးဉာဏ် မမှီပြီးကေ ဆုံးဖြတ်မရ ဖြစ်တေ
    Burmese: ကြံစည် စိတ်ကူး တွေးတောရာတွင် အခက်အခဲ တွေ့သည်။ မကြံတတ် ဖြစ်သည်။ စိတ်ကူးဉာဏ် မမှီ၍ ဆုံးဖြတ်မရ ဖြစ်သည်
    English: [fig.] be at wits end
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးနှောက်ပျက်

    [ʔún̥ɔ́ɛʔprɛʔ]
    Arakanese: မူလ အနိန်အထား စိတ်မမှန် ဖြစ်တေ။ ပကတိ စိတ်ပျက်ယွင်း ဖောက်ပြန်ရေ
    Burmese: မူလ အနေအထား စိတ်မမှန် ဖြစ်သည်။ ပကတိ စိတ်ယွင်းပျက် ဖောက်ပြန်သည်
    English: [fig.] be mentally deranged - abnormal
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးနှောက်ယှင်း

    [ʔún̥ɔ́ɛʔʃɪ́ɴ]
    Arakanese: စိတ်ကြည်လင် လန်းဆန်းသည်
    Burmese: စိတ်ကြည်လင် လန်းဆန်းသည်
    English: [fig.] clear one’s mind - fresh
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးနှောက်ယှုပ်

    [ʔún̥ɔ́ɛʔʃoʊʔ]
    Arakanese: စိတ်အဟန့်အတား၊ ထွီးယှက်ရောပြွမ်း မယှင်းမလင်း မပြေမလည် ဖြစ်တေ။ စိတ်မာ အနှောင့်အယှက် ဖြစ်တေ
    Burmese: စိတ်အဟန့်အတား၊ ထွေးယှက်ရောပြွမ်း မယှင်းမလင်း မပြေမလည် ဖြစ်သည်။ စိတ်တွင် အနှောင့်အယှက် ဖြစ်သည်
    English: be confused - be muddled up
    Grammar Note: ကြိယာ

    ဦးပြုန်း

    [ʔúpɹóʊɴ]
    Arakanese: ဆံပင်ကို ပြောင်စင်အောင် ရိတ်ထားရေ အဂေါင်း။ ခေါင်းတုံး
    Burmese: ဆံပင်ကို ပြောင်စင်အောင် ရိတ်ထားသော ဦးခေါင်း။ ခေါင်းတုံး
    English: clean shaven head - crew cut
    Grammar Note: နာမ်

    ဦးဖြီး

    [ʔúpʰɹï]
    Arakanese: ဆံပင်၊ အမွှီးမျှင် စစွာကို ရှင်းဖြီးရရေ သစ်သား၊ ဝါး အစဟိစွာရို့နန့် ပြုလုပ်ထားရေ့ ဖြီးစရာ ဝန်
    Burmese: ဆံပင်၊ အမွှေးမျှင် စသည်ကို ရှင်းဖြီးရသည့် သစ်သား၊ ဝါး စသည်တို့ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ဖြီးစရာ ပစ္စည်း
    English: comb
    Grammar Note: နာမ်

    ဦးမစစ်ဆံမစစ်

    [ʔúmsɪʔsʰံmsɪʔ]
    Arakanese: မမျှော်လင့်သော အဖြစ်ကို ဗြုန်းခနဲ တွိမြင်ရ၊ ကြားရရေအခါ ဇာပိုင် ပြုလုပ်ရဖို့မသိ ဖြစ်ဗျာယ်၊ ရီးကြီးသုတ်ပျာ၊ ကမန်းကတန်းဖြင့်
    Burmese: မမျှော်လင့်သော အဖြစ်ကို ရုတ်တရက် တွေ့မြင်ရ၊ ကြားရသောအခါ မည်သို့ ပြုလုပ်ရမည်မသိ ဖြစ်လျက်၊ ရေးကြီးသုတ်ပျာ၊ အလျင်စလိုဖြင့်
    English: rush
    Grammar Note: ကြိယာဝိသေသန

    ဦးမလီး

    [ʔúmlï]
    Arakanese: ဝန်ပေါ့သည်
    Burmese: ဝန်ပေါ့သည်
    English: act with alacrity - light load
    Grammar Note: ကြိယာ