Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 34,621–34,640 of 34,671 words

    ဧ

    ဧည့်ဝတ်တန်းဝတ်

    [ʔèɛ့̀waʔtáɴwaʔ]
    ဧည့်ရေအတွက် ပြုသင့်ပြုထိုက်သော ဝတ္တရား
    ဧည့်သည်အတွက် ပြုသင့်ပြုထိုက်သော ဝတ္တရား
    hospitality
    နာမ်

    ဧည့်သည်

    [ʔèɛ့̀θɛ̀]
    တရပ်တရွာ တနီရာရာမှ တနားချေတဗွေချေ ခဏလာရောက် လည်ပတ်နီသူ
    တစ်ရပ်တစ်ရွာ တစ်နေရာရာမှ ခေတ္တ ခဏလာရောက် လည်ပတ်နေသူ
    guest
    နာမ်

    ဧည့်သည်တန်းသည်

    [ʔèɛ့̀θɛ̀táɴθɛ̀]
    တရပ်တရွာ တနီရာရာမှ တနားချေတဗွေချေ ခဏ လာရောက် လည်ပတ်နီသူ
    တစ်ရပ်တစ်ရွာ တစ်နေရာရာမှ ခေတ္တ ခဏ လာရောက် လည်ပတ်နေသူ
    visitor - guest
    နာမ်

    ဧည့်သည်တော်

    [ʔèɛ့̀θɛ̀tɔ̀]
    အထူး ဖိတ်ကြားထားရေ ဂုဏ်သရေဟိ ပုဂ္ဂိုလ်များ
    အထူး ဖိတ်ကြားထားသော ဂုဏ်သရေယှိ ပုဂ္ဂိုလ်များ
    guest
    နာမ်

    ဧတေ

    [ʔètè]
    တခွန်းတည်းဖြင့် (စကား)။ တခွန်းတိုက်။ (စကား)
    တစ်ခွန်းတည်းဖြင့် (စကား)။ တစ်ခွန်းတိုက်။ (စကား)
    word
    ကြိယာဝိသေသန

    ဧမြ

    [ʔèmɹ]
    စိတ် အနှောင့်အယှက် အပူ အပင် ကင်းသော စိတ်ငြိမ်းချမ်းသော
    စိတ် အနှောင့်အယှက် အပူ အပင် ကင်းသော စိတ်ငြိမ်းချမ်းသော
    fulfilling
    နာမဝိသေသန

    ဧယင်

    [ʔèjɪ̀ɴ]
    အချေတိကို လွှဲသိပ်ရရေ ပရိဘောဂ တမျိုး။ (ဆင်းရဲ၊ ချမ်းသာ ကြွယ်ဝရေ့ အနိန်နန့် နှီး၊ သစ်သား၊ ရွှီ၊ ငွီ၊ စိန်၊ ကျောက် အစဟိစွာအနိန်နန့် မွမ်းမံ စီခြယ်ထားရေ ဧးယင် အမျိုးမျိုး ဟိရေ။
    ကလေးငယ်များကို လွှဲသိပ်ရသော ပရိဘောဂ တစ်မျိုး။ (ဆင်းရဲ၊ ချမ်းသာ ကြွယ်ဝသည့် အားလျော်စွာ နှီး၊ သစ်သား၊ ရွှေ၊ ငွေ၊ စိန်၊ ကျောက် စသည်ဖြင့် မွမ်းမံ စီခြယ်ထားသော ဧးယင် အမျိုးမျိုး ရှိသည်။
    [obs.] royal cradle
    နာမ်

    ဧယင်ယင်

    [ʔèjɪ̀ɴjɪ̀ɴ]
    အချေကို ပုခတ်ထက်မာ တင်ပနာ လွှဲသိပ်ရေအခါ အငိုတိတ်၊ အအိပ်လွယ်ယောင် ချော့သိပ်သည့် အနိန်နန့် ကျူးရင့်သံ။ ဧးယင် အစချီကာ သီဆိုရေ တေးခြင်း၊ ကဗျာတမျိုး
    ကလေးကို ပုခတ်ထက်တွင် တင်၍ လွှဲသိပ်သောအခါ အငိုတိတ်၊ အအိပ်လွယ်အောင် ချော့သိပ်သည့် အနေဖြင့် ကျူးရင့်သံ။ ဧးယင် အစချီကာ သီဆိုသော သီချင်း၊ ကဗျာတစ်မျိုး
    poem
    နာမ်

    ဧယာဉ်ကျူး

    [ʔèjàɪ̀ɴt͡ɕùး]
    ဒုံးပွဲမာ ဘုန်းကြီး၏ ရုပ်ကလာပ် အလောင်းကို ပုခတ်ထက်မာ တင်ကာ ယင်းဘုန်းကြီး၏ ဇာတိသနစ် ဂုဏ၊ ဂုဏော အဖြစ် တိကို ဖွဲ့ဆို၍ တေးခြင်း သီကျူးသည်
    ဘုန်းကြီးပျံပွဲတွင် ဘုန်းကြီး၏ ရုပ်ကလာပ် အလောင်းကို ပုခတ်ထက်တွင် တင်ကာ ယင်းဘုန်းကြီး၏ ဇာတိသနစ် ဂုဏ၊ ဂုဏော အဖြစ် များကို ဖွဲ့ဆို၍ သီချင်း သီကျူးသည်
    sing to royal children sing funeral song or dirge extolling the virtues of the departed monk
    ကြိယာ

