Arakan — Myanmar Lexicon

Arakan Dictionary

A regional lexicon of Arakan words with IPA pronunciation, Burmese–Rakhine conversion, and English equivalents — curated and kept alive.

    Dictionary Entries

    Showing 4,421–4,440 of 34,671 words

    ခ

    ခြည်ကင်ပေါင်း၂

    [kʰɹɛkɪ̀ɴpèàɪ́ɴ၂]
    ၁၊ ယင်းပိုင် အစရှာမရယောင် သပွတ်အူလိုက် ခြည်ခင်။ ၂၊ ယင်းပိုင် သပွတ်အူလိုက် ပြဿနာကို ဖြီယှင်းရန် အခြင်းအရာ
    ၁၊ ယင်းကဲ့သို့ အစရှာမရအောင် ရှုပ်ထွေးသော ချည်ခင်။ ၂၊ ယင်းကဲ့သို့ ရှုပ်ထွေးသော ပြဿနာကို ဖြေရှင်းရန် အခြင်းအရာ
    unclear
    နာမ်

    ခြည်ကပ်စက္ကူ

    [kʰɹɛkaʔskə́kəù]
    (အယင်က ခြည်အကတ် အထက်အောက်မာပါရေ) မာတောင့်သော စက္ကူချပ် အထူ။ ဂျပ်စက္ကူ
    (ယခင်က ချည်အကတ် အထက်အောက်တွင်ပါသော) မာတောင့်သော စက္ကူချပ် အထူ။ ဂျပ်စက္ကူ
    packet
    နာမ်

    ခြည်ကျော်

    [kʰɹɛt͡ɕɔ̀]
    ရက်ကန်းရက်ရာမာ အတိုင်ခြည်သည် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ အဖါခြည်သည် ပင်ဖြစ်ဖြစ် အစိုင်မလားပဲ ကျော်လွန်နိန်ရေ
    ယက်ကန်းရက်ရာတွင် အတိုင်ခြည်သည် လည်းကောင်း၊ အဖါခြည်သည် လည်းကောင်း အစဉ်မသွားပဲ ကျော်လွန်နေသည်
    none
    ကြိယာ

    ခြည်ခင်

    [kʰɹɛkʰɪ̀ɴ]
    ခြည်မျှင်တိကို အစုပြုထားရေ ယင်းခြည်စု၏ အကွင်း
    ချည်မျှင်များကို အစုပြုထားသော ယင်းချည်စု၏ အကွင်း
    hank skein (of yarn)
    နာမ်

    ခြည်ခင်စွပ်ငှက်

    [kʰɹɛkʰɪ̀ɴswaʔŋ̊ɛʔ]
    လိုင်တံဖြူ၊ နှုတ်သီးနက်၍ ရေကမ်းစမာ ကျက်စားလိဟိရေ ငှက်တမျိုး။ (နှမများငှက် လို့လေ့ ခေါ်ရေ။
    လည်တံဖြူ၊ နှုတ်သီးနက်၍ ရေကမ်းစပ်တွင် ကျက်စားလေ့ရှိသော ငှက်တစ်မျိုး။ (နှမများငှက် ဟုလည်း ခေါ်သည်။
    bird
    နာမ်

    ခြည်ခေါင်း

    [kʰɹɛkʰèàɪ́ɴ]
    ပစမာထည့်၍ ခင်ကြိုးကို ဆွဲလှုပ်မှုတ်ရရေ ကိရိယာတမျိုး။ (ဝါးကိုဖြစ်စီ၊ ကြီးပြားကိုဖြစ်စီ၊ အလျား၆လက်မ၊ အနံ တလက်မလောက်ကို အလယ်ခင်ရိုးတဖက်ကို စပါးလုံးတထောက်လောက် ပိုင်းပစ်ရရေ။ ခင်ထိပ်ခေါ် ခြီခေါင်းထိပ်ဖျားမာ ကြိုးချိုင်၍ ခင်ကို ပစမာထည့်ကာ၊ န
    ပါးစပ်တွင်ထည့်၍ ခင်ကြိုးကို ဆွဲလှုပ်မှုတ်ရသော ကိရိယာတစ်မျိုး။ (ဝါးကိုဖြစ်စေ၊ ကြေးပြားကိုဖြစ်စေ၊ အလျား၆လက်မ၊ အနံ တစ်လက်မခန့်ကို အလယ်ခင်ရိုးတစ်ဘက်ကို စပါးလုံးတစ်ထောက်လောက် ဖြတ်ပစ်ရသည်။ ခင်ထိပ်ခေါ် ခြီခေါင်းထိပ်ဖျားတွင် ကြိုးချည်၍ ခင်ကို ပါးစပ်မှာထည့်ကာ၊ န
    none
    နာမ်

    ခြည်ငင်

    [kʰɹɛŋɪ̀ɴ]
    ဗိုင်းတောင့်မှ ခြည်စပေါ်ယောင် ဝါမျှင်တိကို ဆွဲထုတ်ပနာ ရစ်ဖြင့်လှည့်ပနာ ကျစ်သည်
    ဗိုင်းတောင့်မှ ချည်စပေါ်အောင် ဝါမျှင်များကို ဆွဲထုတ်ကာ ရစ်ဖြင့်လှည့်၍ ကျစ်သည်
    spin
    ကြိယာ

    ခြည်စာချ

    [kʰɹɛsàɕ]
    ခြည်ခင်ကို ကျစ်လစ်သိပ်သည်းစီရန် ထမင်းအိုးအရည်ဖြင့်ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ ကော်ရည်ဖြင့်ပင်ဖြစ်ဖြစ် ဆွတ်ဖျန်းသည်
    ချည်ခင်ကို ကျစ်လစ်သိပ်သည်းစေရန် ထမင်းရည်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကော်ရည်ဖြင့်လည်းကောင်း ဆွတ်ဖျန်းသည်
    starch a skein of yarn
    ကြိယာ

    ခြည်စာနယ်

    [kʰɹɛsànɛ̀]
    ခြည်ခင်ကို ကျစ်လစ်သိပ်သည်းစီရန် ထမင်းအိုးအရည်ဖြင့် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ ကော်ရည်ဖြင့် ပင်ဖြစ်ဖြစ် နယ်ပီးရရေ
    ချည်ခင်ကို ကျစ်လစ်သိပ်သည်းစေရန် ထမင်းရည်ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ကော်ရည်ဖြင့် လည်းကောင်း နယ်ပေးရသည်
    starch a skein of yarn
    ကြိယာ

    ခြည်စာပီး

    [kʰɹɛsàpï]
    ခြည်ခင်ကို ကျစ်လစ်သိပ်သည်းစီရန် ထမင်းအိုးအရည်ဖြင့် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ ကော်ရည်ဖြင့် ပင်ဖြစ်ဖြစ် ဆွတ်ဖျန်းသည်
    ချည်ခင်ကို ကျစ်လစ်သိပ်သည်းစေရန် ထမင်းရည်ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ကော်ရည်ဖြင့် လည်းကောင်း ဆွတ်ဖျန်းသည်
    starch a skein of yarn
    ကြိယာ

    ခြည်ထည်

    [kʰɹɛtʰɛ̀]
    ဝါခြည်ဖြင့် ရက်ထားရေ အထည်
    ဝါချည်ဖြင့် ရက်ထားသော အထည်
    cotton cloth
    နာမ်

    ခြည်ထုံး

    [kʰɹɛtʰóʊɴ]
    ၁၊ အလုံးဖြစ်ယောင် ရစ်ပတ်ထားရေ ခြည်မျှင်စု။ ၂၊ ခြည်လုံး
    ၁၊ အလုံးဖြစ်အောင် ရစ်ပတ်ထားသော ချည်မျှင်စု။ ၂၊ ချည်လုံး
    spindle
    နာမ်

    ခြည်ထွီး

    [kʰɹɛtʰwï]
    ၁၊ ထွီးလုံးရစ်ပတ်၍ ပူးတွဲရောယှက် ခြူနိန်ရေ ခြည်မျှင်အစု။ ၂၊ ခြည်လုံး
    ၁၊ ထွေးလုံးရစ်ပတ်၍ ပူးတွဲရောယှက် ရှုပ်ပွေနေသော ချည်မျှင်အစု။ ၂၊ ချည်လုံး
    spindle
    နာမ်