    ဧယာဉ်ရွှဲ

    [ʔèjàɪ̀ɴɹW̯ɛ]
    ရှေးနောက် (တနည်း) ဇာညာ လူးလာ လှုပ်ရှားစီရေ
    ရှေးနောက် (သို့မဟုတ်) ဘယ်ညာ လူးလာ လှုပ်ရှားစေသည်
    move
    ကြိယာ

    ဧရာ

    [ʔèɹà]
    လောင်း၊ သင်္ဘောရို့၏ အောက်ခံပိုင်း
    လှေ၊ သင်္ဘောတို့၏ အောက်ခံပိုင်း
    none
    နာမ်

    ဧရာ၂

    [ʔèɹà၂]
    ပထမ အရင်းခံ တည်အပ်ရေ အရာ။ ပထမ အရင်းခံဖြစ်ရေ ကိုယ်ထည်
    ပထမ အရင်းခံ တည်အပ်သော အရာ။ ပထမ အရင်းခံဖြစ်သော ကိုယ်ထည်
    main source
    နာမ်

    ဧရာချ

    [ʔèɹàɕ]
    ပထမ အခြီခံ၊ အရင်းခံ ဖြစ်ရေ ကိုယ်ထည်ကို တည်ချရေ
    ပထမ အခြေခံ၊ အရင်းခံ ဖြစ်သော ကိုယ်ထည်ကို တည်ချသည်
    main source
    နာမ်

    ဧရာတထူး

    [ʔèɹàttʰùး]
    မကြားမမြင် မကြုံစဖူး။ မဖြစ်တန်ရာ အကြောင်းရို့မာ မြင်ရကတ်ုံရ ကြားရရေအခါ အံ့အားသင့်၍ နှုတ်က ထွက်ဆိုရေ စကားလုံး
    မကြားမမြင် မကြုံစဖူး။ မဖြစ်တန်ရာ အကြောင်းတို့တွင် မြင်ရကြုံရ ကြားရသောအခါ အံ့အားသင့်၍ နှုတ်မှ ထွက်ဆိုသော စကားလုံး
    wow
    ကြိယာဝိသေသန

    ဧရာတန္တီ

    [ʔèɹàtn̪a̰n̪t̪a̰í]
    မကြားမမြင် မကြုံစဖူး။ မဖြစ်တန်ရာ အကြောင်းရို့မာ မြင်ရကတ်ုံရ ကြားရရေအခါ အံ့အားသင့်၍ နှုတ်က ထွက်ဆိုရေ စကားလုံး
    မကြားမမြင် မကြုံစဖူး။ မဖြစ်တန်ရာ အကြောင်းတို့တွင် မြင်ရကြုံရ ကြားရသောအခါ အံ့အားသင့်၍ နှုတ်မှ ထွက်ဆိုသော စကားလုံး
    wow
    ကြိယာဝိသေသန

    ဧရာပျဉ်

    [ʔèɹàprɪ̀ɴ]
    လောင်း၊ သင်္ဘော အစဟိစွာရို့၏ အထည် ကိုယ်ပျိုင်ချပ်
    လှေ၊ သင်္ဘော စသည်တို့၏ အထည် ကိုယ်ပျဉ်ချပ်
    body
    နာမ်

    ဧရာမ

    [ʔèɹàm]
    ကြီးမားရေ
    ကြီးမားသော
    large - huge [Pali ဧရာ Arakan မ]
    နာမဝိသေသန

    ဧဝကန်

    [ʔèwkàɴ]
    တိကျ မှန်ကန်လို့။ မုချအားဖြင့်။ အမှန်အကန်
    တိကျ မှန်ကန်စွာ။ မုချအားဖြင့်။ အမှန်တကယ်
    surely - definitely - reality [Pali ဧဝ + ဧကန္တ]
    ကြိယာဝိသေသန
    ဩ

    ဩ

    [ʔɔ́]
    သင်ရိုးသရ နှစ်ဆယ့်နှစ်လုံးမာ ပါဝင်ရေ သရတမျိုး။ အောအက္ခရာဟု ခေါ်ရေ။ သင်္ကေတမာ (ေ-ာ) ဖြစ်တေ
    သင်ရိုးသရ နှစ်ဆယ့်နှစ်လုံးတွင် ပါဝင်သော သရတစ်မျိုး။ အောအက္ခရာဟု ခေါ်သည်။ သင်္ကေတမှာ (ေ-ာ) ဖြစ်သည်
    ninth in the set of twelve vowels traditionally taught in the learning of Arakan Language
    နာမ်

    ဩကာသ

    [ʔɔ́kàθ]
    အခွင့်။ ခွင့်တောင်းခြင်း။ အရပ်။ အကြောင်း
    အခွင့်။ ခွင့်တောင်းခြင်း။ အရပ်။ အကြောင်း
    submission for grant of exculpation prefacing a prayer [Pali gram.] locative case [Pali ဩကာသ]
    နာမ်