    ခြည်ပင့်ကူ

    [kʰɹɛpɪ̰ɴkù]
    ရက်ကန်းရက်ရာမာ အတိုင်ခြည်သည် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ အဖါခြည်သည် ပင်ဖြစ်ဖြစ် တမျှင်နန့်တမျှင် ပင့်ကူအိမ်ပိုင် ယှက်သန်းနိန်ရေ အရာ
    ယက်ကန်းရက်ရာတွင် အတိုင်ခြည်သည် လည်းကောင်း၊ အဖါခြည်သည် လည်းကောင်း တစ်မျှင်နှင့်တစ်မျှင် ပင့်ကူအိမ်သဖွယ် ယှက်သန်းနေသော အရာ
    none
    နာမ်

    ခြည်ပတ်

    [kʰɹɛpaʔ]
    ချားမာဟိရေ ခြည်ခင်မှ ခြည်မျှင်ကို လုတ်တွား ခေါ်ဘီးမာထည့်၍ ရစ်ပတ်သည်
    ချားတွင်ရှိသော ချည်ခင်မှ ချည်မျှင်ကို လုတ်တွား ခေါ်ဘီးတွင်ထည့်၍ ရစ်ပတ်သည်
    none
    ကြိယာ

    ခြည်ပူး

    [kʰɹɛpùး]
    ချားမာဟိရေ ခြည်ခင်မှ ခြည်မျှင်ကို လုတ်တွား ခေါ်ဘီးမာထည့်၍ ရစ်ပတ်သည်
    ချားတွင်ရှိသော ချည်ခင်မှ ချည်မျှင်ကို လုတ်တွား ခေါ်ဘီးတွင်ထည့်၍ ရစ်ပတ်သည်
    none
    နာမ်

    ခြည်ဖီး

    [kʰɹɛpʰï]
    ခြည်စာကျွေးရာမာ ထမင်းအိုးအရည်တနည်း ကော်ရည် များလားပနာ တမျှင်နန့်တမျှင် ခွဲမရယောင် ပူးကပ်နီရေ
    ချည်စာကျွေးရာတွင် ထမင်းရည်သို့မဟုတ် ကော်ရည် များသွား၍ တစ်မျှင်နှင့်တစ်မျှင် ခွဲမရအောင် ပူးကပ်နေသည်
    none
    ကြိယာ

    ခြည်ဖြီး

    [kʰɹɛpʰɹï]
    အထည်ရက်ရန် ရက်ကန်းစင်မာ တင်ထားရေ ခြည်မျှင်စုတိကို မရှုပ်ထွီးစီရန် ပင်ဖြစ်ဖြစ်၊ သိပ်သည်းစီရန် ပင်ဖြစ်ဖြစ် (ဆပ်သွားဘီးပိုင်) ကကျစ်သီးဘီးဖြင့် ဖြီးပီးရေ
    အထည်ရက်ရန် ယက်ကန်းစင်တွင် တင်ထားသော ချည်မျှင်စုများကို မရှုပ်ထွေးစေရန် လည်းကောင်း၊ သိပ်သည်းစေရန် လည်းကောင်း (ဆပ်သွားဘီးကဲ့သို့) ကကျစ်သီးဘီးဖြင့် ဖြီးပေးသည်
    none
    နာမ်

    ခြည်ဖြီးသီး

    [kʰɹɛpʰɹïθï]
    ခြည်မျှင်တိကို ခြည်စာ ကျွေးပြီးကေ ဖြီးရရေ ကကျစ်သီး
    ချည်မျှင်များကို ခြည်စာ ကျွေးပြီးနောက် ဖြီးရသော ကကျစ်သီး
    none
    နာမ်

    ခြည်မျက်စု

    [kʰɹɛmrɛʔsoʊ]
    ခြည်ခင်ကို မရှုပ်ထွီးရယောင် ခြည်ထိန်းကြိုးဖြင့် ပိုင်းခြာထားရေ ခြည်မျှင်စု
    ချည်ခင်ကို မရှုပ်ထွေးရအောင် ချည်ထိန်းကြိုးဖြင့် ပိုင်းခြားထားသော ချည်မျှင်စု
    none
    နာမ်